آییننامه
آئین نامه تأسیس و بهره برداری از مؤسسات ترابری جاده ای داخلی و مقررات ایمنی و رفت و آمد وسایل ترابری در راههای کشور با اصلاحات و الحاقات بعدی
آئين نامه تأسيس و بهره برداري از مؤسسات ترابري جاده اي داخلي و مقررات ايمني و رفت و آمد وسايل ترابري در راههاي كشور
مصوب 1357,04,27
با اصلاحات و الحاقات بعدي
باستناد اجازه حاصل از بند (13) ماده (7) قانون «تغيير نام وزارت راه به وزارت راه و ترابري و تجديد تشكيلات و تعيين وظائف آن» و نيز به موجب بند (و) از ماده (2) «آئين نامه تركيب شوراي عالي هماهنگي ترابري كشور و وظايف و اختيارات شورا» مصوب كميسيونهاي مربوط مجلسين «آئين نامه تأسيس و بهره برداري از مؤسسات ترابري جاده اي داخلي و مقررات ايمني و رفت و آمد وسايل ترابري در راههاي كشور» مشتمل بر 72 ماده و 8 تبصره و يك ضميمه در دهمين جلسه شوراي عالي هماهنگي ترابري كشور تصويب و از تاريخ 1357/5/1 لازم الاجرا ميباشد.
فصل اول ـ كليات
ماده 1 ـ انجام هرگونه عمليات ترابري عمومي جاده اي اعم از حمل كالا يا مسافر با وسيله ترابري عمومي از نقطه اي به نقطه ديگر در داخل كشور مستلزم تأسيس و بهره برداري از مؤسسات ترابري داخلي بوسيله شخص يا اشخاص حقيقي يا حقوقي با موافقت قبلي دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور و رعايت ضوابط و استانداردهاي تعيين شده در اين آئين نامه و ساير مقررات مربوط مملكتي خواهد بود.
تبصره ـ مؤسسات ارتشي، انتظامي و مؤسساتي كه فعاليت ترابري آنها جنبه خصوصي داشته و صرفاً بكار حمل فرآورده ها و كالاهاي شخصي مؤسسه اشغال دارند از شمول مقررات اين آئين نامه بجز مقررات مربوط به ايمني رفت و آمد وسايل ترابري مشروط بر اينكه وسائل ترابري مزبور داراي پلاك شخصي باشند (پلاك سفيد) در راهها مستثني خواهند بود.
ماده 2 ـ كلمه مؤسسه كه در اين آئين نامه بكار برده شده شخص يا اشخاص حقيقي يا حقوقي است كه از طرف يكنفر بطور مستقل يا چند نفر بصورت شركت يا مشاركت تأسيس شده باشد.
ماده 3 ـ كلمه «وسيله ترابري عمومي» كه در مقررات اين آئين نامه از آن استفاده شده است شامل هرگونه وسيله حمل جاده اي است كه با قوه محركه خود و يا قوه محركه وسيله ديگر در جاده ها به حركت درآمده و براي حمل بار يا مسافر بكار برده مي شود.
ماده 4 ـ مؤسسات ترابري داخلي به دو صورت تاًسيس ميشوند:
الف ـ مؤسساتي كه مستقيماً در كار حمل كالا يا مسافر دست داشته و حداقل داراي 10 وسيله نقليه ملكي باشند چنين مؤسساتي در اين آئين نامه مؤسسات ترابري جاده اي داخلي (CARRIER) ناميده شده اند مؤسسات ترابري جاده اي داخلي ممكن است تعدادي از وسائل ترابري را شخصاً مالك بوده و بقيه را در اجاره داشته باشند. ضمناً اينگونه مؤسسات بايستي داراي تأسيسات و تجهيزات لازم بصورت استيجاري (سند رسمي) و يا ملكي باشند.
ب ـ مؤسساتي كه مستقيماً در كار حمل كالا يا مسافر دخالت نداشته و داراي وسائل ترابري ملكي نمي باشند. چنين مؤسساتي قبول حمل كالا يا مسافر نموده ولي كار حمل را به ديگري واگذار ميكنند. از چنين مؤسساتي در اين آئين نامه بعنوان مؤسسات كارگزاري ترابري جاده اي داخلي (FORWARDER) ياد شده است. اينگونه مؤسسات بايستي داراي تأسيسات و تجهيزات لازم بصورت استيجاري (سند رسمي) و يا ملكي باشند.
