آییننامه
آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی با اصلاحات و الحاقات بعدی
آئين نامه معاينه و معافيت پزشكي مشمولان خدمت وظيفه عمومي
مصوب 1375,02,23
با اصلاحات و الحاقات بعدي
فصل اول كليات)
ماده ۱ : معاينه و معافيت پزشكي مشمولان و پرسنل وظيفه مطابق شرايط و مقررات مندرج در اين آئين نامه انجام خواهد شد.
ماده ۲ : مشمولان خدمت وظيفه از نظر وضع مزاجي و استعداد جسمي و رواني به چهار دسته به شرح زير تقسيم مي شوند :
دسته يكم - كساني كه از نظر جسمي و رواني سالم بوده و قادر به انجام خدمت دوره ضرورت مي باشند.
دسته دوم - كساني كه به علت نقص عضو يا ابتلاء به بيماري از سلامتي كامل برخوردار نبوده اما قادر به انجام خدمت در امور غير رزمي مي باشند.
تبصره - محدوديت خدمت غير رزمي را شوراي پزشكي نيروي مربوطه تعيين مي نمايد.
دسته سوم - كساني كه به علت ضعف مزاج يا عدم رشد و يا ابتلاء به بيماري جسمي يا رواني موقتاً قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نمي باشند.
دسته چهارم - مشمولاني كه به علت نقص عضو يا ابتلا به بيماري جسمي يا رواني به طور دائم قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نمي باشند.
ماده ۳ : تشخيص مشمولان دسته دوم ماده ۲ اين آئين نامه چنانچه بطور باليني قابل تشخيص باشد با شوراي پزشكي شهرستان و در غير اينصورت با شوراي پزشكي بهداري يا بيمارستان نيروي مربوطه مي باشد.
تبصره در آن قسمت از برنامه عملي نظامي كه مشمولان موضوع اين ماده انجام نمي دهند نمره اي نخواهند گرفت از اين جهت نمرات آن قسمت از برنامه در معدل گيري محسوب نخواهد شد.
ماده ۴ : در صورتي كه شوراهاي پزشكي مشمولان وظيفه را جزء دسته هاي دوم، سوم، و چهارم ماده ۲ اين آئين نامه تشخيص دهند مكلفند در برگهاي وضعيت يا اوراق معاينه پزشكي ملصّق به عكس آنان نوع بيماري و بند و ماده استنادي را قيد نموده و پس از ذكر مشخصات كامل خود (اسم شهرت شماره نظام پزشكي) ذيل نظريه اعلام شده را امضاء نمايند.
فصل دوم )
معاينه مشمولان و پرسنل وظيفه عمومي
بخش اول - معاينه مشمولان وظيفه
ماده ۵ : مشمولاني كه جهت انجام خدمت دوره ضرورت خود را معرفي مي نمايد الزاماً بايستي توسط پزشك اوليه معاينه شوند.
ماده ۶ : پزشك اوليه يك نفر از پزشكان نيروهاي مسلح مي باشد و در صورت نبودن پزشك نيروهاي مسلح در محل از پزشكان غيرنظامي كه صلاحيت آنان به وسيله بهداري و فرماندار يا بخشدار محل تأييد شده باشد استفاده خواهد شد.
ماده ۷ : چنانچه منطقه انتظامي مركز شهرستان يا بخش قادر به تأمين پزشك اوليه از پزشكان جمعي نباشد فرماندار هر محل مكلف است ضمن هماهنگي با مسئولين نيروهاي نظامي و انتظامي و همچنين بهداري محل پزشك اوليه را جهت معاينه مشمولان به بخش وظيفه مربوط معرفي نمايد.
ماده ۸ : در اجراي ماده ۷ اين آئين نامه هريك از سازمانهاي نظامي و انتظامي و بهداري موظفند به ترتيبي كه فرماندار محل تعيين مي نمايد پزشك جمعي خ. ر. ب. بخش وظيفه عمومي محل معرفي نمايند.
ماده ۹ : پزشك اوليه بايد وضع مزاجي و جسمي مشمول را ب. ت. ب. ماده ۲ اين آئين نامه مورد معاينه قرار داده و در صورتي كه تشخيص دهد ظاهراً مشمول در شمول دسته هاي ۲ يا ۳ يا ۴ ماده مورد بحث ميباشد وي را جهت معاينه به شوراي پزشكي معرفي نمايد.
ماده ۱۰ : در صورتي كه مشمول به نظر پزشك اوليه معترض باشد بايد به وسيله بخش وظيفه مربوطه به شوراي پزشكي معرفي گردد.
ماده ۱۱ : شبكه بهداشت و درمان هر شهرستان موظف است سه نفر پزشك با هماهنگي رده هاي ارشد نيروهاي نظامي و انتظامي به فرمانداري شهرستان معرفي نمايد تا پس از تأييد فرماندار در شوراي پزشكي بخش وظيفه عمومي شهرستان انجام وظيفه نمايند.
تبصره فرماندار شهرستان موظف است شوراي پزشكي بخش وظيفه عمومي شهرستان مربوطه را با سه نفر پزشك ايراني تشكيل دهد و چنانچه به عللي تشكيل شوراي پزشكي شهرستان امكان پذير نباشد، فرماندار موظف است ضمن هماهنگي با مسئولان استان ترتيبي اتخاذ نمايد كه مشمولان در شوراي پزشكي تشكيل شده در نزديكترين شهرستان مربوط مورد معاينه قرار گيرند.
ماده ۱۲ : مسئوليت تشكيل شوراي پزشكي در هر شهرستان برا ي معاينه مشمولان با فرماندار محل مي باشد.
ماده ۱۳ : اظهارنظر در مورد معافيت پزشكي مشمولان توسط اعضاي شوراي پزشكي موضوع ماده ۱۱ اين آئين نامه به عمل خواهد آمد و رأي اكثريت اعضاء شورا معتبر است.
تبصره پزشك معاين اوليه كه در مورد انجام خدمت دوره ضرورت و يا معافيت مشمولي اظهارنظر نموده باشد مجاز به اظهارنظر مجدد درباره همان مشمول در شوراي پزشكي موضوع ماده ۱۱ اين آئين نامه نمي باشد.
ماده ۱۴ : مشمولان در شوراي پزشكي به صورت باليني مورد معاينه قرار ميگيرند و چنانچه بيماري يا نقص عضو آنان مشهود و يا به نحوي براي اعضاء شوراي پزشكي محرز باشد شورا برابر مواد فصل سوم اين آئين نامه اعلام نظر مي نمايد.
تبصره در صورتي كه بيماري مشمولان موضوع اين ماده با معاينه باليني مشخص نگردد مطابق قانون نحوه معاينه پزشكي مشمولان خدمت وظيفه عمومي مصوب ۵ / ۷ / ۶۸ مجلس شوراي اسلامي و آيين نامه اجرائي مربوطه با آنان رفتار خواهد شد.
ماده ۱۵ : مشمولاني كه توسط شوراي پزشكي معاينه و معاف از خدمت تشخيص داده نشوند به خدمت اعزام خواهند شد و حق اعتراض به نظر شورا را ندارند.
ماده ۱۶ : چنانچه در وضع مشمولي پس از معاينه در شوراي پزشكي و قبل از اعزام به خدمت از نظر جسمي و رواني تغييري حاصل شود كه به تشخيص فرمانده منطقه انتظامي با كسب نظر مشورتي پزشك اوليه مشمول قادر به انجام خدمت نباشد اينگونه مشمولين مجدداً در شوراي پزشكي شهرستان مورد معاينه قرار خواهند گرفت و برابر نظر شورا اقدام مي شود.
ماده ۱۷ : مشمولاني كه طبق نظر شوراي عالي پزشكي موضوع ماده ۴۳ قانون خدمت وظيفه عمومي معاف از خدمت شناخته نشده و به خدمت اعزام شوند بايد خدمت مقرره را انجام دهند و مراكز آموزشي و يگانهاي مربوطه مجاز به ترخيص آنا ن از خدمت نمي باشند مگر اينكه در حين خدمت بيماري يا نقص عضوي به وجود آيد و يا بيماري قبلي آنان تشديد يافته و از موارد معافيت دائم باشد.
ماده ۱۸ : مشمولاني كه در شوراي پزشكي شهرستان يا شوراي پزشكي نيروهاي مسلح معاف از خدمت گرديده و پرونده آنان در اجراي ماده ۴۳ قانون خدمت وظيفه عمومي به شوراي عالي پزشكي ارجاع گردد موظفند حداكثر ظرف مدت سه ماه از تاريخ ابلاغ يا صدور معرفي نامه خود را جهت معاينه به شوراي عالي پزشكي معرفي نمايند و در صورت عدم حضور، شوراي عالي پزشكي برابر محتويات پرونده در مورد معافيت يا اعزام به خدمت آنها اعلام نظر خواهد نمود.
ماده ۱۹ : ستاد مشترك ارتش و ستاد مشترك سپاه و ستاد نيروي انتظامي موظفند پزشكان مورد لزوم جهت تشكيل شوراي عالي پزشكي (موضوع ماده ۴۳ قانون) را بنا به درخواست اداره كل وظيفه عمومي از نيروهاي تابعه انتخاب و به اداره كل وظيفه عمومي معرفي نمايند.
ماده ۲۰ : شوراي عالي پزشكي در استفاده از بيمارستانهاي نيروهاي مسلح و ساير بيمارستانهاي وابسته به دولت به منظور تشخيص بيماري مشمول و تعيين تكليف وي مجاز بوده و مراكز درماني ياد شده موظف هستند بدون دريافت هزينه اي مشمول را مورد معاينه قرارداده و نظريه خ. ر. ب. شوراي عالي پزشكي اعلام دارند.
تبصره در اجراي اين ماده ستاد كل نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران بايد ضمن هماهنگي لازم با بهداري نيروها و بيمارستانهاي دولتي و وابسته به دولت را معين و به شوراي عالي پزشكي اداره وظيفه عمومي اعلام نمايند.
ماده ۲۱ : به مشمولاني كه به علت ابتلا به بيماري بطور موقت (توسط شوراهاي پزشكي شهرستان يا شوراي عالي پزشكي و يا شوراهاي پزشكي نيروهاي مسلح در حين خدمت) قادر به انجام خدمت ضرورت نباشند به منظور درمان براي مدتي كه شوراهاي پزشكي تعيين مي نمايد و در هرحال از يك سال تجاوز نخواهند كرد معافيت موقت پزشكي داده خواهد شد و بار دوم مجدداً در شوراي پزشكي شهرستان معاينه شده و در صورت ادامه بيماري عليرغم اقدامات درماني لازم به همان نحو اقدام و در صورتي كه در سال سوم قادر به انجام خدمت نباشند بطور دائم از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد.
ماده ۲۲ : مشمولان دكتري گروه پزشكي كه قادر به اشتغال به حرفه خود نباشند از خدمت دوره ضرورت معاف شناخته مي شوند و آن عده از مشمولان مذكور كه از سلامت كامل برخوردار نبوده ليكن قادر به طبابت مي باشند به خدمت دوره ضرورت اعزام مي شوند و برابر نظر شوراي پزشكي از خدماتي كه با سلامتي آنان منافات داشته باشد معاف خواهند شد.
ماده ۲۳ : اظهارنظر در مورد نياز داشتن به مراقبت و نگهداري بستگان مشمولاني كه مدعي كفالت هستند با شوراي پزشكي مندرج در اين آئين نامه خواهد بود، راي اكثريت اعضاء شورا معتبر است.
بخش دوم - معاينه و معافيت پرسنل وظيفه در حين خدمت
ماده ۲۴ : چنانچه پرسنل وظيفه در طول مدت خدمت (اعم از دوره آموزش يا بعد از آن) وسيله شوراي پزشكي بهداري يا بيمارستانهاي نيروهاي مسلح معاينه و تشخيص داده شود كه مشمولي كه داراي بيماري يا نقص عضوي مربوط به قبل از اعزام به خدمت مي باشد كه برابر بند و ماده اين آيين نامه موجب معافيت موقت يا دائم از خدمت خواهد بود اينگونه پرسنل وظيفه ضمن تسويه حساب با اوراق اعزامي و صورتجلسه شوراي پزشكي ملصّق به عكس مشمول به حوزه اعزام كننده اعاده خواهند شد و از معافيت پزشكي استفاده خواهند نمود مگر اين كه معاينه پزشكي آنان مورد اعتراض باشد كه در اين صورت به شوراي عالي پزشكي موضوع ماده ۴۴ قانون خدمت وظيفه عمومي معرفي و برابر نظر شوراي مذكور عمل خواهد شد.
ماده ۲۵ : در صورتي كه مشمولان در حين خدمت دوره ضرورت مبتلا به نقص عضو يا بيماري شوند بهداري نيروي مربوطه بايد آنان را تحت معالجه قرارداده پس از اتمام مدت معالجه كه كمتر از۶ماه نباشد طبق نظر شوراي پزشكي بيمارستانهاي نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران كه پزشكان آن مورد تأييد عقيدتي سياسي در نيروهاي مربوطه هستند و مستند به بند و ماده اين آئين نامه قادر به انجام خدمت نباشند از بقيه خدمت معاف دائم خواهند بود.
تبصره مدت معالجه مشمولان موضوع اين ماده جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب مي گردد در صورتي كه در حين معالجه مدت خدمت مقرر آنان منقضي شود كارت پايان خدمت دريافت خواهند نمود و در غير اينصورت از بقيه خدمت معاف خواهند شد.
ماده ۲۶ : چنانچه شوراي پزشكي نيروي مربوطه تشخيص دهد كه طول مدت درمان بيماري اين قبيل پرسنل وظيفه تا پايان مدت خدمت مقرر ترميم نشده و بهبود نمي يابد بايد مراتب را مشروحاً در اوراق معاينه ذكر نمود ه و نسبت به ترخيص پرسنل مذكور اقدام خواهد شد.
تبصره مدت معالجه پرسنل وظيفه موضوع اين ماده با رعايت تبصره ماده ۲۵ اين آيين نامه جزو خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد.
ماده ۲۷ : پرسنل وظيفه كه بيماري آنان ناشي از وقايع و حوادثي باشد كه به سبب خدمت يا به واسطه آن به وقوع پيوسته است و مشمول معافيتهاي ماده ۲۵ اين آئين نامه نگردند و پس از خاتمه درمان قادر به ادامه خدمت تشخيص داده شوند تمام مدت بيماري و استراحت پزشكي آنان اعم از متوالي يا متناوب جزو خدمت دوره ضرورت محسوب مي شود.
تبصره در غير موارد بالا كه مشمولان وظيفه حين خدمت بيمار و بستري گردند چنانچه مدت بستري بودن و استراحت پزشكي آنان (اعم از متوالي يا متناوب) از يك ماه تجاوز نمايد مدت مازاد بر يك ماه جزو خدمت دوره ضرورت محسوب نمي گردد.
ماده ۲۸ : پرسنل وظيفه اي كه به سبب خدمت دوره ضرورت به علت ابتلا به بيماري يا نقص عضو از انجام بقيه خدمت معاف مي شوند حسب مورد از مزاياي قانون و آئين نامه بيمه نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران و نيروهاي نظامي و انتظامي استفاده نموده و براي ادامه درمان به سازمانها و مؤسسات درماني دولتي معرفي و اعزام خواهند شد.
فصل سوم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بخش تخصصي
انواع بيماريها كه براساس مقررات ماده (2) اين آئين نامه در طبقه بندي مشمولان وظيفه از نظر وضع مزاجي و استعداد جسمي و رواني ملاك عمل است به شرح بخشهاي زير مي باشد:
بخش اول (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي عمومي
ماده ۲۹ : مشمولان مبتلا به بيماريهاي عمومي ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيت هاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود :
بند ۱ - سرطان :
از هر نوع و به هر شكل و در هر عضو و در هر مرحله اي كه باشد خواه درمان شده باشد يا درمان نشده باشد . معاف دائم
بند ۲ - سل :
الف) سل ريه فعال: معاف دائم
ب) آدنيتهاي سلي: يك سال معاف موقت
ج) سل احشاء فعال و سل ستون فقرات و استخوانها و فاصل در هر مرحله: معاف دائم
د) سل ريه بهبود يافته و آدنيتهاي سلي درمان شده: خدمات غير رزمي
بند ۳ - جذام به هر شكل و در هر مرحله: معاف دائم
بند ۴ سيفيليس :
الف) سيفيليس حاد: يك سال معاف موقت
ب ) سيفيليس مزمن: معاف دائم
بند ۵ - عفونت هاي قارچي ريتين و ساير احشاء مقاوم به درمان: معاف دائم
بند ۶ - تب رماتيسمي و رماتيسم مفصلي حاد: يك سال معاف موقت
بند ۷ - آرتريت هاي مزمن :
الف) با تغيير شكل مفصلي و استخواني: معاف دائم
ب) بدون تغيير شكل :خدمات غير رزمي
بند ۸ - بيماريهاي انگلي :
الف) مالارياي حاد: يكسال معاف موقت ب) مالارياي مزمن با عوارض احشائي يا كم خوني شديد: معاف دائم
ج) ليشمانيوز حاد: يكسال معاف موقت د) ليشمانيوز مزمن در صورت عدم پاسخ به درمان: معاف دائم
بند ۹ - عدم كفايت رشد و نمو جسمي و عضلاني كافي كه موجب ناتواني در انجام تكاليف نظامي شود: يك سال معاف موقت
بند ۱۰ - ابتلاء به بيماريهاي قابل علاج كه مدت درمان آنها بيشتر از يك ماه باشد و همچنين اعمال جراحي و كساني كه در دوران نقاهت بيماري مي باشند با تشخيص شوراهاي پزشكي از ۶ ماه تا يك سال معاف موقت
بند ۱۱ - پائين افتادگي احشاء توام با اختلالات عملي در مورد مشمولان عادي و ديپلم معاف دائم و بالاتر از ديپلم خدمات غير رزمي
بند ۱۲ - ساركوئيدوزها معاف دائم
بند ۱۳ - درماتوميوزيت– ميوزيت و فيبروزيت هاي وسيع: معاف دائم
بند ۱۴ - طول قد مشمولان كمتر از ۱۵۰ سانتي متر معاف دائم
بخش دوم - بيماريهاي غدد مترشحه داخلي
ماده ۳۰ - مشمولان مبتلا به بيماريهاي غدد مترشحه داخلي ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود :
بند ۱ - بيماريهاي غده هيپوفيز، آكرومگالي، ژيگانتيسم، سندرم كوشينگ، ديابت بي مزه، آدنوم هيپوفيز، هيپوفونكسيون كلي هيپوفيز: معاف دائم
بند 2(اصلاحي 25ˏ12ˏ1376) - بيماريهاي غده تيروئيد :
الف) گواترتوكسيك معاف دائم
ب) هيپرتيروئيدي و هيپوتيروئيدي شديد معاف دائم
ج) گواترهاي حجيم با اختلال عملي و فيزيكي يك سال معاف موقت
د) هيپرتيروئيدي خفيف و هيپوتيروئيدي خفيف خدمات غير رزمي
هـ) ندولهاي گرم معاف دائم
و) تيروئيديتهاي حاد و مزمن يك سال معاف موقت
ز) گواتر عمل شده، خدمات غير رزمي
ح) ندول سرد معاف موقت يك ساله
بند ۳ - بيماريهاي غده پاراتيروئيد:
هيپروهيپو پاراتيروئيدي معاف دائم
بند ۴ - بيماريهاي غده سورنال:
الف) بيماري آديسون معاف دائم
ب) فئوكروموسيتسپوم معاف دائم
بند ۵ بيماريهاي غدد بيضه :
الف) تومورهاي بيضه توأم با افزايش يا كاهش فعاليت بيضه معاف دائم
ب) آتروفي شديد هر دو بيضه با كاهش ترشح هورموني معاف دائم
ج) سندرم كلاين فلتر معاف دائم
بند ۶ - بيماريهاي ديگر غدد:
الف) تومور تيموس معاف دائم
ب) توموراپي فيز معاف دائم
ج) هرمافروديسم ها معاف دائم
بند ۷ - بيماريهاي تغذيه و متابوليك :
الف) ديابت قندي معاف دائم
ب)هيپرانسولينيسم معاف دائم
ج) نقرس يا افزايش اسيد اوريك و علائم بارز كلينيكي معاف دائم
هـ) بيماري ويلسون همراه با علائم مشخص باليني معاف دائم
د) استئومالاسي معاف دائم
بند ۸ - چاقي مفرط ب. ت. ب. وزن مناسب فرد به شرح زير عمل مي شود:
۲ + ۱۰۰ - طول قد = وزن مناسب
الف) چنانچه مشمولي از ۶۰ % وزن مناسب به بالا اضافه وزن داشته باشد چاقي مفرط محسوب شده، معاف دائم
ب) اگر اضافه وزن بين ۴۰ % تا۶۰ % وزن مناسب باشد، خدمات غير رزمي
مثال- مشمولي كه قدش ۱۷۰ سانتي متر است.
