پادشاهی: پادشاهی در قرآن

برای فهم و گزارش دیدگاه قرآن درباره پادشاهی، بررسی تعابیر و اصطلاحات قرآنی در این باره راهگشاست. واژگانی چون مُلْک (پادشاهی)؛ مَلِکْ (پادشاه)؛ مُلوک (= پادشاهان) و تَمْلکُهم (بر آنان سلطنت می‌کند) به صراحت در قرآن آمده است. ۴. ۲ - بررسی واژگان مُلک، مَلِک، عرش و کرسی واژگان مُلک، مَلِک، عرش و کرسی افزون بر نمونه‌های مثبت و منفی پادشاهی، درباره خداوند نیز به کار رفته است، بر این اساس می‌توان گفت که مفهوم پادشاهی به خودی خود از نظر قرآن بار منفی ندارد. ۴. ۳ - تعابیر یاد شده برای پادشاهی یادکرد برخی نمونه‌های پادشاهی و پادشاهان در قرآن اغلب متفاوت ازمباحث ونظریه‌های رایج بوده، در راستای اهداف هدایتی و تربیتی قرآن است. در بخشی از آیات، پادشاهی، نعمتی الهی یاد می‌شود؛ اشاره حضرت یوسف علیه‌السّلام به فرمانروایی خویش در مقام شکر خداوند، یادآوری پادشاهی بنی اسرائیل از زبان موسی علیه‌السّلام برای تشویق آنان به اطاعت از فرمان الهی و ابراز شگفتی از دعوی الوهیت نمرود به عنوان ناسپاسی در برابر سلطنتی که خداوند به او داد، از این قبیل است. اشاره به زمینه‌های نیاز بنی اسرائیل به پادشاه، معیارهای مورد نظر آنها در گزینش فرمانروا و تفاوت آن با معیارهای الهی، انتخاب پادشاه آنها از سوی خداوند و ارائه نشانه‌ای برای آن، محتوای برخی دیگر از آیات است. ۴. ۴ - نمونه‌ای از انتقال مسالمت آمیز سلطنت در آیات مربوط به پادشاهی داود و جانشینی سلیمان علیه‌السّلام به جای او، الگویی بسیار طبیعی و خردمندانه از انتقال مسالمت آمیز سلطنت، ارائه شده است ؛ خضر علیه‌السّلام و ملکه سبا هم نه به طور مستقل بلکه به عنوان شخصیتهای نقش آفرین در داستان شخصیتهای اصلی یاد شده‌اند. منبع: ص/سوره۳۸، آیه۲۰ · یوسف/سوره۱۲، آیه۱۰۰ · رحمن/سوره۵۵، آیه۳۳ · اعراف/سوره۷، آیه۷۱ · ابراهیم/سوره۱۴، آیه۲۲ · بقره/سوره۲، آیه۲۵۸ · بقره/سوره۲، آیه۲۴۶ ۲۴۸ · بقره/سوره۲، آیه۲۵۱ · ص/سوره۳۸، آیه۳۸ · یوسف/سوره۱۲، آیه۴۳ ۴۹