فصل دوم ـ تأسيس و بهره برداري
ماده 5 ـ تقاضاي تأسيس مؤسسات ترابري و مؤسسات كارگزاري داخلي و يا دفاتر نمايندگي آنها (باربري و مسافربري) از طريق مراجع صادر كننده پروانه به دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور ارسال خواهد شد. به برگ درخواست تأسيس بايد طرح مقدماتي مؤسسه ايكه تأسيس خواهد شد و در صورت شركت بودن شركتنامه و اساسنامه شركت نيز ضميمه باشد.
تبصره ـ در صورتيكه محل مؤسسه در حوزه كار راهنمائي و رانندگي باشد، محل مؤسسه بايستي از نقطه نظر ترافيك و عبور و مرور مورد موافقت اداره راهنمائي و رانندگي شهرستان مربوط قرار گيرد.
ماده 6 ـ دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور ب. ت. ب. مقتضيات اجتماعي و اقتصادي و ساير عوامل منجمله كفايت يا عدم كفايت، ضوابطي را براي تأسيس مؤسسات ترابري در كليه نقاط كشور تهيه خواهد نمود. درخواست و طرح تفصيلي تسليمي از طرف متقاضيان بر اساس ضوابط مزبور بررسي و در صورت تطبيق با ضوابط فوق آنرا قبول و در غير اينصورت با ذكر علت رد خواهد نمود.
ماده 7 ـ واحدهائي كه فعاليت ترابري آنها بصورت شركت انجام خواهد شد، هيئت مؤسس پس از كسب مجوز از دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور نسبت به ثبت شركت اقدام خواهد نمود.
ماده 8 ـ در صورتيكه درخواست و طرح تسليمي به علل موجهي رد شده باشد درخواست كننده ميتواند پس از برطرف نمودن آن علل، درخواست خود را مجدداً مطرح نمايد.
ماده 9 ـ پس از انجام تشريفات ثبتي، مؤسسه درخواست كننده مكلف است ظرف مدت تعيين شده توسط دبيرخانه شورا شروع به ساختمان و تجهيز مؤسسه بر اساس طرح تصويبي نموده و پس از تكميل ساختمان و تجهيز آن براي شروع به بهره برداري مراتب آمادگي خ. ر. ب. دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور اعلام دارد و دبيرخانه ب. ت. ب. نوع و ميزان ساختمان و در نظر گرفتن ساير عوامل مدت زمان لازم را براي اجراي طرح تعيين و به متقاضي اعلام خواهد نمود.
ماده 10 ـ دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور پس از ايجاد تأسيسات و تجهيزات مؤسسه و تطبيق آن با طرح تصويبي موافقت خود را با بهره برداري از مؤسسه مزبور به سازمانهاي مسئول صدور پروانه اعلام خواهد نمود.
مراجع صدور پروانه موظفند حداكثر ظرف مدت 15 روز پس از وصول اجازه نامه دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور نسبت به صدور پروانه اقدام نمايند
تبصره 1 ـ دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور نسبت به صدور پروانه فعاليت مؤسسات ترابري كه خارج از محدوده اتاقهاي اصناف و شهرداريهاي كشور قرار دارند پس از بررسي كامل رأساً اقدام مي نمايد.
تبصره 2 ـ درخواست كننده نميتواند قبل از صدور پروانه كار اقدام به بهره برداري نمايد.
تبصره 3 ـ اعتبار پروانه كار براي مدت يكسال خواهد بود.
ماده 11 ـ در صورتيكه درخواست كننده نتواند ظرف مدت مقرر در ماده 9 اقدام به ايجاد و تجهيز مؤسسه خود بر اساس طرح تصويبي نمايد مراتب را با ذكر علت به دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور اطلاع خواهد داد. دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور در صورتيكه تأخير در اقدام را موجه تشخيص دهد مدت مقرر را فقط براي يك نوبت تمديد خواهد نمود.
ماده 12 ـ چنانچه درخواست كننده ظرف مدت ثانوي نيز نتواند مؤسسه خود را تأسيس و تجهيز نمايد موافقت قبلي دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور كان لم يكن تلقي گرديده و درخواستهاي رسيده بوسيله اشخاص ديگر مورد بررسي قرار خواهد گرفت.