72 = 2 + 100 – 170
۲/ ۴۳=۶/ ۰×۷۲
2 / 115 = 2 / 43 + 72
اگر وزن مشمول بيش از اين مقدار باشد معاف دائم
۷۲ = ۲ + ۱۰۰- 170
۸/ ۲۸ = ۴/ ۰×۷۲
۸/ ۱۰۰ = ۸/ ۲۸ + ۷۲
اين مقدار و بالاتر خدمات غير رزمي
بند ۹ - ژينكوماستي شديد معاف دائم
بخش سوم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي پوست و بافت هاي زيرپوست
ماده 31(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : مشمولان مبتلاء به بيماريهاي پوست و بافت هاي زيرپوست ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيت هاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود:
بند 1 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – انواع اگزماهاي وسيع و شديد:
الف) درصورتي كه مزمن و مقاوم به درمان باشد معاف دائم.
ب) در ساير موارد خدمات غير رزمي.
بند 2 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – عفونت هاي قارچي عميق و وسيع پوست.
الف) درصورتي كه مزمن ومقاوم به درمان باشد معاف دائم.
ب) كچلي 6 ماه معافت موقت.
بند 3 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – هيپرئيدروز (عرق كردن كف دست) شديد معاف دائم.
بند 4 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – ليكن پلان پوستي و مخاطي شديد و گسترده معاف دائم.
بند 5 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – پسوريازيس كف دست و پا و پسوريازيس هاي شديد و گسترده و انورسه معاف دائم.
بند 6 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – سل هاي پوستي معاف دائم.
بند 7 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – لوپوس اريتماتوسيستميك و لوپوس اريتماتوديسكوئيد معاف دائم.
بند 8 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – خال هاي پيگماته آنژيوم هاي وسيع و غيرقابل عمل.
الف) توأم با اختلالات عملي و يا در سر و صورت كه كراهت منظر ايجاد كرده باشد معاف دائم.
ب) در ساير موارد خدمات غيررزمي.
بند 9 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – ميكوزيس فونكوئيد و ساير لنفوماي پوستي و پاراپسوريازيس با پلاكهاي بزرگ معاف دائم.
بند 10(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) - سيكاتريس هاي جلدي درصورتي كه وسيع و ضخيم بوده يا چسبندگي با اطراف داشته بطوري كه مانع حمل تجهيزات و تمرينات نظامي بوده يا تمايل به زخم شدن داشته باشد يا اختلالات عمل توليد نموده باشد معاف دائم.
بند 11 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – اسكلرودرميها- آتروفي هاي پوستي درصورتي كه وسيع و پيش رونده باشند معاف دائم.
بند 12 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – ويتيليكو گسترده صورت و يا هر دو دست و يا بيش از 40٪ كل بدن معاف دائم.
بند 13 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – عوارض پوستي شديد كه در اثر اختلالات عروقي ايجاد شده باشد مانند فلبيت هاي عمقي و سطحي كه با ورم مزمن اندام توأم باشد معاف دائم.
بند 14 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – هيپودرميتهاي ندولر و شديد و منتشر و مقاوم و توأم با علائم سيستميك معاف دائم.
بند 15 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – درماتيتهاي بولوز غيرميكروبي اكتسابي و درماتيت هاي بولوز مادرزادي و اكرودرماتيت مزمن هالوپو، آكرودرماتيس، آنتروپاتيكا معاف دائم.
بند 16 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – هيپركراتوز كف هر دو دست و يا هر دو پا:
الف) درمورد شديد معاف دائم.
ب) درموارد خفيف خدمات غيررزمي.
بند 17 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – فرونكولوز شديد و وسيع يكسال معاف موقت.
بند 18 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – بيماريهاي پوستي كه در حين انجام خدمت وظيفه يا در اثر حساسيت و يا مسمويت نسبت به مواد شيميايي (شغلي، دارويي، جنگي) ايجاد شده باشد و به درمان مقاوم باشد معاف دائم.
بند 19(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) - كهير:
الف) همراه با انژيوادم معاف دائم.
ب) در ساير موارد خدمات غيررزمي.
بند 20 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – آلوپسي آرآتا همراه با كراهت منظر ياتوتاليس و يايونيورساليس معاف دائم.
بند 21 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – بيماريهاي كلاژن – اسكلرودرمي ها- پلي آرتريت نودوزا، واسكوليت هاي لنفوسيتي ، واسكوليت هاي دارويي درصورتي كه وسيع بوده و سبب اختلال عملي گردند معاف دائم.
بخش چهارم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي داخلي مغز و اعصاب (نورولوژي)
تبصره در مواردي كه شروط فوق تحقق نيابد ولي مدارك قابل استناد دال بر سابقة صرع موجود باشد به خدمت غير رزمي اعزام و در مشاغل مناسب گماره شود. در صورتي كه در حين خدمت طبق شرايط فوق صرع ثابت شود، معاف دائم.
بخش پنجم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي روانپزشكي
بخش ششم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي جراحي مغز و اعصاب
ماده 34 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – مشمولان مبتلا به بيماريهاي جراحي مغز و اعصاب ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيت هاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود:
بند 1 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – معايب ستون فقرات (مادرزادي يا اكتسابي).
الف) درموارد شديد با اشكال عملي معاف دائم.
ب) درموارد خفيف خدمات غيررزمي.
بند 2 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – اسپونديلوليزيس و اسپونديلوليستزيس معاف دائم.
بخش هفتم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي ريه و قفسه صدري
بخش هشتم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي استخوان (اسكلت)
تبصره در موارد مشكوك زير بيهوشي اندازه گيري شود) .
بخش نهم(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : بيماريهاي شكم و دستگاه گوارش و جراحي عمومي
ماده 37(اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) : مشمولان مبتلا به بيماريهاي شكم و دستگاه گوارش و رشته جراحي عمومي ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلاء مي باشند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده مي كنند:
بند 1 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – اعمال جراحي روي كبد، كيسه صفرا، مجاري صفراوي و پانكراس معاف دائم.
بند 2 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – فيبروز و سيروز كبدي معاف دائم.
بند 3 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – آسيت به هر علت معاف دائم.
بند 4 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – كيست هاي دستگاه گوارش و طحال معاف دائم.
بند 5 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – همانژيوم كبدي:
الف) بزرگتر از 40 ميلي ليتر معاف دائم.
ب) كوچكتر از 40 ميلي ليتر خدمات غير رزمي.
بند 6 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – سنگ كيسه صفرا و مجاري صفراوي معاف دائم.
بند 7 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – بيماريهاي مادرزادي و اكستابي مجاري صفراوي معاف دائم.
بند 8 (اصلاحي 06ˏ07ˏ1382) – پورتالهايپرتانسيون به هر علت معاف دائم.
بند ۹ - كيست ها و تومورهاي خلف صفاقي.
الف) موجود معاف دائم
ب) چنانچه عمل شده و بدون عارضه باشد خدمات غير رزمي
بند ۱۰ - اعمال جراحي روي پانكراس معاف دائم
بند ۱۱ - فيستول ها :
الف) فيستولهاي مقعدي براي مشمولان عادي و ديپلم معاف دائم و بالاتر از ديپلم خدمات غير رزمي
ب) فيستولهاي نافي و پيلونيدال در كليه موارد خدمات غير رزمي
بند ۱۲ - بواسيرهاي داخلي و خارجي :
الف) در صورتي كه بيش از سه پا كه باشد و خون ريزي دهنده باشد معاف دائم
ب) در موارد خفيف خدمات غير رزمي
بند 13(اصلاحي 25ˏ12ˏ1376) :
الف) فتق هاي مغبني، راني، نافي، عمل نشده خدمات غير رزمي
ب) فتق هاي محل عمل جراحي، فتق هاي عود كننده، فتق هاي داخلي و ديافراگماتيت – معاف دائم
ج) فتق هاي عمل شده كه عارضه نداشته باشد . مانع خدمتي ندارد .
د) فتق هاي داخلي و ديافراگماتيك – معاف دائم
بند ۱۴ - مگاكولون – معاف دائم
بند ۱۵ - كوليتهاي اولسراتيو – ركتوكوليت اولسر و هموراژيك و پوليپوز اينتستينال ايلئيت هاي شديد مانند بيماري كرون – معاف دائم
بند ۱۶ - سندرم هاي مال ابزور بشن مانند بيماري سلياك، اسپروي تروپيكال، بيماري و يپل نقصان دي ساكاريدازها، تلانژكتازي عروق روده، سل روده، معاف دائم
بند ۱۷ - تنگيهاي كلون وركتوم – معاف دائم
بند ۱۸ - پوليپهاي روده بزرگ (پوليپهاي جوانان – پوليپ هيپرپلاستيك، پوليپ آدنوماتوز، پوليپ هاي فاميليال) معاف دائم
بند ۱۹ - پرولاپسوس ركتوم در صورتي كه حداقل ۲سانتي متر از مخاط روده هنگام اجابت مزاج خارج شود معاف دائم
بند ۲۰ - سيكاتريس هاي عمل جراحي روي شكم كه نفس عمل معاف كننده نباشد :
الف) در صورتي كه طول سيكاتريس بيش از ۱۵ سانتي متر باشد – خدمات غير رزمي
ب) در صورتي كه طول سيكاتريس از ۲۰ سانتي متر بيشتر باشد در مشمولان عادي و ديپلم معاف دائم و بالاتر از ديپلم خدمات غير رزمي
بند ۲۱ - هر گونه اعمال جراحي روي دستگاه هاضمه كه توليد اختلالات گوارشي كرده باشد و يا منجر به برداشتن قسمتي از عضو (بجز آپانديس) شده باشد و يا آناستوموز شده و يا چسبندگي وسيع ايجاد كرده باشد – معاف دائم
بند ۲۲ - زخمهاي پيتيك شديد و پيش رونده معده و اثني عشر كه از طريق آندوسكپي محرز گردد معاف دائم
بند ۲۳ - ديورتيكول هاي مري – معاف دائم
بند ۲۴ - آشالازي – معاف دائم
بند ۲۵ - بي اختياري مدفوع مادرزادي يا اكتسابي – معاف دائم
بند ۲۶ - پريتونيتهاي مزمن (از هر نوع و به هر علت كه باعث اختلال در كار احشاء شده باشد اعم از چركي– سلي – قارچي) معاف دائم
بند ۲۷ - وجود اجسام خارجي متعدد در شكم يا در اعضاء (نظير تركش) :
الف) به نحوي كه اخراج يك يك آنها ميسر نبوده باشد خدمات غير رزمي
ب) چنانچه ايجاد نقص عضو و يا اختلال در احشاء داخل شكم كرده و يا سبب چسبندگيهاي شديد شده باشد معاف دائم
بند ۲۸ - تمام فلاپهاي پديكول – فلاپهاي عضلاني – فلاپهاي آزاد – فلاپهاي پديكوله :
الف) اگر نقص عضو ايجاد كرده باشد – معاف دائم
ب) ساير موارد بدون عارضه – خدمات غير رزمي
بند ۲۹ - ديورتيكولوزها، ديورتيكول مكل معده، اثني عشر و روده.
الف) اگر سبب اختلال عمل شديد گردد- معاف دائم
ب) در موارد بدون عارضه - خدمات غير رزمي
بند ۳۰ - تنگي مقعد به هر علت – معاف دائم
بند ۳۱ - هپاتومگالي شديد به هر علت – معاف دائم
بند ۳۲ - آبسه هاي چركي و آميبي كبد – معاف دائم
بخش دهم – بيماريهاي خون
ماده ۳۸ : مشمولان مبتلا به بيماريهاي خون بسته به نوع بيماري كه به آن مبتلا هستند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده مي نمايند :
بند ۱ - كم خوني هاي مگالوپلاستيك به علت كمبود فاكتور انترنسك (بيرمر) معاف دائم
بند ۲ - ميكرواسفروسيتوزارثي معاف دائم
بند ۳ - كم خوني هاي مزمن اكتسابي به علت بيماريهاي خوش خيم :
الف) در موارد شديد معاف دائم
ب) در موارد خفيف خدمات غير رزمي
بند ۴ - پلي گلبولي اوليه (پلي سيتمي) و ترومبوسيتوپني اوليه معاف دائم .
بند ۵ - پورپوراهاي ارثي و ترمبوپاتي ها معاف دائم
بند ۶ - كمبود و اختلال فاكتورهاي انعقادي معاف دائم
بند ۷ - بدخيميهاي خون مانند لوسمي ها و دستگاه لنفاوي (مانند هوچكين) به طور كلي معاف دائم
بند ۸ - سندرم بانتي يا كم خوني اسپلنيك معاف دائم
بند ۹ - اختلالات ايمونولوژيك ارثي و اكتسابي با تأييد مراكز درماني نيروهاي مسلح جا– ا معاف دائم
بند ۱۰ - اگرانولوسيتوز معاف دائم
بند ۱۱ - اختلالات بيولوژيكي مولكولي هموگلوبين با تأييد مراكز درماني ن م ج ا:
الف) در مشمولان عادي معاف دائم
ب) در مشمولان ديپلم و بالاتر از ديپلم خدمات غير رزمي
بند ۱۲ - تالاسمي ماژور و آنميسيكل سل معاف دائم
بند ۱۳ - هيپراسپلينيزم توأم با كمبود پلاكت ها يا گلبول هاي سفيد و قرمز معاف دائم
بند ۱۴ - بيماري فاويسم خدمات غير رزمي در نزديكي مراكز درماني
بند ۱۵ - آپلازي مغز استخوان به هر علت معاف دائم
بند ۱۶ - آنمي در اثر مسموميت هاي مزمن و ناتوان كننده از فلزات و مواد شيميائي مانند منگنز، جيوه، سرب، سولفوركربن، تتراكلروركربن و غيره معاف دائم.
