آییننامه
آیین نامه اجرایی جزء (5) بند (الف) ماده (192) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران با اصلاحات و الحاقات بعدی
هيأت وزيران در جلسه مورخ 5 /2 /1380 بنا به پيشنهاد مشترك وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، سازمان بهزيستي كشور و سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور، موضوع نامه شماره 1654 /319- 8302 /105 مورخ 17 /1 /1379 سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور و به استناد جزء 5 بند«الف» ماده (192) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران- مصوب 1379 – آيين نامه اجرايي جزء ياد شده رابه شرح زير تصويب نمود:
آيين نامه اجرايي جزء (5) بند (الف) ماده (192) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران
مصوب 1380,02,05
با اصلاحات و الحاقات بعدي
ماده 1 - بيماران رواني مزمن به بيماراني اطلاق مي گردد كه بيماري آنها شروع و پيشرفت تدريجي داشته باشد، به مدت طولاني ( حدود دو سال) دوام يابد و تمايل به عود داشته، منجر به افت عملكرد و ايجاد ناتواني يا معلوليت شود.
اين نوع بيماري ها شامل: اسكيزوفرني: اختلالات عاطفي، اختلالات اضطرابي، اختلالات شخصيتي، اختلالات رواني عضوي، اختلالات شناختي و زوال عقل، اختلالات ناقض رشد و مانند آنها مي شود.
تبصره 1 - تشخيص مزمن بودن اختلال و يا وجود افت كلي عملكرد، با روانپزشك معالج (ب. ت. ب. سوابق پزشكي، معاينه و آزمايشهاي انجام شده) و تأييد كميسيون پزشكي است كه حداقل يك نفر روانپزشك در آن حضور داشته باشد.
كميسيون مذكور مكلف است حداكثر ظرف شش هفته نسبت به تعيين تكليف بيمار اقدام نمايد. در صورت بروز اختلاف نظر، موضوع براي تعيين تكليف نهايي به كميسيون مستقر در سازمان بهزيستي كشور متشكل از روانپزشك سازمان بهزيستي كشور، روانپزشك دانشگاه علوم پزشكي منطقه و پزشك قانوني ارجاع مي شود.
تبصره 2 - دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني و سازمان بهزيستي كشور مكلفند حسب مورد نسبت به پذيرش بيماران رواني كه ازسوي مراجع ذي صلاح (كميسيون پزشكي استان، دادگاههاي صالحه و ستاد ساماندهي امور متكديان مستقر در استان) ارجاع مي شوند، اقدام نمايند.
ماده 2 - منظور از ساماندهي، اتخاذ روشي هماهنگ، منسجم و يكپارچه براي ارايه تمام خدمات و فعاليتهاي مربوط به بهداشت و سلامت روان درسطوح پيشگيري، درمان و توانبخشي و نيز بررسي، تعيين و تأمين نيازهاي (بهداشتي، درماني و توانبخشي) بيماران رواني مزمن است و مقصود از توانبخشي انجام و ارايه كليه خدمات لازم، در جهت توانمند ساختن بيماران رواني مزمن جهت دست يابي به زندگي مستقل و خودكفا است كه شامل توانبخشي طبي، رواني، اجتماعي و حرفه اي مي گردد.
ماده 3 - ارايه خدمات موضوع اين آيين نامه در قالب برنامه اجرايي واحد و با استفاده از كليه منابع و امكانات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، سازمان بهزيستي كشور و دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني و مؤسسات وابسته به آنها و نيز منابع و امكانات ساير سازمانها و نهادهاي دولتي (سازمان بهزيستي كشور) و مؤسسات خصوصي، خيريه و تعاوني ذي ربط و با جلب مشاركت مردمي، صورت مي گيرد.
ماده 4 - تعداد بيماران رواني مزمن، كه نياز به مراقبت در طول زندگي دارند در هر يك ميليون نفر جمعيت سيصد نفر برآورد مي گردد و به ازاي هر ده نفر بيمار رواني مزمن چهار تخت نگهداري ( با احتساب تخت هاي موجود) در بخش هاي دولتي و غيردولتي ايجاد مي شود ( غير از بخشهاي درماني حاد كه در بيمارستانهاي عمومي و تخصصي پيش بيني مي شود). اين ميزان، حداقل (60%) در بخش غيردولتي (خيريه و خصوصي) و بقيه در بخش دولتي سازماندهي خواهد شد.
ماده 5 - به منظور ساماندهي وضعيت بيماران رواني (مزمن) ستادي تحت عنوان ستاد مركزي ساماندهي بيماران رواني مزمن، به رياست وزير بهداشت، درمان و آموزش پزشكي با حضور نمايندگان تام الاختيار دستگاهها و نهادهاي زير تشكيل مي شود:
1ـ قوه قضاييه.
2ـ وزارت كشور.
3ـ سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور.
4ـ سازمان نظام پزشكي كشور.
5ـ شهرداري تهران.
6ـ يكي از معاونان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي.
7- رييس كميسيون بهداشت و درمان مجلس شوراي اسلامي به عنوان ناظر.
تبصره 1 - رييس سازمان بهزيستي كشور، به عنوان دبير ستاد ياد شده تعيين مي گردد.