ماده 13 ـ در مورد تجديد پروانه مؤسسات ترابري و مؤسسات كارگزاري داخلي كه بيش از اجراي اين آئين نامه تأسيس گرديده اند، دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور موظف است بهبود وضع اين مؤسسات را بر اساس ضوابط تعيين شده طبق ماده (6) بآنها اعلام نمايد. تجديد بعدي پروانه اينگونه مؤسسات منوط به اجراي ضوابط در جهت بهبود وضع مؤسسه خواهد بود.
ماده 14 ـ مؤسسات ترابري مسافري و باري بايد مراقبت نمايند كه رانندگان وابسته به مؤسسه مقررات ايمني و رفت و آمد وسايل ترابري موضوع فصل سوم اين آئين نامه را بنحو احسن رعايت نمايند.
ماده 15 ـ مؤسسات ترابري باري موظفند از دادن بار به رانندگان وسائط نقليه ايكه (طبق نظر پليس راه) در جاده ها رعايت مقررات ايمني را نمي نمايند خودداري كنند.
ماده 16 ـ مؤسسات ترابري نبايد به رانندگان سواري، ميني بوس، اتوبوس و يا كاميون فاقد گواهينامه رانندگي و مدارك قانوني ديگر يا رانندگاني كه گواهينامه آنها از طرف مراجع صلاحيتدار توقيف شده است مسافر يا بار بدهند.
ماده 17 ـ رانندگان وسائل ترابري عمومي موظفند دو سال يكبار به بيمارستانها و درمانگاههاي وزارت بهداري و بهزيستي مراجعه نموده و برگ معاينه دريافت دارند. پليس راه ژاندارمري از حركت وسيله نقليه ايكه سلامت رانندگان آنها توسط وزارت فوق تأييد نشده باشد جلوگيري خواهد نمود.
ماده 18 ـ هر يك از مؤسسات ترابري داراي مديري خواهند بود كه مسؤليت حسن اجراي كار و رعايت ضوابط اين آئين نامه و ساير قوانين مملكتي را بعهده خواهند داشت.
ماده 19 ـ مدير مؤسسه بايد داراي شرايط زير باشد:
الف ـ تابعيت ايراني.
ب ـ حداقل سن ۲۵ سال.
ج ـ سواد كافي و تجربه لازم در امور مربوط به ترابري.
د ـ حسن پيشينه.
ه ـ ـ صلاحيت انجام امور حمل و نقل طبق نظر شهرباني محل.
ماده 20 ـ مدير مسئول نميتواند مسئوليت دو مؤسسه ترابري جاده اي را در يك زمان بعهده داشته باشد.
ماده21 ـ مؤسسات ترابري مكلفند پرسشنامه هاي آماري را كه در مواقع معين از طرف سازمانهاي مسئول از طريق سنديكا يا اتحاديه مربوط در اختيار آنان گذاشته ميشود تكميل نموده و ظرف مدت قيد شده در پرسشنامه تسليم سازمان درخواست كننده نمايند.
ماده 22 ـ با تأسيس پايانه هاي عمومي (ترمينال) به تعداد كافي در هر شهر، دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور مؤسسات ترابري داخلي را در اين پايانه ها تمركز خواهد داد و مؤسسات مزبور مكلف به پيروي از دستور دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور بوده و بايد تشكيلات خود را در پايانه هاي عمومي مستقر نمايند.
ماده 23 ـ مؤسسات ترابري جاده اي ميتوانند با اطلاع و موافقت دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور در مركز فعاليت خود اقدام به تأسيس دفاتر فروش بليط و قبول بار نمايند.
ماده 24 ـ مؤسسات ترابري جاده اي داخلي بايد مقرراتي كه رعايت آنها براي حمل كننده بار و يا مسافر الزامي است در پشت صورتحساب و بليط هاي مسافرت چاپ نمايند.
ماده 25 ـ مؤسسات ترابري جاده اي داخلي مسافربري بايد نام مؤسسه را با حروفي درشت در دو طرف بدنه وسايل ترابري مربوط به مؤسسه قيد نمايند.