بند ۱۷ - بيماري ويلبرانت معاف دائم
بخش يازدهم – بيماريهاي دستگاه اداري [ادراري] تناسلي
ماده ۳۹ : مشمولان مبتلا به بيماريهاي دستگاه ادراري تناسلي ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود:
بند ۱ - انسداد ادراري به دلايل عضوي يا عفوني يا فونگسيوني:
الف) در صورتي كه بر طرف كردن انسداد امكان پذير باشد خدمات غير رزمي
ب) در صورت عدم امكان برطرف كردن انسداد معاف دائم
بند ۲ - برگشت ادرار به حالبها:
الف) اگر دو طرفه يا يك طرفه شديد باشد – معاف دائم
ب) يك طرفه و خفيف خدمات غير رزمي
بند ۳ - بيماريهاي عفوني مزمن (سلي – ميكروبي – انگلي- قارچي) كليه، لگنچه، حالب، مثانه، بيضه ها، مجراي ادرار، هر يك به تفكيك – معاف دائم
بند ۴ - سنگهاي (كليه، پروستات، مثانه) موجود يك سال معاف موقت
بند ۵ - سنگهاي (حالب، كليه، مثانه) عمل شده – خدمات غير رزمي
بند ۶ - تومورهاي خوش خيم كليه، مجاري ادراري و دستگاه تناسلي :
الف) در صورتي كه منجر به اختلال عملي شود – معاف دائم
ب) در غير اينصورت معاف از رزم
بند ۷ - بيماريهاي سورنال (كم كاري و پركاري سورنال )، تومورهاي خوش خيم و بدخيم سورنال معاف دائم
بند ۸ - بيماريهاي رتروپري توان، فيبروز رتروپري توان، تومورهاي خوش خيم و بدخيم و كيست هاي رتروپري توان– معاف دائم
بند ۹ - بيماريهاي طبي كليه: سندرم نفروتيك، گلومرولونفريت مزمن، پيلونفريت مزمن، بيماريهاي كلاژن كليه، پروتئين اوري و هماتوري اسانسيل و نارسائي مزمن كليه معاف دائم
بند ۱۰ - گلو مرولونفريت و پيلونفريت حاد -۶ ماه معاف موقت
بند ۱۱ - پائين افتادگي احشاء :
الف) نوع خفيف – خدمات غير رزمي
ب) در غير اينصورت معاف دائم
بند ۱۲ - هيدرو نفروس و اتساع لگنچه – معاف دائم
بند ۱۳ - نفركتومي يك طرفه، نفركتومي پارسيل و پيلوپلاستي- معاف دائم
بند ۱۴ - كليه نعل اسبي، كليه اكتوپيك داخل لگن، اكتوپي يك طرفه (يعني هر دو كليه در يك طرف قرار گرفته باشند)- معاف دائم
بند ۱۵ - پتوز كليه :
الف) درجه ۲خدمات غير رزمي
ب) درجه ۳ معاف دائم
بند ۱۶ - هيپوپلازي و آپلازي و آژنزي كليه- معاف دائم
بند ۱۷ - كليه ميان اسفنجي– معاف دائم
بند ۱۸ - فيستول سيستم ادراري به دستگاه گوارش يا پوست معاف دائم
بند ۱۹ - نكروز كورتكس كليه :
الف) در صورتي كه منجر به نارسائي يا كم كاري كليه شده باشد- معاف دائم
ب) در ساير موارد- خدمات غير رزمي
بند ۲۰ - پيوند كليه- معاف دائم
بند ۲۱ - بيماريهاي عروقي كليه مثل، آنوريسم شريان كليوي، انفاركتوس كليه، ترومبوز وريد كليوي، فيستول شرياني وريدي، آنوريسم شرياني وريدي– معاف دائم.
بند ۲۲ - دوبليكاسيون حالب در صورتي كه هر حالب به طور جداگانه تا مثانه ادامه داشته باشد معاف دائم
بند ۲۳ - مگا اورتر- خدمات غير رزمي
بند ۲۴ - هيدرواورتر- معاف دائم
بند ۲۵ - اورتروسل يك طرفه يا دوطرفه – خدمات غير رزمي
بند ۲۶ - مثانه نوروژنيك – معاف دائم
بند ۲۷ - كاهش ظرفيت مثانه به دلايل اعمال جراحي قبلي يا سيستيت و يا راديو تراپي- معاف دائم
بند ۲۸ - سيستكتومي توتال و پارسيل– معاف دائم
بند ۲۹ - تنگي گردن مثانه
الف) بدون عارضه – خدمات غير رزمي
ب) در صورتي كه عارضه داشته باشد برحسب عارضه اظهارنظر شود.
بند ۳۰ - از بين رفتن قدرت انقباضي گردن مثانه كه منجر به بي اختياري ادرار شود- معاف دائم
بند ۳۱ - هيپوسپاديازتنه آلت و ميان دو راه- معاف دائم (هيپوسپادياز درجه يك مانع خدمتي ندارد.)
بند ۳۲ - اپيسپادياز- معاف دائم
بند ۳۳ - انواع فيستولهاي مجرا به تنه آلت، ركتوم و پرينه و اسكروتوم- معاف دائم
بند ۳۴ - بيماري پيروني :
الف) نوع شديد- معاف دائم
ب) نوع خفيف- خدمات غير رزمي
بند ۳۵ - ديورتيكول مجرا- معاف دائم
بند ۳۶ - تنگي شديد مجرا، انواع والوهاي مجراي خلفي، تومورهاي خوش خيم و بدخيم مجرا، اورتريت هاي مزمن غيرقابل درمان- معاف دائم
بند ۳۷ - بيماريهاي مقاربتي اگر در ناحيه عقبي مجرا و آلت دفرماسيون ايجاد كرده يا به فيبروز و يا تنگي مجرا منجر شود- معاف دائم
بند ۳۸ - هيدروسل :
الف) نوع حجيم- معاف دائم
ب) ساير موارد خدمات غير رزمي
بند ۳۹ - واريكوسل :
الف) درجه ۱و۲ خدمات غير رزمي
ب) درجه ۳، معاف دائم
بند ۴۰ تورسيون حاد بيضه – شش ماه معاف موقت
بند ۴۱ - اكتوبي و يا فقدان بيضه :
الف) دوطرفه – معاف دائم
ب) يك طرفه – خدمات غير رزمي
بند ۴۲ - آتروفي شديد بيضه :
الف) دو طرفه- معاف دائم
ب) يك طرفه – خدمات غير رزمي
بند ۴۳ - هماتوسل حاد- ۶ ماه معاف موقت
بند ۴۴ - شكستگي آلت- خدمات غير رزمي
بند ۴۵ - اپي ديد كتومي :
الف) دو طرفه- معاف دائم
ب) يكطرفه خدمات غير رزمي
بند ۴۶ - فقدان آلت- معاف دائم
بند ۴۷ - ترمبوفلبيت وريدهاي سطحي آلت -۶ ماه معاف موقت
بند ۴۸ دوجنسي – معاف دائم
بند ۴۹ - بي اختياري ادراري و شب ادراري به شرط ثبوت در بيمارستانهاي نيروهاي مسلح معاف دائم
بند ۵۰ - تغيير مسير ادراري با عمل جراحي – معاف دائم
بند ۵۱ - هيدروسل طناب منوي، اپيدميت مزمن و كيست هاي طناب منوي- خدمات غير رزمي
بخش دوازدهم - بيماري فك و دهان و دندان
ماده ۴۰ : مشمولان مبتلا به بيماري فك و دهان و دندان ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده مي نمايند.
بند ۱ - ناهنجاريهاي استخواني فك و صورت كه موجب اختلال در عمل جويدن يا تكلم باشد معاف دائم
بند ۲ - آنكيلوز مفصل تامپوگزيلار يك طرفي و دو طرفي- معاف دائم
بند ۳ - تومورهاي خوش خيم در صورتي كه از لحاظ حجم و موقعيت ايجاد اختلال در جويدن و يا در تكلم بنمايد- معاف دائم
بند ۴ - كام شكاف دار همراه يا بدون لب شكري :
الف) عمل نشده- معاف دائم
ب) عمل شده با عارضه تنفسي – معاف دائم
ج) عمل شده بدون عارضه – خدمات غير رزمي
بند ۵ - استئوميليتهاي استخوانهاي فك كه بعد از درمان منجر به ناهنجاري مشهود استخوانهاي فك و صورت شوند- معاف دائم
بند ۶ - مال فورماسيونهاي زبان مانند آنكيلوگلوسي، آتروفي و هيپروتروفي زبان، شكاف برداشتن و يا دو قطعه شدن زبان كه موجب اختلال در جويدن و تكلم و يا بلع شود- معاف دائم
بند ۷ - پاراليزي عصب فاسيال مقاوم به درمان- يك سال معاف موقت .
بند ۸ - از بين رفتن دندانها به طوري كه در مجموع در دهان كمتر از ۱۴دندان باشد- معاف دائم
بند ۹ - تومورهاي بدخيم فك و دهان غدد بزاقي و تومور وارتون- معاف دائم
بخش سيزدهم – بيماريهاي چشم و عوارض بينائي
ماده ۴۱ : مشمولان مبتلا به بيماريهاي چشم و عوارض بينائي ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود :
بند ۱ - هيپرمتروپي با سايكلوپلژي كامل براي مشمولان عادي و ديپلم :
الف) هيپرومتروپي از ۵/ ۲ تا ۴ ديوپتر داخل هر يك چشمها- خدمات غير رزمي
ب) مجموع ديوپترهيپرمتروپي دو چشم از پنج تا هشت ديوپتر داخل- خدمات غير رزمي
ج) هيپرمتروپي بيش از چهار ديوپتري يك چشم تاريخ پنج ديوپتر داخل- خدمات غير رزمي
د) هيپرمتروپي بيش از چهار ديوپتري هر يك از چشمها- معاف دائم
هـ) مجموع ديوپترهيپرمتروپي هر دو چشم بيش از هشت ديوپتري– معاف دائم
و) هيپرمتروپي بيش از پنج ديوپتري يك چشم- معاف دائم
بند ۲ - هيپرمتروپي باسايكلوپلژي كامل در مشمولان بالاتر از ديپلم :
الف) هيپرمتروپي از ۳ تا ۵ ديوپتر داخل هر يك از چشمها- خدمات غير رزمي
ب) مجموع ديوپتر هيپرمتروپي دو چشم از شش تا ۱۰ ديوپتر داخل - خدمات غير رزمي
ج) هيپترمتروپي بيش از پنج ديوپتري يك چشم تا شش ديوپتر داخل- خدمات غير رزمي
د) مجموع ديوپتر هيرمتروپي هر دو چشم بيش از ۱۰ ديوپتر – معاف دائم
هـ هيپرمتروپي بيش از شش ديوپتري يك چشم – معاف دائم
بند ۳ - ميوپي باسايكلوپلژي در مشمولان عادي و ديپلم
الف) ميوپي از ۵/ ۲ تا ۴ ديوپتري داخل هر يك از چشمها – خدمات غير رزمي
ب) مجموع ديوپترميوپي از۵ تا ۸ ديوپتر داخل هر دو چشم – خدمات غير رزمي
ج) ميوپي بيش از پنج ديوپتري يك چشم تا شش ديوپتر داخل – خدمات غير رزمي
د) ميوپي بيش از چهار ديوپتري هر يك از چشمها – معاف دائم
هـ ) مجموع ديوپتر ميوپي بيش از هشت ديوپتري هر دو چشم – معاف دائم
و) ميوپي بيش از شش ديوپتري يك چشم – معاف دائم
بند ۴ - ميوپي با سايكلوپلژي در مشمولان بالاتر از ديپلم
الف) ميوپي از ۳ تا ۵ ديوپتر داخل هر يك از چشمها – خدمات غير رزمي
ب) مجموع ديوپتر ميوپي بين ۶ تا۱۰ ديوپتر داخل هر دو چشم – خدمات غير رزمي
ج) ميوپي بيش از ۶ ديوپتري يك چشم تا ۷ ديوپتر داخل – خدمات غير رزمي
د) ميوپي بيش از ۵ ديوپتري هر يك از چشمها- معاف دائم
هـ) مجموع ديوپتر ميوپي بيش از ۱۰ ديوپتري هر دو چشم – معاف دائم
و) ميوپي بيش از هفت ديوپتري يك چشم – معاف دائم
بند ۵ - آستيگماتيسم ساده يا مركب با سايكلوپلژي كامل در مشمولان عادي و ديپلم :
الف) آستيگماتيسم ساده يا مركب از ۵/ ۲تا ۴ ديوپتري داخل هر يك از چشمها خدمات غير رزمي
ب) مجموع ديوپتر آستيگمات ساده يا مركب از ۵ تا ۸ ديوپتر داخل- خدمات غير رزمي
ج) آستيگماتيسم ساده يا مركب بيش از ۵ ديوپتري تا ۶ ديوپتري يك چشم – خدمات غير رزمي
د) آستيگماتيسم ساده يا مركب بيش از چهار ديوپتري هر يك از چشمها- معاف دائم
هـ) چنانچه آستيگماتيسم ساده يا مركب هر دو چشم در مجموع بيش از هشت ديوپتري باشد – معاف دائم
و) آستيگماتيسم ساده يا مركب بيش از شش ديوپتري يك چشم – معاف دائم
بند ۶ - آستيگماتيسم ساده يا مركب با سايكلوپلژي كامل در مشمولان بالاتر از ديپلم :
الف) آستيگماتيسم ساده يا مركب از ۳ تا ۵ ديوپتري داخل هر يك از دو چشم- خدمات غير رزمي
ب) مجموع ديوپتر آستيگماتيسم ساده يا مركب هر دو چشم از ۶ تا۱۰ ديوپتر داخل خدمات غير رزمي
ج) آستيگماتيسم ساده يا مركب بيش از ۶ ديوپتري تا ۷ ديوپتر داخل يك چشم خدمات غير رزمي
د) آستيگماتيسم ساده يا مركب بيش از ۵ ديوپتري هر يك از چشمها – معاف دائم
هـ ) مجموع ديوپتر آستيگمات ساده يا مركب هر دو چشم بيش از ۱۰ ديوپتر – معاف دائم
و) آستيگماتيسم ساده يا مركب بيش از هفت ديوپتري يك چشم – معاف دائم
بند ۷ - فقدان يك چشم يا آنكه يك چشم عملاً و يا در اثر بيماريهاي غير قابل علاج فاقد بينائي باشد- معاف دائم.
تبصره (اصلاحي 25ˏ12ˏ1376) - كراتوكون يا آستيگماتيسم نامنظم كه غيرقابل اندازه گيري با كراتومتري باشد براي مشمولان عادي و ديپلم معاف دائم و براي مشمولان بالاتر از ديپلم خدمات غير رزمي .
بند ۸ - اورام ملتحمه فصلي شديد توام با عوارض قرنيه :
الف) در مشمولان عادي – معاف دائم
ب ) در مشمولان ديپلم و بالاتر – خدمات غير رزمي
بند ۹ - عوارض تراخمي ملتحمه و پلك از قبيل سيمبلفارون – گزروزيس – آنتروپيون و اكتروپيون:
الف) در يك چشم – خدمات رزمي
ب ) در دو چشم – معاف دائم
بند ۱۰ – ناخنك پيشرفته كه تا مركز قرنيه پيشرفت نموده باشد و با چشم غير مسلح ديده شود معاف دائم.
بند ۱۱ - لك مركزي قرنيه :
الف ) در صورتي كه وسيع باشد و مركز قرنيه را اشغال نموده باشد (لك وسيع در موقعي است كه بيش از ۳ ميلي متر مربع سطح قرنيه را پوشانده باشد) - معاف دائم
ب ) در موارد خفيف تر – خدمات غير رزمي
بند ۱۲ - كراتيت ديستروفيك آنترستيسيل، يك يا دو چشم - معاف دائم
بند ۱۳ - كلوبوم مادرزادي همراه با كلوبوم رتين :
الف ) در يك يا دو چشم – معاف دائم
ب ) بدون كلوبوم رتين – خدمات غير رزمي
بند ۱۴ - ايريدوسيكليتهاي شديد و مزمن يك يا دو چشم كه توليد چسبندگيهاي وسيع در بيش از ۲۵۷/ ۰ مردمك نموده باشد – معاف دائم
بند ۱۵ - اكلوزيون و سيكلوزيون كامل مردمك – معاف دائم
بند ۱۶ - ايريد كتومي وسيع حاصله از حوادث يا اعمال جراحي الف) در صورتي كه با كاهش ديد و عوارض قرنيه و عدسي توام باشد معاف دائم ب) و در صورتي كه با كاهش ديد و عوارض توام نباشد خدمات غير رزمي
تبصره در ايريد كتومي هاي وسيع هر دو چشم به هر علت براي كليه مشمولان معافيت دائم
بند ۱۷ – كاتاراكت مادرزادي، ضربه اي، متابوليك و كاتاراكت عمل شده – معاف دائم
تبصره كدورت هاي عدسي كه ايجاد اختلال ديد در رتينوسكوپي نمي نمايد خدمات غير رزمي
بند ۱۸ - كدورت وسيع زجاجيه به هر علت – معاف دائم
بند ۱۹ - كوريوتينيت مركزي و يا منتشر مزمن يك يا دو چشم – معاف دائم
بند ۲۰ - رتينيتهاي پيگمانتوزا و آلبينيسم كامل يك يا دو چشم – معاف دائم
بند ۲۱ - لوكساسيون كامل يا ناقص عدسي و يا فقدان عدسي يك چشم معاف دائم
بند ۲۲ - انفصال شبكيه عمل شده يا عمل نشده به هر علت معاف دائم
بند ۲۳ - آمبولي شريان شاخه ايي و يا ترومبوز وريد شاخه ايي و يا هر نوع واسكوليت مزمن يك يا دو چشم معاف دائم
بند ۲۴ - آمبولي شريان مركزي و يا ترومبوز وريد مركزي يك چشم معاف دائم
بند ۲۵ - بيماريهاي ناحيه ماكولا و عصب باصره از قبيل آتروفي – سوختگي – سوراخ ماكولا و يا خونريزهاي ناحيه ماكولا و آتروفي عصب باصره معاف دائم.
بند ۲۶ - ميكروفتالمي و بوفتالمي يك يا دو چشم معاف دائم
بند ۲۷ - اگزوفتالمي هاي تومورال يا پولساتيو يك يا دو چشم معاف دائم
بند ۲۸ - فلج كامل يك يا چند عضله چشم در صورتي كه استقرار يافته و دائمي باشد معاف دائم
بند ۲۹ - لاگوفتالمي هاي مربوط به فلج عضلات پلكي معاف دائم
بند ۳۰ – افتادگي دائمي پلك در صورتي كه بيش از نصف مردمك چشم را پوشانيده باشد معاف دائم
بند ۳۱ - استرابيسم آمبليوبيك يك چشم و استرابيسم متناوب دو چشم معاف دائم
بند ۳۲ – نيستاگموس دائمي و مشهود معاف دائم
بند ۳۳ – داكرپوسيستيت مزمن چركي معاف دائم
بند ۳۴ – گلوكوم مزمن و مطلق و گلوكوم حاد زاويه بسته و گلوكوم هاي عمل شده يك چشم معاف دائم
بند ۳۵ - اجسام خارجي داخل كره چشم معاف دائم
بند ۳۶ - پيوند قرنيه معاف دائم
بند ۳۷ - تومورهاي خوش خيم به هر صورت خدمات غير رزمي (در صورت ايجاد عارضه طبق بند مربوطه رفتار شود)
بخش چهاردهم – بيماريهاي گوش و حلق و بيني
ماده ۴۲ - مشمولان مبتلا به بيماريهاي گوش و حلق و بيني ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيت هاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود :
بند ۱ - كري كامل يك گوش معاف دائم
بند ۲ - كاهش شنوائي يك طرفه به طوري كه معدل آن در فركانس هاي چهارگانه (۵۱۲ - ۱۰۲۴- ۲۰۴۸- ۴۰۹۶) بيش از ۸۰ دسي بل باشد معاف دائم
بند ۳ - كاهش شنوائي يك طرفه اگر در فركانس هاي چهارگانه بين ۵۰ تا۸۰ دسي بل باشد خدمات غير رزمي
بند ۴ - كاهش شنوائي هر دو گوش به طوري كه معدل كاهش شنوائي در فركانس هاي چهارگانه در هر يك از گوش ها بيش از ۵۰ دسي بل باشد معاف دائم
بند ۵ - كاهش شنوائي هر دو گوش اگر در فركانس ۴۰۹۶ تا۷۰ دسي بل پائين آمده باشد در صورتي كه در فركانس هاي ديگر (۵۱۲ - ۱۰۲۴- ۲۰۴۸) بيش از ۳۰ دسي بل باشد معاف دائم
بند ۶ كاهش شنوائي هر دو گوش در فركانس هاي چهارگانه بين ۳۰ تا۵۰ دسي بل خدمات غير رزمي
بند ۷ - كري و لالي معاف دائم
بند ۸ - فقدان كامل مادرزادي يا اكتسابي لاله گوش يكطرفه يا دو طرفه معاف دائم
بند ۹ - آترزي يا انسداد مجراي گوش خارجي در تمام طول مجرا يا قسمتي از آن معاف دائم
بند ۱۰ - عفونت مزمن گوش مياني كه سبب ايجاد بيورژن يا پوليپ يا ضايعه در ناحيه شراپنل و يا اسنيتت و كولستئاتوم نمايد يكطرفه يا دو طرفه معاف دائم
بند ۱۱ - عمل جراحي راديكال ماستوئيد كتومي :
الف) يك گوش با ترشح چركي معاف دائم
ب) بدون تشرح ضايعات باقيمانده خدمات غير رزمي .