تبصره 2 - جلسه ستاد مذكور، حداقل هر شش ماه يك بار تشكيل مي شود. دبير ستاد حسب مورد از نمايندگان ساير دستگاه هاي دولتي و غيردولتي دعوت مي نمايد.
تبصره 3 - در راستاي توسعه، تعميم و تقويت برنامه هاي ساماندهي و توانبخشي بيماران رواني مزمن و به منظور ارايه خدمات جامع، تمام دستگاههاي ارايه دهنده خدمات (بهداشتي، درماني و توانبخشي) ملزم به اجراي مصوبات ستاد مركزي خواهند بود. ساير دستگاههاي اجرايي نيزهمكاري لازم را در اين زمينه به عمل خواهند آورد.
تبصره 4 - وظايف امور دبيرخانه اي ستاد مركزي ساماندهي بيماران رواني بر عهده سازمان بهزيستي كشور است.
ماده 6 - وظايف ستاد مركزي ساماندهي و توانبخشي بيماران رواني مزمن به شرح زير است:
1ـ ايجاد هماهنگي هاي لازم درونبخشي و بينبخشي
2ـ پيشنهاد و تصويب سياست ها و خط مشي هاي كلي ساماندهي بيماران رواني مزمن.
3ـ بررسي و تصويب برنامه هاي آموزشي و پژوهشي ارايه شده از سوي كميته تخصصي.
4ـ بررسي و پيشنهاد بودجه سالانه ساماندهي و توانبخشي بيماران رواني مزمن و اعلام آن به مراجع ذي ربط.
ماده 7 - در جهت تأمين امكانات لازم براي انجام تحقيقات بنيادي و كاربردي در مورد اختلالات رواني مزمن، طراحي و تدوين برنامه هاي آموزشي و بازآموزي نيروي انساني ارايه دهنده خدمات و تهيه طرحهاي اجرايي مناسب، كميته تخصصي ساماندهي و توانبخشي بيماران رواني مزمن با حضور رييس يا نمايندگان تام الاختيار انجمن ها و دستگاه هاي اجرايي زير تشكيل مي شود:
1ـ رييس دانشگاه علوم بهزيستي و توانبخشي(رييس كميته تخصصي).
2ـ انجمن علمي روانپزشكي ايران.
3ـ انجمن روانشناسي باليني.
4ـ انجمن مددكاراي ايران.
5ـ بيمارستان روانپزشكي رازي تهران.
6ـ سازمان بهزيستي كشور.
7ـ سه نفر از معاونان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي( به انتخاب وزير).
تبصره 1 - آيين نامه داخلي اين كميته به پيشنهاد رييس كميته تخصصي در اولين جلسه به تصويب خواهد رسيد.
تبصره 2 - رييس كميته تخصصي مي تواند حسب نياز، از هر يك از مديران گروههاي آموزشي دانشگاههاي كشور و يا ساير مراجع علمي دعوت به عمل آورد.
تبصره 3 - سازمان بهزيستي كشور موظف است علاوه بر انجام كليه وظايف محوله نسبت به ايجاد بانك اطلاعاتي بيماران رواني مزمن اقدام نمايد.
ماده
8 - به منظور تشويق و ترغيب بخشهاي خصوصي، خيريه و تعاوني براي ارايه خدمات به بيماران رواني مزمن، سازمان بهزيستي كشور موظفاست در كوتاه ترين زمان ممكن و بر اساس مصوبه شماره 455 /14 مورخ 17 /12 /1378 شوراي عالي اداري، در خصوص نحوه صدور مجوز تأسيس تشكل هاي غيردولتي نسبت به صدور مجوز هاي لازم براي تأسيس اين مراكز اقدام نمايد. ضوابط تأسيس و انحلال مراكز ارايه خدمات به بيماران رواني و مزمن حداكثر ظرف سه ماه پس از تصويب اين آيين نامه توسط سازمان بهزيستي كشور تدوين و به تأييد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكيخواهد رسيد.
ماده
9 - به منظور توسعه فعاليتهاي بخش غيردولتي در امر نگهداري و مراقبت بيماران رواني مزمن اقدامات زير به عمل خواهد آمد و سازمان بهزيستي كشور موظف است تمهيدات لازم را براي اجراي مؤثر اين اقدامات از طريق برنامه ها و فعاليتهاي مناسب با رعايت قوانين و مقررات مربوط پيش بيني نمايد:
الف - واگذاري واحدهاي دولتي نگهداري و مراقبت از بيماران رواني مزمن به بخش غيردولتي و واحد هاي جديد الاحداث با رعايت ماده (4) اينآيين نامه.
ب - اجاره واحد هاي دولتي و نگهداري و مراقبت از بيماران رواني مزمن به بخش غيردولتي.
ج - تأمين بخشي از منابع مالي مورد نياز واحد هاي غيردولتي به صورت وجوه اداره شده و كمك بلاعوض.
د - پرداخت بخشي از هزينه سرانه نگهداري و مراقبت در واحد هاي غيردولتي و خانواده هاي داراي بيمار رواني مزمن.