در مورد مؤسسات باربري نوشتن نام مؤسسه بر روي بدنه كاميونهاي متعلق به مؤسسه الزامي است
ماده 26 ـ هر يك از مؤسسات ترابري جاده اي داخلي (باربري) بايد داراي تأسيسات و تجهيزاتي بشرح زير باشند:
الف ـ دفتر كار.
ب ـ محوطه مناسب براي پاركينگ وسايل ترابري.
ج ـ انبار كافي.
د ـ استراحتگاه براي رانندگان.
ه ـ ـ آب و برق و تلفن و تلكس (با در نظر گرفتن امكانات محل و سازمانهاي تأمين كننده اين خدمات).
و ـ وسايل تخليه و بارگيري.
ز ـ تجهيزات آتش نشاني.
ح ـ وسيله توزين بار (متناسب با كار مؤسسه).
ط ـ دستگاه اندازه گيري ابعاد بار (گاباري).
ي ـ وسائل گرم كننده و خنك كننده هوا (با در نظر گرفتن امكانات محل).
ك ـ جعبه كمكهاي اوليه.
ل ـ تعميرگاهي مناسب براي تعميرات جزئي.
ماده 27 ـ تأسيسات و تجهيزات لازم براي مؤسسات ترابري داخلي (مسافربري) بشرح زير است:
الف ـ دفتر كار.
ب ـ محوطه مناسب براي پاركينگ وسائل ترابري (اتوبوس و ميني بوس و سواري).
ج ـ انبار براي توشه مسافرين.
د ـ استراحتگاه براي رانندگان.
ه ـ ـ آب و برق و تلفن و تلكس (با در نظر گرفتن امكانات محل و سازمانهاي تأمين كننده اين خدمات).
و ـ تجهيزات آتش نشاني.
ز ـ وسيله توزين بار مسافرين.
ح ـ وسائل گرم كننده و خنك كننده هوا (با در نظر گرفتن امكانات محل).
ط ـ جعبه كمكهاي اوليه.
ي ـ سالن مناسب براي انتظار مسافرين.
ك ـ تعميرگاه مناسب براي تعميرات جزئي.
1 ـ ضوابط مندرج در مواد 26 و 27 بنحو مذكور در ماده 6 اين آئين نامه تعيين خواهد شد.
ماده 28 ـ از ادامه كار مؤسسات ترابري جاده اي داخلي كه رعايت ضوابط اين آئين نامه و ساير مقررات مملكتي را ننموده باشند جلوگيري بعمل خواهد آمد و مراتب در پرونده آنان در دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور درج خواهد شد. مدت تعطيل اين مؤسسات متناسب با تخلفات آنان خواهد بود.
ماده 29 ـ دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور ميتواند از طريق مراجع صدور پروانه فعاليت مؤسساتي را كه بيش از سه مرتبه از ضوابط فصل اول و دوم اين آئين نامه و ساير مقررات مملكتي سرپيچي نموده باشند جلوگيري بعمل آورد.
فصل سوم ـ مقررات ايمني رفت و آمد وسايل ترابري در راهها
۱ ـ كليات
ماده 30 ـ رانندگان وسائل ترابري اعم از باري يا مسافري بايد اسناد و مدارك زير را هميشه بهمراه داشته و عندالمطالبه به مأموران پليس راه و مسئولان ديگر ارائه دهند.
الف ـ گواهينامه مجاز رانندگي.
ب ـ كارت مالكيت وسيله ترابري.
ج ـ بيمه نامه شخص ثالث.
د ـ برگ معاينه وسيله ترابري.
ه ـ ـ اسناد حمل مربوط به بار يا مسافرين محمول كه وسيله مؤسسه ترابري مربوط تنظيم گرديده است.
و ـ برگ معاينه راننده وسيله نقليه.
ز ـ ساير مدارك مورد نياز طبق آئين نامه و مقررات مربوط.
ماده 31 ـ رانندگي وسايل ترابري عمومي در راهها فقط بمدت 10 ساعت در شبانه روز مجاز خواهد بود در صورتيكه سفر وسيله اي بيش از ده ساعت پيش بيني گردد و مؤسسه وابسته برنامه سفر آنرا يكسره تنظيم نموده باشد بايد راننده كمكي با وسيله ترابري همراه نمايد.
