آییننامه
آییننامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی روستا و بخش با اصلاحات و الحاقات بعدی
هيأت وزيران در جلسه مورخ 2/10/1375 بنا به پيشنهاد شماره 44/4/1/3308 مورخ 31/6/1375 وزارت كشور و به استناد مواد) 90 (و) 94 (قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخابات شهرداران - مصوب 1/3/1375 - آيين نامه اجرايي انتخابات شوراهاي اسلامي روستا و بخش را به شرح زير تصويب نمود:
آييننامه اجرايي انتخابات شوراهاي اسلامي روستا و بخش
مصوب 1375,10,02
با اصلاحات و الحاقات بعدي
كليات
ماده 1 - در اين آييننامه عنوان «قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخابات شهرداران» به اختصار «قانون» ناميده ميشود.
ماده 2 - مقصود از عبارت «شورا» در اين آييننامه، شوراهاي اسلامي «روستا و بخش» ميباشد.
ماده 3 - تاريخ شروع دوره هر شورا، موضوع ماده (3) قانون، تاريخ تشكيل اولين جلسه رسمي همان شورا موضوع ماده (16) قانون خواهد بود.
تبصره چنانچه به استناد ماده (31) قانون انتخابات ميان دورهاي برگزار شود فعاليت شوراي تشكيل شوراي باقيمانده همان دوره خواهد بود.
ماده 4 - تعداد اعضاي عليالبدل شوراها، موضوع ماده (8) قانون به شرح زير تعيين ميشود:
1 - شوراهاي داراي 3 نفر عضو اصلي، 2 نفر.
2 - شوراهاي داراي 5 نفر عضو اصلي، 3 نفر.
ماده 5 - هر يك از روستاها و بخشهاي موضوع ماده (12) قانون به عنوان يك حوزه انتخابيه محسوب ميشود.
ماده 6 - در صورتي كه انتخابات چند حوزه انتخابيه موضوع ماده (5) اين آييننامه به طور همزمان برگزار شود، به منظور حفظ استقلال انتخابات هر حوزه، كليه اقدامات از قبيل صدور آگهيها و تنظيم صورتجلسهها براي هر يك از حوزهها به صورت مستقل انجام و سوابق انتخاباتي هر حوزه جداگانه نگهداري ميشود.
ماده 7 - اخذ رأي در يكي از روزها تعطيل رسمي انجام خواهد شد و مدت زمان آن حداقل هشت ساعت خواهد بود.
تبصره مدت زمان اخذ رأي با تصويب و موافقت مشترك هيأتهاي اجرايي و نظارت بخش، قابل تمديد ميباشد.
ماده 8 - بخشدار موظف است در اجراي ماده (16) قانون، ظرف يك هفته پس از تأييد نهايي صحت انتخابات و قطعي شدن نتيجه آن، از اعضاي شورا دعوت نمايد تا در اولين جلسه رسمي شورا كه به رياست مسنترين عضو تشكيل ميشود، نسبت به انتخاب هيأت رئيسه شورا اقدام نمايند.
ماده 9 - دهدار در تمام مراحل برگزاري انتخابات زير نظر بخشدار متبوع و به عنوان نماينده رسمي وي مجري برنامههاي انتخابات در حوزه مأموريت خود ميباشد.
ماده 10 - در صورت اجراي ماده (9) قانون مبني بر خروج عضو يا اعضايي از شورا، رييس يا نايب رييس شورا موظف است بلافاصله مراتب را به طور كتبي بهاطلاع بخشدار برساند.
ماده 11 - بخشدار موظف است بلافاصله پس از وصول نامه شورا مبني بر خروج اعضاء از شورا، از اعضاي عليالبدل به ترتيب بيشترين رأي براي جايگزيني اعضاي خارج شده دعوت به عمل آورد و مراتب را به شوراي مربوط اعلام نمايد.
ماده 12 - در اجراي ماده (14) قانون و با رعايت تبصره ذيل آن، چنانچه فردي در انتخابات بيش از يك شورا ثبت نام نمود و يا احتمالاً عضويت يافت به دستور وزارت كشور نام وي از ليست داوطلبي و يا عضويت شورا حذف ميشود. اين قبيل افراد از عضويت در كليه شوراها به مدت چهار سال محروم خواهند بود.
ماده 13 - براي انتخاب اعضاي عليالبدل شوراها نياز به برگ رأي يا اخذ رأي مجزا و يا مشخص نمودن اعضاي عليالبدل در برگ رأي نيست، بلكه در پايان رأي گيري و قرائت و شمارش آرا، دارندگان رأي به ترتيب بيشترين رأي به دست آمده و به تعداد مورد نياز به عضويت اصلي و يا عليالبدل شوراها در ميآيند. بنابر اين رأي دهنده، اسامي نامزدهاي مورد نظر خود را حداكثر به همان تعداد اعضاي اصلي شورا در برگ درج مينمايد.
ماده 14 - هيأت اجرايي مسؤول اجراي تبصره ذيل ماده (17) قانون ميباشد.
تبصره - نامزدهاي انتخاباتي ذي نفع در صورت تمايل ميتوانند در جلسه قرعه كشي شركت نمايند. تاريخ و محل قرعه كشي بايد حداقل (24) ساعت قبل بخشدار به منتخبين ذي ربط ابلاغ شود.
ماده 15 - سرپرست بخشدار به جاي بخشداري خواهد بود.
ماده 16 - در اجراي ماده (41) قانون نيروي انتظامي در كليه مراحل مكلف به همكاري با مجريان انتخابات است و حسب درخواست استاندار، فرماندار وبخشدار موظف است مأمورين و امكانات خود را در اختيار آنان قرار دهد.
ماده 17 - در صورت توقف، ابطال و يا انحلال شورا توسط مراجع قانوني مذكور در مواد (57)،(81) و (84) قانون، مراجع مذكور موظفند بلافاصله مراتب توقف، ابطال و يا انحلال شورا را به بخشدار مربوط اعلام نمايند. شروع مهلت (2) ماهه براي تجديد انتخابات، از زمان وصول اعلام توقف، ابطال و يا انحلال خواهد بود.
ماده 18 - بخشدار موظف است به محض اطلاع از توقف، ابطال و يا انحلال شورا، مراتب را به وزارت كشور اعلام نمايد.
ماده 19 - مجلس شوراي اسلامي پيش از شروع انتخابات به استناد ماده (53) قانون، اعضاي هيأت مركزي نظارت بر انتخابات را با ذكر سمت ايشان در هيأت، به وزارت كشور معرفي مينمايد.
هيأت اجرايي
ماده 20 - بخشدار موظف است پس از وصول دستور شروع انتخابات، بر اساس ماده (33) قانون به منظور تشكيل هيأت اجرايي بخش از سار اعضاي اداري هيأت دعوت به عمل آورد.
ماده 21 - بخشدار موظف است در اجراي تبصره ذيل ماده (33) قانون، به منظور تعيين معتمدين اصلي و عليالبدل عضو هيأت اجرايي بخش، (25) نفر ازمعتمدان اقشار مردم را انتخاب و به منظور تأييد صلاحيت، به طور كتبي به هيأت نظارت بخش معرفي نمايد.
ماده 22 - هيأت نظارت بخش موظف است حداكثر ظرف مدت (2) روز پس از وصول اسامي (25) نفر معتمدان از بخشدار، اظهارنظر كتبي خود را نسبت به تأييد صلاحيت آنان به بخشدار اعلام نمايد.
تبصره - چنانچه هيأت نظارت بخش، معتمدان پيشنهادي بخشدار را تأييد ننمايد، بخشدار موظف است به همان تعداد معتمدان ديگري را به هيأت نظارت معرفي نمايد.
ماده 23 - بخشدار موظف است پس از وصول نظريه كتبي هيأت نظارت بخش، بلافاصله از (25) نفر معتمدان به طور كتبي دعوت به عمل آورد. مدعوين حداكثر ظرف مدت (2) روز از تاريخ دعوت تشكيل جلسه ميدهند و پس از حضور حداقل دو سوم آنان (17 نفر از 25 نفر) در حضور هيأت نظارت واعضاي اداري هيأت اجرايي، از بين خود (6) نفر را به عنوان معتمدان اصلي و (6) نفر را به عنوان معتمدان عليالبدل هيأت اجرايي بخش با رأي مخفي و اكثريت نسبي آرا انتخاب و مراتب را صورت جلسه مينمايند.
ماده 24 - بخشدار موظف است مراتب انتخاب معتمدين اصلي و عليالبدل و تشكيل هيأت اجرايي را از طريق سلسله مراتب اداري به ستاد انتخابات كشوراعلام نمايد.
ماده 25 - مهلت تشكيل هيأت اجرايي از زمان وصول دستور شروع انتخاب، حداكثر پنج روز ميباشد.
ماده 26 - دو سوم اعضاي هيأت اجرايي براي رسميت جلسات موضوع ماده (36) قانون و تبصره (1) ذيل آن، (7) نفر ميباشد.
ماده 27 - رؤساي هيأتهاي اجرايي و نظارت موظفند با هماهنگي لازم، فردي را كه به طور همزمان در بيش از يك هيأت، اعم از اجرايي يا نظارت عضويت دارد، در يك هيأت ابقا و از ساير هيأتها حذف نمايند.
ماده 28 - هيأت اجرايي موظف است در اجراي مواد (62) و(65) قانون، يك نسخه از كليه صورت جلسهها و آگهيهاي خ. ر. ب. هيأت نظارت بخش تحويل نمايد.
ماده 29 - هيأت اجرايي در مهلت مقرر و در اجراي ماده (39) قانون، تشكيل جلسه ميدهد و تعداد و محل شعب ثبت نام و اخذ رأي حوزه انتخابيه را تعيين و پس از تنظيم صورتجلسه، يك نسخه آن را به بخشدار تسليم مينمايد.
ماده 30 - بخشدار موظف است براساس صورت جلسه دريافتي از هيأت اجرايي، آگهي انتخابات حاوي تاريخ اخذ رأي، ساعات اخذ رأي، شرايط انتخاب كنندگان، جرايم و تخلفات و مقررات جزايي و محل شعبه يا شعب ثبت نام و اخذ رأي را تنظيم و در موعد مقرر براي اطلاع عموم در حوزه انتخابيه منتشر نمايد.
ماده 31 - بخشدار موظف است در اجراي ماده (40) قانون، پس از وصول اسامي اعضاي شعبه ثبت نام و اخذ رأي نسبت به صدور احكام آنان اقدام نمايد.
ماده 32 - بخشدار موظف است ترتيبي اتخاذ نمايد كه يك روز قبل از روز اخذ رأي، محل شعبه يا شعب ثبت نام و اخذ رأي آماده شود.
ماده 33 - بخشدار موظف است براي هر يك از شعب ثبت نام و اخذ رأي، يك نفر نماينده كه بايد حتيالامكان از كارمندان دولت باشد، از طرف خود تعيين ونسبت به صدور حكم آنان اقدام نمايد و براي تحويل گرفتن صندوق و تعرفه و برگ رأي و ساير وسايل و لوازم انتخاباتي با تعيين تاريخ و محل مراجعه، از ايشان براي شركت در جلسه توجيهي دعوت به عمل آورد.
ماده 34 - بخشداري موظف است پس از حضور نمايندگان خود در جلسه توجيهي، صندوق و برگ رأي و ساير و لوازم انتخاباتي مورد نياز را به آنان تحويل دهد و پس از توجيه برنامه ثبت نام و اخذ رأي و قرائت آرا و ساير آموزشهاي لازم، ترتيبي اتخاذ نمايد تا قبل از شروع اخذ رأي در محل شعبه حاضر باشند.
تبصره - نمايندگان بخشدار موظفند بلافاصله پس از حضور در محل شعبه ثبت نام و اخذ رأي، صندوق و تعرفه و برگهاي رأي و ساير وسايل و لوازم مورد نياز را در اختيار اعضاي شعبه قرار داده و آنان را نسبت به وظايف خود توجيه نمايند.
مسؤوليت حفظ و حراست از برگهاي رأي به منظور جلوگيري از خروج آنها از محل شعبه اخذ رأي به عهده نماينده بخشدار ميباشد.