تبصره 1 - به خانواده هاي نيازمند داراي بيماران رواني مزمن كه بنا به تشخيص كميسيون پزشكي موضوع تبصره (1) ماده (1) اين آيين نامه امكان درمان و بازتواني آنها در ميان خانواده وجود دارد، يارانه اي با تأييد اداره بهزيستي شهرستان حداكثر معادل (75%) هزينه سرانه ماهانه بخش غيردولتي براساس قانون ضوابط پرداخت كمك و يا اعانه به افراد و مؤسسات غيردولتي موضوع ماده (71) قانون محاسبات عمومي كشور- مصوب 1378 - از محل اعتبارات مصوب پرداخت خواهد شد.
تبصره 2 - به ازاي تعداد بيماران رواني مزمني كه بنا به تشخيص كميسيون پزشكي موضوع تبصره (1) ماده (1) اين آيين نامه به مراكز غيردولتي معرفي مي گردند يارانه اي براي مؤسسات خصوصي، خيريه و تعاوني به ترتيب معادل (60%) هزينه سرانه واحد هاي دولتي براي مؤسسات خصوصي و تعاوني و (75%) هزينه سرانه ماهانه واحد هاي دولتي براي مؤسسات خيريه بر اساس قانون ضوابط پرداخت كمك و يا اعانه به افراد و مؤسسات غيردولتي موضوع ماده (71) قانون محاسبات عمومي كشور- مصوب 1378 - از محل اعتبارات مصوب پرداخت خواهد شد.
تبصره 3 - بيماران رواني مزمني كه امكان ارايه خدمات فوق به آنان از طريق تبصره (1) و (2) اين ماده مقدور نمي باشد، به مراكز درماني و مراقبت طولاني مدت و بازتواني بيماران رواني مزمن كه تحت نظر سازمان بهزيستي كشور اداره مي گردند، معرفي و در آنها تحت مراقبت و توانبخشي قرار مي گيرند. امكانات موجود مربوط به نگهداري طولاني مدت بيماران رواني مزمن در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي به همراه اعتبارات مربوط به تدريج و با تشخيص كميته اي مركب از نمايندگان سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و سازمان بهزيستي كشور به سازمان بهزيستي كشور منتقل مي گردد.
تبصره 4 - كليه مراكز ارايه دهنده خدمات بهداشتي، درماني و توانبخشي مكلفند اصول مربوط به سيستم ارجاع را رعايت نمايند و در هر يك از مراحل بهبود، درمان يا ناتواني يا عود و تشديد بيماري، با انجام معاينات لازم و بررسي پرونده هاي اين بيماران، حسب مورد، نسبت به ترخيص يا معرفي بيمار به مراكز سرپايي و روزانه مراكز مراقبت و درمان طولاني مدت و بازتواني يا اعزام آنان به بخشهاي حاد بيمارستانها، طبق نظر روانپزشك و گروه درمانگراقدام نمايند.
ماده
10 - به منظور كمك به تأمين فضاها و تجهيزات مراكز درمان و مراقبت طولاني مدت و مراكز توانبخشي (سرپايي، بيمارستانهاي روزانه، مراكز سكونتي و كارگاههاي حمايت شده و نظاير آنها) در بخش غيردولتي، تسهيلات لازم تا (70%) منابع مورد نياز واحد هاي مربوط به صورت وجوه اداره شده از سوي سازمان بهزيستي كشور در اختيار اين مراكز قرار مي گيرد و همچنين كمك نقدي بلاعوض حداكثر به ميزان (15%) اعتبار مورد نياز مؤسسات خيريه و تعاوني و (10%) اعتبار مورد نياز مؤسسات خصوصي به متقاضيان پرداخت خواهد شد.
تبصره - در صورتي كه مراكز غيردولتي (خيريه، خصوصي و تعاوني) كه در چهارچوب ضوابط اين آيين نامه كمك نقدي بلاعوض دريافت داشته اند به هر دليلي منحل يا تعطيل شوند، سازمان بهزيستي كشور مكلف است كمك هاي پرداختي را با احتساب نرخ تورم بر اساس شاخصهاي بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران از مؤسسين وصول و يا معادل آن را از اموال و تجهيزات مراكز فوق، بر اساس نظر كارشناس رسمي سازمان بهزيستي كشور، برداشت كند. وجوه و تجهيزات حاصله از اجراي اين تبصره از سوي سازمان بهزيستي كشور در اختيار ساير مراكز غيردولتي يا دولتي نيازمند بر اساس ضوابط آن سازمان قرار مي گيرد.
ماده
11 - هزينه سرانه ماهانه واحد هاي دولتي با در نظر گرفتن معيار هاي لازم شامل طول دوره درمان و نگهداري، شاخصهاي پرسنلي، هزينه هاي اداري و ملزومات مورد نياز، بنا به پيشنهاد سازمان بهزيستي كشور و تأييد سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور تعيين مي شود.
ماده
12 - دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني استانها مكلفند نسبت به تأمين امكانات لازم درمانهاي سرپايي و نيز اختصاص تختهاي مورد نياز به بيماران رواني اقدام نمايند.
تبصره 1 - دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني و سازمان بهزيستي استانها مكلفند با همكاري يكديگر نسبت به ارايه كليه خدمات بهداشتي، درماني و توانبخشي به بيماران رواني مزمن ( در منطقه تحت پوشش) خود اقدام و از اعزام بيماران به تهران يا شهرستانهاي ديگر خودداري نمايند.