ماده 32 ـ مؤسسات ترابري بايد مراقبت نمايند كه وسيله نقليه بترتيب صحيح و مطابق ظرفيت بارچيني شده و يا داراي مسافر باشد. راننده وسيله نقليه نيز پس از اطمينان از اين موضوع بايد اقدام به راندن وسيله نقليه نمايد.
ماده 33 ـ رانندگانيكه با عينك، مجاز به رانندگي مي باشند بايد هميشه يك عينك يدكي در وسيله ترابري خود داشته باشند تا چنانچه عينك مورد استفاده در طول سفر شكسته يا مفقود گردد از عينك يدكي استفاده نمايند.
ماده 34 ـ حد ظرفيت و ابعاد وسيله نقليه طبق مقرراتي است كه وسيله وزارت راه و ترابري تنظيم گرديده است.
ماده 35 ـ در صورتيكه حمل باري حجيم مستلزم انتخاب وسيله اي بزرگتر از ابعاد مجاز در ماده فوق باشد مراتب از طرف مؤسسه ترابري به دفتر برنامه ريزي و هدايت ترابري وزارت راه و ترابري اعلام خواهد شد تا پيش بيني هاي لازم براي حمل بارهاي حجيم بعمل آورده و طبق مقررات عبور و مرور در جاده ها اجازه نامه يا پروانه عبور صادر نمايد.
ماده 36 ـ در صورتيكه وسيله ترابري، باري طويل (لوله، تيرآهن ،ماشين هاي طويل و غيره) بارگيري نمايد بطوريكه مقداري از بار خارج از وسيله ترابري قرار گرفته باشد بايد در انتهاي بار علاوه بر پرچم قرمز كه بقطع 50 × 50 سانتيمتر خواهد بود، چراغهاي چشمك زن مخصوص تعبيه گردد بطوريكه انتهاي بار براي رانندگان وسائل ترابري عقبي كه قصد سبقت گرفتن دارند كاملا قابل رؤيت و مشخص باشد.
ماده 37 ـ لوله اگزوس در وسايل ترابري باري سنگين و تريلرها بايد بطور سربالا كار گذاشته شده و تا بالاي طاق كابين راننده ادامه داشته باشد تا دود حاصله از سوخت موتور اختلالي در ديد وسايل ترابري كه قصد سبقت دارند ايجاد نكنند. وسايل ترابري ديگر بايد از قرار دادن لوله اگزوس بطرف چپ وسيله ترابري خودداري نمايند تا دود آنها در راه پراكنده نشود (اجراي اين ماده با نظر متخصصين فن خواهد بود).
ماده 38 ـ در زمستانها و هواي سرد وسايل ترابري بايد به زنجير چرخ و يا لاستيك يخ شكن و همچنين ساير وسايل ايمني مجهز بوده و در مواقع لازم از آنها استفاده نمايند.
ماده ۳۹ ـ يدك كشي:
الف ـ يدك كشي يعني انتقال وسيله ترابري آسيب ديده اي كه با قوه محركه خود قادر به حركت نباشد با وسيله ترابري ديگر.
ب ـ هيچ وسيله ترابري نمي تواند در يك زمان بيش از يك وسيله ترابري آسيب ديده را يدك بكشد.
ج ـ وسيله ترابري آسيب ديده بايد داراي سيستم فرمان و ترمز كاملا سالم باشد.
د ـ وسيله ترابري آسيب ديده بايد در جريان يدك كشي داراي راننده مستقل باشد و حركت آنرا با وسيله ترابري كشنده هم آهنگ سازد.
ه ـ ـ وسيله ترابري كشنده بايد داراي قدرت كافي براي كشيدن وسيله ترابري آسيب ديده باشد.
و ـ وسيله ترابري آسيب ديده بايد با طناب سيمي محكم (سيم بكسل) و يا بكسلهاي ثابت به وسيله ترابري كشنده بسته شده باشد.
ز ـ عمل يدك كشي بايد در ساعات مجاز انجام شود.
ح ـ وسايل ترابري مسافربري كه داراي مسافر است نمي تواند وسيله آسيب ديده اي را يدك بكشد اگر چه وسيله ترابري آسيب ديده مسافربري باشد.