ماده 35 - در صورت تعيين و معرفي كتبي ناظر براي هر يك از شعب ثبت نام و اخذ رأي از طرف هيأت نظارت بخش، بخشدار موظف است نسبت به اعزام وي به نحوي كه قبل از شروع اخذ رأي در محل شعبه حضور داشته باشند، اقدام نمايد.
ماده 36 - بخشدار موظف است براي حفاظت شعب ثبت نام و اخذ رأي با همكاري و هماهنگي نيروي انتظامي به تعداد لازم و حداكثر تا (
3) نفر از مأموران مذكور انتخاب و ضمن صدور ابلاغ نامبردگان، آنان را به همراهان نماينده خود و ناظر و اعضاي شعبه ثبت نام و اخذ رأي به محل اعزام نمايد.
هيأتهاي نظارت
ماده 37 - در اجراي ماده (53) قانون و به استناد ماده (73) قانون اصلاح قانون تشكيلات شوراهاي اسلامي كشوري و انتخابات شوراهاي مزبور – مصوب29/4/1365- به منظور نظارت بر امر انتخابات شوراها، هيأت مركزي نظارت بر امر انتخابات شوراهاي اسلامي كشور متشكل از (3) نفر از اعضاي كميسيون شوراها و امور داخلي و (2) نفر از اعضاي كميسيون اصل (90) به انتخاب مجلس شوراي اسلامي تشكيل ميشود.
تبصره - در صورتي كه به تعداد لازم از كميسيونهاي مذكور داوطلب نباشد، مجلس از ميان ساير نمايندگان داوطلب (5) نفر را انتخاب مينمايد.
ماده 38 - در اجراي ماده (53) قانون و به استناد ماده (74) قانون اصلاح قانون تشكيلات شوراهاي اسلامي كشور و انتخابات شوراهاي مزبور- مصوب29/4/1365- به منظور نظارت بر امر انتخابات شوراهاي اسلامي كشوري در هر استان، هيأت نظارت استان مركب از سه نفر از نمايندگان مجلس شوراي اسلامي آن استان به تعيين هيأت مركزي نظارت تشكيل ميشود. هيأت مركزي نظارت پس از تعيين اعضاي هيأت نظارت استان، اسامي آنان را به ستاد انتخابات استان مربوط و ستاد انتخابات كشور اعلام مينمايد.
تبصره - در هر استاني كه تعداد نمايندگان آن از سه نفر كمتر باشد و يا به حد نصاب از آن استان داوطلب نباشد، تعيين بقيه اعضاء از بين نمايندگان استانهاي مجاوربا هيأت مركزي نظارت ميباشد.
ماده 39 - ستاد انتخابات استان پس از وصول اسامي اعضاي هيأت نظارت استان، اسامي نامبردگان را به فرمانداريهاي تابع اعلام مينمايد.
ماده 40 - هيأت نظارت استان در هر شهرستان، هيأت نظارت شهرستان بر انتخابات شوراهاي اسلامي كشوري را مركب از (5) نفر از معتمدان محل تشكيل ميدهد و اسامي آنان را به فرمانداري ذي ربط و ستاد انتخابات استان اعلام مينمايد.
ماده 41 - فرمانداري مكلف است پس از وصول اسامي اعضاي هيئت نظارت شهرستان، اسامي نامبردگان را به بخشداريهاي تابع اعلام نمايد.
ماده 42 - هيأت نظارت شهرستان براي هر بخش، هيأت نظارت بخش مركب از سه نفر معتمد محلي براي نظارت بر انتخابات بخش تشكيل ميدهد و اسامي آنان را به بخشدار مربوط و فرمانداري محل اعلام مينمايد.
ماده 43 - هيأت نظارت بخش ميتواند براي هر شعبه ثبت نام و اخذ رأي يك نفر ناظر تعيين و نامبرده را حداكثر تا يك روز مانده به روز اخذ رأي به بخشدارمعرفي نمايد.
ماده 44 - شركت اعضاي هيأت نظارت بخش در جلسات هيأت اجرايي به منظور نظارت بر صحت برگزاري انتخابات ميباشد و عدم حضور آنان در جلسات ويا خودداري از امضاي صورت جلسات مانع از ادامه كار انتخابات نخواهد بود.
ماده 45 - هيأتهاي نظارت در چهارچوب قانون و آييننامه اجرايي تنها ناظر بر اجراي صحيح قانون ميباشند و حق دخالت در امور اجرايي انتخابات را ندارند.
اعلام داوطلبي، بررسي سوابق و رسيدگي به صلاحيت داوطلبان
ماده 46 - بخشدار موظف است بلافاصله پس از وصول دستور شروع انتخابات، آگهي ثبت نام از داوطلبان، حاوي تاريخ شروع و خاتمه ثبت نام، محل ثبت نام، شرايط انتخاب شوندگان و مدارك مورد نياز شامل اصل شناسنامه عكسدار، دو نسخه تصوير كليه صفحههاي شناسنامه و چهار قطعه عكس جديد 43 رامنتشر نمايد و طرف مهلت مقرر از داوطلبان عضويت در شوراها ثبت نام به عمل آورد.
ماده 47 - بخشدار ميتواند با صدور حكم كتبي مسؤول يا مسئولاني از بين كارمندان بخشداري را براي ثبت نام از داوطلبان عضويت در شوراها تعيين نمايد.
تبصره - بخشداري ميتواند با صدور حكم كتبي، دهدار را نيز به عنوان مسؤول ثبت نام تعيين نمايد.
ماده 48 - داوطلبان عضويت در شوراها در مهلت مقرر با مراجعه به بخشداري و ارايه مدارك مورد نياز شخصاً پرسشنامه اعلام داوطلبي را در حضور مسؤول ثبت نام تكميل مينمايند. مسؤول ثبت نام پس از دريافت و تطبيق مشخصات سجلي داوطلب با اصل شناسنامه، رسيد مدارك و پرسشنامه را به وي تسليم ميدارد.
ماده 49 - هيأت اجرايي بلافاصله پس از تشكيل، مقدمات رسيدگي به صلاحيت داوطلبان را فراهم مينمايد.
ماده 50 - بخشدار موظف است در اجراي تبصره (1) ذيل ماده (46) قانون، در پايان هر روز اسامي و مشخصات كليه داوطلباني را كه توسط هيأت اجرايي مظنون تشخيص داده شدهاند به منظور بررسي سوابق به مراجع ذيربط در شهرستان از قبيل اداره اطلاعات، نيروي انتظامي، دادگستري و ثبت احوال ارسال نمايد.
ماده 51 - مراجع مذكور در ماده (46) قانون موظفند در اجراي تبصره (2) ذيل همان ماده حداكثر ظرف مدت ده روز پس از وصول اسامي و مشخصات هر يك از داوطلبان، نتيجه بررسيهاي انجام شده در خصوص سوابق آنان را به طور كتبي به بخشدار اعلام نمايند.
تبصره - اظهار نظر و تصميم گيري در خصوص تأييد يا عدم تأييد صلاحيت داوطلبان براساس قانون تنها از وظايف و اختيارات هيأتهاي اجرايي و نظارت ميباشد و دستگاههاي ياد شده در ماده (46) قانون حق اظهار نظر در اين مورد را ندارند و موظفند فقط سوابق داوطلبان را منعكس نمايند.
ماده 52 - بخشدار موظف است به محض وصول اطلاعات لازم درباره سوابق هر يك از داوطلبان، جلسات هيأت اجرايي را تشكيل دهد و حداكثر ظرف مدت هفت روز پس از وصول سوابق هر يك از داوطلبان با رعايت كامل متن ماده (49) قانون، به صلاحيت آنان رسيدگي و نتيجه را صورتجلسه نمايد و بلافاصله يك نسخه از هر يك از صورت جلسه تنظيمي را به هيأت نظارت بخش ارسال نمايند.
تبصره - مهلت رسيدگي به صلاحيت آن دسته از داوطلبان عضويت در شوراي اسلامي روستا كه در مظان اتهام قرار نداشتهاند و سوابق آنان از مراجع مذكور در ماده (46) قانون استعلام نشده است نيز حداكثر هفت روز پس از پايان مهلت (10) روزه مراجع ياد شده ميباشد.
ماده 53 - هيأت نظارت بخش پس از وصول جلسات رسيدگي به صلاحيت داوطلبان، به استناد ماده (48) قانون موظف است حداكثر ظرف مدت (7) روز ازوصول هر يك از صورتجلسات، نظريه خود را مبني بر تأييد يا رد صلاحيت داوطلبان، به طور كتبي به بخشدار اعلام نمايد.
ماده 54 - بخشدار موظف است پس از وصول نظريه هيأت نظارت بخش مبني بر تأييد يا رد تصميمات هيأت اجرايي بخش در خصوص بررسي صلاحيت داوطلبان و همچنين با رعايت قسمت اخير ماده (48) قانون، مبني بر ملاك عمل بودن نظر هيأت اجرايي پس از پايان مهلت تعيين شده براي هيأت نظارت، بلافاصله مراتب تأييد يا رد صلاحيت هر يك از داوطلبان را به طور كتبي به داوطلب تأييد شده يا رد شده ذي ربط ابلاغ نمايد.
ماده 55 - هيأت نظارت شهرستان موظف است ظرف مهلت مقرر در تبصره (3) ماده (50) قانون نظر خود در خصوص تأييد يا رد صلاحيت آن دسته از داوطلباني كه صلاحيتشان در هيأت اجرايي رد شده و شاكي بودهاند را با تنظيم صورت جلسه به ضميمه نامه رسمي به منظور ارسال به بخشداري مربوط، به ستاد انتخابات فرمانداري تسليم نمايد.
تبصره - چنانچه در مهلت مقرر هيچ گونه شكايتي از حوزه انتخابيه واصل نشد، مراتب صورتجلسه و به همان نحو عمل خواهد شد.
ماده 56 - ستاد انتخابات فرمانداري موظف است پس از وصول صورت جلسه رسيدگي به شكايات داوطلبان رد صلاحيت شده از هيأت نظارت شهرستان، بلافاصله مراتب را به بخشداري مربوط اعلام نمايد.
ماده 57 - بخشدار موظف است پس از وصول نظريه هيأت نظارت شهرستان، آگهي اسامي نامزدهاي انتخاباتي را حداكثر ظرف سه روز تهيه و هشت روز قبل از روز اخذ رأي به منظور اطلاع اهالي حوزه انتخابيه، در حوزه مذكور منتشر نمايد.
ماده 58 - در اجراي ماده (24) قانون، نامزدهاي انتخاباتي در صورت تمايل به داشتن نماينده در محل شعبه ثبت نام و اخذ رأي موظفند حداكثر تا سه روز قبل از روز اخذ رأي اسامي و مشخصات و يك قطعه عكس نمايندگان خ. ر. ب. هيأت اجرايي تسليم نمايند.
ماده 59 - هيأت اجرايي موظف است براي نمايندگان نامزدهاي انتخاباتي معرفي نامه و يا كارت شناسايي صادر و به نامزد ذيربط تحويل نمايد.
ماده 60 - شكايات و اعتراضات نمايندگان نامزدهاي انتخاباتي از طريق نامزدهاي مربوط جمعآوري و با امضاي وي به هيأتهاي اجرايي و نظارت بخش تسليم خواهد شد.
ماده 61 - تداركات و تأمين احتياجات مورد تقاضاي هر يك از نمايندگان نامزدها به عهده نامزد معرفي كننده خواهد بود.
تبليغات
ماده 62 - مدت فعاليت تبليغات انتخاباتي براي كليه نامزدها يكسان است و(8) روز قبل از روز اخذ رأي آغاز و تا (24) ساعت قبل از روز اخذ رأي ادامه خواهد داشت.
تبصره - فعاليتهاي تبليغاتي انتخابات شوراها توسط داوطلبان عضويت در شوراها و طرفداران آنان تحت هر عنوان، قبل و بعد از مدت تعيين شده ممنوع است.
ماده 63 - تبليغت انتخاباتي فقط به روشهاي مشروح زير مجاز است:
1 - تشكيل جلسات سخنراني و پرسش و پاسخ.
2 - انتشار عكس و پوستر كاغذي در يك نوع و يك اندازه به رنگ سياه و سفيد و حداكثر در قطع 4050 سانتي متر و با استفاده از نمونه عكسي كه به هنگام ثبت نام و اعلام داوطلبي به مسؤولين ثبت نام ارايه شده است.