بند ۱۲ - عفونت مزمن گوش مياني با ترشح چركي و پاركي پرده تمپان در صورتي كه از نظر راديولوژي تراكم استخواني يا اسكلروز ناشي از عكسالعمل عفونت موجود باشد
الف) در موارد دو طرفه معاف دائم ب) و يكطرفه خدمات غير رزمي
بند ۱۳ - فلج عصب صورتي در اثر التهابات قديمي گوش يا شكستگي استخوان روشه يا به علت عمل جراحي گوش معاف دائم
بند ۱۴ - انواع لابيرنتيت ها معاف دائم
بند ۱۵ - سرگيجه و سندرم منير در صورتي كه با آزمايشات پاراكلينيك در بيمارستانهاي نيروهاي مسلح تائيد شود – معاف دائم
بند ۱۶ - عوارض مادرزادي يا عفوني و يا ضربه اي در بيني و كام و لب و حلق كه توليد اختلات واضح تنفس صوتي، گوارشي نموده باشد و يا كراهت منظر ايجاد كرده باشد در صورتيكه قابل درمان نباشد – معاف دائم
بند ۱۷ - رينيت اتروفيك همراه با كروت متعفن – معاف دائم
بند ۱۸ - فيبروم نازوفارنگس و تومورهاي خوش خيم پيش رونده و يا عمل شده كه اختلالات شديد عملي و يا خونريزيهاي مكرر ايجاد نمايد – معاف دائم
بند ۱۹ - سينوزيت هاي توام (پان سينوزيت) مزمن و يا سينوزيت هاي عمل شده كه عود كرده باشد الف) در صورتي كه دو طرفه باشد معاف دائم ب ) و در مورد يكطرفه خدمات غير رزمي
بند ۲۰ - پوليپوز بيني به علت عفونت يا آلرژي همراه و يا بدون سينوزيت الف) در صورتي كه دو طرفه باشد معاف دائم ب) در صورت يكطرفه خدمات غير رزمي
بند ۲۱ - تومورهاي ميكسد غده بنا گوشي و يا تحت فكي عمل شده يا عمل نشده معاف دائم
بند ۲۲ - لارنژيت هاي مزمن كه توليد اختلالات شديد و دائمي صوتي يا تنفسي نمايد معاف دائم
بند ۲۳ - بيماريهاي مادرزادي، عفوني، ضربه ائي و يا تومورهاي حنجره كه توليد اختلالات شديد و دائمي نمايد و با عمل جراحي و يا ساير تدابير درماني قابل درمان نباشد معاف دائم .
بند ۲۴ - تومورهاي كلوموس ژوگولر، آنژيومهاي وسيع در نقاط مختلف گوش و حلق و بيني، حفره و فضاي دهان، زبان، فكين، سينوسهاي صورت و منضمات اعضاي فوق معاف دائم.
بخش پانزدهم – بيماري هاي قلب و عروق
ماده ۴۳ : مشمولان مبتلا به بيماريهاي قلب و عروق ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيت مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود:
بند ۱ - كليه عوارض عضوي دريچه اي قلب عمل شده و عمل نشده به شرط ثبوت در بيمارستانهاي نيروهاي مسلح معاف دائم
تبصره ـ پرولاپس دريچه اي كه منجر به نارسائي نشده باشد خدمات غير رزمي
بند ۲ - وجود هر گونه بيماري مادرزادي قلب اعم از عمل شده و نشده معاف دائم
تبصره دكستروكاردي و سيتوس انورتوس اگر با آنوماليهاي ديگر همراه نبوده و عارضه اي نداشته باشد منع خدمتي ندارد .
بند ۳ - هر نوع نارسائي و بيماري كورونر در هر درجه و حالتي كه باشد مشروط برآنكه الكترو كارديو گرافي آن را تأييد نمايد معاف دائم .
بند ۴ - نارسائي مزمن قلب معاف دائم
بند ۵ - هر نوع بيماري مزمن پريكارد– آندوكارد– ميوكارد اعم از انفلاماتور، تومرال مادرزادي معاف دائم .
بند ۶ - بيماريهاي مادرزادي و يا اكتسابي، تومرال و انفلاماتوار آئورت و سرخ رگهاي بزرگ مانند كواركتاسيون– آنوريسم ها- آنژيوم ها و اتساع سرخ رگهاي ريوي كانال آرتريل باز تنگي شريان ريوي اصلي– فيستولهاي شرياني وريدي در هر مورد معاف دائم
بند ۷ - ازدياد فشار خون شرياني در صورتي كه فشار خون بازسيستوليك از ۱۶۰ ميليمتر جيوه و يا ديباستوليك از ۱۰۰ ميليمتر جيوه بالاتر باشد (مقصود از فشار خون باز آنست كه لااقل بيمار ۷۲ ساعت در بيمارستان بستري و فشار خون در ساعات مختلف شب و روز ثبت گردد)- معاف دائم
بند ۸ - ترومنوفيلبيت ها :
الف) چنانچه عود كننده باشد – معاف دائم
ب) در موارد محدود – خدمات غير رزمي
بند ۹ - واريسها به طور كلي – خدمات غير رزمي مناسب
بند ۱۰ - تومورهاي عروق لنفاوي – لنف آدنوم و الفانتيازيس كه لااقل يكي از اندامها را فرا گرفته باشد –معاف دائم
بند ۱۱ - بيماريهاي نادر و وخيم مثل آرتريت نودوزا– آنژيوگراتوماكوريوريس ديفوزوم – معاف دائم
بند ۱۲ - اختلالات ريتمها به صورت اكستراسيستولهاي فوق بطني به شرطي كه تعدادشان بيش از ۱۰ ضربان در دقيقه باشد – معاف دائم
بند ۱۳ - اختلالات ريتمها به صورت اكستراسيستولهاي بطني كه تعدادشان بيش از هفت عدد در دقيقه و چند كانوني- دو تا يا بيشتر پشت سر هم آمده باشد . (به صورتR-ON-T قرار گرفته باشد) معاف دائم
بند ۱۴ - تاكيكارديها يا تاكي آريتمي هاي فوق بطني كه شامل تاكيكاردي دهليزي (بيش از ۱۲۰ ضربان در دقيقه به شرطي كه پس از يك ساعت استراحت بهبود نيابد).
فيبرلاسيون دهليزي، تاكيكارديهاي نودال يا جانكشتال تاكيكارديهاي بطني در هر مورد معاف دائم
بند ۱۵ - اختلال هدايت داخل دهليزي بلوك سينوس دهليزي – وقفه سينوس دهليزي و سندرم تاكيكاردي و براديكاردي سندرم (اس – اس- اس) براديكاري – سينوزال كمتر از ۵۰ ضربان در دقيقه كه با فعاليت تعداد ضربان به حد لازم افزايش نيابد معاف دائم
بند ۱۶ - اختلالات هدايتي دهليزي بطني مانند سندرم WPW و همچنين اختلالات هدايتي كه منجر به استفاده از پيس دائم يا موقت شود معاف دائم
بند ۱۷ - بيماري رينود معاف دائم
بخش شانزدهم – بيماريهائي كه در آئين نامه معافيت پزشكي
بيش بيني نشده
ماده ۴۴ : كليه بيماريهاي ناتوان كننده كه فرد مبتلا به آن قادر به انجام خدمت اعم از رزمي و غير رزمي نباشد و در اين آيين نامه پيش بيني نشده به تشخيص شوراي پزشكي نيروي مربوطه به شوراي عالي پزشكي معرفي و طبق نظر شوراي عالي پزشكي با آنان رفتار خواهد شود .
ماده ۴۵ - اين آيين نامه كه در اجراي تبصره يك ماده ۳۹ قانون خدمت وظيفه عمومي در ۴۵ ماده در تاريخ ( ) به تصويب وزيران بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، كشور، دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح رسيده است از تاريخ تصويب قابل اجرا است .
بند 22 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع آگنه وقتي كه شديد باشد و يا منظره صورت را تغيير دهد و يا اينكه ناحيه وسيعي از گردن، كتف ها، سينه و پشت را فراگرفته باشد معاف دائم.
بند 23 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – ليشمانيوز (سالك پوستي).
الف) فعال شش ماه معاف موقت.
ب) درصورتيكه پس از بهبودي كراهت منظر يا اختلال عملي اعضاء را ايجاد نمايد معاف دائم.
بند 24 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – ساركوئيدوز پوست معاف دائم.
بند 25 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – بيماري ژنودرماتوز مانند توبروزاسكلروزيس، ركلين هوزن، آلبينيسم، اكتيوزمادرزادي، كزرودرماپيكمانتوزا، پورفيري معاف دائم.
بند 26 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – ايكتيوز گسترده مادرزادي يا اكتسابي معاف دائم.
ماده 32 (جایگزین 1382/07/06) – مشمولان مبتلا به بيماريهاي داخلي مغز و اعصاب ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيت هاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود:
بند 1 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلالات استحاله اي سلولهاي عصبي (مانند فريدريش و....) معاف دائم.
بند 2 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلالات تعادلي مخچه اي معاف دائم.
بند 3 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع ميليتها و سكل انها.
الف) درصورتيكه شديد باشد معاف دائم.
ب) درموارد خفيف (زماني كه براساس طبقه بندي بين المللي (صفر تا پنج) در حد 4 باشد) خدمات غيررزمي.
بند 5 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – مولتيپل اسكلروزيس يا MS معاف دائم.
بند 5 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – مولتيپل اسكلروزيس يا MS معاف دائم.
بند 6 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع صغر عضلاني عضلات بزرگ مشروط براينكه اختلال شديد و مشهود ايجاد كرده باشد معاف دائم.
بند 7 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع مبوپاتي هاي اوليه و ثانويه معاف دائم.
بند 8 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلالات مادرزادي سيستم اعصاب مركزي از هرنوع معاف دائم.
بند 9 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع پاراپلژي ها ، پاراپارزي ها، همي پلژي ها، همي پارزيها و منوپلژيها معاف دائم.
بند 10 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع اختلالات و حركات غيرطبيعي عضوي مربوط به دستگاه خارج هرمي معاف دائم.
بند 11 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع صرع به شرط ثبوت كلينيكي و يا پاراكلينيكي در يكي از مراكز درماني دانشگاهي يا نظامي معاف دائم.
تبصره(الحاقي 06ˏ07ˏ1382) : درمواردي كه شروط فوق تحقق نيابد ولي مدارك قابل استناد دال بر سابقه صرع موجود باشد به خدمت غيررزمي اعزام ودر مشاغل مناسب گمارده شود درصورتيكه در حين خدمت صرع ثابت شود معاف دائم.
بند 12 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع پلي نوريتهاي بهبود نيافته و سكل آنها با تأييد الكترودياگنوزيس به شرط ثبوت كلينيكي و پاراكلينيكي در مراكز درماني دانشگاهي يا نظامي معاف دائم.
بند 13 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع نوروفيبروماتوزها:
الف) درموارد شديد (اختلال عملكرد، كراهت منظر) معاف دائم.
ب) درموارد خفيف خدمات غيررزمي.
بند 14 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سابقه مننژيت هاي مزمن و سكل انواع مننژيت درصورت داشتن اختلال عملي و عصبي به شرط ثبوت در مراكز درماني دانشگاهي يا نظامي معاف دائم.
بند 15 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع نورالژيها معاف از رزم.
بند 16 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع فلج اعصاب كراينال.
الف) درموارد شديد و مقاوم به درمان با اثبات كلينيكي يا پاراكلينيكي معاف دائم.
ب) بدون عارضه خدمات غيررزمي.
بند 17 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع سكته هاي مغزي و ضايعات عروقي مغز:
الف) با عارضه عصبي (ارگانيك يا غيرارگانيك) معاف دائم.
ب) بدون عارضه خدمات غير رزمي.
بند 18 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – بيماري مياستني گراويس با اثبات كلينيكي يا پاراكلينيكي در مراكز درماني دانشگاهي يا نظامي معاف دائم.
بند 19 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تورتيكولي معاف دائم.
ماده 33 (جایگزین 1382/07/06) – مشمولان مبتلا به بيماريهاي روانپزشكي ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيت هاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود:
بند1 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع پسيكوزها شامل (اسكيزوافكتيو، اختلالات هذياني، پسيكوزهاي آتيپيك مزمن) معاف دائم.
بند 2 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلالات خلقي.
الف) شديد در فازمانيك يا فاز افسردگي اعم از حاد و يا مزمن معاف دائم.
ب) اختلال افسردگي اساسي معاف دائم.
ج) انواع اختلال خلقي افسردگي خفيف (ديس تايمي و سايكلوتايمي)، اختلال خلقي نوع دوم (هيپومانيا) درصورتيكه با دارو تحت كنترل بوده و يا تهديد كننده خود و اطرافيان نباشد معاف از رزم.
بند 3 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع اختلالات شخصيتي.
الف) انواع سايكوپات و نوع مرزي و نوع اسكيزوئيد معاف دائم.
ب) انواع ديگر اختلال شخصيت درصورتيكه ناتوان كننده باشد معاف دائم.
ج) درصورتيكه ناتوان كننده نباشد معاف از رزم.
بند 4 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع نوروزهاي شديد و مقاوم به درمان و مزاحم معاف دائم.
بند 5 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع نقيصه هاي عقلاني و كند ذهني ها (عقب ماندگي ها).
الف) با ضريب هوشي زير 60 معاف دائم.
ب) با ضريب هوشي بين 75 – 60 معاف از رزم.
بند 6 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلالات تكلم و لكنت زبان درصورتيكه علت رواني يا نورولوژيك داشته باشد.
الف) درصورت شديد بودن معاف دائم.
ب) درموارد خفيف خدمات غيررزمي.
بند 7 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – بيماريهاي رواني ناشي از جنگ و حوادث.
الف) درصورتي كه استقرار يافته باشد به شرط ثبوت در مراكز درماني نظامي يا دانشگاهي توسط دو نفر روانپزشك معاف دائم.
ب) درصورت عدم استقرار خدمات غير رزمي.
بند 8 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلال رفتار (عدم تعادل عصبي و رواني) و كژخوئيها بطوري كه مغاير شئونات نظامي باشد همچنين انحرافات اخلافي و جنسي مانند ترانس سكسواليسم معاف دائم.
بند 9 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلالات كنترل تكانه معاف دائم.
تبصره (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) : تيك هاي (تكانه هاي) ضعيف و گذرا مثل پلك زدن و..... معاف از رزم.
بند 3 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع هرني ديسكال با علائم كلينيكي و راديولوژي عمل شده و عمل نشده معاف دائم.
(درمورد بيماران عمل شده انجام ميلوگرافي و يا MRI ستون فقرات كه در مراكز درماني دانشگاهي يا نظامي انجام شده باشد منضم به تأييد راديوگرافي ضروري است)
بند 4 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تومورهاي استخواني خوش خيم ستون فقرات.
الف) درصورتيكه از نظر حجم و موقعيت اختلال عملي ايجاد نمايد معاف دائم.
ب) بدون اختلال عملي خدمات غير رزمي.
بند 5 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع شكستگي هاي تازه و مهره ها (بدنه، تيغه، زوائد مفصلي) معاف دائم.
بند 6 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تغيير شكلهاي مادرزادي و واضح جمجمه مانند هيدرو سفالي، ميكروسفالي معاف دائم.
بند 7 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اختلالات عروقي مغز با و بدون علائم كلينيكي (مثل انوريسم و A.V.M) معاف دائم.
بند 8 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سابقه عمل جراحي روي مغز معاف دائم.
بند 9 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – كمپرسيونهاي نخاعي مانند تومورهاي استخواني مهره ها و ياسكل عفونتها و آراكنوئيديتها خواه به مرحله فلج رسيده باشد يا نرسيده باشد معاف دائم.
بند 10 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – هرنوع جسم خارجي در داخل جمجه و كانال نخاعي معاف دائم.
بند 11 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – دنده گردني.
الف) با عوارض شديد معاف دائم.
ب) بدون عوارض خدمات غيررزمي.
بند 12 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – نوراسيك اوت لند سندرم با تأئيد كلينيكي و يا راديولوژي معاف دائم.
بند 13 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع خونريزي هاي سربرومننژه.
الف) با عارضه عصبي (ارگانيك يا غيرارگانيك) معاف دائم.
ب) بدون عارضه خدمات غيررزمي
بند 14 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تروماهاي عصبي.
الف) فلج اعصابي كه سبب اختلالات عملي و ناتوان كننده معاف دائم.