تبصره 2 - ارتباط دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني و سازمانهاي بهزيستي در هر استان ، در زنجيره ارجاع به صورت دو طرفه خواهد بود و كليه بيماران توانبخشي شده، براي پيگيري هاي بعدي به مناطق و پايگاههاي تحت پوشش دانشگاه ارجاع داده خواهند شد.
ماده
13 - نيروي انساني مورد نياز مراكز جديد دولتي، در مرحله اول از محل جابجايي نيرو هاي موجود و در مرحله بعد، در صورت نياز با موافقت سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور با استخدام نيرو هاي جديد حداكثر معادل (50 %) تعداد نيروي انساني خروجي تأمين خواهد شد.
ماده
14 - اعتبارات جاري مورد نياز براي اجراي مفاد اين آيين نامه، علاوه بر اعتبار پيش بيني شده در بودجه دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي و درماني، از محل اعتبارات مصوب سازمان بهزيستي كشور كه در قانون بودجه سالانه پيش بيني مي شود تأمين و پرداخت مي گردد.
تبصره - سازمان بهزيستي كشور موظف است هزينه سرانه ماهانه كامل بيماران رواني مزمن بي سرپرست و مجهول الهويه اي را كه به مراكز غيردولتي معرفي مي گردند از محل اعتبارات پيش بيني شده تأمين و پرداخت نمايد.
ماده
15 - اعتبارات لازم به منظور تأمين و تجهيز فضا هاي مورد نياز مراكز مراقبت و درمان طولاني مدت و مراكز بازتواني بيماران رواني مزمن در بخش دولتي از محل اعتباراتي كه براي تغيير كاربري بيمارستانها و ساختمانهاي مازاد و اجاره به بخش غيردولتي با هماهنگي سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور در بودجه پيش بيني مي شود، تأمين خواهد شد.
تبصره 1 - وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي مكلف است نسبت به توسعه و تكميل بخشهاي اعصاب و روان در بيمارستانهاي عمومي و تخصصي مطابق سطح بندي خدمات درماني كشور موضوع ماده (193) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران- مصوب 1379 - اقدام نمايد.
تبصره 2 - سازمان بهزيستي كشور موظف است در چارچوب نظام بيمه همگاني خدمات درماني براي كليه بيماران رواني مزمني كه تحت پوشش هيچ يك از بيمه هاي درماني كشور نمي باشند از محل اعتبارات پيش بيني شده آن سازمان، سرانه بيمه درمان را تأمين و پرداخت نمايد.
ماده
16 - كاركنان شاغل در مراكز درمان و مراقبت طولاني مدت و بازتواني بيماران رواني مزمني كه به طور مستقيم با بيماران رواني مزمن در تماسمي باشند مشمول قوانين و مقررات مربوط به مشاغل سخت و زيان آور موضوع بند هاي «خ» و «د» ماده (39) قانون استخدام كشوري و آيين نامه هاي مربوط خواهند شد.
ماده
17 - سازمان بهزيستي كشور موظف است در هر سال با هماهنگي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي نسبت به تهيه گزارش ارزيابي عملكرد مفاد اين آيين نامه اقدام كند و آن را به سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور اعلام نمايد.
معاون اول رييس جمهور- حسن حبيبي
مصوب 1383/01/26 هیات وزیران
هیات وزیران در جلسه مورخ 1383/1/26 بنا به پیشنهاد مشترک شماره 10736 مورخ 1381/7/7 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور و به استناد جزء (5) بند (الف) ماده (192) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، آییننامه اجرایی جزء یاد شده را به شرح زیر تصویب نمود:
ماده 1 - منظور از سالمند در این آییننامه کلیه افراد 60 سال و بالاتر میباشند.
ماده 2 - منظور از ساماندهی، بهبود روش زندگی و ارتقای کیفیت آن و ایجاد رضایت از زندگی در سالمندان از طریق ارائه خدمات رفاهی، بهداشتی، درمانی و توانبخشی م. ب. که با رعایت سیاستها و خط مشیهای زیر انجام می پذیرد:
الف - فراهم ساختن امکان تداوم حضور سالمند در جامعه.
ب - تاکید بر حفظ موقعیت و جایگاه سالمند در خانواده.
پ - تامین حداقل نیازهای اساسی سالمندان نیازمند در کشور.
ت - تاکید بر حفظ احترام، شان و حرمت سالمند.
ث - فراهم ساختن امکان مشارکت مردم، انجمنها و موسسات غیردولتی.
ماده 3 - به منظور ساماندهی سلامت و رفاه سالمندان، شورای ملی سالمندان به ریاست وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دبیری رئیس سازمان بهزیستی کشور و با حضور اعضای ذیل تشکیل میگردد:
الف - وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یا یکی از معاونان وی.
ب - وزیر مسکن و شهرسازی یا یکی از معاونان وی.
پ - وزیر امور اقتصادی و دارایی یا یکی از معاونان وی.
ت - وزیر آموزش و پرورش یا یکی از معاونان وی.
ث - وزیر کشور یا یکی از معاونان وی.
