مفهوم قانون قدمتی به سابقهٔ تفکر بشری دارد. قانون به دو معنا در میراث فکری بشر مطرح شده است، یکی به معنای نظم لایتغیری که به سرشت امور مربوط میشود، دیگری به معنای ملاکی برای ساماندهی زندگی انسانی. البته نه تنها این دو معنا به طور مطلق از یکدیگر منفک نشدهاند، بلکه حتی قوانین نظمدهنده به حیات انسانی دربسیاری موارد سرمنشأ در قوانین کیهانی داشتهاند. به هردو معنا، قانون در میراث متنوع بشری جایگاه برجستهای داشته است. دو کلمهٔ ودائی rta و اوستائی asa به تمدن آریائیان بازمیگردد.
کلمهٔ rta تکوین یافتهٔ واژگانی چون حرکت، حرکت موزون، نظم، نظم کیهانی و نظم اخلاقی بازمیگردد. در چین، لائوتسه از تائو به عنوان نظم کیهانی سخن گفته است. در بودیسم هندی نیز واژهٔ کارما یا dharma به همین معناست. در یونان باستان واژهٔ moira به معنای نظم کیهانی بود. در ادیان ابراهیمی ، از جمله اسلام ، سنن الهی به همین معناست. در عصر مدرن مفهوم قانون طبیعی به دو شکل مطرح شده است، یکی با تعبیری فیزیکالیستی و دیگری به تعبیری آتونومیتسی.
در تعبیر جان لاک، قانون طبیعی با مقولهٔ « حق طبیعی » عجین شد و تفکر سیاسی وی بر آن بنا گردید. پیشینهٔ قانون به عنوان وسیلهای برای سامان بخشیدن به حیات جمعی به بابل قدیم و قوانین حمورابی بازمیگردد. در قرن ۳ پیش از میلاد در هند و در قرن ۶ و ۷ پس از میلاد در تبت و ژاپن نمونههای برجستهای از قانونگذاری وجود داشته است. در هند ساماوایا (Samavaya) معطوف به وفاق اجتماعی بود، در تبت احکام ryxal-khrims به اخلاق عمومی اشاره داشت و در ژاپن شوتوکو (Shotoku) به ایستارهای ذهنی و اخلاقی مسئولان دولتی دربارهٔ امور عمومی توجه داشت.
اما، تا آنجا که به رابطهٔ بین قانون و فلسفه سیاسی مربوط میشود، نقطهٔ شروع قانون قرون ششم و پنجم پیش از میلاد در یونان است. در این زمان نوع خاصی از تفکر بشری شکل گرفت که فلسفه نام گرفته است. فلسفه از آغاز با مقولهٔ قانون عجین بود.
منبع: Nakamura، Hajime. Comparative History of Ideas Routledge، p. ۴۵ · Simon، Yves R. The Tradition of Natural Law، p. XVI · Nakamura، Hajime. Comparative History of Ideas Routledge، p. ۳۲۶
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