ب) صدمات عصبي حسي خدمات غيررزمي.
بخش هفتم: بيماريهاي ريه و قفسه صدري
ماده 35 (جایگزین 1382/07/06) : مشمولان مبتلا به بيماري هاي ريه و قفسه صدري ب. ت. ب. نوع بيماري كه بدان مبتلا مي باشند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود:
بند 1 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تغيير شكل و نقص هاي مادرزادي حجاب حاجز(نبودن ديافراگم يا فلج حجاب حاجز) معافيت دائم.
بند 2 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تغيير شكلهاي مادرزادي قفسه صدري مانند سينه فرورفته (سينه قيفي شكل)، جناغ برجسته يا فقدان عضلات تنفسي:
الف) همراه با اختلال باليني واضح در عمل قلب يا ريه معاف دائم.
ب) بدون اختلال تنفسي و قلبي خدمات غيررزمي.
بند 3 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تغيير شكلهاي مادرزادي مجاري هوايي (فيستولها و تراكئوبرونكومگالي) معاف دائم.
بند 4 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – عدم تشكيل قسمتي از ريه (آژنزي ريه) و آپلازي كامل يا جزيي كه ايجاد اختلال در عمل تنفسي نموده باشد معاف دائم.
بند 5 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اسننيت و استئوميليت دنده ها يا ترقوه يا جناغ سينه يا كتف:
الف) در نوع مزمن (بيش از 6 ماه) معاف دائم.
ب) درنوع بهبود يافته خدمات غيررزمي.
بند 6 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – شكستگي دنده ها يا جناغ يا كتف با ترقوه كه موجب اختلال عمل تنفسي يا تغيير شكل شديد آنان شده باشد به شرط ثبوت در بيمارستانهاي نظامي يا دانشگاهي معاف دائم.
بند 7 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سيكاتريس سوختگي وسيع و يا سيكاتريس هاي اعمال جراحي كه ايجاد اختلال عمل تنفسي نمايد معاف دائم.
بند 8 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انواع پلورزيها:
الف) از نوع مزمن (بيش از 6 ماه ) معاف دائم.
ب) از نوع حاد شش ماه معاف موقت.
بند 9 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سابقه پنوموتوراكس خودبخودي:
الف) سابقه پنوموتوراكس خودبخودي (يكبار تأئيد شده) معاف از رزم.
ب) سابقه پنوموتوراكس خودبخودي تكرار شونده (بيش از يكبار) معاف دائم.
بند 10 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – ساركوئيدوز، فيبروز ريه، سندروم كارتاژنز معاف دائم.
بند 11 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تومورهاي حجاب حاجز و يا جنب اعم از خوش خيم و بدخيم معاف دائم.
بند 12 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – بيماريهاي قارچي مزمن ريه معاف دائم.
بند 13 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – پنوموكونيوزها معاف دائم.
بند 14 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – آمفيزم ريه:
الف) بصورت منتشر معاف دائم.
ب) لوكاليزه خدمات غيررزمي.
بند 15 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – كيست هاي مختلف ريه (هيداتيك، درموئيد) پلوروپري كارديال و كيست هاي هوايي بزرگ و متعدد معاف دائم.
بند 16 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – آبسه ريوي و سكلهاي وسيع عفوني معاف دائم.
بند 17 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – برونشكتازي:
الف) دو طرفه يا دو لب در يك ريه معاف دائم.
ب) يك لوب يك طرفه معاف از رزم.
بند 18 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – برونشيت مزمن كه توليد عوارض باليني نموده باشد معاف دائم.
بند 19 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – آسم به شرط ثبوت در بيمارستانهاي نظامي يا دانشگاهي:
الف) درموارد متوسط و شديد معاف دائم.
ب) درموارد خفيف خدمات غيررزمي.
بند 20 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تومورهاي برونش بطور كلي اعم از بدخيم و خوش خيم معاف دائم.
بند 21 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اجسام خارجي ريه، برونش و مدياستن كه عارضه ريوي ايجاد كرده و باعث اختلال در فونكسيون ريه شده باشد به شرط ثبوت در بيمارستانهاي نظامي يا دانشگاهي معاف دائم.
بند 22 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سابقه اعمال جراحي سينه اعم از برداشتن بيش از يك دنده و توراكوپلاستي ورزكسيون ريه و دكورتيكاسيون معاف دائم.
بند 23 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تنگي هاي تراشه برونشها كه ايجاد اختلالات عملي كرده باشد معاف دائم.
بند 24 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تومورهاي مدياستن، مدياستئيت هاي مزمن علائم فشار به مدياسيتن معاف دائم.
ماده 36(جایگزین 1382/07/06) : مشمولان مبتلا به بيماريهاي استخوانها (اسكلت) ب. ت. ب. نوع بيماري كه به آن مبتلا مي باشند از معافيتهاي مندرج در هر بند به شرح زير استفاده خواهند نمود.
بند 1 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – انحرافات ستون فقرات مادرزادي يا اكتسابي.
الف) در اشكال شديد و ناتوان كننده معاف دائم.
1 – انحرافات جانبي مادرزادي و اكتسابي ستون فقرات (اسكوليوز) بيش از 30 درجه معاف دائم.
2 – جبران نشده و يا منجر به تغيير شكل قفسه صدري شده باشد معاف دائم.
3 – كيفوز شديد بيش از 70 درجه معاف دائم.
ب) در اشكال خفيف (انحرافات جانبي مادرزادي و اكتسابي ستون فقرات كمتر از 20 درجه) معاف از رزم.
بند 2 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اسپينابيفيدااكولتا، ساكراليزاسيون، لومباريزاسيون خدمات غيررزمي.
بند 3 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – هرگونه اعمال جراحي (استخواني) ستون فقرات معاف دائم.
بند 4 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – شكستگي هاي قديمي حفره كوتيل (استابولوم) چنانچه با تغييرشكل حفره و يا عارضه ديگر مفصلي همراه باشد معاف دائم.
بند 5 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – نكروزآواسكولار سر استخوان ران به هر علت- معاف دائم.
بند6 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – شكستگي هاي لكن:
الف) نوع مالكين معاف دائم.
ب) نوع OPEN BOOK معاف از رزم.
بند 7 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – بيماري شونرمان خدمات غير رزمي.
بند 8 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – استئوميليت:
الف) از نوع حاد شش ماه معاف موقت.
ب) عفونتهاي سخت حاد و عفونتهايي كه عليرغم 6 ماه درمان بهبود نيافته و منجر به تغيير شكل استخوان يا ترشح مكرر باشد معاف دائم.
بند 9 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تومورهاي استخواني خوش خيم.
الف) تومورهاي استخواني متعدد و يا با ايجاد اختلال مشهود در كار عضو معاف دائم.
ب) تومورهاي داخل استخواني منفرد بدون عارضه خدمات غير رزم.
بند 10 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – كيستهاي استخواني:
الف) كيستهاي بزرگ با خطر شكستگي يا به اندازه بيش از 3 / 1 قطر استخوان معاف دائم.
ب) كيستهاي كوچك و بدون عارضه خدمات غير رزم.
بند 11 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – شكستگي ها:
الف) شكستگي هاي استخوانهاي بلند كه منجر به نصب پيچ و پلاك و يا كونچر شده باشد و يا در گچ باشد چنانچه كمتر از شش ماه از عمل گذشته باشد شش ماه معاف موقت.
ب) شكستگي هاي جوش خورده اي كه با پيچ و پلاك، يا كونچر بوده و يا اختلال عملكرد ايجاد كرده باشد خدمات غير رزمي.
ج) شكستگي هايي كه پس از يكسال جوش نخورده باشد و مفصل كاذب ايجاد كرده باشد و يا در وضع نامناسب جوش خورده و اشكال عملي ايجاد نموده باشد معاف دائم.
بند 12 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – قطع يا فقدان يكي از اندامها معاف دائم.
بند 13 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – كوتاهي پا:
الف) كوتاهي بيش از 5/3 سانتي متر معاف دائم (به استناد اسكنوگرام).
ب) كوتاهي از 5/1 تا 5 /3 سانتي متر خدمات غير رزمي.
بند 14 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سينوويال كندروماتوزيس مفاصل همراه با اختلال عملي معاف دائم.
بند 15 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – آنكيلوز كليه مفاصل بزرگ (هانش، زانو، آرنج، شانه، مچ پا، مچ دست) معاف دائم.
بند 16 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – محدوديت حركات مفاصل:
الف) درمورد مفاصل هانش، زانو و شانه معاف دائم.
ب) محدوديت حركات ساير مفاصل بزرگ درصورتي كه نيمي از حركات محدود شده باشد معاف دائم.
ج) درموارد خفيف تر همراه با اختلال عملكرد خدمات غير رزمي.
تبصره (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) : درموارد مشكوك زير بيهوشي اندازه گيري شود.
بند 17 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – دررفتگي مكرر و يا قديمي و مادرزادي مفاصل بزرگ (مستند به 2 راديوگرافي درحال دررفتگي در بيمارستانهاي ن.م و يا مورد وثوق) عمل شده و نشده معاف دائم.
بند 18 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – شلي ليگامانهاي زانو و مچ پا و در رفتگي عادتي مفاصل كه مانع تمرينات نظامي باشد خدمات غير رزمي.
بند 19 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سندرم ايسكميك ولكمن:
الف) درصورتي كه شديد و مانع خدمت باشد معاف دائم.
ب) درموارد خفيف خدمات غير رزمي.
بند 20 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – فقدان كامل شست ( از مفصل M.C.P) و يا فقدان ارزش كاري آن در يك دست معاف دائم.
بند 21 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – فقدان انگشتان دست:
الف) بيش از يك انگشت در يك دست معاف دائم.
ب) تا سه بند انگشت در يك دست خدمات غير رزم.
توجه: درمورد انگشتان به صورت زير عمل شود كه هر انگشت كامل يك و هر بند 3 / 1 محسوب شود يعني اگر بند اول چهار انگشت قطع شده باشد بيش از يك انگشت محسوب و معاف دائم مي شود.
بند 22 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – عوارضي كه مانع بازشدن و يا تا شدن انگشتان دست شود مانند سنداكتيلي و....
الف)(الحاقي 06ˏ07ˏ1382) در بيش از دو انگشت (مركب) معاف دائم.
تبصره (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) : چنانچه يك انگشت قطع شده و انگشت ديگر همان دست بيش از 50٪ عملكرد خود را از دست داده باشد معاف دائم.
ب)(الحاقي 06ˏ07ˏ1382) در دو انگشت (ساده) خدمات غير رزمي.
بند 23 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – كوتاهي اندام فوقاني در مقايسه با يكديگر درصورتي كه بيش از 5 سانتيمتر باشد معاف دائم.
بند 24 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – سينوستوز استخوانهاي ساعد:
الف) در دو دست معاف دائم.
ب) در يك دست خدمات غير رزم.
بند 25 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – كوبيتوس واروس و والگوس:
الف) همراه با اختلال عملكرد يا ضايعه عصبي معاف دائم.
ب) بيش از 10 درجه انحراف خدمات غير رزمي.
بند 26 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – كوكساپلانا، كوكساوارا، كوكساماگنا، كوسا والگا معاف دائم.
بند 27 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – پارگي منيسك زانو عمل شده يا نشده خدمات غير رزمي.
بند 28 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – پارگي شديد و كامل رباطهاي جانبي و متقاطع زانو كه باعث ناپايداري مفصل گردد.
الف) درمواردي كه چند رباط پاره شده باشد معاف دائم.
ب) درموارد پارگي رباط ACL و PCL همراه با پارگي منيسك معاف دائم.
ج) درافراد جراحي شده همراه با اختلال عملي معاف دائم.
د) در نوع منفرد خدمات غير رزمي.
هـ ) در افراد جراحي شده بدون اختلاف عملي معاف از رزم.
بند 29 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – ژنووالگوم، ژنووارم، ژنوركورواتوم.
الف) درموارد شديد (فاصله بين دو قوزك يا دو كونديل بيش از 10 سانتي متر) معاف دائم.
ب) درموارد خفيف (فاصله بين دو قوزك يا دو كونديل كمتراز 10 سانتي متر) خدمات غير رزمي.
بند 30 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – صافي كامل كف يا هر دو پا درانواع سخت (Rigid) و يا با تحدّب شديد استخواني و يا با انحراف پاشنه پا معاف دائم.
بند 31 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – پارگي بهبود نيافته تاندون آشيل معاف دائم.
بند 32 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – تغيير شكل اكتسابي يا مادرزادي استخوانهاي تارس و متاتارس (هالوس والگوس شديد) خدمات غير رزمي.
بند 33 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – قطع انگشتان پا:
الف) قطع سه انگشت كامل از يك پا و يا قطع شست در هر دو پا معاف دائم.
ب) قطع شست در يك پا خدمات غير رزمي.
بند 34 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اكي نيسم معاف دائم.
بند 35 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – اوريب بودن مفصل مچ پا:
الف) درموارد شديد معاف دائم.
ب) درموارد خفيف خدمات غير رزمي.
بند 36 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – از بين رفتن قسمتي از استخوانهاي كف پا يا هر نوع تغييرات استخواني ديگري كه مانع انجام تمرينات نظامي باشد و يا در پوشيدن پوتين اشكال ايجاد نمايد معاف دائم.
بند 37 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – بيماريهاي اسكلتي استخواني نظير استئوژنس ايمپرفكتا، آرتروگريپوزيس، سكلهاي شديد ناشي از CP، پوليو و انهدام كامل پاشنه (نكروز استخوان تالوس) در انواع شديد معاف دائم.
بند 38 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – استنوكوندريت ديسكانت زانو، هيپ و مچ پا معاف دائم.
بند 39 (الحاقي 06ˏ07ˏ1382) – بيماريهاي جوش نخوردگي اسكافوئيد و كن باخ همراه با اختلال عملكرد معاف دائم.
بند 15(الحاقي 25ˏ12ˏ1376) : بيماران مبتلا به هپاتيت مزمن فعال معاف دائم.
بند 16(الحاقي 25ˏ12ˏ1376) : بيماران مبتلا به هپاتيت مزمن لبولي و مداوم معاف دائم.
بند 17(الحاقي 25ˏ12ˏ1376) : ناقلين HBSAG چنانچه HBSAG و HBVDNA سرم آنها مثبت معاف دائم.
بند 18(الحاقي 25ˏ12ˏ1376) : بيماران مبتلا به هپاتيت حاد C و D به مدت يك سال معاف موقت.
بند 19(الحاقي 25ˏ12ˏ1376) : بيماران مبتلا به نقص ايمني سلولي اكتسابي و حاملين ويروس HIV معاف دائم.
آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
مصوب 1364/04/04 وزیر بهداری
ماده 1 - معاینه و معافیت پزشکی مشمولان و پرسنل وظیفه برطبق شرایط و مقررات مندرج در این آییننامه انجام خواهد شد.
ماده 2 - مشمولان خدمت وظیفه عمومی از نظر وضع مزاجی و استعداد جسمی و روانی به چهار دسته به شرح زیر تقسیم میشوند:
دسته دوم - کسانی که به علت نقص عضو یا ابتلا به بیماری از سلامتی کامل برخوردار نبوده اما قادر به انجام خدمت در امور غیر رزمی میباشند.
دسته سوم - کسانی که به علت ضعف مزاج یا عدم رشد و یا ابتلا به بیماری جسمی یا روانی موقتاً قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نمیباشند.
دسته چهارم - مشمولانیکه به علت نقص عضو یا ابتلا به بیماری جسمی و یا روانی به طور دائم قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نمیباشند.
ماده 3 - مشمولان دسته دوم ماده 2 که جهت انجام خدمت دوره ضرورت بمراکز آموزشی نیروی نظامی و انتظامی اعزام میشوند برابر نظریه کمیسیون پزشکی مراکز مزبور آنقسمت از برنامه آموزشی عملی نظامی را که با سلامت آنان منافات داشته باشد انجام نخواهند داد.
تبصره 1 - چون در آنقسمت از برنامه عملی نظامی که این قبیل مشمولان انجام نمیدهند نمره ای نخواهند گرفت از این جهت نمرات آن قسمت از برنامه در معدل گیری محسوب نخواهد شد.
تبصره 2 - در اوراق اعزام اینگونه مشمولان با قلم قرمز و یا مهر مخصوص قید خواهد شد که مشمول باید در امور غیر رزمی خدمت نماید.
ماده 4 - در صورتی که شوراهای پزشکی مشمولان وظیفه را جزو دستههای دوم و سوم و چهارم ماده 2 این آییننامه (قادر بخدمت در امور غیر رزمی عدم قدرت بانجام خدمت به طور موقت یا دائم) تشخیص دهند، مکلفند در برگهای وضعیت یا اوراق معاینه پزشکی آنان نوع بیماری و بند و ماده استنادی مربوطه را قید نموده و پس از ذکر مشخصات کامل خود (درجه یا رتبه - شغل - نام - نام خانوادگی) ذیل نظریه اعلام شده را امضا نمایند.
ماده 5 - معاینه اولیه مشمولان وسیله یکنفر پزشک از نیروهای مسلح انجام میشود و در صورت نبودن پزشک نیروهای مسلح در محل از پزشکان غیر نظامی که صلاحیت آنان وسیله بهداری محل و فرماندار یا بخشدار محل تایید شده باشد استفاده خواهد شد.
ماده 6 - در شهرستانها و بخشهائیکه ژاندارمری دارای پزشک باشد معاینه مشمولان وسیله پزشک مزبور انجام میشود و در صورتی که ژاندارمری محل فاقد پزشک باشد فرمانده پادگان مستقر در آن شهرستان یا بخش موظف است پزشک نظامی مورد نیاز را از پزشکان نظامی و انتظامی محل تعیین و به حوزه وظیفه محل جهت معاینه مشمولان معرفی نماید.
ماده 7 - در اجرای ماده 6 این آییننامه هر یک از سازمانهای مربوط موظفند به ترتیبی که فرمانده پادگان محل تعیین مینماید پزشک جمعی خ. ر. ب. حوزه وظیفه عمومی محل معرفی نمایند.
ماده 8 - در صورتی که تشخیص پزشک اولیه یا ادعای مشمول مبنی بر عدم قدرت به انجام خدمت باشد اینگونه مشمولان وسیله حوزه وظیفه عمومی محل به شورای پزشکی شهرستان معرفی میگردند.