3 - انتشار زندگي نامه در يك نوع و به رنگ سياه و سفيد.
بنابراين ديوار نويسي، به راه انداختن كاروانهاي تبليغاتي و تظاهرات خياباني و استفاده از پارچه و يا موادي غير از كاغذ و نيز استفاده از تراكت و پلاكارد و امثال اينها در تبليغات انتخاباتي به كلي ممنوع است.
تبصره 1 - به لحاظ حفظ حرمت و قداست حضرت امام خميني (ره) و مقام معظم رهبري، استفاده از عكس و نام و فرمايشات ايشان در عكس و پوستر وزندگينامه به هر شكل و عنوان ممنوع است.
تبصره 2 - در عكس و پوستر و زندگينامه غير از نوشتن مشخصات فردي و سوابق تحصيلي، شغلي و فعاليتها فرهنگي، اجتماعي، و سياسي و مبارزاتي و اعلام طرحها و برنامهها و خدماتي كه در چهارچوب اهداف و وظايف شوراها ميباشد، نوشتن هر گونه مطالب ديگري ممنوع است.
تبصره 3 - استفاده از عكس نامزد انتخاباتي از نوع همان سياه و سفيد كه در تهيه پوستر به كار گرفته شده، در زندگينامه بلامانع است.
تبصره
4 - درجات تحصيلي و سوابق خدمات و فعاليتهاي مورد ادعا در آثار تبليغاتي بايد مستند به مداركي باشد كه در صورت نياز بتوان به هيأت اجرايي ارايه نمود.
تبصره
5 - استفاده از بلندگو در سخنرانيها به گونهاي كه مخل آسايش ديگران نباشد مجاز است.
تبصره
6 - استفاده از عكس با لباس فرم نيروهاي نظامي و انتظامي و بسيجي ممنوع است.
ماده 64 - هيچ يك از افراد حقيقي و حقوقي، شخصيتها، گروهها، اتحاديهها، احزاب، مجامع و انجمنهاي سياسي، مذهبي، اجتماعي، صنفي و تخصصي، جز تشكلهايي كه در زمينه مسايل سياسي فعاليت مينمايند و داراي پروانه رسمي فعاليت از مراجع قانوني ميباشند مجاز به تبليغ نامزدهاي انتخاباتي نيستند و نامزدهاي انتخاباتي نيز حق استفاده از نام آنها در حمايت از خود در آثار تبليغاتي را ندارند. ضمناً تشكلهاي مذكور فقط تحت نام آن تشكل ميتوانند تبليغ نمايند و تبليغ تحت نام اشخاص عضو آن تشكل ممنوع است.
تبصره - مجامع، احزاب و گروههاي مجاز ميتوانند حمايت خود از نامزد انتخاباتي مورد نظر را به طور كتبي به وي اعلام نمايند و نامزد مزبور مجاز است حمايت آنان در آثار تبليغاتي خود منعكس و منتشر نمايد.
ماده 65 - از تاريخ اعلام رسمي اسامي نامزدهاي انتخاباتي، انجام هر گونه فعاليت تبليغاتي له يا عليه نامزدها از صدا و سيما، ميز خطابه، نماز جمعه و تريبون مجلس شوراي اسلامي و يا هر وسيله ديگري كه جنبه رسمي يا دولتي دارد و فعاليت كارمندان در ساعات اداري و همچنين استفاده از وسايل و ساير امكانات وزارتخانهها، و ادارات، شركتهاي دولتي و مؤسسات وابسته به دولت و نهادها و مؤسساتي كه از بودجه عمومي (به هر مقدار) استفاده مينمايند و مؤسسات و نهادهايي كه دارايي آنان از اموال عمومي است و همچنين در اختيار گذاشتن وسايل و امكانات مزبور ممنوع است.
ماده 66 - مجريان و ناظران انتخابات تحت هيچ عنوان و هيچ شرايطي حق فعاليت تبليغاتي براي نامزدهاي انتخاباتي را ندارند.
ماده 67 - الصاق عكس و پوستر بر روي علايم راهنمايي و رانندگي، تابلوي بيمارستانها، تابلوي مدارس و تابلوهاي نصب شده در معابر عمومي توسط بخش دولتي و يا خصوصي، نهادها، وسائط نقليه عمومي، صندوقهاي پست، باجههاي تلفن، پستهاي فشار قوي برق و ساير تأسيسات متعلق به وزارت نيرو، پلهاو تابلوها و تأسيسات متعلق به وزارت راه و ترابري در جادهها و هر گونه تابلو راهنما ممنوع است و مأمورين انتظامي در صورت مشاهده چنين مواردي متخلفين را جلب و به منظور تعقيب قانوني به مقامهاي قضايي تحويل مينمايند. بخشداريها نيز بايد با استفاده از امكانات محلي نسبت به امحاي چنين اوراق و آثارياقدام نمايند.
تبصره - هيأتهاي اجرايي ميتوانند با استفاده از امكانات محلي، محلهاي مناسبي را به منظور الصاق و يا آويختن آثار تبليغاتي نامزدها تعيين نمايند.
ماده 68 - هيچ كس حق ندارد عكس يا پوسترهاي تبليغاتي نامزدهاي انتخاباتي را كه در محلهاي مجازالصاق شده است، در مدت و زمان قانوني تبليغات پاره و يا معدوم نمايد.
ماده 69 - هر گونه عكس و آثار تبليغاتي نامزدهاي انتخاباتي كه در محل شعبه ثبت نام و اخذ رأي وجود دارد بايد قبل از شروع اخذ رأي توسط اعضاي شعبه امحا شود.
ماده 70 - در صورتي كه مطبوعات و نشريات، آگهي يا مطالبي عليه نامزدهاي انتخاباتي درج كنند و يا مطالبي بنويسند كه دال بر انصراف گروه يا اشخاصي از نامزدهاي معين باشد نامزدها حق دارند پاسخ خود را ظرف (18) ساعت پس از انتشار به وسيله بخشداري به روزنامه مزبور بدهند و روزنامه مكلف به چاپ فوري آن قبل از زمان ممنوعيت طبق قانون مطبوعات ميباشد. در صورتي كه آن نشريه قبل از ساعات ممنوعيت تبليغاتي منتشر نشود، مسؤول آن بايد با هزينه خود پاسخ نامزد را به روزنامه يا مجلهاي كه در غير مدت ممنوعيت چاپ ميشود ارسال دارد و آن نشريه مكلف به درج آن در اولين چاپ خواهد بود. در صورت انتشار اين گونه مطالب در غير مطبوعات نيز نامزد معترض حق دارد نظر خود را منتشر نمايد.
ماده 71 - نامزدهاي انتخاباتي و طرفداران آنان به هيچ وجه مجاز به تبليغ عليه نامزدهاي ديگر نيستند و تنها ميتوانند شايستگيهاي خود يا نامزد مورد نظرشان را مطرح نمايند و هر گونه هتك حرمت و حيثيت نامزدهاي انتخاباتي براي عموم ممنوع است.
ماده 72 - هيأت اجرايي ميتواند از نظرهاي مشورتي ادارات و سازمانهايي كه در امر تبليغات صاحب نظر و ذيربط ميباشند، مانند اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي و سازمان تبليغات اسلامي و غير اينها در امر ساماندهي و كنترل تبليغات انتخاباتي نامزدها استفاده نمايد و سازمانهاي مذكور در صورت درخواست هيأتهاي اجرايي، موظف به همكاري و شركت در جلسات هيأت اجرايي ميباشند.
برنامهريزي رأي و قرائت آرا و اعلام نتيجه اخذ رأي
ماده 73 - اعضاي شعبه ثبت نام و اخذ رأي حداقل يك ساعت قبل از وقت مقرر در محل شعبه حاضر ميشوند. ابتدا به استناد تبصره (2) ذيل ماده (40) قانون، نسبت به انتخاب هيأت رييسه و منشيها اقدام و مراتب را در صورت جلسه درج مينمايند، سپس صندوق اخذ رأي را در حضور نماينده بخشدار و ناظر بر انتخابات (در صورت حضور) باز ميكنند و پس از حصول اطمينان از خالي بودن صندوق، آن را لفاف، با لاك و مهرشعبه ثبت نام و اخذ رأي لاك و مهر مينمايند و پس از امضاء و تأييد مراتب فوق در صورت جلسه، برنامه اخذ رأي و قرائت آرا را در (6) مرحله به شرح زير انجام ميدهند:
الف - مرحله مراجعه رأي دهندگان
ب - مرحله كنترل
ج - مرحله ثبت نام
د - مرحله اخذ رأي
هـ - مرحله قرائت و شمارش آرا
و - مرحله تنظيم و تكميل صورتجلسه
الف - مرحله مراجعه رأي دهندگان
1 - اعضاي شعبه بايد ترتيبي اتخاذ نمايند كه رأي دهندگان از يك سمت وارد محل شعبه شوند و پس از دادن رأي از سمت ديگر خارج شوند.
2 - مأمورين انتظامي موظفند طبق دستور نماينده بخشدار يا رييس شعبه ثبت نام و اخذ رأي از ازدحام در داخل محوطه اخذ رأي ممانعت نمايند تا اخذ رأي دركمال آرامش انجام پذيرد.
3 – رأي دهندگان با در دست داشتن عين شناسنامه خود در محل شعبه ثبت نام و اخذ رأي حضور مييابند و به ترتيب به منظور ثبت نام و دادن رأي وارد محوطه اخذ رأي ميشوند.
ب - مرحله كنترل
كنترل در سه مرحله انجام ميشود:
1 - كنترل شناسنامه:
نماينده بخشدار يا رييس شعبه يا هر يك از سه منشي شعبه ثبت نام و اخذ رأي با ملاحظه شناسنامه رأي دهنده موارد زير را مورد توجه قرار ميدهند:
الف - شناسنامه به مهر شعب ديگر ممهور نشده باشد.
ب - شناسنامه متعلق به شخص مراجعهكننده بوده و صاحب آن در روز اخذ رأي حداقل (15) سال تمام سن داشته باشد.
2 - نماينده بخشدار يا رييس شعبه و يا هر يك از سه منشي انگشت سبابه دست راست رأي دهنده را كنترل مينمايد تا آلوده به رنگ جوهر استامپ، كه نشان دادن رأي در شعبه ديگر است، نباشد.
در صورتي كه مراجعه كننده داراي شناسنامهاي باشد كه ممهور به مهر انتخابات در روز اخذ رأي است و دلالت بر دادن رأي در شعبه ديگري نمايد و يا در انگشت سبابه او اثر جوهر استامپ شعبه اخذ رأي ديگري مشاهده شود، با دستور نماينده بخشدار از رأي دادن وي جلوگيري به عمل ميآيد.
جز#3 - كنترل شرط احراز توطن:
به استناد بند (3) ماده (25) قانون و تبصره ذيل آن، اعضاي شعبه ثبت نام و اخذ رأي به روشهاي مقتضي كنترل مينمايند كه شخص رأي دهنده و يا افراد تحت تكفل وي (همسر و فرزندان) حداقل يك سال متوالي متصل به زمان اخذ رأي در محل سكونت داشته باشد.
ث - مرحله ثبت نام
1 - پس از انجام مرحله كنترل و حصول اطمينان از اينكه شناسنامه متعلق به مراجعه كننده است و واجد شرايط رأي دادن ميباشد، يك نفر از منشيها نسبت به ثبت مشخصات وي براساس مندرجات شناسنامه بر روي برگ تعرفه اقدام و پس از اخذ اثر انگشت رأي دهنده روي برگ تعرفه، آن را با قيد تاريخ با مهر انتخابات ممهور و امضاء مينمايد.
2 - متصدي ثبت نام، شناسنامه رأي دهنده را نيز به مهر انتخابات ممهور و به وي تحويل مينمايد.
د - مرحله اخذ رأي
1 - پس از ثبت نام از رأي دهنده، متصدي ثبت نام برگ رأي را بعد از ممهور نمودن به مهر انتخابات از محل نقطه چين از تعرفه انتخاباتي جدا ميكند و به رأي دهنده تسليم مينمايد تا رأي دهنده اسم نامزد يا نامزدهاي مورد نظر خود را حداكثر به تعداد اعضاي اصلي شورا بر روي آن بنويسيد، تا كند داخل صندوق بياندازند و از درب خروجي شعبه خارج شود. بديهي است تعرفههاي انتخاباتي در محل شعبه باقي ميماند و بايد در نگهداري و حفاظت آنها دقت و مراقبت كامل به عمل آيد.