ج - وزیر بازرگانی یا یکی از معاونان وی.
چ - وزیر جهادکشاورزی یا یکی از معاونان وی.
ح - رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور یا یکی از معاونان وی.
خ - رئیس سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران.
د - رئیس سازمان تربیت بدنی یا یکی از معاونان وی.
ذ - رئیس سازمان بازنشستگی کشوری.
ر - رئیس سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح.
ز - مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی.
ژ - سرپرست کمیته امداد امام خمینی (ره).
س - سه نفر متخصص دانشگاهی صاحب نظر در امر سلامت سالمندان به انتخاب رئیس شورا
تبصره 1 - در صورت نیاز از نمایندگان سایر بخشها یا سازمانها نیز دعوت خواهد شد تا با حق رای شرکت نمایند.
تبصره 2 - شورای ملی سالمندان هر شش ماه یک بار در حضور رئیس جمهور تشکیل خواهد شد.
ماده 4 - وظایف شورای ملی سالمندان به شرح زیر م. ب.:
الف - سیاست گذاری در جهت تامین سلامت و رفاه سالمندان کشور.
ب - تصویب برنامه های مربوط به سالمندان در دستگاههای اجرایی.
پ - هماهنگی بین دستگاههای اجرایی برای ساماندهی امور سالمندان و اجرای برنامه های مصوب شورا.
تبصره 1 - آییننامه داخلی شورای مزبور در اولین جلسه شورا به تصویب خواهد رسید.
تبصره 2 - دبیرخانه شورای ملی سالمندان در محل سازمان بهزیستی کشور تشکیل خواهد شد.
ماده 5 - وظایف دبیرخانه شورای ملی سالمندان به شرح زیر م. ب.:
الف - تدوین سیاستها و برنامه های مرتبط با سلامت و رفاه سالمندان.
ب - تعیین دستور جلسات شورا و برگزاری جلسات و دعوت از اعضا.
پ - پیگیری اجرای تصمیمات شورا و دریافت گزارش عملکرد از دستگاههای ذیربط.
ت - تهیه گزارش پیشرفت برنامه ها و تخلفات دستگاهها از اجرای تصمیمات.
ث - تهیه بانک اطلاعات سالمندان کشور با همکاری دستگاههای ذیربط.
ماده 6 - سازمان بهزیستی کشور مجاز است مبالغی را به شرح ذیل به عنوان یارانه حق مراقبت و نگهداری سالمند در مراکز توانبخشی و نگهداری و منازل به صاحبان مراکز مذکور در بخش غیردولتی و خانواده ها و دیگر افراد مراقبت کننده پرداخت و به نحوه هزینه کرد آن نظارت نماید:
الف - جهت مراقبت و نگهداری هر یک از سالمندان نیازمند در مراکز توانبخشی و نگهداری غیردولتی تا 75 درصد هزینه سرانه تمام شده برای نگهداری سالمند در بخش دولتی.
ب - جهت مراقبت و نگهداری هر یک از سالمندان نیازمند در خانواده سالمند و یا منازل افراد واجد شرایط تا 40 درصد هزینه سرانه تمام شده برای نگهداری سالمند در بخش دولتی.
تبصره 1 - سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور موظف است یارانه های موضوع بندهای «الف» و«ب» را تامین و در لوایح بودجه سنواتی ذیل ردیف سازمان بهزیستی استانها منظور نماید.
تبصره 2 - هزینه سرانه تمام شده برای مراقبت و نگهداری هر سالمند در بخش دولتی هر استان با در نظر گرفتن شاخصهای درمانی و توانبخشی منطقه مربوط، همه ساله توسط کارگروهی متشکل از نمایندگان تام الاختیار سازمان بهزیستی استان، سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان و استانداری استان مربوط تعیین میگردد. مصوبات این کارگروه با اکثریت آرا برای سازمانهای تابع، لازم الاجرا خواهد بود.
تبصره 3 - هزینه نگهداری آن عده از سالمندانی که بی سرپرست یا مجهول الهویه هستند، تماماً از محل اعتبارات سازمان بهزیستی کشور تامین و در اختیار مراکز نگهداری کننده غیردولتی قرار داده خواهد شد.
ماده 7 - سازمان بهزیستی کشور موظف است به منظور تشویق و ترغیب بخش غیردولتی به گسترش و ایجاد مراکز نگهداری و توانبخشی سالمندان از محل وجوه اداره شده ای که در لوایح بودجه سنواتی منظور میگردد، تسهیلات اعتباری قرض الحسنه جهت احداث یا خرید یا تامین ودیعه اجاره ساختمان، تجهیز و راه اندازی مرکز تا میزان 90 درصد هزینه های مورد نیاز در اختیار متقاضیان ایجاد مراکز مذکور قرار دهد.
ماده 8 - سازمان بهزیستی کشور موظف است نسبت به تامین وسایل کمکی از قبیل سمعک، عینک، صندلی چرخدار، واکر و مانند آن اقدام نماید.
ماده 9 - سازمان بیمه خدمات درمانی مکلف است کلیه افراد سالمند فاقد پوشش بیمه خدمات درمانی را از محل اعتباراتی که در لوایح بودجه سنواتی برای آنان منظور میگردد، تحت پوشش بیمه درمان درآورد.