ماده 9 - اداره بهداری هر شهرستان موظف است ضمن هماهنگی با اداره بهداری استان سه نفر از پزشکان جمعی را به فرمانداری آن شهرستان معرفی تا پس از تایید فرماندار پزشکان مذکور در شورای پزشکی حوزه وظیفه شهرستان انجام وظیفه نمایند.
ماده 10 - هرگاه در حوزه فرمانداری بتعداد کافی پزشک موجود نباشد فرماندار مربوطه موظف است با هماهنگی بهداری استان ترتیبی اتخاذ نماید که مشمولین آن حوزه در شهرستان دیگری مورد معاینه قرار گیرند.
ماده 11 - فرماندار هر شهرستان موظف است با نظر رئیس بهداری شهرستان یکی از سه نفر پزشک را به سمت مسئول شورا تعیین نماید.
ماده 12 - در صورتی که به نظر اعضاء شورای پزشکی معاینات بالینی برای تشخیص بیماری مشمولان کافی نبوده و به آزمایشهای پاراکلینیکی مانند پرتو شناسی یا آزمایشگاهی یا بعضی معاینات تخصصی احتیاج باشد که انجام آنها در محل امکان پذیر نیست مشمول جهت معاینه و تشخیص بیماری به نزدیکترین سازمانهای پزشکی دولتی (اعم از نظامی یا کشوری یا مراکز علمی دانشگاهی یا وزارت بهداری) که دارای امکانات مورد لزوم باشند اعزام میگردد و این معاینات به طور رایگان انجام خواهد شد. مراکز درمانی فوقالذکر ملزم به همکاری با شوراهای پزشکی میباشند. اعتبارات مورد نیاز برای معاینات و آزمایشهای فوقالذکر در بودجه وزارت بهداری منظور خواهد شد.
ماده 13 - هرگاه در مرکز استان امکانات لازم برای آزمایشهای پاراکلینیکی یا معاینات تخصصی موجود نباشد مدیر عامل بهداری استان با کسب نظر وزارت بهداری این قبیل مشمولان را برای معاینه به سازمانهای پزشکی مجهز دیگری که تابع وزارت بهداری و یا مراکز علمی دانشگاهی باشد اعزام خواهد نمود.
ماده 14 - اظهار نظر در مورد معافیت پزشکی مشمولان توسط اعضاء شورای پزشکی موضوع ماده 9 این آییننامه به عمل خواهد آمد، رای اکثریت اعضای شورا معتبر است.
ماده 15 - مشمولانیکه توسط شورای پزشکی معاینه و از نظر جسمی و روانی قادر بخدمت تشخیص داده میشوند حق اعتراض به نظر شورا را ندارند.
ماده 16 - چنانچه در وضع مشمولی پس از معاینه در شورای پزشکی و قبل از اعزام بخدمت از نظر جسمی و روانی تغییری حاصل شود به نحویکه این تغییر وضع مورد تایید رئیس حوزه وظیفه عمومی محل و رئیس شورای پزشکی باشد از مشمول مجدداً در همان شورای پزشکی معاینه به عمل آمده و طبق نظر شورا عمل خواهد شد.
ماده 17 - هرگاه مشمولی در شورای پزشکی از خدمت معاف شده باشد و این معافیت مورد اعتراض رئیس حوزه وظیفه عمومی محل یا فرماندهان بالاتر قرار گیرد پرونده مشمول با ذکر دلیل جهت تصمیم گیری به اداره وظیفه عمومی ارسال میگردد.
ماده 18 - مشمولانیکه با رعایت ماده 8 این آییننامه وسیله پزشک اولیه و یا شورای پزشکی مورد معاینه قرار گرفته و قادر به انجام خدمت شناخته شده اند بخدمت اعزام خواهند شد.
ماده 19 - مشمولانیکه بخدمت اعزام گردیده اند چنانچه در حین آموزش وسیله پزشکان نیروهای مسلح مورد معاینه قرار گرفته و تشخیص دهند که دارای بیماری یا نقص عضوی میباشند که برابر مواد این آییننامه موجب معافیت دائم از خدمت خواهد بود اینگونه مشمولین را مرکز آموزش مربوطه ضمن تسویه حساب با اوراق اعزامی بحوزه اعزام کننده اعاده خواهند نمود تا در شورای پزشکی شهرستان مورد معاینه قرار گرفته و برابر نظر مجدد شورا با آنها رفتار شود.
تبصره - پایه خدمتی اینگونه افراد از زمانی که برای بار دوم بخدمت اعزام میشوند قابل احتساب است.
ماده 20 - مشمولانیکه طبق نظر مجدد شورای موضوع ماده 19 این آییننامه و یا برابر نظر شورای عالی پزشکی موضوع ماده 43 قانون خدمت وظیفه عمومی قادر بخدمت شناخته شده باشند باید خدمت مقرره را انجام دهند و مراکز آموزش و یگانهای مربوطه مجاز به ترخیص آنان از خدمت نخواهند بود.
ماده 21 - در اوراق اعزام مجدد این قبیل مشمولان که در شورای پزشکی و یا شورای عالی پزشکی معاینه و قادر به خدمت شناخته میشوند مراتب با قلم قرمز و با مهر مخصوص قید میشود تا مراکز آموزشی و واحدها در جریان امر باشند.
ماده 22 - اداره بهداری ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران موظف است با هماهنگی اداره وظیفه عمومی و سازمانهای نظامی و انتظامی پنج نفر از پزشکان نیروهای مسلح را به منظور تشکیل شورای عالی پزشکی به اداره مزبور معرفی نماید.
ماده 23 - مشمولانیکه در شورای پزشکی موضوع تبصره 1 ماده 41 و ماده 42 قانون خدمت وظیفه عمومی از خدمت دوره ضرورت معاف شده اند در صورتی که معافیت آنان مورد اعتراض رئیس اداره وظیفه عمومی قرار گیرد و از تاریخ اعلام نظر شورای پزشکی بیش از پنج سال نگذشته باشد در شورای عالی پزشکی از آنان معاینه به عمل آمده و طبق نظر شورای عالی پزشکی که قطعی و لازم الاجراء م. ب. عمل خواهد شد شورای عالی پزشکی در استفاده از بیمارستانهای نیروهای مسلح و بیمارستانهای تابع وزارت بهداری و بیمارستانها و مراکز علمی دانشگاهی به منظور تشخیص بیماری مشمول و تعیین تکلیف وی مجاز بوده و مراکز درمانی یاد شده در بالا موظف به همکاری با شورای عالی پزشکی میباشند.
ماده 24 - به مشمولانیکه به علت ابتلا به بیماری به طور موقت قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نباشند به منظور درمان برای مدتی که شورای پزشکی تعیین مینماید و در هر حال از یک سال تجاوز نخواهد کرد معافیت موقت پزشکی داده خواهد شد و در سال دوم مجدداً معاینه شده و در صورت ادامه بیماری به همان نحو اقدام و در صورتی که در سال سوم نیز قادر به انجام خدمت نباشد به طور دائم از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد.
ماده 25 - مشمولان دکتری گروه پزشکی که قادر به اشتغال بحرفه خود نباشند از خدمت دوره ضرورت معاف شناخته میشوند بنابراین آنعده از این مشمولان که از سلامت کامل برخوردار نبوده لیکن قادر به طبابت میباشند برای خدمت دوره ضرورت اعزام میشوند و برابر نظر شوراهای پزشکی از خدماتی که با سلامتی آنان منافات داشته باشد معاف خواهند شد.
ماده 26 - در صورتی که مشمولان در حین خدمت دوره ضرورت مبتلا به نقص عضو یا بیماری شوند بهداری نیروی مربوط باید آنانرا تحت معالجه قرار داده پس از اتمام مدت معالجه که کمتر از شش ماه نباشد طبق نظر شورای پزشکی بیمارستانهای نیروی مسلح جمهوری اسلامی ایران که پزشکان آن مورد تایید عقیدتی سیاسی در نیروی مربوطههستند قادر به انجام خدمت نباشد معاف دائم از بقیه خدمت دوره ضرورت خواهند شد.
تبصره - مدت معالجه مشمولان موضوع این ماده جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب میگردد و در صورتی که در حین معالجه مدت خدمت مقرره آنان منقضی شود کارت پایان خدمت دریافت خواهند نمود و در غیر این صورت از بقیه خدمت معاف و مدت خدمتی را که انجام داده اند در کارت معافیت پزشکی قید میگردد.
ماده 27 - چنانچه شورای پزشکی تشخیص دهد که طول مدت درمان بیماری این قبیل مشمولان بیش از شش ماه بوده یا نقص عضو ایجاد شده در مدت مذکور ترمیم نشده و بهبود نمی یابد مراتب را مشروحاً در اوراق معاینه ذکر نموده و قبل از شش ماه نسبت به ترخیص مشمول اقدام خواهد شد.
تبصره - مدت معالجه پرسنل وظیفه موضوع این ماده شش ماه منظور و همان مدت نیز با رعایت تبصره ماده 26 این آییننامه جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب خواهد شد.
ماده 28 - پرسنل وظیفه که بیماری آنان ناشی از وقایع و حوادثی باشد که در حین خدمت یا بواسطه آن بوقوع پیوسته است و مشمول معافیتهای ماده 26 این آییننامه نگردند و پس از خاتمه درمان قادر به ادامه خدمت تشخیص داده شوند تمام مدت بیماری و استراحت پزشکی آنان اعم از متوالی یا متناوب که کمتر از شش ماه باشد جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب میشود.
تبصره - در غیر موارد بالا که مشمولان وظیفه حین خدمت بیمار و بستری گردند چنانچه مدت بستری بودن و استراحت پزشکی آنان (اعم از متوالی یا متناوب) از یکماه تجاوز نماید، مدت مازاد بر یکماه جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب نمیگردد.
ماده 29 - پرسنل وظیفه که از انجام بقیه مدت خدمت دوره ضرورت معاف میشوند حسب مورد از مزایای قانون و آییننامه بیمه نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و نیروهای نظامی و انتظامی استفاده نموده و برای ادامه درمان به سازمانها و موسسات درمانی دولتی معرفی و اعزام خواهند شد.
ماده 30 - اظهار نظر در مورد نیاز داشتن به مراقبت و نگهداری بستگان مشمول که مدعی کفالت مشمول نسبت به خود میباشند به وسیله شوراهای پزشکی مندرج در این آییننامه و عنداللزوم به وسیله شورای عالی پزشکی انجام خواهد شد رای اکثریت اعضای شورا معتبر است.
ماده 31 - پزشک معاین اولیه که در مورد انجام خدمت دوره ضرورت یا معافیت مشمولی اظهار نظر نموده باشد مجاز به اظهار نظر مجدد درباره همان مشمول در شوراهای پزشکی مندرج در این آییننامه نمیباشد.
انواع بیماریها که بر اساس مقررات ماده 2 این آییننامه در طبقه بندی مشمولان وظیفه از نظر وضع مزاجی و استعداد جسمی و روانی ملاک عمل است به شرح بخشهای زیر میباشد:
ماده 32 - مشمولان مبتلا به بیماریهای عمومیب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
از هر نوع و بههر شکل و در هر عضوو در هر مرحله ای که باشد خواه عمل شده باشد یا عمل نشده باشد معاف دائم.
الف - سل ریه فعال: یک سال معاف موقت.
ب - آدنیتهای سلی فعال: یک سال معاف موقت.
ج - آدنیتهای سلی عمل شده یا خاموش: خدمات غیر رزمی.
د - سل احشاء فعال: در هر مرحله که باشد معاف دائم.
ه - سل ستون فقرات (بیماری پوت) و استخوانها و مفاصل در هر مرحله معاف دائم.
و - سل ریه بهبود یافته و خاموش: خدمات غیر رزمی.
الف - سیفلیس حاد در هر عضوی که باشد شش ماه معاف موقت.
ب - سیفلیس قدیمی دستگاه قلب و عروق، اعصاب (فالج مترقی) و احشاء و در مواردی که منجر به ایجاد ضایعات انهدامی در اعضاء و استخوانها شده باشد معاف دائم.
بند 5 : مسمومیت مزمن از فلزات و مواد شیمیائی مانند منگنز، جیوه، سرب سولفیت دو کربن، تترا کلرور دو کربن و غیره، معاف دائم.
بند 6 : عفونتهای قارچی ریتین یا احشاء.
الف - در موارد خفیف و در شروع بیماری - یک سال معاف موقت.
ب - در مراحل پیشرفته و یا مقاوم به درمان - معاف دائم.
بند 7 : رماتیسم مفصلی حاد (بیماری بریو همچنین کره دو سیدنهایم) معاف دائم.
بند8 : آرتریتهای مزمن:
الف - همراه با تغییر شکل استخوانها و مفاصل - معاف دائم.
ب - بدون تغییر شکل استخوانها و مفاصل یک سال معاف موقت.
بند 9 : بیماریهای انگلی مزمن توام با اختلالات شدید در بدن نظیر بیلارزیویس و شیترز و میازیس - آنکیلولوستو میازیس و غیره - معاف دائم.
بند 10 : بیماری هوچکین - معاف دائم.
بند 11 : مالاریای مزمن توام با عوارض احشائی یا کم خونی شدید - معاف دائم.
بند 12 : لیشمانیوز احشائی (بیماری کالا آزار) - معاف دائم.
بند 13 : لوسمیها: معاف دائم.
بند 14 :الپازی مغز استخوان بههر علت و بههر شکل و در هر مرحله ای معاف دائم.
بند 15 : فقدان رشد جسمیکافی یا ضعف عمومی جسمانی - یک سال معاف موقت.
بند 16 : عدم کفایت در نمو عضلانی به نحوی که موجب ناتوانی در انجام فعالیتها و تکالیف نظامیباشد - یک سال معاف موقت.
بند 17 : شکستگیهای استخوانی که منجر به نصب پلاک و یا کونچر و یا سایر اعمال ارتوپدی شده است.
الف - چنانچه استخوان در موقع معاینه جوش نخورده باشد - یک سال معاف موقت.
ب - در صورتی که کمتر از شش ماه از عمل گذشته باشد - یک سال معاف موقت.
ج - در صورتی که بیش از 6 ماه از عمل گذشته و استخوان در وضع مناسب جوش خورده: خدمات غیر رزمی.
تبصره - غیر از موارد بالا در مورد شکستگیها بر حسب اختلال عضوی و ضایعات ایجاد شده در مبحث ارتوپدی تعیین تکلیف شده است.
بند 18 : دوره نقاهت بیماریهای عفونی یا انجام عمل جراحی یا لزوم عمل به شرطی که نفس عمل موجب معافیت نباشد و سه ماه بیشتر از تاریخ عمل نگذشته باشد بر حسب مورد تاریخ ابتلاء به بیماری یا انجام عمل سه تا شش ماه معافیت موقت.
بند 19 : به مبتلایان به بیماریهای قابل علاج که مدت درمان آنها بیش از یک ماه باشد بر حسب مورد از تاریخ ابتلاء به بیماری سه تا شش ماه معاف موقت داده شود.
بند 20 : پائین افتادگی احشاء توام با اختلالات عملی در مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و در مشمولان بالا تر از دیپلم، خدمات غیر رزمی.
بند 21 : تظاهراتالرژیک نظیر آستم یا میگرن و درماتوزهایالرژیک و غیره بههر شکل و در هر عضو، معاف موقت یک ساله.
بند 22 : در ماتومیوزیتها، میوزیت و فیبروزیتهای نسبتا وسیع - معاف دائم.
بند 23 : سارکوئیدوزها - معاف دائم.
بند 24 : استعداد ابتلا به آفتاب زدگی و گرما زدگی - خدمات غیر رزمی.
بند 25 : تغییر شکل مشهود اعضاء و اندام:
الف - در صورتی که وضع مشمولان در ظاهر زننده و تغییر شکل آعضاء ایجاد کراهت منظر کرده باشد - معاف دائم.
ب - در مواردی که اشکال برای انجام تمرینات و تکالیف نظامی به وجود آورده باشد، خدمات غیر رزمی.
بند 26 - در مورد طول قد مشمول با در نظر گرفتن سن و کوتاهی قد به شرح زیر عمل شود:
الف - طول قد از 140 سانتی متر و کمتر از آن در هر سن - معاف دائم.
ب - طول قد از 140 سانتی متر تا 145 سانتی متر در صورتی که سن مشمول کمتر از 22 سال تمام باشد - معاف موقت یک ساله و اگر سن وی 22 سال تمام یا بیشتر باشد - معاف دائم.
ج - طول قد از 145 سانتی متر و کمتر از 150 سانتی متر، خدمت در امور غیر رزمی.
د - طول قد مشمولان از 150 سانتی متر و بیشتر قابل خدمت.
تبصره - استاندارد قد مشمولان بر حسب نیازمندیهای نیروی مسلح جمهوری اسلامیبا تشخیص و تصویب ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران قابل تغییر خواهد بود.
ماده 33 - مشمولان مبتلا به بیماریهای غدد مترشحه داخلی ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
الف - آکرومگالی - معاف دائم.
ب - ژیگانتیسم - معاف دائم.
ج - سندروم کوشینگ - معاف دائم.
د - سندروم هیپوفونکسیون کلی هیپوفیز - معاف دائم.
ه - کلیه آدنومهای هیپوفیز - معاف دائم.
و - دیابت بی مزه - معاف دائم.
بند 2 - بیماریهای غدد تیروئید:
الف - ندولهای گرم - معاف دائم.
ب - ندولهای سرد - خدمات غیر رزمی.
(1) درفورم شدید - معاف دائم.
(2) درفورم خفیف و بدون عارضه - خدمات غیر رزمی.
د - گواترهای حجیم که موجب اختلالات عملی و فیزیکی شده باشد - معاف دائم.
ه- - کلیه گواترهای عمل شده (ثبوت باسنتو گرافی) در مشمولان عادی و دیپلمه: معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم - خدمات غیر رزمی.
و - تیروئیدیتهای مزمن و حاد - معاف موقت یک ساله.
الف - هیپوپاراتیروئیدی (تتانی) معاف دائم و در سایر موارد خدمت غیر رزمی.
ب - هیپرپاراتیروئیدی - معاف دائم.