2 - نماينده بخشدار و اعضاي شعبه ثبت نام و اخذ رأي بايد ترتيبي اتخاذ نمايند كه رأي نويسي مخفي باشد و به صورت كاملاً آزاد و بدون اعمال نفوذ شخص ديگري انجام پذيرد و هيچ يك از اعضاي شعبه و نماينده بخشدار و مأمورين انتظامي و نماينده هيأت نظارت و اصولاً كليه افرادي كه به هر شكل در شعبه وظيفهاي بر عهده دارند حق نوشتن رأي براي اشخاص را ندارند. در صورتي كه براي نوشتن رأي نياز به فرد ديگري باشد، رأي دهنده بايستي از وجود افراد خارج از شعبه كه مورد اعتماد وي هستند، استفاده نمايد و اعضاي شعبهنيز كنترل نمايند تا عمل خلاف قانون انجام نگيرد.
3 - نماينده هيأت نظارت حق دخالت در امور اجرايي انتخابات را ندارد و در صورت مشاهده تخلف يا اعمال نفوذ موظف است مراتب را به اعضاي شعبه و نماينده بخشدار تذكر دهد و آنان ضمن بررسي موضوع بايد فرد يا افراد خاطي را توسط مأمورين انتظامي حاضر در شعبه جلب و مراتب با صورت جلسه نمايند وهمراه خاطي تحويل مقامهاي قضائي دهند.
پنجم - مرحله قرائت و شمارش آرا
اعضاي شعبه پس از انقضاي مدت اخذ رأي در صورت حصول اطمينان از اينكه كليه مراجعه كنندگان رأي خود را در صندوقهاي رأي انداختهاند و ديگر كسي براي دادن رأي در محل شعبه حضور ندارد، بلافاصله پس از شمارش تعرفهها و ثبت تعداد آن در صورت جلسه با حضور نماينده بخشدار و نماينده هيأت نظارت، شمارش و قرائت آرا را به ترتيب ذيل آغاز مينمايند:
1 - ابتدا رييس يا نايب رييس شعبه اخذ رأي با همكاري يك از منشيها لاك و مهر صندوق اخذ رأي را باز و تعداد برگهاي داخل صندوق را بدون اينكه قرائت شود شمارش ميكنند و پس از تطبيق تعداد آنها با تعداد برگهاي تعرفه به يك از دو حالت زير عمل مينمايند:
الف - چنانچه تعداد اوراق رأي داخل صندوق بيشتر از تعداد تعرفهها باشد براساس بند «ج» ماده(20) قانون، به تعداد اضافي ابتدا از اوراق غير چاپي و متفرقه و سپس از مجموع برگهاي رأي، بدون اينكه خوانده شود، برميدارند و جمله «باطل شد» را در پشت آن قيد و تعداد آن را در صورت جلسه اخذ رأي نيز درج و درپايان ضميمه صورت جلسه مينمايند.
ب - در صورتي كه تعداد اوراق رأي داخل صندوق مساوي يا كمتر از تعداد تعرفهها باشد، اقدام خاصي صورت نميگيرد و فقط مراتب در صورت جلسه درج ميشود.
2 - پس از اينكه شمارش آرا به ترتيب ياد شده انجام شد، قرائت آرا با رعايت مواد (19)،(20)،(21)،(22) و(23) قانون و بندها و تبصرههاي ذيل آنها انجام خواهد شد.
ششم - مرحله تنظيم صورت جلسه
پس از خاتمه شمارش و قرائت آرا، صورت جلسه اخذ رأي شعبه در پنج نسخه تنظيم و سپس تعداد رأي هر يك از نامزدها در صورت جلسه قيد ميشود. پس از انجام اين كار، صورت جلسه به امضاي نماينده بخشدار و اعضاي شعبه اخذ رأي و نماينده هيأت نظارت ميرسد و بلافاصله كليه اوراق و مدارك انتخاباتي و يك نسخه از صورت جلسه تنظيمي داخل صندوق رأي قرار داده ميشوند و پس از لاك و مهر شدن صندوق يا صندوقها، اعضاي شعبه اخذ رأي به اتفاق نماينده بخشدار و به همراه نماينده هيأت نظارت و مأموران محافظ صندوق، صندوق يا صندوقهاي رأي را همراه با يك نسخه از صورت جلسه نتايج آراي شعبه و ساير مدارك رسماً تحويل هيأت اجرايي ميدهند. از سه نسخه باقي مانده صورت جلسه نتايج آرا، يك نسخه تحويل نماينده هيأت نظارت، يك نسخه تحويل نماينده بخشدار و يك نسخه نيز تحويل رييس شعبه ميشود.
اگر در روز اخذ رأي مسايل و مشكلاتي پديد آيد بايد در قسمت انتهاي صورت جلسه نوشته شود و به امضاي اعطاي شعبه، نماينده بخشدار و نماينده هيأت نظارتبخش برسد.
ماده 74 - هيأت اجرايي پس از دريافت صندوق يا صندوقهاي محتوي آرا و مدارك و صورت جلسات شعب ثبت نام و اخذ رأي حوزه انتخابيه، در حضور اعضاي هيأت نظارت بخش نسبت به تنظيم صورت جلسه نتيجه اخذ رأي در حوزه انتخابيه اقدام مينمايد و يك نسخه از صورت جلسه را براي انتشار آگهي نتيجه انتخابات به بخشدار تحويل ميدهد.
ماده 75 - بخشدار موظف است بلافاصله پس از دريافت صورت جلسه نتيجه اخذ رأي از هيأت اجرايي بخش نسبت به تنظيم آگهي نتيجه انتخابات و انتشارات آن در حوزه انتخابيه اقدام نمايد.
بررسي شكايات
ماده 76 - به استناد ماده (52) قانون، هيأتهاي اجرايي موظفند از تاريخ اعلام نهايي صلاحيت داوطلبان تا دو روز پس از اعلام نتيجه اخذ رأي انتخابات، شكايات واصله را بپذيرند و ظرف پنج روز به آنها رسيدگي نمايند. بنابراين چنانچه در مهلت ياد شده شكاياتي از حوزه انتخابيه به هيأت اجرايي بخش واصل شود، هيأت مذكور موظف است حداكثر ظرف پنج روز پس از وصول هر شكايت در جلسه مشترك با هيأت نظارت بخش به آن رسيدگي و مراتب را صورت جلسه نمايند.
تبصره 1 - شكاياتي قابل طرح و بررسي ميباشند كه نام و نام خانوادگي، نام پدر، آدرس محل كار يا سكونت شاكي كه هويت وي را آشكار مينمايد، دارا باشند.
تبصره 2 - هيأت اجراي پس از پايان مهلت دريافت و رسيدگي به شكايات چنانچه هيچ گونه شكايتي از انتخابات دريافت ننموده باشد، مراتب عدم وصول شكايت را نيز صورت جلسه مينمايد.
ماده 77 - هيأت اجراي موظف است پس از اتمام مهلت رسيدگي به شكايات، بلافاصله ب. ت. ب. شكايات دريافتي و بررسي چگونگي برگزاري انتخابات، نظرخود در مورد چگونگي برگزاري و پيشنهاد تأييد يا ابطال انتخابات حوزه انتخابيه را طي صورت جلسهاي به هيأت نظارت بخش اعلام نمايد.
تبصره 1 - چنانچه بررسي شكايات منجر به ابطال آراي شعبه يا شعبي از حوزه انتخابيه شود (اعم از آن كه در سرنوشت انتخابات مؤثر باشد و يا نباشد) هيأت اجرايي بخش موظف است آراي باطل شده را در نتايج قبلي دخالت داده و نتيجه جديد به دست آمده از آن را در صورت جلسه مذكور منظور نمايد.
تبصره 2 - پيشنهاد ابطال كل انتخابات يا آراي شعبه يا تعدادي از شعب ميبايد مستدل و براساس مواد قانون باشد.
ماده 78 - هيأت نظارت بخش موظف است حداكثر ظرف پنج روز پس از وصول نظريه هيأت اجرايي بخش، در خصوص برگزاري انتخابات به شرح زير اقدام نمايد:
الف - چنانچه نظر بر تأييد صحت برگزاري انتخابات داشته باشد مراتب را صورت جلسه و يك نسخه آن را به بخشداري ارسال مي نمايد.
ب - چنانچه نظر بر ابطال انتخابات و يا تأييد آن ولي با تغيير آراي اعلامي شده قبلي داشته باشد (اعم از اينكه تغيير آرا در سرنوشت انتخابات مؤثر باشد و يا نباشد) مراتب را صورت جلسه و يك نسخه آن را به منظور اخذ تصميم به هيأت نظارت شهرستان اعلام مي نمايد.
ماده 79 - هيأت نظارت شهرستان موظف است حداكثر ظرف پنج وز پس از وصول صورت جلسه مبني بر اظهار نظر هيأت نظارت بخش، چنانچه نظر بر تأييد صحت برگزاري انتخابات داشته باشد مراتب را طي صورت جلسهاي به هيأت نظارت بخش اعلام مينمايد، در غير اين صورت چنانچه نظر بر ابطال انتخابات و يا تأييد آن ولي با تغيير آراي اعلام شده قبلي داشته باشد، مراتب را طي صورت جلسهاي به منظور اظهارنظر نهايي به هيأت نظارت استان ارسال ميدارد.
ماده 80 - هيأت نظارت استان موظف است حداكثر ظرف پنج روز از وصول نظريه هيأت نظارت شهرستان در خصوص برگزاري انتخابات در حوزه انتخابيه، نظرنهايي خود مبني بر تأييد يا عدم تأييد صحت برگزاري انتخابات يا تغيير آراي اعلام شده قبلي را طي صورت جلسهاي به هيأت نظارت شهرستان اعلام نمايد.
ماده 81 - هيأتهاي نظارت استان و شهرستان موظفند از طريق سلسله مراتب به همان ترتيبي كه صورت جلسات اظهارنظر در خصوص صحت يا عدم صحت برگزاري انتخابات در حوزه انتخابيه را دريافت نمودهاند، نظريه خ. ر. ب. هيأت اجرايي بخش اعلام نمايند.
تبصره - هيأتهاي نظارت مذكور، در اظهار نظر خود، ماده (59) قانون را هم بايد در نظر داشته باشند.
ماده 82 - بخشدار موظف است پس از وصول صورت جلسه مبني بر تأييد صحت برگزاري و انتخابات مراتب را از طريق انتشار آگهي به آگاهي اهالي حوزه انتخابيه برساند.
ماده 83 - به استناد ماده (55) قانون، چنانچه كسي به تأييد صحت برگزاري انتخابات معترض باشد، حداكثر ظرف مدت دو روز پس از انتشار آگهي ميتواند شكايت خود را حسب مورد به هيأت نظارت شهرستان اعلام نمايد.
ماده 84 - هيأت نظارت شهرستان موظف است حداكثر ظرف (15) روز پس از وصول شكايت معترضان، براساس مواد (55) و (59) قانون نتيجه قطعي ونهايي انتخابات حوزه انتخابيه را به بخشدار مربوط اعلام نمايد.
تبصره 1 - چنانچه ظرف مهلت مقرر شكايتي واصل نشود، مراتب عدم وصول شكايت نيز به بخشدار مربوط اعلام خواهد شد.
تبصره 2 - بخشدار موظف است نظر نهايي هيأت نظارت شهرستان در خصوص صحت برگزاري انتخابات را از طريق انتشار آگهي به اطلاع اهالي حوزه انتخابيه برساند.
ماده 86 - بخشدار موظف است پس از انتشار نتيجه انتخابات، سه نسخه از نتايج قطعي و نهايي حوزه انتخابيه را به ستاد انتخابات فرمانداري ارسال نمايد. يك نسخه از اين صورت جلسهها به ستاد انتخابات كشور، نسخه ديگر به ستاد انتخابات استان ارسال و نسخه باقيمانده در بايگان فرمانداري نگهداري خواهد شد.