در صورتيكه يكي از محورهاي وسيله ترابري آسيب ديده خراب يا ميزان آن بهم خورد و يا اينكه داراي سيستم ترمز و فرمان ناقص باشد وسيله كشنده بايد به جرثقيل مجهز بوده و وسيله ترابري آسيب ديده را در حاليكه محور آن از زمين بلند است با خود بكشد
۲ ـ حوادث رانندگي
ماده 40 ـ راننده يا رانندگان وسايل ترابري موظفند در صورت بروز حادثه رانندگي مراتب را با اولين وسيله ممكن به نزديكترين پاسگاه انتظامي اطلاع دهند.
ماده 41 ـ مأمور يا مأمورين مسئول كه براي رسيدگي به حادثه به محل اعزام ميشوند پس از معاينه محل و وضع حادثه گزارشي حاوي نكات زير براي ارجاع به مقامات قضائي تهيه خواهند نمود:
الف ـ تاريخ وساعت وقوع حادثه.
ب ـ محل وقوع حادثه.
ج ـ نوع و سيستم وسائل ترابري متصادم و صدمه ديده و شماره آنها.
د ـ تعداد مقتولين و مجروحين.
ه ـ ـ تخمين خسارات وارده به وسيله يا وسايل ترابري.
و ـ شرح مختصري از حادثه.
ز ـ شماره گواهينامه و نشاني دقيق راننده يا رانندگان وسايل متصادم و صدمه ديده.
ح ـ تهيه كروكي صحنه تصادف.
ط ـ نام مأمور يا مأمورين تهيه گزارش و نظريه آنها.
تبصره ـ پليس راه ژاندارمري كشور شاهنشاهي و ساير مقامات ذيربط اوراق چاپي مخصوص حاوي مطالب فوق را تهيه نموده و در اختيار مأمورين مربوط خواهد گذاشت.
ماده 42 ـ گزارش حادثه در 4 نسخه تهيه خواهد شد كه نسخه اول آن در اختيار مقامات قضائي گذاشته ميشود، نسخه هاي دوم و سوم بترتيب در مركز فرماندهي پليس راه و پاسگاه مربوط نگاهداري شده و بالاخره نسخه چهارم براي وزارت راه و ترابري (دبيرخانه شوراي هماهنگي ترابري كشور) ارسال خواهد شد. اين اوراق داراي شماره مسلسل خواهد بود و اوراق باطل شده براي مقامات فرماندهي ارسال خواهد شد .
۳ ـ معاينه و نگاهداري وسايل ترابري
ماده 43 ـ وسايل ترابري براي رفت و آمد در راهها بايد از هر حيث سالم باشند و هيچگونه نقص فني بخصوص در موارد زير نداشته باشند:
الف ـ سيستم ترمزها.
ب ـ سيستم فرمان
ج ـ سيستم اتصال در مورد تريلي ها.
د ـ سيستم روشنائي
ه ـ ـ لاستيكها
ز ـ بوق.
ح ـ برف پاك كن.
تبصره ـ وسايل ترابري عمومي بايستي داراي آئينه ديد عقب و كپسول آتش نشاني باشند.
ماده 44 ـ راننده وسيله ترابري بايد مراقبت نمايد وسيله اي را كه براي سفر در اختيار دارد از هر جهت بخصوص از جهات ياد شده در ماده قبل بي عيب و نقص باشد.
ماده 45 ـ مسئول تعميرگاه مؤسسه (موضوع مواد 26 و 27 اين آئين نامه) نيز بايد قبل از حركت وسيله ترابري، آنرا معاينه نموده و قابليت آنرا براي سفر پيش بيني شده تأييد نمايد.
ماده 46 ـ دارندگان وسايل ترابري بايد وسايل ترابري خود را در موارد مقرر در فصل چهارم آئين نامه راهنمائي و رانندگي مصوب 18 ارديبهشت ماه 2527 شاهنشاهي براي معاينه در اختيار مقامات مربوط گذاشته و مقررات فصل مذكور را از هر جهت رعايت نمايند.
۴ ـ پاركينگ
ماده 47 ـ وسايل ترابري كه در راهها نقص فني پيدا كرده يا به جهتي مجبور به توقف ميگردند بايد در توقفگاههائي كه در راهها احداث گرديده است پارك شوند.