الف - نارسائی کورتیکو سورنال (بیماری آدیسن) معاف دائم.
ب - هیپر فونکسیون سورنال (بیماری کوشینگ - سندروم متابولیک) - معاف دائم.
ج - سندروم هیپو فونکسیونمان مدولو سورنال (فئو کروموسیتوم) معاف دائم.
الف - صغر بیضتین توام با اختلالات هورمونی - معاف دائم.
ب - تومورهای بیضه توام با هیپو یا هیپر فونکسیون بیضه - معاف دائم.
ج - سندروم کلاین فلتر - (صغر بیضتین - ژینکو ماستی - آزو اسپرمی) - معاف دائم.
(1)- یکطرفه - معاف موقت یک ساله.
(2)- دو طرفه شدید - معاف دائم.
(3)- دو طرفه خفیف - خدمت غیر رزمی.
ب - هیپرانسولینیسم (تومورهای جزائر لانگرهانس): معاف دائم.
ج - بالا بودن اسید اوریک خون (نقرس):
(1) - با عوارض مفصلی - معاف دائم.
(2)- بدون عوارض مفصلی - خدمات غیر رزمی.
ه - - هیپرلیپمی و هیپرتری گلیسریدمی که شامل ازدیاد کلسترول و تری گلیسرید و لیپیدتوتال م. ب. (به شرط ثبوت در مراکز تخصصی غدد متشرحه داخلی) - معاف دائم.
و - چاقی مفرط: ب. ت. ب. وزن مناسب، فرد به شرح زیر عمل میشود:
وزن مناسب = طول قد منهای 100 به علاوه 2
(1) چنانچه مشمول از 40% وزن مناسب به بالا اضافه وزن داشته باشد چاق مفرط محسوب میشود- معاف دائم.
(2) اگر اضافه وزن مشمول بین 30 % تا 40% وزن مناسب باشد- خدمات غیر رزمی.
(3) اگر اضافه وزن کمتر از 30 % وزن مناسب باشد قابل خدمت.
مثال 1 - در مشمولی که قدش 160 سانتی متر
8 /86 = 62 + 8 /24 - 40 % × 62 - 2 + 100 - 160 و وزنش بیش از 8 /86 کیلو گرم یا خود این مقدار باشد معاف دائم.
مثال 2 - چون وزن مشمول از این مقدار
6 /80 = 62 + 6 /18 - 30 % × 62 - 2 + 100 - 160 تا 8 /86 کیلو گرم باشد خدمت غیر رزمی و کمتر از این مقدار بخدمت اعزام شود.
ماده 34 - مشمولان مبتلا به بیماریهای پوست و بافتهای زیر پوست ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند (1) انواع آکنههای سیستیک و کونگولوبا تا وسیع و شدید - معاف دائم.
بند (2) - اگزماهای نسبتاً وسیع و اگزماهای سرشتی (آتوپیک) و کهیر در صورتی که مزمن گشته یا بمعالجات مقاوم باشند. معاف دائم.
بند (3) بیماریهای پوستی که در اثر حساسیت نسبت به مواد شیمیائی (شغلی - داروئی) ایجاد شده و بدرمان مقاوم یا عود کننده باشند- خدمت غیر رزمی.
بند (4) عفونتهای قارچی عمقی و فورونکولوز در صورتی که گسترده و مزمن بوده و به درمان مقاوم باشند- معاف دائم.
بند (5) زیادی ترشح عرق دست و پا در صورتی که شدید باشد در مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم- خدمات غیر رزمی.
بند (6) ایکتیوز گسترده در مشمولان عادی و دیپلمه معافیت دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی.
بند (7) لیکن پلان پوستی در صورتی که شدید و گسترده باشد و لیکن پلان مخاطی در صورتی که گسترده بوده و با درد و سوزش همراه باشد- معاف دائم.
بند (8) پسوریازیسهای شدید و گسترده وانورسه - معاف دائم.
بند (9) پاراپسوریازیسها و پی تی ریازیس روبراپیلیسر شدید و پیشرفته- معاف دائم.
بند (10) درماتیتهای بولوزغیرمیکروبی اکتسابی و درماتیتهای بولوز مادر زادی آکرو درماتیت مزمن -هالوپو - آکرو درماتی تیس آنترو پاتیکا - معاف دائم.
بند (11) عوارض پوستی جذام بهر شکلی که باشد معاف دائم.
بند (12) فوتوآلرژی و فتوتوسانسی بیلیزاسیون - پورفیریهای پوستی و هر بیماری پوستی که با نور خورشید تشدید شود. معاف دائم.
بند (13) در سلهای پوستی و بیماری بنیه بوک شومن و بیماری نیکولافاور به شرح زیر رفتار شود:
الف - یک سال معاف موقت برای درمان داده شود.
ب - پس از یک سال چنانچه بهبود یافته باشد در خدمات غیر رزمی به خدمت اعزام شود.
ج - در صورت عدم بهبودی پس از یک سال طبق ماده 24 این آییننامه رفتار شود.
بند (14) لوپوس اریتمانوسیستمیک و لوپوس اریتمانودیسکوئید - معاف دائم.
بند (15) بیماری رکلینهاوزن (نوروفیبروماتو) معاف دائم.
تبصره - در اشکال خفیف و نواحی غیر مکشوف خدمات غیر رزمی.
بند (16) خالهای سیاه و آنژیوم در صورتی که وسیع و بد منظره بوده یا موضعاً در محلی باشند که در معرض تحریک دائمی قرار دارد. معاف دائم.
بند (17) همانو درمیها (میکوزیس فونگوئید - رتیکولوزهای بدخیم - لوسمیها لوکوزها) معاف دائم.
بند (18) التیامهای پوستی (سیکاتریس) در صورتی که وسیع و عمیق بوده یا چسبندگی به اطراف داشته به طوریکه مانع حمل تجهیزات و تمرینات نظامی بوده و یا تمایل بزخم شدن داشته باشد و یا اختلال عملی تولید نموده باشد - معاف دائم.
بند (19) اسکلرودرمیها - آتروفیهای پوستی و دیستروفیهای نسوج در صورتی که وسیع یا پیشرونده باشند - معاف دائم.
بند (20) گزانتوماتوزهای هیپر کلسترولیک (هیپربتا) و هیپوتری گلیسریدمیک - (هیپر پره بتا و انواع مخلوط آن) گزانتوماتوزهای ثانوی و ضایعات پوستی بیماریهای دیس متابولیک دیگر مانند آمیلوئیدوز کوتانه و موسینوزفولیکولر میکزدم - اسکلرو میکزدم پره تی بیال و هیالینوز کوتانه و موکوز در تمام موارد، معاف دائم.
بند (21) - هیپر کراتوز شدید کف پا یا دست، معاف دائم.
بند (22) - وی تی لیگو در صورتی که گسترده بوده یا کراهت منظر ایجاد نموده باشد و پلادد کالوانت توتال، معاف دائم.
بند (23) - آرترو لاگیهای مزمن بهر علتی که باشد، معاف دائم.
بند (24) - عوارض پوستی که در اثر اختلالات عروقی ایجاد شده باشد مانند فلبیت و پری فلبیت که با ورم مزمن اندام توام گردیده باشد و آندارتریت مسدود کننده اکروسیانوز آنگرو آسفیکی (بیماری رینو) آتروفی بلانش میلیان (در صورتی که منجر به زخم مزمن ساق پا گردند)، معاف دائم.
بند (25) هیپودرمیتهای آندولرو شدید و منتشر و مقاوم و یا توام با علائم سیستمیک معاف دائم.
بند (26) سرطان و تومورهای بدخیم پوستی، معاف دائم.
بند (27) هر نوع عارضه دیگر پوستی یا آمیزشی که مزمن بوده و نوع آن طوری باشد که احتیاج مکرر به معالجه و یا بستری شدن داشته یا اینکه اشکالاتی در انجام وظائف نظامی ایجاد نماید و یا قیافه را به نحوی تغییر دهد که باعث ناراحتی در معاشرتهای اجتماعی گردد، معاف دائم تجویز شود.
بیماریهای اعصاب و روان
ماده 35 - مشمولان مبتلا به بیماریهای اعصاب و روان ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند (1) اختلالات استحاله ای سلولهای عصبی از هر نوع، معاف دائم.
بند (2) اختلالات تعادلی مخچه ای و اختلالات تعادلی (مانند بیماری فریدرایش)، معاف دائم.
بند (3) اختلالات عروقی مغز و در صورت وجود عوارض، معاف دائم.
بند (4) انواع میلیت و سکل آنها، معاف دائم.
بند (5) انواع آنسفالیت وسکل آنها و آنسفالوپاتیها، معاف دائم.
بند (6) کرههای نیمه مزمن و مزمن، معاف دائم.
بند (7) اسکلروز آن پلاک در صورت استقرار کامل بیماری، معاف دائم.
بند (8) انواع صغر عضلانی مشهود و اختلالات تروفیک در صورت وجود ضعف عضلانی با تایید G- M - C , E - V- N به شرح زیر رفتار شود:
الف - در صورتی که صغر عضلانی مختصر و محدود بوده و موجب اختلال در عمل عضو به طور واضح نشده باشد، خدمات غیر رزمی.
ب - در صورتی که همراه با اختلال عملی شدید بوده و یا اینکه در چند عضله استقرار یافته و یا پیشرفته باشد، معاف دائم.
بند (9) انواع میوپاتیهای اصلی و ثانوی، معاف دائم.
بند (10) اختلالات مادر زادی عصبی از هر نوع، معاف دائم.
بند (11) میگرن عصبی به شرط حملات مکرر در صورتی که با دیس ریتمی مغز توام باشد خدمات غیر رزمی.
بند (12) فلج اعصاب مهم که سبب اختلالات عملی واضح شده باشد، معاف دائم.
بند (13) انواع همی پلژیها و پاراپلژیها، معاف دائم.
بند (14) انواع اختلالات و حرکات غیر طبیعی عضوی مربوط به دستگاه خارج هرمی و سایر اختلالات حرکتی غیر عضوی روانی که کاملا به ثبوت رسیده باشد. معاف دائم.
بند (15) اختلالات تنوس عضلانی چه در جهت کم شدن و چه در جهت شدت یافتن (مانند تورتیکولی اسپاسمودیک)، معاف دائم.
بند (16) سیفلیس عصبی - عروقی - پارانشیماتوز (مانند ضایعات عروقی سیفلیس فالج مترقی، تابس و غیره)، معاف دائم.
بند (17) انواع صرع به شرط آنکه در یکی از بیمارستانهای نیروهای مسلح توسط متخصصین اعصاب و روان که در آن بیمارستانها مشغول انجام وظیفه هستند تایید و با آزمایش الکتروآنسفالو گرافی EECG به ثبوت رسیده باشد و یا اینکه حمله صرع توسط دو نفر از متخصصین فوقالذکر مشاهده شده و مورد تایید آنان قرار گرفته باشد معافیت دائم تجویز شود.
تبصره - در صورتی که به بیمارستانهای نیروهای مسلح دسترسی نباشد در بیمارستانهای دانشکدههای پزشکی نیز به شرح فوق میتوان در مورد معاینه مشمولین مبتلا به صرع اقدام نمود.
بند (18) اختلالات عصبی محیطی که با صغر عضلانی و یا با اختلالات عملی مهم توام باشد، معاف دائم.
بند (19) انواع پلی نوریتهای بهبود نیافته و سکل آنها در مورد مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و در مورد مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی.
بند (20) نوریتهای دردناک مانند نورالژی عصب سه قلو و درد عصب سیاتیک در مشمولان عادی و دیپلمه، معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی.
بند (21) انواع نوروفیبروماتوزها، معاف دائم. در اشکال خفیف محدود به نواحی غیر مشکوف، خدمات غیر رزمی.
بند (22) انواع خونریزیهای سربرومننژه (مغز و پردههای مغز)، معاف دائم.
بند (23) سابقه مننژیتهای مزمن مانند مننژیت سلی و سکل انواع مننژیت، معاف دائم.
بند (24) انواع پسیکوزها (مانند اسکیزوفرنی - پیکوزمانیا کودپرسیو - پارانویا - دپرسیونهای آندروژن و غیره)، معاف دائم.
بند (25) پسیکاستنی و پسیکونوروزها و اختلالات پسیکوسوماتیک شدید و مزاحم، معاف دائم.
بند (26) اختلالات رفتار (عدم تعادی عصبی و روانی و کژخوئیها) به طوریکه رفتار شخص مخالف شئون نظامی باشد و کلیه انحرافات اخلاقی و جنسی از قبیل ترانسویستزم TRANSVISTESME معاف دائم.
بند (27) انواع نوروپاتیهای شدید و اختلالات عاطفی مانند شب ادراری بتشخیص پزشکان متخصص و صلاحیتدار، معاف دائم.
تبصره - درنوروپاتی لکنت زبان به شرطی که علاوه بر علائم بالینی استشهاد محلی و گواهی مقامات محل مانند کدخدای ده، ژاندارمری، کلانتری و مدرسه ایکه در آن درس میخواند و غیره نیز بیماری را تایید کند در موارد شدید معافیت دائم و در موارد خفیف که لکنت زبان محدود به سیلابهای معین بوده و کوتاه باشد خدمات غیر رزمی.
بند (28) انواع نقیصههای عقلانی و کند ذهنیها (دبیلیته مانتال) تا سطح عقلانی 12 ساله، معاف دائم.
بند (29) انواع بهت روانی (کنفوزیون مانتال) اولیه یا ثانویه، معاف دائم.
بند (30) اعتیاد به مواد مخدر به شرط آنکه توام با پسیکوپاتی یا نوروپاتی و یا عدم تعادل روانی باشد، معاف دائم.
بیماریهای مربوط به جراحی مغز و اعصاب
ماده 36 - مشمولان مبتلا به بیماریهای مربوط به جراحی مغز و اعصاب ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند (1) معایب مادر زادی ستون فقرات (کلپل فایل، آرنولد کیاری و سایر نا هنجاریهای مهره ای)، معاف دائم.
تبصره - در مورد نا هنجاری مهره ای اسپینابیفیدا چنانچه با عوارض عصبی شدید توام باشد، معاف دائم و چنانچه با عوارض عصبی خفیف همراه باشد خدمات غیر رزمی و چنانچه بدون عوارض باشد، خدمت صف تجویز شود.
بند (2) انواع هرنی دیسکال (تشخیص با میلو گرافی در بیمارستانهای دولتی) چه عمل شده و چه عمل نشده باشد معاف دائم.
بند (3) انواع تومورهای استخوانی ستون فقرات و جمجمه به شرح زیر رفتار شود:
الف - تومورهای استخوانی بدخیم ستون فقرات و جمجمه، معاف دائم.
ب - تومورهای استخوانی خوش خیم ستون فقرات و جمجمه چنانچه از نظر حجم و موقعیت با اختلال عملی توام باشد، معاف دائم و در موارد دیگر که عوارض خفیف داشته باشد در مشمولان بالاتر از دیپلم، خدمات غیر رزمی و مشمولان عادی و دیپلمه، معاف دائم.
ج - تومورهای استخوانی خوش خیم ستون فقرات و جمجمه بدون عوارض عصبی خدمات غیر رزمی.
بند (4) انواع شکستگیهای تازه و کهنه مهرهها (بدنه - تیغه و زوائد مفصلی) در صورتی که توام با اختلالات عملی یا عصبی شدید باشد، معاف دائم و در اشکال همراه با اختلالات عصبی وعملی خفیف خدمات غیر رزمی.
بند (5) انواع بیماریهای مزمن و حاد ستون فقرات مانند مال دوپوت بشتریو سیفوزژونیل، معاف دائم.
بند (6) دنده گردنی یکطرفی یا دو طرفی همراه با عوارض عروقی یا عصبی معاف دائم و بدون عوارض عروقی و یا عصبی، خدمات غیر رزمی.
بند (7) تغییر شکل مادر زادی واضح جمجمه مانند بیماری کرون - هیدروسفالی میکروسفالی - معاف دائم.
بند (8) افزایش فشار داخلی جمجمه بهر علت (تومور - آبسه - خونریزی و غیره) معاف دائم.
بند (9) سابقه عمل مغز، معاف دائم.
بند (10) تمام کمپرسیونهای نخاعی مانند تومورهای استخوانی با مبداء مهره ای سکل عفونتها و آراکنوئیدیتها خواه به مرحله فلج رسیده یا نرسیده باشد معاف دائم.
ماده 37 - مشمولان مبتلا به تومورهای خوش خیم و بد خیم، ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند (1) تومورهای خوش خیم در صورتی که حجیم بوده و یا تولید اختلال عملی در اعضای مهم نماید و با عمل جراحی قابل ترمیم نباشد، معاف دائم.
بند (2) تومورهای بد خیم از هر نوع و در هر عضو که باشد ولو اینکه مورد عمل جراحی قرار گرفته باشد، معاف دائم.
ماده 38 - مشمولان مبتلا به بیماریهای ریه و قفسه صدری، ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند (1) تغییر شکلهای مادر زادی جدار قفسه صدری مانند سینه فرو رفته - سینه قیفی شکل، جناغ برجسته و یا فقدان عضلات سینه که موجب اختلال بالینی واضح در عمل تنفس و یا قلب شده باشد - معاف دائم.
بند (2) تغییر شکل و نقصهای مادر زادی حجاب حاجز (نبودن دیافراگم و یا فلج حجاب حاجز)، معاف دائم.
تبصره - در فتقهای دیافراگم (هیاتال) به مبحث بیماریهای شکم و دستگاه گوارش مراجعه شود.
بند (3) تغییر شکلها و نقصهای مادر زادی مجاری هوایی (فیستولها و تراکئوبرونکومگالی) معاف دائم.
بند (4) عدم تشکیل قسمتی از ریه (آژنزی ریه) و آپلازی کامل یا جزئی آن که ایجاد اختلال در عمل تنفس شده باشد، معاف دائم.
بند (5) استئیت و استئومیلیت دندهها یا ترقوه یا جناغ سینه و یا کتف در هر مورد، معاف دائم.
بند (6) شکستگی دندهها یا جناغ و کتف و ترقوه که موجب اختلال عمل تنفس و یا تغییر شکل آنان شده است، معاف دائم.