انتخابات شوراي اسلامي بخش
ماده 87 - در اجراي ماده (5) و با رعايت ماده (6) قانون، هيأت اجرايي بخش موظف است براي يك يا چند روستا يك نفر را به عنوان نماينده خود به منظور شركت درجلسه شوراي اسلامي روستا، جهت انتخاب نماينده براي عضويت در شوراي اسلامي بخش، به بخشدار معرفي نمايد.
ماده 88 - بخشدار موظف است نسبت به صدور حكم نمايندگان هيأت اجرايي اقدام و در صورت معرفي ناظر از طرف هيأت نظارت بخش، نامبردگان را به محل مأموريت اعزام نمايد.
ماده 89 - بخشدار موظف است قبل از اعزام نماينده هيأت اجرايي به روستاها، تاريخ و ساعت تشكل جلسه شوراي اسلامي روستا و موضوع عزيمت نماينده هيأت اجرايي را به شوراي ذيربط اعلام نمايد.
ماده 90 - نمايندگان هيأتهاي اجراي و نظارت موظفند در موعد مقرر در روستاي محل مأموريت حضور يابند. پس از حضور حداقل سه نفر از اعضاي شورا، جلسه رسميت مييابد و سپس مدعوين يك نفر از اعضاي اصلي شورا را براي شركت در جلسه انتخاب اعضاي اصلي و عليالبدل شوراي بخش انتخاب و مراتب را صورت جلسه و به امضاي حاضرين در جلسه ميرسانند. يك نسخه از صورت جلسه توسط نماينده هيأت اجرايي به هيأت مذكور تسليم ميشود.
ماده 91 - هيأت اجرايي موظف است پس از وصول صورت جلسات مبني بر معرفي نماينده از كليه شوراهاي واقع در محدوده بخش، اسامي نمايندگان معرفي شده را به منظور دعوت از آنان به بخشدار اعلام نمايد.
ماده 92 - بخشدار موظف است از نمايندگان منتخب شوراهاي اسلامي روستاهاي واقع در محدوده بخش، با تعيين تاريخ و محل تشكيل جلسه، دعوت بهعمل آورد. پس از حضور حداقلمدعوين جلسه رسميت مييابد و سپس در حضور اعضاي هيأتهاي اجرايي و نظارت بخش نمايندگان منتخب حضار در جلسه پنج نفر را به عنوان عضو اصلي و (3) نفر را به عنوان عضو عليالبدل شوراي اسلامي بخش با رأي مخفي و اكثريت نسبي آرا انتخاب مينمايند و مراتب صورت جلسه ميشود و يك نسخه از آن به منظور صدور آگهي به بخشدار تسليم ميشود.
تبصره 1 - در صورتي كه بخش بيش از پنج روستا نداشته باشد، انتخابات شوراي اسلامي بخش برگزار نميشود و كليه نمايندگان معرفي شده از شوراهاي اسلامي روستاها به عضويت شوراي بخش در ميآيند. در اين خصوص صورت جلسهاي با حضور اعضاي هيأت نظارت توسط هيأت اجرايي بخش تنظيم ميشود و بخشدار موظف است پس از وصول آن، مراتب رابا صدور آگهي به اطلاع اهالي بخش برساند.
تبصره 2 - در صورتي كه بخش كمتر از پنج روستا داشته باشد، كليه نمايندگان معرفي شده از شوراهاي اسلامي روستاها به عضويت شوراي اسلامي بخش درميآيند و سپس به منظور تأمين كسري اعضاء تا پنج نفر، از كليه اعضاي اصلي شوراهاي اسلامي روستاها توسط بخشدار دعوت به عمل ميآيد تا با حضور هيأتهاي اجرايي و نظارت بخش از بين خود بقيه اعضاي مورد نياز را انتخاب و مراتب را صورت جلسه نمايند. بخشدار موظف است پس از وصول صورت جلسه مذكور، اسامي اعضاي شوراي اسلامي بخش را با صدور آگهي به اطلاع اهالي بخش برساند.
تبصره 3 - چنانچه به دليل كمبود تعداد روستاهاي يك بخش تأمين (3) نفر عضو عليالبدل شوراي بخش از ميان نمايندگان معرفي شده از سوي شوراهاي اسلامي روستاها ميسر نباشد، بخشدار موظف است از كليه اعضاي اصلي شوراهاي اسلامي روستاها دعوت به عمل آورد تا با حضور هيأتهاي اجرايي و نظارت بخش از بين خود كسري اعضاي عليالبدل شوراي بخش را با اكثريت نسبي آرا انتخاب و مراتب را صورت جلسه نمايند.
تبصره 4 - بخشدار ميتواند تبصرههاي (2) و (3) اين ماده را به طور همزمان اجرا نمايد. به اين ترتيب افرادي كه داراي بيشترين رأي هستند كسري اعضاي اصلي و افرادي كه به ترتيب رأي بعد از آنها قرار ميگيرند كسري اعضاي عليالبدل را تأمين خواهند نمود.
صدور كارت عضويت اعضاي شوراها و انحاي اوراق انتخاباتي
ماده 93 - كارت عضويت اعضاي شوراهاي اسلامي روستا و بخش با امضاي بخشدار و مهر بخشداري صادر ميشود.
تبصره 1 - كارت عضويت فقط براي اعضاي اصلي شورا صادر ميشود.
تبصره 2 - براي آن عده از اعضاي شوراهاي اسلامي روستا كه به عضويت شوراي اسلامي بخش نيز درآمدهاند علاوه بر كارت عضويت شوراي اسلامي روستا، كارت عضويت شوراي اسلامي بخش نيز صادر ميشود.
ماده 94 - بخشدار موظف است پس از وصول دستور امحاي آرا و اوراق انتخابات شوراهاي اسلامي كشوري از ستاد انتخابات كشور، حتيالامكان با حضوراعضاي هيأتهاي اجرايي و نظارت، نسبت به امحاي اوراق تعرفه و برگهاي رأي مصرف شده حوزه انتخابيه در صورتي كه كارت عضويت اعضاي آن صادر شده باشد به نحو مقتضي اقدام و مراتب را صورت جلسه و نتيجه را به ستاد انتخابات كشور، استانداري و فرمانداري متبوع اعلام نمايد.
ماده 95 - دستورالعمل اجرايي و فرمهاي مربوط به اين آييننامه پس از تصويب وزير كشور قابل اجرا ميباشد.
معاون اول رييس جمهور- حسن حبيبي
مصوب 1375/10/02 هیات وزیران
هیات وزیران در جلسه مورخ 1375/10/2 بنا به پیشنهاد شماره 44/3308/1/4 مورخ 1375/6/31 وزارت کشور و به استناد مواد) 90 (و) 94 (قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخابات شهرداران - مصوب 1375/3/1 - آییننامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی روستا و بخش را به شرح زیر تصویب نمود:
ماده 2 - مقصود از عبارت «شورا» در این آییننامه، شوراهای اسلامی «روستا و بخش» م. ب..
ماده
7 - اخذ رای در یکی از روزها تعطیل رسمی انجام خواهد شد و مدت زمان آن حداقل هشت ساعت خواهد بود.
تبصره مدت زمان اخذ رای با تصویب و موافقت مشترک هیاتهای اجرایی و نظارت بخش، قابل تمدید م. ب..
ماده
8 - بخشدار موظف است در اجرای ماده (16) قانون، ظرف یک هفته پس از تایید نهایی صحت انتخابات و قطعی شدن نتیجه آن، از اعضای شورا دعوت نماید تا در اولین جلسه رسمی شورا که به ریاست مسنترین عضو تشکیل میشود، نسبت به انتخاب هیات رئیسه شورا اقدام نمایند.
ماده
9 - دهدار در تمام مراحل برگزاری انتخابات زیر نظر بخشدار متبوع و به عنوان نماینده رسمی وی مجری برنامههای انتخابات در حوزه ماموریت خود م. ب..
ماده
10 - در صورت اجرای ماده (9) قانون مبنی بر خروج عضو یا اعضایی از شورا، رئیس یا نایب رئیس شورا موظف است بلافاصله مراتب را به طور کتبی بهاطلاع بخشدار برساند.
ماده
11 - بخشدار موظف است بلافاصله پس از وصول نامه شورا مبنی بر خروج اعضاء از شورا، از اعضای علیالبدل به ترتیب بیشترین رای برای جایگزینی اعضای خارج شده دعوت به عمل آورد و مراتب را به شورای مربوط اعلام نماید.
ماده 13 - برای انتخاب اعضای علیالبدل شوراها نیاز به برگ رای یا اخذ رای مجزا و یا مشخص نمودن اعضای علیالبدل در برگ رای نیست، بلکه در پایان رای گیری و قرائت و شمارش آرا، دارندگان رای به ترتیب بیشترین رای به دست آمده و به تعداد مورد نیاز به عضویت اصلی و یا علیالبدل شوراها در میآیند. بنابر این رای دهنده، اسامی نامزدهای مورد نظر خود را حداکثر به همان تعداد اعضای اصلی شورا در برگ درج مینماید.
ماده 14 - هیات اجرایی مسئول اجرای تبصره ذیل ماده (17) قانون م. ب..
ماده 16 - در اجرای ماده (41) قانون نیروی انتظامی در کلیه مراحل مکلف به همکاری با مجریان انتخابات است و حسب درخواست استاندار، فرماندار وبخشدار موظف است مامورین و امکانات خود را در اختیار آنان قرار دهد.
ماده 19 - مجلس شورای اسلامی پیش از شروع انتخابات به استناد ماده (53) قانون، اعضای هیات مرکزی نظارت بر انتخابات را با ذکر سمت ایشان در هیات، به وزارت کشور معرفی مینماید.
ماده 20 - بخشدار موظف است پس از وصول دستور شروع انتخابات، بر اساس ماده (33) قانون به منظور تشکیل هیات اجرایی بخش از سار اعضای اداری هیات دعوت به عمل آورد.
ماده 21 - بخشدار موظف است در اجرای تبصره ذیل ماده (33) قانون، به منظور تعیین معتمدین اصلی و علیالبدل عضو هیات اجرایی بخش، (25) نفر ازمعتمدان اقشار مردم را انتخاب و به منظور تایید صلاحیت، به طور کتبی به هیات نظارت بخش معرفی نماید.
ماده 22 - هیات نظارت بخش موظف است حداکثر ظرف مدت (2) روز پس از وصول اسامی (25) نفر معتمدان از بخشدار، اظهارنظر کتبی خود را نسبت به تایید صلاحیت آنان به بخشدار اعلام نماید.
تبصره - چنانچه هیات نظارت بخش، معتمدان پیشنهادی بخشدار را تایید ننماید، بخشدار موظف است به همان تعداد معتمدان دیگری را به هیات نظارت معرفی نماید.
ماده 23 - بخشدار موظف است پس از وصول نظریه کتبی هیات نظارت بخش، بلافاصله از (25) نفر معتمدان به طور کتبی دعوت به عمل آورد. مدعوین حداکثر ظرف مدت (2) روز از تاریخ دعوت تشکیل جلسه میدهند و پس از حضور حداقل دو سوم آنان (17 نفر از 25 نفر) در حضور هیات نظارت واعضای اداری هیات اجرایی، از بین خود (6) نفر را به عنوان معتمدان اصلی و (6) نفر را به عنوان معتمدان علیالبدل هیات اجرایی بخش با رای مخفی و اکثریت نسبی آرا انتخاب و مراتب را صورت جلسه مینمایند.
ماده 24 - بخشدار موظف است مراتب انتخاب معتمدین اصلی و علیالبدل و تشکیل هیات اجرایی را از طریق سلسله مراتب اداری به ستاد انتخابات کشوراعلام نماید.
ماده 25 - مهلت تشکیل هیات اجرایی از زمان وصول دستور شروع انتخاب، حداکثر پنج روز م. ب..
ماده 26 - دو سوم اعضای هیات اجرایی برای رسمیت جلسات موضوع ماده (36) قانون و تبصره (1) ذیل آن، (7) نفر م. ب..
ماده 27 - روسای هیاتهای اجرایی و نظارت موظفند با هماهنگی لازم، فردی را که به طور همزمان در بیش از یک هیات، اعم از اجرایی یا نظارت عضویت دارد، در یک هیات ابقا و از سایر هیاتها حذف نمایند.
ماده 28 - هیات اجرایی موظف است در اجرای مواد (62) و(65) قانون، یک نسخه از کلیه صورت جلسهها و آگهیهای خ. ر. ب. هیات نظارت بخش تحویل نماید.