ماده 10 - سازمان بهزیستی کشور با همکاری کمیته امداد امام خمینی (ره) موظف است کلیه سالمندان زیر خط فقر را تحت پوشش حمایتی قرار دهد و نسبت به شناسایی خانواده هایی که تمایل به نگهداری سالمندان در مناطق شهری و روستایی دارند اقدام و نتیجه را به دبیرخانه شورای مذکور اعلام نماید.
ماده 11 - وزارت مسکن و شهرسازی مکلف است برای کمک به تامین مسکن سالمندان نیازمند فاقد مسکن اقدام نماید و تمهیدات لازم برای تخصیص یارانه تعمیر و بازسازی مسکن برای سالمندان نیازمند فراهم گردد.
ماده 12 - به منظور ایجاد تشکلهای مردمی و مراکز روزانه سالمندان، شهرداریها، سازمانها و کانونهای بازنشستگی موظفند نسبت به تامین حمایتهای مالی و فضای فیزیکی مناسب در جهت ایجاد تسهیلات لازم برای پرنمودن اوقات فراغت، انجام ورزش، راه اندازی تورهای سیاحتی، مطالعه و فعالیتهای فرهنگی تحت نظارت افراد ذیصلاح اقدام نمایند.
ماده 13 - در جهت تامین امنیت غذایی سالمندان، وزارتخانه های جهاد کشاورزی، بازرگانی، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور مکلفند در جهت ارتقای سواد تغذیه ای، تعیین الگوی مصرف، در دسترس قرار دادن مواد غذایی مورد نیاز و بهبود قدرت خرید سالمندان اقدام کنند.
ماده 14 - سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران موظف است در جهت تکریم مقام سالمند، ایجاد نگرش مثبت در سالمندان و آموزش شیوه زندگی سالم مشتمل بر توصیه های تغذیه ای، ورزشی، بهداشت روان و غیره به سالمندان و با هماهنگی دبیرخانه شورای یاد شده برنامه های لازم را تهیه و پخش نماید.
ماده 15 - شهرداریها موظفند ضمن جلب مشارکت سالمندان و کسب نظرات ارزشمند ایشان، اقدامات لازم را در زمینه ایجاد ساختار مطلوب در فضاهای مختلف شهری به عمل آورند.
ماده 16 - سازمان تربیت بدنی موظف است امکانات و تسهیلات مناسب را جهت ورزش دوران سالمندی فراهم نماید.
ماده 17 - کلیه دستگاهها موظفند اقدامات لازم را در خصوص حمایت از انتقال تجربیات سالمندان به افراد جوان در حیطه کاری خود به عمل آورند.
ماده
18 - ب. ت. ب. نامناسب بودن کلیه شاخصهای سلامتی، اجتماعی و اقتصادی در زنان سالمند، کلیه دستگاهها موظفند در حیطه وظایف خود توجه ویژه به زنان سالمند نمایند.
ماده
19 - ب. ت. ب. بافت جمعیتی و امکانات موجود در مناطق شهری و روستایی، کلیه دستگاهها موظفند در حیطه وظایف خود توجه ویژه به سالمندان روستایی نمایند.
ماده
20 - وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی موظف است مساعدتهای مالی لازم را در جهت تسهیل استفاده از مرکز ارائه دهنده برنامه های فرهنگی و هنری فراهم کند.
ماده
21 - وزارت آموزش و پرورش موظف است آموزشهای لازم را جهت تکریم سالمندان در خانواده به منظور بهره مندی از تجارب سالمندان و شیوه زندگی سالم جهت دستیابی به سالمندی سالم و فعال متناسب با هر یک از مقاطع تحصیلی در کتب درسی منظور و در مناسبتهای خاص مطرح نماید.
ماده
22 - به منظور پیشگیری از اعمال خشونت علیه افراد سالمند در خانواده و جامعه ضروری است دستگاههای ذیربط ضمن پیشنهاد و جلب حمایتهای قانونی اقدامات لازم را انجام دهند.
ماده
23 - اعتبار مورد نیاز برای اجرای مفاد این آییننامه علاوه بر اعتباراتی که تا کنون در بودجه سالانه برای دستگاههای ارائه دهنده خدمات لازم به سالمندان پیش بینی گردیده است، از محل اعتبارات ویژه ای که سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور تحت عنوان برنامه های ساماندهی سالمندان در ذیل ردیفهای اعتباری دستگاههای ذیربط یا در ردیف مستقل برای برنامه های جدید در لوایح بودجه سنواتی منظور می نماید، تامین و پرداخت میگردد.
معاون اول رئیس جمهور - محمدرضا عارف
مصوب 1380/02/05 هیات وزیران
هیات وزیران در جلسه مورخ 1380/2/5 بنا به پیشنهاد مشترک وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سازمان بهزیستی کشور و سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، موضوع نامه شماره 1654 /319- 8302 /105 مورخ 1379/1/17 سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور و به استناد جزء 5 بند«الف» ماده (192) قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران- مصوب 1379 - آییننامه اجرایی جزء یاد شده رابه شرح زیر تصویب نمود:
تبصره 1 - تشخیص مزمن بودن اختلال و یا وجود افت کلی عملکرد، با روانپزشک معالج (ب. ت. ب. سوابق پزشکی، معاینه و آزمایشهای انجام شده) و تایید کمیسیون پزشکی است که حداقل یک نفر روانپزشک در آن حضور داشته باشد.
