دعوای معرفی مال — به زبانِ ساده
معرفی مال به مرجع اجرای احکام به منظور توقیف و استیفای محکوم‌به از سوی محکومله است. زمانی مطرح میشود که محکومعلیه پس از صدور حکم قطعی و ابلاغ اجراییه، در مهلت مقرر اقدام به پرداخت محکوم‌به نکرده و محکومله موفق به شناسایی اموالی از او شده است. این اقدام برای شتاب بخشی به روند وصول مطالبات قانونی انجام میگیرد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
محکومله (خواهان معرفی) علیه محکومعلیه (صاحب مال).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی (در مرحله اجرای حکم).
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
اجرای احکام دادگاهی که حکم بدوی را صادر کرده است (دادگاه صادرکننده اجراییه).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
دادنامه قطعی، اجراییه، مشخصات دقیق مال معرفی شده (مانند پلاک ثبتی، شماره پلاک خودرو، شماره حساب بانکی)، سند مالکیت یا مدارک دال بر تعلق مال به محکومعلیه.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
پس از انقضای مهلت ۱۰ روزه اجرای احکام تا زمان وصول کامل محکوم‌به؛ مهلت اعتراض به ارزیابی مال معمولاً ظرف یک هفته از تاریخ ابلاغ نظریه کارشناس است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
تابع هزینههای اجرایی و کارشناسی (درصد مشخصی از محکوم‌به یا هزینه دستمزد کارشناس رسمی دادگستری).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. اخذ اجراییه و انقضای مهلت ۱۰ روزه
- ۲. شناسایی و استعلام اموال
- ۳. تقدیم تقاضای کتبی معرفی مال به اجرای احکام
- ۴. ارزیابی مال توسط کارشناس
- ۵. توقیف و نهایتاً مزایده و استیفای دین.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
معرفی مال توسط محکومعلیه باید به‌گونه‌ای باشد که فروش آن بدون اشکال قانونی میسر بوده و ارزش آن برای استیفای محکوم‌به کافی باشد؛ مال معرفی‌شده نباید در رهن یا توقیف مقدم باشد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: پذیرش اموال مشاعی به عنوان معرفی مال توسط محکومعلیه / دیدگاه ۱: پذیرفته میشود زیرا مالکیت مشاعی نیز ارزش مالی دارد / دیدگاه ۲: پذیرفته نمی‌شود چون فروش و خلع يد ملک مشاع زمان‌بر و موجب اطاله دادرسی است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تشخیص کفایت مال معرفی‌شده برای پوشش اصل محکوم‌به، خسارت دادرسی و حق‌الاجرا، قبول یا رد اموال خارج از حوزه قضایی دادگاه محل اجرا.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای توقیف و معرفی مال به شماره پلاک ثبتی / انتظامی […] متعلق به محکومعلیه جهت استیفای محکوم‌به موضوع دادنامه شماره […]
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا معرفی مال مستثنیات دین امکان‌پذیر است؟
خیر، معرفی و توقیف اموالی که جزو مستثنیات دین هستند ممنوع است.
هزینه ارزیابی مال معرفی شده با کیست؟
در ابتدا با محکومله است که جزو هزینههای اجرایی محسوب شده و از محکومعلیه وصول میگردد.
اگر مال معرفی شده در توقیف شخص دیگری باشد چه میشود؟
حقوق مقدم سایر بستانکاران محترم است و مازاد آن به محکومله تعلق میگیرد.
آیا می‌توان حساب بانکی محکومعلیه را به عنوان معرفی مال اعلام کرد؟
بله، معرفی حساب بانکی از طریق اجرای احکام برای مسدودسازی و برداشت امکان‌پذیر است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع وکالت در حقوق ایران: انواع، شرایط و وظایف وکیل دادگستری ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای معرفی مال ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.