ماده 29 - هیات اجرایی در مهلت مقرر و در اجرای ماده (39) قانون، تشکیل جلسه میدهد و تعداد و محل شعب ثبت نام و اخذ رای حوزه انتخابیه را تعیین و پس از تنظیم صورتجلسه، یک نسخه آن را به بخشدار تسلیم مینماید.
ماده 30 - بخشدار موظف است براساس صورت جلسه دریافتی از هیات اجرایی، آگهی انتخابات حاوی تاریخ اخذ رای، ساعات اخذ رای، شرایط انتخاب کنندگان، جرایم و تخلفات و مقررات جزایی و محل شعبه یا شعب ثبت نام و اخذ رای را تنظیم و در موعد مقرر برای اطلاع عموم در حوزه انتخابیه منتشر نماید.
ماده 31 - بخشدار موظف است در اجرای ماده (40) قانون، پس از وصول اسامی اعضای شعبه ثبت نام و اخذ رای نسبت به صدور احکام آنان اقدام نماید.
ماده 32 - بخشدار موظف است ترتیبی اتخاذ نماید که یک روز قبل از روز اخذ رای، محل شعبه یا شعب ثبت نام و اخذ رای آماده شود.
ماده 33 - بخشدار موظف است برای هر یک از شعب ثبت نام و اخذ رای، یک نفر نماینده که باید حتیالامکان از کارمندان دولت باشد، از طرف خود تعیین ونسبت به صدور حکم آنان اقدام نماید و برای تحویل گرفتن صندوق و تعرفه و برگ رای و سایر وسایل و لوازم انتخاباتی با تعیین تاریخ و محل مراجعه، از ایشان برای شرکت در جلسه توجیهی دعوت به عمل آورد.
ماده 34 - بخشداری موظف است پس از حضور نمایندگان خود در جلسه توجیهی، صندوق و برگ رای و سایر و لوازم انتخاباتی مورد نیاز را به آنان تحویل دهد و پس از توجیه برنامه ثبت نام و اخذ رای و قرائت آرا و سایر آموزشهای لازم، ترتیبی اتخاذ نماید تا قبل از شروع اخذ رای در محل شعبه حاضر باشند.
تبصره - نمایندگان بخشدار موظفند بلافاصله پس از حضور در محل شعبه ثبت نام و اخذ رای، صندوق و تعرفه و برگهای رای و سایر وسایل و لوازم مورد نیاز را در اختیار اعضای شعبه قرار داده و آنان را نسبت به وظایف خود توجیه نمایند.
مسئولیت حفظ و حراست از برگهای رای به منظور جلوگیری از خروج آنها از محل شعبه اخذ رای به عهده نماینده بخشدار م. ب..
ماده 35 - در صورت تعیین و معرفی کتبی ناظر برای هر یک از شعب ثبت نام و اخذ رای از طرف هیات نظارت بخش، بخشدار موظف است نسبت به اعزام وی به نحوی که قبل از شروع اخذ رای در محل شعبه حضور داشته باشند، اقدام نماید.
ماده 36 - بخشدار موظف است برای حفاظت شعب ثبت نام و اخذ رای با همکاری و هماهنگی نیروی انتظامی به تعداد لازم و حداکثر تا (3) نفر از ماموران مذکور انتخاب و ضمن صدور ابلاغ نامبردگان، آنان را به همراهان نماینده خود و ناظر و اعضای شعبه ثبت نام و اخذ رای به محل اعزام نماید.
ماده 37 - در اجرای ماده (53) قانون و به استناد ماده (73) قانون اصلاح قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری و انتخابات شوراهای مزبور - مصوب1365/4/29- به منظور نظارت بر امر انتخابات شوراها، هیات مرکزی نظارت بر امر انتخابات شوراهای اسلامی کشور متشکل از (3) نفر از اعضای کمیسیون شوراها و امور داخلی و (2) نفر از اعضای کمیسیون اصل (90) به انتخاب مجلس شورای اسلامی تشکیل میشود.
ماده 38 - در اجرای ماده (53) قانون و به استناد ماده (74) قانون اصلاح قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشور و انتخابات شوراهای مزبور- مصوب1365/4/29- به منظور نظارت بر امر انتخابات شوراهای اسلامی کشوری در هر استان، هیات نظارت استان مرکب از سه نفر از نمایندگان مجلس شورای اسلامی آن استان به تعیین هیات مرکزی نظارت تشکیل میشود. هیات مرکزی نظارت پس از تعیین اعضای هیات نظارت استان، اسامی آنان را به ستاد انتخابات استان مربوط و ستاد انتخابات کشور اعلام مینماید.
تبصره - در هر استانی که تعداد نمایندگان آن از سه نفر کمتر باشد و یا به حد نصاب از آن استان داوطلب نباشد، تعیین بقیه اعضاء از بین نمایندگان استانهای مجاوربا هیات مرکزی نظارت م. ب..
ماده 39 - ستاد انتخابات استان پس از وصول اسامی اعضای هیات نظارت استان، اسامی نامبردگان را به فرمانداریهای تابع اعلام مینماید.
ماده 40 - هیات نظارت استان در هر شهرستان، هیات نظارت شهرستان بر انتخابات شوراهای اسلامی کشوری را مرکب از (5) نفر از معتمدان محل تشکیل میدهد و اسامی آنان را به فرمانداری ذی ربط و ستاد انتخابات استان اعلام مینماید.
ماده 41 - فرمانداری مکلف است پس از وصول اسامی اعضای هیات نظارت شهرستان، اسامی نامبردگان را به بخشداریهای تابع اعلام نماید.
ماده 42 - هیات نظارت شهرستان برای هر بخش، هیات نظارت بخش مرکب از سه نفر معتمد محلی برای نظارت بر انتخابات بخش تشکیل میدهد و اسامی آنان را به بخشدار مربوط و فرمانداری محل اعلام مینماید.
ماده 43 - هیات نظارت بخش میتواند برای هر شعبه ثبت نام و اخذ رای یک نفر ناظر تعیین و نامبرده را حداکثر تا یک روز مانده به روز اخذ رای به بخشدارمعرفی نماید.
ماده 44 - شرکت اعضای هیات نظارت بخش در جلسات هیات اجرایی به منظور نظارت بر صحت برگزاری انتخابات م. ب. و عدم حضور آنان در جلسات ویا خودداری از امضای صورت جلسات مانع از ادامه کار انتخابات نخواهد بود.
ماده 45 - هیاتهای نظارت در چهارچوب قانون و آییننامه اجرایی تنها ناظر بر اجرای صحیح قانون میباشند و حق دخالت در امور اجرایی انتخابات را ندارند.
ماده 47 - بخشدار میتواند با صدور حکم کتبی مسئول یا مسئولانی از بین کارمندان بخشداری را برای ثبت نام از داوطلبان عضویت در شوراها تعیین نماید.
تبصره - بخشداری میتواند با صدور حکم کتبی، دهدار را نیز به عنوان مسئول ثبت نام تعیین نماید.
ماده 48 - داوطلبان عضویت در شوراها در مهلت مقرر با مراجعه به بخشداری و ارایه مدارک مورد نیاز شخصاً پرسشنامه اعلام داوطلبی را در حضور مسئول ثبت نام تکمیل مینمایند. مسئول ثبت نام پس از دریافت و تطبیق مشخصات سجلی داوطلب با اصل شناسنامه، رسید مدارک و پرسشنامه را به وی تسلیم میدارد.
ماده 49 - هیات اجرایی بلافاصله پس از تشکیل، مقدمات رسیدگی به صلاحیت داوطلبان را فراهم مینماید.
ماده 50 - بخشدار موظف است در اجرای تبصره (1) ذیل ماده (46) قانون، در پایان هر روز اسامی و مشخصات کلیه داوطلبانی را که توسط هیات اجرایی مظنون تشخیص داده شدهاند به منظور بررسی سوابق به مراجع ذیربط در شهرستان از قبیل اداره اطلاعات، نیروی انتظامی، دادگستری و ثبت احوال ارسال نماید.
تبصره - اظهار نظر و تصمیم گیری در خصوص تایید یا عدم تایید صلاحیت داوطلبان براساس قانون تنها از وظایف و اختیارات هیاتهای اجرایی و نظارت م. ب. و دستگاههای یاد شده در ماده (46) قانون حق اظهار نظر در این مورد را ندارند و موظفند فقط سوابق داوطلبان را منعکس نمایند.
ماده 52 - بخشدار موظف است به محض وصول اطلاعات لازم درباره سوابق هر یک از داوطلبان، جلسات هیات اجرایی را تشکیل دهد و حداکثر ظرف مدت هفت روز پس از وصول سوابق هر یک از داوطلبان با رعایت کامل متن ماده (49) قانون، به صلاحیت آنان رسیدگی و نتیجه را صورتجلسه نماید و بلافاصله یک نسخه از هر یک از صورت جلسه تنظیمی را به هیات نظارت بخش ارسال نمایند.
تبصره - مهلت رسیدگی به صلاحیت آن دسته از داوطلبان عضویت در شورای اسلامی روستا که در مظان اتهام قرار نداشتهاند و سوابق آنان از مراجع مذکور در ماده (46) قانون استعلام نشده است نیز حداکثر هفت روز پس از پایان مهلت (10) روزه مراجع یاد شده م. ب..
ماده 53 - هیات نظارت بخش پس از وصول جلسات رسیدگی به صلاحیت داوطلبان، به استناد ماده (48) قانون موظف است حداکثر ظرف مدت (7) روز ازوصول هر یک از صورتجلسات، نظریه خود را مبنی بر تایید یا رد صلاحیت داوطلبان، به طور کتبی به بخشدار اعلام نماید.
ماده 54 - بخشدار موظف است پس از وصول نظریه هیات نظارت بخش مبنی بر تایید یا رد تصمیمات هیات اجرایی بخش در خصوص بررسی صلاحیت داوطلبان و همچنین با رعایت قسمت اخیر ماده (48) قانون، مبنی بر ملاک عمل بودن نظر هیات اجرایی پس از پایان مهلت تعیین شده برای هیات نظارت، بلافاصله مراتب تایید یا رد صلاحیت هر یک از داوطلبان را به طور کتبی به داوطلب تایید شده یا رد شده ذی ربط ابلاغ نماید.
ماده 55 - هیات نظارت شهرستان موظف است ظرف مهلت مقرر در تبصره (3) ماده (50) قانون نظر خود در خصوص تایید یا رد صلاحیت آن دسته از داوطلبانی که صلاحیتشان در هیات اجرایی رد شده و شاکی بودهاند را با تنظیم صورت جلسه به ضمیمه نامه رسمی به منظور ارسال به بخشداری مربوط، به ستاد انتخابات فرمانداری تسلیم نماید.
ماده 56 - ستاد انتخابات فرمانداری موظف است پس از وصول صورت جلسه رسیدگی به شکایات داوطلبان رد صلاحیت شده از هیات نظارت شهرستان، بلافاصله مراتب را به بخشداری مربوط اعلام نماید.
ماده 57 - بخشدار موظف است پس از وصول نظریه هیات نظارت شهرستان، آگهی اسامی نامزدهای انتخاباتی را حداکثر ظرف سه روز تهیه و هشت روز قبل از روز اخذ رای به منظور اطلاع اهالی حوزه انتخابیه، در حوزه مذکور منتشر نماید.
ماده 58 - در اجرای ماده (24) قانون، نامزدهای انتخاباتی در صورت تمایل به داشتن نماینده در محل شعبه ثبت نام و اخذ رای موظفند حداکثر تا سه روز قبل از روز اخذ رای اسامی و مشخصات و یک قطعه عکس نمایندگان خ. ر. ب. هیات اجرایی تسلیم نمایند.
ماده 59 - هیات اجرایی موظف است برای نمایندگان نامزدهای انتخاباتی معرفی نامه و یا کارت شناسایی صادر و به نامزد ذیربط تحویل نماید.
ماده 60 - شکایات و اعتراضات نمایندگان نامزدهای انتخاباتی از طریق نامزدهای مربوط جمعآوری و با امضای وی به هیاتهای اجرایی و نظارت بخش تسلیم خواهد شد.
ماده 61 - تدارکات و تامین احتیاجات مورد تقاضای هر یک از نمایندگان نامزدها به عهده نامزد معرفی کننده خواهد بود.