ماده 48 ـ در صورتيكه نقص فني وسيله ترابري به ترتيبي باشد كه نتوان آنرا تا توقفگاه هدايت نمود راننده بايد وسيله ترابري را در منتهي اليه دست راست شانه شاهراه پارك نموده و علاوه بر قرار دادن مثلث شبرنگ در فواصل معيني نسبت به استقرار چراغهاي چشمك زن كه براي اين منظور بكار ميرود اقدام نمايد.
ماده 49 ـ چنانچه در نتيجه عدم رعايت ماده فوق حادثه اي منجر به قتل يا جرح يا خسارت براي وسايل ترابري پيش آيد راننده وسيله ترابري پارك شده به تناسب تقصيري كه در بوجود آمدن حادثه داشته است مقصر شناخته خواهد شد.
ماده 50 ـ پارك وسايل ترابري در پيچها و نقاطي كه مانع ديد وسايل ترابري ديگر گردد و همچنين داخل تونل ها بكلي ممنوع است.
۵ ـ حمل مواد خطرناك
ماده 51 ـ مواد خطرناك موضوع اين بخش عبارتند از:
مواد منفجره، آتش زا، سمي، سوزان (اسيدها و مواد مشابه)، گازهاي قابل اشتعال (بصورت گاز يا مايع) مواد راديواكتيويته و بطور كلي موادي كه ذاتاً خطرزا باشند
ماده 52 ـ حمل مواد خطرناك در وسايل ترابري عمومي در صورتي مجاز خواهد بود كه شرايط ايمني در وسايل مذكور رعايت شده باشد و يا محموله در وسيله نقليه دربست حمل شود.
ماده 53 ـ مؤسسات ترابري موظفند علامت مخصوص ماده خطرناك را كه در ماده آتي معرفي گرديده در چهار قطعه به ابعاد 40 × 60 سانتيمتر تهيه نموده و در چهار طرف وسيله ترابري حامل نصب نمايند.
ماده 54 ـ علائم مواد خطرناك همان علائمي است كه در موافقت نامه حمل و نقل بين المللي كالاهاي خطرناك پيش بيني شده و به شكل و بشرح پيوست مي باشند.
ماده 55 ـ مؤسسات ترابري همچنين مكلفند سيستم مقابله با خطرات ناشي از حمل ماده خطرناك را كه به تأييد مقامات صلاحيتدار رسيده باشد در وسيله ترابري حامل تعبيه نمايند.
ماده 56 ـ در صورتيكه مقامات انتظامي كشور لازم بدانند به مؤسسه ترابري توصيه خواهد شد كه علاوه بر راننده و كمك راننده نماينده اي از طرف مؤسسه مزبور كه با ماده خطرناك محمول و روش مقابله با خطرات احتمالي آن آشنا باشد بدرقه وسيله ترابري حامل ماده خطرناك نمايد.
ماده 57 ـ در صورتيكه وسيله ترابري حامل دو نوع از مواد خطرناك باشد بايد علائم و توصيه هاي مربوط به هر دو نوع از مواد خطرناك بكار برده شود.
ماده 58 ـ در صورت لزوم وزارت راه و ترابري نقشه مسيري را كه وسيله ترابري حامل ماده خطرناك براي رسيدن به مقصد بايد طي كند و توقف هاي غيراضطراري بين راه در آن پيش بيني شده است براي تحويل به راننده در اختيار مؤسسه ترابري خواهد گذاشت و راننده مكلف است وسيله ترابري را در مسير تعيين شده هدايت كند.
در نقشه مورد بحث سعي خواهد شد كه وسيله ترابري حتي المقدور از نقاط كم جمعيت و احياناً جاده هاي كمربندي شهرها عبور داده شود و توقف هاي بين راه دور از وسايل ترابري ديگر و محل هاي امن و خلوت انجام گيرد.
ماده 59 ـ در مواقعيكه راننده وسيله ترابري حامل مواد خطرناك اضطراراً مجبور به توقف ميشود بايد وسيله ترابري را حتي المقدور منتهي اليه دست راست جاده در محوطه باز دور از پل ها و تونلها و تأسيسات رفاهي بين راه متوقف نمايد.
