۳.
۱ - جاهلیت در سوره آل عمران بر پایه آیه ۱۵۴ سوره آل عمران در غزوه بدر ، کسانی به وعده یاری خداوند و پیروزی گمان نیک نداشتند و در درون خود نوعی کفر و تکذیب دعوت پیامبر (صلیاللهعلیهوآلهوسلّم) یعنی «گمانورزی جاهلیت» را نهان میکردند. در پیوند با گزارشهای تاریخی که عرب جاهلی، الله را فقط آفریننده میدانست و او را در زندگی دارای نقش دیگری نمیشمرد، این آیه معنای «ظن جاهلیت» به عنوان بخشی از دین جاهلی را روشن میکند. برخی گفتهاند که موضوع این آیه، کیفیت پوشش زنان نیست؛ بلکه درباره زنانی است که زیورهایی را بر خود بسته، در راه رفتن، برای مردان نمایان میکردند. در گزارشی، جاهلیت نخستین را زمانی میان مسیح (علیهالسّلام) تا بعثت نبوی دانستهاند. مشابه این مفهوم در متون سیره با تعبیر «زیّ الجاهلیه» کاربرد داشته است. ۳.
۳ - جاهلیت در سوره فتح آیه ۲۶ سوره فتح پافشاری قریش بر حذف «الرحیم» و عنوان «رسول الله» از پیماننامه صلح حدیبیه را حمیّت جاهلیت خوانده است. بر اساس گزارشی دیگر، قریش که خود را متولی امور مکه میدانست، حضور مقتدرانه پیامبر (صلیاللهعلیهوآلهوسلّم) در مراسم حج را نشانه ضعف و ننگ خود میشمرد. شان نزولها نیز به این رویارویی داوری جاهلی و داوری وحیانی اشاره دارند.
منبع: آل عمران/سوره۳، آیه۱۵۴ · مائده/سوره۵، آیه۵۰ · احزاب/سوره۳۳، آیه۳۳ · فتح/سوره۴۸، آیه۲۶ · تفسیر قرطبی، ج۴، ص۲۴۲-۲۴۳ · البحر المحیط، ج۳، ص۳۹۲ · الاصنام، ص۳۳ · المراة العربیه، ص۱۰۸-۱۰۹ · احکام القرآن، ج۳، ص۵۷۱ · اسد الغابه، ج۱، ص۱۷۷ · جامع البیان، ج۲۱، ص۲۹۶ · مجمع البیان، ج۹، ص۲۱۰ · مائده/سوره۵، آیه۴۵ · احکام القرآن، ج۲، ص۱۲۸ · جامع البیان، ج۸، ص۴۶۸-۴۶۹ · احقاق الحق، ج۱۹، ص۱۶۶
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