ماده 62 - مدت فعالیت تبلیغات انتخاباتی برای کلیه نامزدها یکسان است و(8) روز قبل از روز اخذ رای آغاز و تا (24) ساعت قبل از روز اخذ رای ادامه خواهد داشت.
2 - انتشار عکس و پوستر کاغذی در یک نوع و یک اندازه به رنگ سیاه و سفید و حداکثر در قطع 4050 سانتی متر و با استفاده از نمونه عکسی که به هنگام ثبت نام و اعلام داوطلبی به مسئولین ثبت نام ارایه شده است.
تبصره 4 - درجات تحصیلی و سوابق خدمات و فعالیتهای مورد ادعا در آثار تبلیغاتی باید مستند به مدارکی باشد که در صورت نیاز بتوان به هیات اجرایی ارایه نمود.
ماده 65 - از تاریخ اعلام رسمی اسامی نامزدهای انتخاباتی، انجام هر گونه فعالیت تبلیغاتی له یا علیه نامزدها از صدا و سیما، میز خطابه، نماز جمعه و تریبون مجلس شورای اسلامی و یا هر وسیله دیگری که جنبه رسمی یا دولتی دارد و فعالیت کارمندان در ساعات اداری و همچنین استفاده از وسایل و سایر امکانات وزارتخانهها، و ادارات، شرکتهای دولتی و موسسات وابسته به دولت و نهادها و موسساتی که از بودجه عمومی (به هر مقدار) استفاده مینمایند و موسسات و نهادهایی که دارایی آنان از اموال عمومی است و همچنین در اختیار گذاشتن وسایل و امکانات مزبور ممنوع است.
ماده 67 - الصاق عکس و پوستر بر روی علایم راهنمایی و رانندگی، تابلوی بیمارستانها، تابلوی مدارس و تابلوهای نصب شده در معابر عمومی توسط بخش دولتی و یا خصوصی، نهادها، وسائط نقلیه عمومی، صندوقهای پست، باجههای تلفن، پستهای فشار قوی برق و سایر تاسیسات متعلق به وزارت نیرو، پلهاو تابلوها و تاسیسات متعلق به وزارت راه و ترابری در جادهها و هر گونه تابلو راهنما ممنوع است و مامورین انتظامی در صورت مشاهده چنین مواردی متخلفین را جلب و به منظور تعقیب قانونی به مقامهای قضایی تحویل مینمایند. بخشداریها نیز باید با استفاده از امکانات محلی نسبت به امحای چنین اوراق و آثاریاقدام نمایند.
تبصره - هیاتهای اجرایی میتوانند با استفاده از امکانات محلی، محلهای مناسبی را به منظور الصاق و یا آویختن آثار تبلیغاتی نامزدها تعیین نمایند.
ماده 69 - هر گونه عکس و آثار تبلیغاتی نامزدهای انتخاباتی که در محل شعبه ثبت نام و اخذ رای وجود دارد باید قبل از شروع اخذ رای توسط اعضای شعبه امحا شود.
ماده 70 - در صورتی که مطبوعات و نشریات، آگهی یا مطالبی علیه نامزدهای انتخاباتی درج کنند و یا مطالبی بنویسند که دال بر انصراف گروه یا اشخاصی از نامزدهای معین باشد نامزدها حق دارند پاسخ خود را ظرف (18) ساعت پس از انتشار به وسیله بخشداری به روزنامه مزبور بدهند و روزنامه مکلف به چاپ فوری آن قبل از زمان ممنوعیت طبق قانون مطبوعات م. ب.. در صورتی که آن نشریه قبل از ساعات ممنوعیت تبلیغاتی منتشر نشود، مسئول آن باید با هزینه خود پاسخ نامزد را به روزنامه یا مجلهای که در غیر مدت ممنوعیت چاپ میشود ارسال دارد و آن نشریه مکلف به درج آن در اولین چاپ خواهد بود. در صورت انتشار این گونه مطالب در غیر مطبوعات نیز نامزد معترض حق دارد نظر خود را منتشر نماید.
ماده 72 - هیات اجرایی میتواند از نظرهای مشورتی ادارات و سازمانهایی که در امر تبلیغات صاحب نظر و ذیربط میباشند، مانند اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی و سازمان تبلیغات اسلامی و غیر اینها در امر ساماندهی و کنترل تبلیغات انتخاباتی نامزدها استفاده نماید و سازمانهای مذکور در صورت درخواست هیاتهای اجرایی، موظف به همکاری و شرکت در جلسات هیات اجرایی میباشند.
برنامهریزی رای و قرائت آرا و اعلام نتیجه اخذ رای
ماده 73 - اعضای شعبه ثبت نام و اخذ رای حداقل یک ساعت قبل از وقت مقرر در محل شعبه حاضر میشوند. ابتدا به استناد تبصره (2) ذیل ماده (40) قانون، نسبت به انتخاب هیات رئیسه و منشیها اقدام و مراتب را در صورت جلسه درج مینمایند، سپس صندوق اخذ رای را در حضور نماینده بخشدار و ناظر بر انتخابات (در صورت حضور) باز میکنند و پس از حصول اطمینان از خالی بودن صندوق، آن را لفاف، با لاک و مهرشعبه ثبت نام و اخذ رای لاک و مهر مینمایند و پس از امضا و تایید مراتب فوق در صورت جلسه، برنامه اخذ رای و قرائت آرا را در (6) مرحله به شرح زیر انجام میدهند:
الف - مرحله مراجعه رای دهندگان
ه- - مرحله قرائت و شمارش آرا
1 - اعضای شعبه باید ترتیبی اتخاذ نمایند که رای دهندگان از یک سمت وارد محل شعبه شوند و پس از دادن رای از سمت دیگر خارج شوند.
2 - مامورین انتظامی موظفند طبق دستور نماینده بخشدار یا رئیس شعبه ثبت نام و اخذ رای از ازدحام در داخل محوطه اخذ رای ممانعت نمایند تا اخذ رای درکمال آرامش انجام پذیرد.
3 - رای دهندگان با در دست داشتن عین شناسنامه خود در محل شعبه ثبت نام و اخذ رای حضور مییابند و به ترتیب به منظور ثبت نام و دادن رای وارد محوطه اخذ رای میشوند.
نماینده بخشدار یا رئیس شعبه یا هر یک از سه منشی شعبه ثبت نام و اخذ رای با ملاحظه شناسنامه رای دهنده موارد زیر را مورد توجه قرار میدهند:
ب - شناسنامه متعلق به شخص مراجعهکننده بوده و صاحب آن در روز اخذ رای حداقل (15) سال تمام سن داشته باشد.
2 - نماینده بخشدار یا رئیس شعبه و یا هر یک از سه منشی انگشت سبابه دست راست رای دهنده را کنترل مینماید تا آلوده به رنگ جوهر استامپ، که نشان دادن رای در شعبه دیگر است، نباشد.
در صورتی که مراجعه کننده دارای شناسنامهای باشد که ممهور به مهر انتخابات در روز اخذ رای است و دلالت بر دادن رای در شعبه دیگری نماید و یا در انگشت سبابه او اثر جوهر استامپ شعبه اخذ رای دیگری مشاهده شود، با دستور نماینده بخشدار از رای دادن وی جلوگیری به عمل میآید.
به استناد بند (3) ماده (25) قانون و تبصره ذیل آن، اعضای شعبه ثبت نام و اخذ رای به روشهای مقتضی کنترل مینمایند که شخص رای دهنده و یا افراد تحت تکفل وی (همسر و فرزندان) حداقل یک سال متوالی متصل به زمان اخذ رای در محل سکونت داشته باشد.
1 - پس از انجام مرحله کنترل و حصول اطمینان از اینکه شناسنامه متعلق به مراجعه کننده است و واجد شرایط رای دادن میباشد، یک نفر از منشیها نسبت به ثبت مشخصات وی براساس مندرجات شناسنامه بر روی برگ تعرفه اقدام و پس از اخذ اثر انگشت رای دهنده روی برگ تعرفه، آن را با قید تاریخ با مهر انتخابات ممهور و امضا مینماید.
2 - متصدی ثبت نام، شناسنامه رای دهنده را نیز به مهر انتخابات ممهور و به وی تحویل مینماید.
1 - پس از ثبت نام از رای دهنده، متصدی ثبت نام برگ رای را بعد از ممهور نمودن به مهر انتخابات از محل نقطه چین از تعرفه انتخاباتی جدا میکند و به رای دهنده تسلیم مینماید تا رای دهنده اسم نامزد یا نامزدهای مورد نظر خود را حداکثر به تعداد اعضای اصلی شورا بر روی آن بنویسید، تا کند داخل صندوق بیاندازند و از درب خروجی شعبه خارج شود. بدیهی است تعرفههای انتخاباتی در محل شعبه باقی میماند و باید در نگهداری و حفاظت آنها دقت و مراقبت کامل به عمل آید.
2 - نماینده بخشدار و اعضای شعبه ثبت نام و اخذ رای باید ترتیبی اتخاذ نمایند که رای نویسی مخفی باشد و به صورت کاملاً آزاد و بدون اعمال نفوذ شخص دیگری انجام پذیرد و هیچ یک از اعضای شعبه و نماینده بخشدار و مامورین انتظامی و نماینده هیات نظارت و اصولاً کلیه افرادی که به هر شکل در شعبه وظیفهای بر عهده دارند حق نوشتن رای برای اشخاص را ندارند. در صورتی که برای نوشتن رای نیاز به فرد دیگری باشد، رای دهنده بایستی از وجود افراد خارج از شعبه که مورد اعتماد وی هستند، استفاده نماید و اعضای شعبهنیز کنترل نمایند تا عمل خلاف قانون انجام نگیرد.
3 - نماینده هیات نظارت حق دخالت در امور اجرایی انتخابات را ندارد و در صورت مشاهده تخلف یا اعمال نفوذ موظف است مراتب را به اعضای شعبه و نماینده بخشدار تذکر دهد و آنان ضمن بررسی موضوع باید فرد یا افراد خاطی را توسط مامورین انتظامی حاضر در شعبه جلب و مراتب با صورت جلسه نمایند وهمراه خاطی تحویل مقامهای قضایی دهند.
اعضای شعبه پس از انقضای مدت اخذ رای در صورت حصول اطمینان از اینکه کلیه مراجعه کنندگان رای خود را در صندوقهای رای انداختهاند و دیگر کسی برای دادن رای در محل شعبه حضور ندارد، بلافاصله پس از شمارش تعرفهها و ثبت تعداد آن در صورت جلسه با حضور نماینده بخشدار و نماینده هیات نظارت، شمارش و قرائت آرا را به ترتیب ذیل آغاز مینمایند:
1 - ابتدا رئیس یا نایب رئیس شعبه اخذ رای با همکاری یک از منشیها لاک و مهر صندوق اخذ رای را باز و تعداد برگهای داخل صندوق را بدون اینکه قرائت شود شمارش میکنند و پس از تطبیق تعداد آنها با تعداد برگهای تعرفه به یک از دو حالت زیر عمل مینمایند:
الف - چنانچه تعداد اوراق رای داخل صندوق بیشتر از تعداد تعرفهها باشد براساس بند «ج» ماده(20) قانون، به تعداد اضافی ابتدا از اوراق غیر چاپی و متفرقه و سپس از مجموع برگهای رای، بدون اینکه خوانده شود، برمیدارند و جمله «باطل شد» را در پشت آن قید و تعداد آن را در صورت جلسه اخذ رای نیز درج و درپایان ضمیمه صورت جلسه مینمایند.
ب - در صورتی که تعداد اوراق رای داخل صندوق مساوی یا کمتر از تعداد تعرفهها باشد، اقدام خاصی صورت نمیگیرد و فقط مراتب در صورت جلسه درج میشود.
