دعوای مطالبه مانده مرخصی استحقاقی در پایان رابطه کار — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح می‌شود که رابطه کار میان کارگر و کارفرما به هر دلیلی (استعفا، اخراج، بازنشستگی، پایان قرارداد و غیره) قطع شده و مقداری مانده مرخصی استحقاقی استفاده‌نشده برای کارگر باقی مانده است که کارفرما از پرداخت معادل ریالی آن در تسویه حساب نهایی خودداری می‌کند. کارگر می‌تواند با طرح این دعوا، مطالبات ناشی از ذخیره مرخصی پایان کار را مطالبه نماید.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: کارگر؛ خوانده: کارفرما.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
هیأت‌های تشخیص و حل اختلاف اداره کار محل اجرای کار.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
قرارداد کار، تسویه حساب‌های قبلی، مدارک پایان کار (مانند نامه عدم نیاز یا استعفا)، لیست بیمه، کارت حضور و غیاب یا دفاتر کارگاه.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
پس از پایان رابطه کار قابل مطالبه است؛ مهلت اعتراض به رأی هیأت تشخیص ۱۵ روز از تاریخ ابلاغ است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه دعاوی کار (بسیار اندک).
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت نام در سامانه جامع روابط کار؛
- ۲. تنظیم دادخواست مطالبه مانده مرخصی پایان کار؛
- ۳. حضور در جلسه هیأت تشخیص؛
- ۴. صدور رأی؛
- ۵. تجدیدنظرخواهی در صورت اعتراض در هیأت حل اختلاف؛
- ۶. ارجاع به اجرای احکام دادگستری جهت وصول مطالبات.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
مطالبه مانده مرخصی استحقاقی در زمان قطع رابطه کار (استعفا، اخراج، بازنشستگی) با توجه به ماده ۶۵ قانون کار قابل پرداخت است و کارفرما نمی‌تواند به بهانه عدم استفاده کارگر در طول سال، از پرداخت آن شانه خالی کند؛ حداکثر ۹ روز از مرخصی سالانه قابل ذخیره است (مگر در مشاغل خاص).
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: نحوه محاسبه بازخرید مرخصی ذخیره شده / دیدگاه ۱: محاسبه بر اساس آخرین مزد ثابت و مبنای قانونی ماده ۳۶ قانون کار / دیدگاه ۲: محاسبه شامل کلیه مزایای مستمر و انگیزشی پرداختی به کارگر.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
نحوه احراز عدم استفاده کارگر از مرخصی با توجه به دفاتر کارگاه، میزان اعتبار گواهی‌های داخلی کارفرما، پذیرش یا عدم پذیرش ادعای توافق شفاهی مبنی بر اسقاط حق مرخصی.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
مطالبه مانده مرخصی استحقاقی در پایان رابطه کار به انضمام خسارات دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
ملاک محاسبه مانده مرخصی پایان کار چه روزی از حقوق است؟
آخرین مزد دریافتی کارگر در زمان قطع رابطه کار.
آیا در صورت استعفای کارگر نیز مانده مرخصی پرداخت می‌شود؟
بله، مانده مرخصی حق مکتسبه کارگر است و در هر نوع قطع رابطه کار باید پرداخت شود.
سقف ذخیره مرخصی هنگام بازنشستگی چقدر است؟
طبق آرای دیوان عدالت اداری، در زمان بازنشستگی، ازکارافتادگی کلی یا فوت، کل مرخصی‌های ذخیره‌شده بدون محدودیت سالانه قابل بازخرید است.
آیا تسویه حساب امضا شده مانع مطالبه است؟
اگر کارگر ثابت کند تسویه حساب تحت فشار یا به صورت سفیدبرگ بوده، قابل ابطال در هیأت کار است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع مرخصی‌های قانونی در قانون کار ایران: انواع، شرایط و محاسبات ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای مطالبه مانده مرخصی استحقاقی در پایان رابطه کار ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.