زیرا زیادهروی و صرف مال در مسکن و لباس و فرش و معیشت روزانه و لوازم زندگی، زیادتر از آنچه لازم دارد و سزاوار شان و لایق به حال او است حرام است. و ثانیاً آنچه از مخارج ضروری و لایق به شانش زیاد بیاورد، حق ندارد آن را ذخیره کند بلکه باید خمس (یک پنجم) آن را به موارد معین برساند و اگر مورد وجوب زکات بوده، زکاتش را خارج کند. اگر در ارحام و خویشانش فقیر و گرفتاری است واجب است به مقداری که ترک آن قطع رحم میشود، به آنها کمک مالی کند.
مثلاً اگر رحم فقیرش سرمایه لازم دارد باید سرمایهاش بدهد. اگر بدهکار است باید بدهیش را بپردازد. اگر مریض است دارو و وسائل سلامتیش را فراهم کند بلکه واجب است هر مسلمان مضطر و بیچارهای را که از حالش خبردار میشود فریادرسی کند. و اگر به این تکلیف عمل نکرده از کسانی است که خداوند درباره ایشان میفرماید: «والذین یکنزون الذهب و الفضة ولا ینفقونها فی سبیل الله فبشرهم بعذاب الیم یوم یحمی علیها فی نار جهنم فتکوی بها جباههم و جنوبهم و ظهور هم هذا ما کنزتم لانفسکم فذوقوا ما کنتم تکنزون؛ آنان که زر و سیم را اندوخته کرده و در راه خدا خرج نمیکنند به عذابی دردناک نویدشان ده ـ روزی که آن را (سیم و زر را) در آتش دوزخ سرخ کرده و پیشانیها و پهلوها و پشتهایشان را به آن داغ کند. این همان است که برای خود ذخیره نمودهاید اکنون رنج آن گنج را که خود ذخیره کردهاید بچشید.» ۱۵.
۱ - تفسیر آیه کنز ثروت از رسول خدا (صلیاللهعلیهوآلهوسلّم) در تفسیر این آیه چنین رسیده که فرمود: «قال رسول الله (صلّیاللهعلیهو آله) ما من ذی کنز لایؤدی حقه الا جیء به یوم القیمة تکوی به جبینه و جبهته و قیل له هذا کنزک الذی بخلت به؛ هر کس درهم و دینار ذخیره کند و حق واجبش را نپردازد (در راه بدهکار و ضرر دیده و غیر آنها و در راه خدا انفاق نکند) روز قیامت با آن داغ کرده میشود.» آیات و اخبار وارده در لزوم انفاق در راه خدا و ثوابهای بیشمار آن و تهدید و وعده عذاب برای بخل کردن از انفاق و جمع کردن مال، بسیار است که ذکر آنها خارج از بحث ما است.
«قال رسول الله (صلیاللهعلیهوآلهوسلّم) کُلُّ مَالٍ تُؤَدَّى زَکَاتُهُ فَلَیْسَ بِکَنْزٍ،وَ إِنْ کَانَ تَحْتَ سَبْعِ أَرَضِینَ،وَ کُلُّ مَالٍ لاَ تُؤَدَّى زَکَاتُهُ فَهُوَ کَنْزٌ،وَ إِنْ کَانَ فَوْقَ الْأَرْضِ». «و قال (صلیاللهعلیهوآلهوسلّم) ما من عبد له مال لایؤدی زکوته الا جمع یوم القیمة صفائح یحمی علیها فی نار جهنم فتکوی به جبهته و جنباه و ظهره حتی یقضی الله بین عباده فی یوم کان مقداره خمسین الف سنة مما تعدون ثم یری سبیله اما الی الجنة و اما الی النار» وگرنه «برای نهادن چه سنگ و چه زر» از مال خدا داده که میتوانستند در این عالم ذکر جمیل و در آن عالم ثوابها و بهرههای همیشگی تحصیل کنند. در عوض لعنت در اینجا و حسرت و ندامت و محرومیت بلکه عذابی جاودانی در آنجا برای خود تحصیل میکنند.
منبع: توبه/سوره۹، آیه۳۳ · تفسیر المیزان، ج۹، ص۶۰ · تفسیر برهان، ج۲، ص۷۷۱ · مجمع البیان، ج۵، ص۴۱
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