پس از خاتمه شمارش و قرائت آرا، صورت جلسه اخذ رای شعبه در پنج نسخه تنظیم و سپس تعداد رای هر یک از نامزدها در صورت جلسه قید میشود. پس از انجام این کار، صورت جلسه به امضای نماینده بخشدار و اعضای شعبه اخذ رای و نماینده هیات نظارت میرسد و بلافاصله کلیه اوراق و مدارک انتخاباتی و یک نسخه از صورت جلسه تنظیمی داخل صندوق رای قرار داده میشوند و پس از لاک و مهر شدن صندوق یا صندوقها، اعضای شعبه اخذ رای به اتفاق نماینده بخشدار و به همراه نماینده هیات نظارت و ماموران محافظ صندوق، صندوق یا صندوقهای رای را همراه با یک نسخه از صورت جلسه نتایج آرای شعبه و سایر مدارک رسماً تحویل هیات اجرایی میدهند. از سه نسخه باقی مانده صورت جلسه نتایج آرا، یک نسخه تحویل نماینده هیات نظارت، یک نسخه تحویل نماینده بخشدار و یک نسخه نیز تحویل رئیس شعبه میشود.
اگر در روز اخذ رای مسایل و مشکلاتی پدید آید باید در قسمت انتهای صورت جلسه نوشته شود و به امضای اعطای شعبه، نماینده بخشدار و نماینده هیات نظارتبخش برسد.
ماده 74 - هیات اجرایی پس از دریافت صندوق یا صندوقهای محتوی آرا و مدارک و صورت جلسات شعب ثبت نام و اخذ رای حوزه انتخابیه، در حضور اعضای هیات نظارت بخش نسبت به تنظیم صورت جلسه نتیجه اخذ رای در حوزه انتخابیه اقدام مینماید و یک نسخه از صورت جلسه را برای انتشار آگهی نتیجه انتخابات به بخشدار تحویل میدهد.
ماده 75 - بخشدار موظف است بلافاصله پس از دریافت صورت جلسه نتیجه اخذ رای از هیات اجرایی بخش نسبت به تنظیم آگهی نتیجه انتخابات و انتشارات آن در حوزه انتخابیه اقدام نماید.
ماده 76 - به استناد ماده (52) قانون، هیاتهای اجرایی موظفند از تاریخ اعلام نهایی صلاحیت داوطلبان تا دو روز پس از اعلام نتیجه اخذ رای انتخابات، شکایات واصله را بپذیرند و ظرف پنج روز به آنها رسیدگی نمایند. بنابراین چنانچه در مهلت یاد شده شکایاتی از حوزه انتخابیه به هیات اجرایی بخش واصل شود، هیات مذکور موظف است حداکثر ظرف پنج روز پس از وصول هر شکایت در جلسه مشترک با هیات نظارت بخش به آن رسیدگی و مراتب را صورت جلسه نمایند.
تبصره 2 - هیات اجرای پس از پایان مهلت دریافت و رسیدگی به شکایات چنانچه هیچ گونه شکایتی از انتخابات دریافت ننموده باشد، مراتب عدم وصول شکایت را نیز صورت جلسه مینماید.
ماده 77 - هیات اجرای موظف است پس از اتمام مهلت رسیدگی به شکایات، بلافاصله ب. ت. ب. شکایات دریافتی و بررسی چگونگی برگزاری انتخابات، نظرخود در مورد چگونگی برگزاری و پیشنهاد تایید یا ابطال انتخابات حوزه انتخابیه را طی صورت جلسهای به هیات نظارت بخش اعلام نماید.
تبصره 1 - چنانچه بررسی شکایات منجر به ابطال آرای شعبه یا شعبی از حوزه انتخابیه شود (اعم از آن که در سرنوشت انتخابات موثر باشد و یا نباشد) هیات اجرایی بخش موظف است آرای باطل شده را در نتایج قبلی دخالت داده و نتیجه جدید به دست آمده از آن را در صورت جلسه مذکور منظور نماید.
ماده 78 - هیات نظارت بخش موظف است حداکثر ظرف پنج روز پس از وصول نظریه هیات اجرایی بخش، در خصوص برگزاری انتخابات به شرح زیر اقدام نماید:
الف - چنانچه نظر بر تایید صحت برگزاری انتخابات داشته باشد مراتب را صورت جلسه و یک نسخه آن را به بخشداری ارسال می نماید.
ب - چنانچه نظر بر ابطال انتخابات و یا تایید آن ولی با تغییر آرای اعلامی شده قبلی داشته باشد (اعم از اینکه تغییر آرا در سرنوشت انتخابات موثر باشد و یا نباشد) مراتب را صورت جلسه و یک نسخه آن را به منظور اخذ تصمیم به هیات نظارت شهرستان اعلام می نماید.
ماده 79 - هیات نظارت شهرستان موظف است حداکثر ظرف پنج وز پس از وصول صورت جلسه مبنی بر اظهار نظر هیات نظارت بخش، چنانچه نظر بر تایید صحت برگزاری انتخابات داشته باشد مراتب را طی صورت جلسهای به هیات نظارت بخش اعلام مینماید، در غیر این صورت چنانچه نظر بر ابطال انتخابات و یا تایید آن ولی با تغییر آرای اعلام شده قبلی داشته باشد، مراتب را طی صورت جلسهای به منظور اظهارنظر نهایی به هیات نظارت استان ارسال میدارد.
ماده 80 - هیات نظارت استان موظف است حداکثر ظرف پنج روز از وصول نظریه هیات نظارت شهرستان در خصوص برگزاری انتخابات در حوزه انتخابیه، نظرنهایی خود مبنی بر تایید یا عدم تایید صحت برگزاری انتخابات یا تغییر آرای اعلام شده قبلی را طی صورت جلسهای به هیات نظارت شهرستان اعلام نماید.
ماده 81 - هیاتهای نظارت استان و شهرستان موظفند از طریق سلسله مراتب به همان ترتیبی که صورت جلسات اظهارنظر در خصوص صحت یا عدم صحت برگزاری انتخابات در حوزه انتخابیه را دریافت نمودهاند، نظریه خ. ر. ب. هیات اجرایی بخش اعلام نمایند.
تبصره - هیاتهای نظارت مذکور، در اظهار نظر خود، ماده (59) قانون را هم باید در نظر داشته باشند.
ماده 82 - بخشدار موظف است پس از وصول صورت جلسه مبنی بر تایید صحت برگزاری و انتخابات مراتب را از طریق انتشار آگهی به آگاهی اهالی حوزه انتخابیه برساند.
ماده 83 - به استناد ماده (55) قانون، چنانچه کسی به تایید صحت برگزاری انتخابات معترض باشد، حداکثر ظرف مدت دو روز پس از انتشار آگهی میتواند شکایت خود را حسب مورد به هیات نظارت شهرستان اعلام نماید.
ماده 84 - هیات نظارت شهرستان موظف است حداکثر ظرف (15) روز پس از وصول شکایت معترضان، براساس مواد (55) و (59) قانون نتیجه قطعی ونهایی انتخابات حوزه انتخابیه را به بخشدار مربوط اعلام نماید.
تبصره 2 - بخشدار موظف است نظر نهایی هیات نظارت شهرستان در خصوص صحت برگزاری انتخابات را از طریق انتشار آگهی به اطلاع اهالی حوزه انتخابیه برساند.
ماده 87 - در اجرای ماده (5) و با رعایت ماده (6) قانون، هیات اجرایی بخش موظف است برای یک یا چند روستا یک نفر را به عنوان نماینده خود به منظور شرکت درجلسه شورای اسلامی روستا، جهت انتخاب نماینده برای عضویت در شورای اسلامی بخش، به بخشدار معرفی نماید.
ماده 88 - بخشدار موظف است نسبت به صدور حکم نمایندگان هیات اجرایی اقدام و در صورت معرفی ناظر از طرف هیات نظارت بخش، نامبردگان را به محل ماموریت اعزام نماید.
ماده 89 - بخشدار موظف است قبل از اعزام نماینده هیات اجرایی به روستاها، تاریخ و ساعت تشکل جلسه شورای اسلامی روستا و موضوع عزیمت نماینده هیات اجرایی را به شورای ذیربط اعلام نماید.
ماده 90 - نمایندگان هیاتهای اجرای و نظارت موظفند در موعد مقرر در روستای محل ماموریت حضور یابند. پس از حضور حداقل سه نفر از اعضای شورا، جلسه رسمیت مییابد و سپس مدعوین یک نفر از اعضای اصلی شورا را برای شرکت در جلسه انتخاب اعضای اصلی و علیالبدل شورای بخش انتخاب و مراتب را صورت جلسه و به امضای حاضرین در جلسه میرسانند. یک نسخه از صورت جلسه توسط نماینده هیات اجرایی به هیات مذکور تسلیم میشود.
ماده 91 - هیات اجرایی موظف است پس از وصول صورت جلسات مبنی بر معرفی نماینده از کلیه شوراهای واقع در محدوده بخش، اسامی نمایندگان معرفی شده را به منظور دعوت از آنان به بخشدار اعلام نماید.
ماده 92 - بخشدار موظف است از نمایندگان منتخب شوراهای اسلامی روستاهای واقع در محدوده بخش، با تعیین تاریخ و محل تشکیل جلسه، دعوت بهعمل آورد. پس از حضور حداقلمدعوین جلسه رسمیت مییابد و سپس در حضور اعضای هیاتهای اجرایی و نظارت بخش نمایندگان منتخب حضار در جلسه پنج نفر را به عنوان عضو اصلی و (3) نفر را به عنوان عضو علیالبدل شورای اسلامی بخش با رای مخفی و اکثریت نسبی آرا انتخاب مینمایند و مراتب صورت جلسه میشود و یک نسخه از آن به منظور صدور آگهی به بخشدار تسلیم میشود.
تبصره 1 - در صورتی که بخش بیش از پنج روستا نداشته باشد، انتخابات شورای اسلامی بخش برگزار نمیشود و کلیه نمایندگان معرفی شده از شوراهای اسلامی روستاها به عضویت شورای بخش در میآیند. در این خصوص صورت جلسهای با حضور اعضای هیات نظارت توسط هیات اجرایی بخش تنظیم میشود و بخشدار موظف است پس از وصول آن، مراتب رابا صدور آگهی به اطلاع اهالی بخش برساند.
تبصره 2 - در صورتی که بخش کمتر از پنج روستا داشته باشد، کلیه نمایندگان معرفی شده از شوراهای اسلامی روستاها به عضویت شورای اسلامی بخش درمیآیند و سپس به منظور تامین کسری اعضاء تا پنج نفر، از کلیه اعضای اصلی شوراهای اسلامی روستاها توسط بخشدار دعوت به عمل میآید تا با حضور هیاتهای اجرایی و نظارت بخش از بین خود بقیه اعضای مورد نیاز را انتخاب و مراتب را صورت جلسه نمایند. بخشدار موظف است پس از وصول صورت جلسه مذکور، اسامی اعضای شورای اسلامی بخش را با صدور آگهی به اطلاع اهالی بخش برساند.
تبصره 3 - چنانچه به دلیل کمبود تعداد روستاهای یک بخش تامین (3) نفر عضو علیالبدل شورای بخش از میان نمایندگان معرفی شده از سوی شوراهای اسلامی روستاها میسر نباشد، بخشدار موظف است از کلیه اعضای اصلی شوراهای اسلامی روستاها دعوت به عمل آورد تا با حضور هیاتهای اجرایی و نظارت بخش از بین خود کسری اعضای علیالبدل شورای بخش را با اکثریت نسبی آرا انتخاب و مراتب را صورت جلسه نمایند.
تبصره 4 - بخشدار میتواند تبصرههای (2) و (3) این ماده را به طور همزمان اجرا نماید. به این ترتیب افرادی که دارای بیشترین رای هستند کسری اعضای اصلی و افرادی که به ترتیب رای بعد از آنها قرار میگیرند کسری اعضای علیالبدل را تامین خواهند نمود.
ماده 94 - بخشدار موظف است پس از وصول دستور امحای آرا و اوراق انتخابات شوراهای اسلامی کشوری از ستاد انتخابات کشور، حتیالامکان با حضوراعضای هیاتهای اجرایی و نظارت، نسبت به امحای اوراق تعرفه و برگهای رای مصرف شده حوزه انتخابیه در صورتی که کارت عضویت اعضای آن صادر شده باشد به نحو مقتضی اقدام و مراتب را صورت جلسه و نتیجه را به ستاد انتخابات کشور، استانداری و فرمانداری متبوع اعلام نماید.
ماده 95 - دستورالعمل اجرایی و فرمهای مربوط به این آییننامه پس از تصویب وزیر کشور قابل اجرا م. ب..
معاون اول رئیس جمهور- حسن حبیبی
دریافت فایل پیدیاف
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