ماده 60 ـ در توقف هاي بين راه و توقف هاي اضطراري بايد هميشه يكنفر از سه نفر، راننده، كمك راننده و يا نماينده مؤسسه ترابري در وسيله ترابري يا اطراف آن باقي مانده و از آن مراقبت نمايند.
ماده 61 ـ در مورد سوخت گيري وسايل ترابري حامل مواد خطرناك نكات زير بايد رعايت شود.
الف ـ سوخت گيري حتي الامكان در پمپ هايي كه دور از آبادي بوده و در نقاط كم جمعيت قرار دارد انجام گيرد.
ب ـ وسيله ترابري ديگري در جلو يا عقب وسيله ترابري حامل ماده خطرناك مشغول سوخت گيري يا در انتظار نوبت نباشد.
ج ـ موتور وسيله ترابري حامل ماده خطرناك بايد خاموش باشد.
د ـ راننده، كمك راننده و يا نماينده مؤسسه ترابري از وسيله ترابري دور نشوند.
ماده 62 ـ در صورتيكه وسيله ترابري حامل ماده خطرناك نقص فني پيدا كند بطوريكه نتوان آنرا در محل و در فرصت مناسب تعمير نمود راننده بايد مراتب را به مؤسسه ترابري وابسته اطلاع دهد تا مؤسسه ترابري وسيله ديگري را براي تحويل گرفتن ماده خطرناك از وسيله ترابري حامل اعزام نمايد.
7 ـ مقررات مختلف
ماده 63 ـ حمل حيوانات زنده با وسايل ترابري مخصوص انجام خواهد گرفت.
ماده 64 ـ در وسايل ترابري حامل حيوانات زنده علاوه بر راننده و كمك راننده بايد مراقبي از طرف مالك از حيوانات مراقبت نمايد.
ماده 65 ـ حمل جنازه با وسايل ترابري باري يا مسافربري ممنوع است مگر اينكه در مبدأ حمل جنازه وسيله حمل مخصوص وجود نداشته و مأموران انتظامي در محل كتباً اين موضوع را تأييد نموده باشند. در چنين صورتي غير از مشايعين جنازه نبايد مسافر ديگري در وسيله ترابري پذيرفته شود.
ماده 66 ـ گواهي مأموران انتظامي پيش بيني شده در ماده قبل بر اساس نامه بهداري محل حاكي از اينكه حمل جنازه در وسيله ترابري عمومي خطري براي بهداشت مردم توليد نخواهد نمود صادر خواهد گرديد.
ماده 67 ـ نسبت به مواردي از ايمني و مقررات رفت و آمد وسايل ترابري در راهها كه در اين آئين نامه پيش بيني نشده است آئين نامه راهنمائي و رانندگي مصوب ارديبهشت ماه 1347 حاكم خواهد بود.
ماده 68 ـ متخلفين از مقررات ايمني اين آئين نامه به ترتيبي كه در آئين نامه خلافي تعيين خواهد شد مجازات خواهند شد.
ماده 69 ـ مأموران پليس راه همچنين مي توانند وسايل ترابري را كه مقررات ايمني مذكور در اين آئين نامه و آئين نامه راهنمائي و رانندگي را رعايت ننموده باشند متوقف نمايند. اين چنين وسايل ترابري پس از تطبيق دادن وضع خود با مقررات ايمني (بنا به تشخيص پليس راه) به راه خود ادامه خواهند داد.
ماده 70 ـ در اسفندماه هر سال در جلسه اي متشكل از نمايندگان وزارت راه وترابري و پليس راه ژاندارمري كشور شاهنشاهي دستورالعملي براي محدوديت رفت و آمد وسايل ترابري سنگين در ساعات معين از تعطيلات رسمي سال بعد در جاده هائي كه ممكن است ترافيك سنگين داشته باشند تنظيم و براي اجرا در اختيار پليس راه قرار داده خواهد شد.
ماده 71 ـ كليه مقررات مندرج در فصل سوم اين آئين نامه در مورد وسايل ترابري خارجي نيز لازم الاجرا است.
ماده 72 ـ از تاريخ اجراء اين آئين نامه، «آئين نامه تأسيس مؤسسات ترابري جاده اي مسافري و باري داخلي و دفاتر نمايندگي آنها» مصوب ششمين جلسه شورايعالي هماهنگي ترابري كشور مورخ 2535/4/24 ملغي ميگردد.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