ماده 2 - منظور از ساماندهی، اتخاذ روشی هماهنگ، منسجم و یکپارچه برای ارایه تمام خدمات و فعالیتهای مربوط به بهداشت و سلامت روان درسطوح پیشگیری، درمان و توانبخشی و نیز بررسی، تعیین و تامین نیازهای (بهداشتی، درمانی و توانبخشی) بیماران روانی مزمن است و مقصود از توانبخشی انجام و ارایه کلیه خدمات لازم، در جهت توانمند ساختن بیماران روانی مزمن جهت دست یابی به زندگی مستقل و خودکفا است که شامل توانبخشی طبی، روانی، اجتماعی و حرفه ای میگردد.
ماده 3 - ارایه خدمات موضوع این آییننامه در قالب برنامه اجرایی واحد و با استفاده از کلیه منابع و امکانات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سازمان بهزیستی کشور و دانشگاههای علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی و موسسات وابسته به آنها و نیز منابع و امکانات سایر سازمانها و نهادهای دولتی (سازمان بهزیستی کشور) و موسسات خصوصی، خیریه و تعاونی ذی ربط و با جلب مشارکت مردمی، صورت میگیرد.
3- سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور.
4- سازمان نظام پزشکی کشور.
6- یکی از معاونان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی.
7- رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی به عنوان ناظر.
تبصره 1 - رئیس سازمان بهزیستی کشور، به عنوان دبیر ستاد یاد شده تعیین میگردد.
1- ایجاد هماهنگی های لازم درونبخشی و بینبخشی
2- پیشنهاد و تصویب سیاست ها و خط مشی های کلی ساماندهی بیماران روانی مزمن.
3- بررسی و تصویب برنامه های آموزشی و پژوهشی ارایه شده از سوی کمیته تخصصی.
4- بررسی و پیشنهاد بودجه سالانه ساماندهی و توانبخشی بیماران روانی مزمن و اعلام آن به مراجع ذی ربط.
ماده 7 - در جهت تامین امکانات لازم برای انجام تحقیقات بنیادی و کاربردی در مورد اختلالات روانی مزمن، طراحی و تدوین برنامه های آموزشی و بازآموزی نیروی انسانی ارایه دهنده خدمات و تهیه طرحهای اجرایی مناسب، کمیته تخصصی ساماندهی و توانبخشی بیماران روانی مزمن با حضور رئیس یا نمایندگان تام الاختیار انجمن ها و دستگاه های اجرایی زیر تشکیل میشود:
1- رئیس دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی(رئیس کمیته تخصصی).
2- انجمن علمی روانپزشکی ایران.
3- انجمن روانشناسی بالینی.
4- انجمن مددکارای ایران.
5- بیمارستان روانپزشکی رازی تهران.
6- سازمان بهزیستی کشور.
7- سه نفر از معاونان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی(به انتخاب وزیر).
تبصره 1 - آییننامه داخلی این کمیته به پیشنهاد رئیس کمیته تخصصی در اولین جلسه به تصویب خواهد رسید.
تبصره 2 - رئیس کمیته تخصصی میتواند حسب نیاز، از هر یک از مدیران گروههای آموزشی دانشگاههای کشور و یا سایر مراجع علمی دعوت به عمل آورد.
ماده 8 - به منظور تشویق و ترغیب بخشهای خصوصی، خیریه و تعاونی برای ارایه خدمات به بیماران روانی مزمن، سازمان بهزیستی کشور موظفاست در کوتاه ترین زمان ممکن و بر اساس مصوبه شماره 455 /14 مورخ 1378/12/17 شورای عالی اداری، در خصوص نحوه صدور مجوز تاسیس تشکل های غیردولتی نسبت به صدور مجوز های لازم برای تاسیس این مراکز اقدام نماید. ضوابط تاسیس و انحلال مراکز ارایه خدمات به بیماران روانی و مزمن حداکثر ظرف سه ماه پس از تصویب این آییننامه توسط سازمان بهزیستی کشور تدوین و به تایید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکیخواهد رسید.
ماده 9 - به منظور توسعه فعالیتهای بخش غیردولتی در امر نگهداری و مراقبت بیماران روانی مزمن اقدامات زیر به عمل خواهد آمد و سازمان بهزیستی کشور موظف است تمهیدات لازم را برای اجرای موثر این اقدامات از طریق برنامه ها و فعالیتهای مناسب با رعایت قوانین و مقررات مربوط پیش بینی نماید:
ج - تامین بخشی از منابع مالی مورد نیاز واحد های غیردولتی به صورت وجوه اداره شده و کمک بلاعوض.
تبصره 1 - به خانواده های نیازمند دارای بیماران روانی مزمن که بنا به تشخیص کمیسیون پزشکی موضوع تبصره (1) ماده (1) این آییننامه امکان درمان و بازتوانی آنها در میان خانواده وجود دارد، یارانه ای با تایید اداره بهزیستی شهرستان حداکثر معادل (75%) هزینه سرانه ماهانه بخش غیردولتی براساس قانون ضوابط پرداخت کمک و یا اعانه به افراد و موسسات غیردولتی موضوع ماده (71) قانون محاسبات عمومی کشور- مصوب 1378 - از محل اعتبارات مصوب پرداخت خواهد شد.
تبصره 2 - به ازای تعداد بیماران روانی مزمنی که بنا به تشخیص کمیسیون پزشکی موضوع تبصره (1) ماده (1) این آییننامه به مراکز غیردولتی معرفی می گردند یارانه ای برای موسسات خصوصی، خیریه و تعاونی به ترتیب معادل (60%) هزینه سرانه واحد های دولتی برای موسسات خصوصی و تعاونی و (75%) هزینه سرانه ماهانه واحد های دولتی برای موسسات خیریه بر اساس قانون ضوابط پرداخت کمک و یا اعانه به افراد و موسسات غیردولتی موضوع ماده (71) قانون محاسبات عمومی کشور- مصوب 1378 - از محل اعتبارات مصوب پرداخت خواهد شد.
ماده 10 - به منظور کمک به تامین فضاها و تجهیزات مراکز درمان و مراقبت طولانی مدت و مراکز توانبخشی (سرپایی، بیمارستانهای روزانه، مراکز سکونتی و کارگاههای حمایت شده و نظایر آنها) در بخش غیردولتی، تسهیلات لازم تا (70%) منابع مورد نیاز واحد های مربوط به صورت وجوه اداره شده از سوی سازمان بهزیستی کشور در اختیار این مراکز قرار میگیرد و همچنین کمک نقدی بلاعوض حداکثر به میزان (15%) اعتبار مورد نیاز موسسات خیریه و تعاونی و (10%) اعتبار مورد نیاز موسسات خصوصی به متقاضیان پرداخت خواهد شد.
تبصره - در صورتی که مراکز غیردولتی (خیریه، خصوصی و تعاونی) که در چهارچوب ضوابط این آییننامه کمک نقدی بلاعوض دریافت داشته اند به هر دلیلی منحل یا تعطیل شوند، سازمان بهزیستی کشور مکلف است کمک های پرداختی را با احتساب نرخ تورم بر اساس شاخصهای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران از موسسین وصول و یا معادل آن را از اموال و تجهیزات مراکز فوق، بر اساس نظر کارشناس رسمی سازمان بهزیستی کشور، برداشت کند. وجوه و تجهیزات حاصله از اجرای این تبصره از سوی سازمان بهزیستی کشور در اختیار سایر مراکز غیردولتی یا دولتی نیازمند بر اساس ضوابط آن سازمان قرار میگیرد.
ماده 11 - هزینه سرانه ماهانه واحد های دولتی با در نظر گرفتن معیار های لازم شامل طول دوره درمان و نگهداری، شاخصهای پرسنلی، هزینه های اداری و ملزومات مورد نیاز، بنا به پیشنهاد سازمان بهزیستی کشور و تایید سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور تعیین میشود.
ماده 12 - دانشگاههای علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استانها مکلفند نسبت به تامین امکانات لازم درمانهای سرپایی و نیز اختصاص تختهای مورد نیاز به بیماران روانی اقدام نمایند.
ماده 13 - نیروی انسانی مورد نیاز مراکز جدید دولتی، در مرحله اول از محل جابه جایی نیرو های موجود و در مرحله بعد، در صورت نیاز با موافقت سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور با استخدام نیرو های جدید حداکثر معادل (50 %) تعداد نیروی انسانی خروجی تامین خواهد شد.
ماده 14 - اعتبارات جاری مورد نیاز برای اجرای مفاد این آییننامه، علاوه بر اعتبار پیش بینی شده در بودجه دانشگاههای علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی، از محل اعتبارات مصوب سازمان بهزیستی کشور که در قانون بودجه سالانه پیش بینی میشود تامین و پرداخت میگردد.
تبصره - سازمان بهزیستی کشور موظف است هزینه سرانه ماهانه کامل بیماران روانی مزمن بی سرپرست و مجهول الهویه ای را که به مراکز غیردولتی معرفی می گردند از محل اعتبارات پیش بینی شده تامین و پرداخت نماید.
ماده 15 - اعتبارات لازم به منظور تامین و تجهیز فضا های مورد نیاز مراکز مراقبت و درمان طولانی مدت و مراکز بازتوانی بیماران روانی مزمن در بخش دولتی از محل اعتباراتی که برای تغییر کاربری بیمارستانها و ساختانهای مازاد و اجاره به بخش غیردولتی با هماهنگی سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور در بودجه پیش بینی میشود، تامین خواهد شد.
تبصره 2 - سازمان بهزیستی کشور موظف است در چارچوب نظام بیمه همگانی خدمات درمانی برای کلیه بیماران روانی مزمنی که تحت پوشش هیچ یک از بیمه های درمانی کشور نمیباشند از محل اعتبارات پیش بینی شده آن سازمان، سرانه بیمه درمان را تامین و پرداخت نماید.
معاون اول رئیس جمهور- حسن حبیبی
دریافت فایل پیدیاف
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