بند (7) سیکاتریس سوختگی وسیع و یا سیکاتریسهای اعمال جراحی که ایجاد اختلال عملی نماید، معاف دائم.
بند (8) تومورهای بدخیم نسوج نرم و یا استخوانی قفسه صدری، معاف دائم.
بند (9) انواع پلورزیها (اعم از سروفیبرینی، چرکی، هموراژیک و غیره و یا سابقه ابتلا به آنها که با رادیو گرافی به ثبوت برسد، معاف دائم.
تبصره - در مورد سکلهای قدیمی جزئی که ایجاد اختلال تنفس نکرده باشد، خدمات غیر رزمی.
بند (10) سابقه پنوموتوراکس خود بخودی تکرار شونده که با رادیو گرافی تایید شده باشد، معاف دائم.
بند (11) تومورهای حجاب حاجز و یا جنب به طور کلی (اعم از خوش خیم یا بد خیم) معاف دائم.
بند (12) سل ریوی پیش رونده معاف دائم و در مورد سل خاموش به مبحث بیماریهای عمومی مراجعه شود.
بند (13) بیماریهای قارچی مزمن ریه، معاف دائم.
بند (14) سارکوئیدوز - فیبروزها و سایر بیماریها و سندرومهای سیستمی، معاف دائم.
بند (15) پنوموکونیوزها معاف دائم.
بند (16) آمفیزم پیشرفته ریه، معاف دائم و در مورد آمفیزمهای خفیف ولو کالیزه، خدمات غیر رزمی.
بند (17) کیستهای مختلف ریه (هیداتیک - درموئید - پلوروپریکاردیک و کیستهای هوایی بزرگ و متعدد)، معاف دائم.
بند (18) آبسه ریوی و سکلهای وسیع عفونتهای غیرسلی، معاف دائم.
بند (19) برونشکتازی پیشرفته که علائم بالینی و رادیو گرافی آن را تایید نموده باشد، معاف دائم و در موارد خفیف و محدود، خدمات غیر رزمی.
بند (20) برنشیتهای مزمن که تولید عوارض بالینی بارز نموده باشد، معاف دائم.
بند (21) آستم برونشیک در موارد شدید، معاف موقت یک ساله و در موارد خفیف که فواصل حملات طولانی باشد، خدمات غیر رزمی.
بند (22) تومورهای برونش خوش خیم و بد خیم، معاف دائم.
بند (23) اجسام خارجی ریه - برونش - مدیاستن که موجب واکنشهای التهابی و یا اختلالات عملی شده باشد، معاف دائم.
بند (24) سابقه اعمال جراحی سینه اعم از برداشتن دندهها و توراکو پلاستی رزکسیون ریه و دکورتیکاسیون، معاف دائم و در مورد واگوتومی که به علت بیماری معاف کننده انجام نشده باشد و عوارض بعد از عمل ایجاد نکرده باشد خدمات غیر رزمی.
بند (25) تنگیهای وسیع یا متعدد برنشها که ایجاد اختلالات عملی کرده باشد، معاف دائم.
بند (26) تومورها و آدنوپاتیهای مدیاستن - مدیاستینیتهای مزمن - علائم فشار به مدیاستن (سندروم کلودبرناردهورنر) در هر مورد، معاف دائم.
بند (27) تنگیهای وسیع - دیورتیکول - واریس - تومورهای مری به طور کلی معاف دائم.
بیماریهای سر و گردن
ماده 39 - مشمولان مبتلا به بیماریهای سر و گردن ب. ت. ب. نوع بیماری که بآن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند (1) تغییر شکلهای جمجمه از هر نوع که باشد:
الف - همراه با عوارض مغزی و یا اعصاب محیطی مغزی، معاف دائم.
ب - تغییر شکلهای بدون عوارض عصبی مانند برآمدگیها، فرو رفتگیها - اگزوستوزها و غیره در صورتی که وسیع و مشهود و زننده باشد، معاف دائم.
ج - در موارد محدود و غیر مشهود بدون عوارض عصبی بخدمت دوره ضرورت اعزام شود.
بند (2) فقدام مادر زادی یا جراحی یا ضربه ای قسمتی از استخوانهای جمجمه معاف دائم.
بند (3) لب شکری به شرح زیر رفتار شود:
الف - همراه با باز بودن سقف دهان عمل نشده معاف دائم.
ب - همراه با باز بودن سقف دهان و عمل شده بدون عارضه، خدمات غیر رزمی.
ج - همراه با باز بودن سقف دهان و عمل شده با عارضه معاف دائم.
د - عمل نشده بدون باز بودن سقف دهان یک سال معاف موقت.
بند (4) باز بودن سقف دهان خواه همراه با لب شکری باشد یا نباشد:
الف - عمل شده بدون عارضه خدمات غیر رزمی.
ب - عمل شده با عارضه معاف دائم.
ج - عمل نشده خواه با عارضه و خواه بدون عارضه معاف دائم.
بند (5) دنده گردنی قابل توجه (کت سرویکال) به شرطیکه با علائم کلینکی فشار بر عروق و اعصاب همراه باشد، معاف دائم و در صورتی که بدون علائم فشار بر روی عروق و اعصاب باشد، خدمات غیر رزمی.
بند (6) کیستهای مادر زادی، قوسها یا شکافهای برونشیال یا کیستهای باقیمانده مجرای تیروگلوس همراه با فیستول، معاف دائم و در مورد بدون فیستول در صورتی که تولید اختلالات عضوی مهم کرده باشد نیز معافیت دائم تجویز شود و در غیر این صورت خدمات غیر رزمی انجام دهد.
بند (7) انقباضات اسپاسمودیک عضلات گردن چنانچه دائمی و مزمن باشد و همچنین تورتیکولی مادر زادی معافیت دائم و در موارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند (8) ضربههای جمجمه به شرطیکه اختلالات عصبی یا روانی یا استخوانی ایجاد کرده باشد، معاف دائم.
بند (9) فلج اعصاب محیطی که منجر به اختلالات مهم عضوی شده باشد، معاف دائم.
ماده 40 - مشمولان مبتلا به بیماریهای استخوانها (اسکلت) با توجه بنوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 - انحرافهای ستون فقرات مانند اسکولیوز (در صورتی که میزان انحراف بیش از دو سانتیمتر از خط وسط باشد) و سیفوزولوردژ شدید، معاف دائم و در اشکال خفیف در کلیه انحرافات، خدمات غیر رزمی.
بند 2 - اسپوندیلولیزیسس، اسپوندیلولیستزیس و اسپوندیلیت آنکلیلوزانت معاف دائم.
بند 3 - شکستگیهای بدنه و تاسمان (ضربه ای یا پاتولوژیک) و شکستگی زوائد مفصلی - مهرههای ستون فقرات (تازه و کهنه) و در رفتگی بدنه مهرههای ستون فقرات در هر مورد - معاف دائم.
تبصره - در تاسمان ضربه ای در صورتی که ارتفاع مهره کمتر از 30% کاهش یافته باشد، خدمات غیر رزمی.
بند 4 - شکستگیهای قدیمی حفره کوتیل چنانچه با تغییر شکل حفره و یا عارضه دیگر مفصلی توام باشد، معاف دائم.
بند 5 - جدا بودن سمفیزپوبیس (عانه)، خدمات غیر رزمی.
بند 6 - شکستگیهای لگن که با وضع بدو انحراف جوش خورده باشد، معاف دائم و در موارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند 7 - لومبالیزاسیون اولین مهره ساکره (خاجی) و ساکرولیزاسیون پنجمین مهره کمری همراه با عوارض عصبی معاف دائم و بدون عوارض عصبی خدمات غیر رزمی.
بند 8 - سل ستون فقرات قدیمی یا تازه، معاف دائم.
بند 9 - دفورماسیونهای مادرزادی ستون فقرات، معاف دائم.
بند 10 - بیماری شوئرمان، خدمات غیر رزمی، مگر آنکه با اختلالات عصبی و عملی همراه باشد در این صورت معافیت دائم.
بند 11 - برجستگی و بالا بودن مادر زادی استخوان کتف، خدمات غیر رزمی.
بند 12 - شکستگی قدیمی کلینوئید استخوان کتف که توام با محدودیت بیش از نصف حرکات مفصلی شانه راست باشد، معاف دائم و در مورد شانه چپ و یا هر عارضه دیگر، خدمات غیر رزمی.
بند 13 - استئیت و استئومیلیت از هر نوع (چرکی - سلی - سیفلیس و غیره) معاف دائم.
تبصره - در مورد استئیتهای غیر سلی بهبود یافته که فیستولیزه نباشد خدمات غیر رزمی.
بند 14 - تومورهای استخوانی بد خیم از هر نوع، معاف دائم.
بند 15 - تومورهای استخوانی خوش خیم در صورتی که از لحاظ حجم یا موقعیت یا اختلالاتی که در عمل عضو ممکن است ایجاد نماید مهم باشد، معاف دائم.
تبصره - در تومورهای استخوانی خوش خیم قابل درمان بدون عارضه خدمات غیر رزمی.
بند 16 - کیستهای استخوانی، استخوانهای بلند که در اثر خدمات نظامی خطر شکستن استخوان در کار باشد، معاف دائم و در صورتی که خطر شکستن در کار نباشد، خدمات غیر رزمی.
بند 17 - شکستگی قدیمی استخوانهای طویل که بد جوش خورده و اختلال عملی ایجاد کرده یا جوش نخورده و پسود و آرتروز داده باشد (به استثنای پرونه) در هر مورد معاف دائم، و یا اینکه شکستگی، در پاها کوتاهی حقیقی، (از خارقدامی فوقانی خاصره تا قوزک داخلی و کوتاهی ظاهری از ناف تا قوزک داخلی) برای مشمول ایجاد کرده باشد اگر این کوتاهی از 5 /1 تا 3 سانتیمتر داخل باشد خدمات غیر رزمی و اگر از 3 سانتیمتر بیشتر باشد، معاف دائم.
بند 18 - آرتریتهای سلی و سیفلیسی، چرکی و مزمن و فیستولیزه، معاف دائم.
بند 19 - استئوآرتریت مفاصل بزرگ در مورد اندام بالا به طور کلی، خدمات غیر رزمی. و در مورد اندام پائین در موارد شدید معاف دائم و در موارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند 20 - جمود یا محدودیت مفاصل شانه، آرنج، مچ دست و چمود یا محدودیت مفاصلهانش، زانو و مچ پا، معاف دائم.
بند 21 - قطع و یا فقدان یکی از اندامها، معاف دائم.
بند 22 - در رفتگی قدیمی و جا نیفتاده مفاصل بزرگ به شرط ثبوت در بیمارستانهای دولتی، معاف دائم.
بند 23 - در رفتگیهای مکرر عمل شده و عمل نشده مفاصل بزرگ، معاف دائم.
تبصره - در رفتگیهای مکرر عمل نشده بایستی در بیمارستانهای دولتی ثابت شود.
بند 24 - پارگی یا شلی لیگمانهای زانو و مچ پا که مانع انجام تمرینات نظامی باشد، معاف دائم.
بند 25 - نا هنجاری مادر زادی اندامها که مانع پوشیدن لباس سربازی و تمرینات نظامی باشد، معاف دائم.
بند 26 - پارگی کل یا جزئی غلاف عضلانی و تری مفصل شانه خدمات غیر رزمی.
بند 27 - پارگی قدیمی تاندون عضله فوق خاری، خدمات غیر رزمی.
بند 28 - مینوستوز استخوانهای ساعد، خدمات غیر رزمی.
بند 29 - انقباض نیام کف دستی، خدمات غیر رزمی.
بند 30 - سندروم ایسکمیک و ولکمن در موارد شدید، معاف دائم و در موارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند 31 - فقدان بیش از یک بند شست هر یک از دستها، معافیت دائم و در فقدان بیش از یک بند سبابه هر یک از دستها یا فقدان یک بند سبابه یا شست در دو دست راست و چپ با هم و یا فقدان یک انگشت از یک دست و یا حذف دو استخوان کف دست (متاکارپ)، خدمات غیر رزمی.
بند 32 - در رفتگی غیر قابل درمان شست در هر یک از دستها و یا در هر دو دست، خدمات غیر رزمی.
بند 33 - فقدان ارزش کاری شست و یا سبابه هر یک از دستها یا هر دو دست (محدودیت شدید حرکات یا ضایعات استخوانی، مفصلی، عضلانی و تری انگشتان مزبور که مانع عمل و تمرینات نظامی باشد) خدمات غیر رزمی.
بند 34 - کوکساپلانا - کوکساوارا - کوکساوالگا - کوکساماگنا، معاف دائم.
بند 35 - عوارضی که مانع باز شدن یا تا شدن انگشتان دست گردد و یا چسبندگی انگشتان بهم (سنداکتیدی) در صورتی که کلیه انگشتان مبتلا باشند، معاف دائم و در غیر این صورت، خدمات غیر رزمی.
بند 36 - پارگی منیسک مفصل زانوی عمل شده یا عمل نشده، خدمات غیر رزمی.
بند 37 - هیدرا آرتروز مزمن مشهود، معاف دائم.
بند 38 - پارگی بهبود نیافته تاندون عضله چهار سر رانی یا تاندون کشکک، معاف دائم و در موارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند 39 - در رفتگی مکرر استخوان کشکک، خدمات غیر رزمی.
بند 40 - ژنووالگوم و ژنور کورواتوم و ژنوواروم شدید، معاف دائم و در موارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند 41 - اریب بودن سطح مفصلی مچ پا، خدمات غیر رزمی.
بند 42 - کف پای مسطح کامل یکطرفه یا دو طرفه و کف پای مقعر شدید یکطرفه یا دو طرفه، خدمات غیر رزمی.
بند 43 - پارگی بهبود نیافته تاندون آشیل، معاف دائم.
بند 44 - پای افتاده (اکی نیسم)، معاف دائم.
بند 45 - تغییر شکل مادر زادی یا اکتسابی استخوانهای نارس، خدمات غیر رزمی.
بند 46 - در کوتاهی از 5 /1 تا 3 سانتیمتر داخل پا، خدمات غیر رزمی و از 3 سانتیمتر بیشتر معاف دائم.
بند 47 - قطع یا فقدان شست هر یک از پاها و یا فقدان سه انگشت دیگر از یک پا خدمات غیر رزمی.
تبصره - فقدان بیش از سه انگشت از یک پا، معاف دائم.
بند 48 - از بین رفتن قسمتی از استخوان کف پا و یا هر نوع تغییرات استخوانی دیگر که مانع انجام تمرینات نظامی باشد و یا در پوشیدن پوتین ایجاد اشکال نماید در موارد شدید معاف دائم و در موارد خفیف، خدمات غیر رزمی.
بند 49 - سینوویتهای مزمن مفاصل بزرگ که غیر قابل علاج باشد، معاف دائم.
بند 50 - تورتیکولی مزمن مادر زادی و یا اکتسابی شدید دائمی، معاف دائم و در موارد خفیف، خدمات غیر رزمی.
بند 51 - سینوویال کندروماتوزیس، معاف دائم.
بند 52 -هالوس والگوس شدید، خدمات غیر رزمی.
بند 53 - در رفتگی مفصل استرنوکلاویکولروآکرومیوکلاویکولر، خدمات غیر رزمی.
بند 54 - ضایعات تروماتیک مفصل ساکروایلیاک که منجر به تغییر شکل مفصل مزبور شده باشد، معاف دائم و در موارد خفیف، خدمات غیر رزمی.
بند 55 - علاوه بر بیماریهای مشروحه بالا جمیع عوارض غیر طبیعی مادر زادی و یا اکتسابی بیماریهای مربوط به رشته ارتوپدی که در این آییننامه قید نشده در صورتی که تمرینات نظامی موجب شدت آن گردد و یا احتیاج به معالجات مکرر طولانی داشته باشد با تایید علائم بالینی و پاراکلینکی به تشخیص شورای پزشکی سه نفر از متخصصین رشته ارتوپدی معاف دائم.
بیماریهای شکم و دستگاه گوارشی و رشته جراحی عمومی
ماده 41 - مشمولان مبتلا به بیماریهای شکم و دستگاه گوارش و رشته جراحی عمومی نسبت به نوع بیماری که به آن مبتلا هستند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده میکنند:
بند 1 - اعمال جراحی روی کبد و کیسه صفرا (که منجر به برداشتن کیسه گردد اختلالات عملی تولید نماید و مجاری صفراوی یا شکل بعد از عمل کیسه صفرا مانند تنگ شدن مجاری صفراوی رفیستولهای مجاری صفراوی و تشکیل مجدد سنگ در کبد و مجاری صفراوی یا باقی ماندن عوارض بعد از عمل در هر مورد، معاف دائم.
بند 2 - تصلب و تشمع کبدی و آسیت، معاف دائم.
بند 3 - کلسیستیتهای مزمن و یا حاد همراه با سنگ و آنژیو کولسیتها، معاف دائم.
بند 4 - کولسیستیتهای مزمن و دیسکینزی صفراوی در صورتی که با اختلالات عملی و تستی کبد همراه باشد در صورتی که توسط سازمانهای درمانی نیروهای مسلح جاا تایید شود، معاف دائم.
بند 5 - کیست هیداتیک کبدی یا طحال یا دستگاه گوارش - همانژیم کبد در هر مورد، معاف دائم.
تبصره - در مورد کیست هیداتیک عمل شده چنانچه یک سال از عمل گذشته و عود نکرده باشد و یا پس از عمل اختلال عملی ایجاد نکرده باشد، خدمات غیر رزمی.
بند 6 - سنگهای کیسه صفرا و مجاری صفراوی خواه عمل شده یا نشده باشد معاف دائم.
بند 7 - پانکراتیتهای مزمن و حاد با تایید سازمانهای درمانی نیروهای مسلح جاا معاف دائم.
بند 8 - فقدان مادر زادی طحال - اسپلنومگالی شدید بهر علتی که باشد برداشتن طحال - کیستها و تومورهای طحال - هر گونه عمل جراحی روی سیستم وریدی باب در هر مورد، معاف دائم.
بند 9 - فیستولهای مقعدی برای مشمولان عادی و دیپلم معافیت دائم و برای مشمولین از دیپلم بالاتر، خدمات غیر رزمی.
تبصره - در مورد فیستولهای نافی و پیلونیدال نیز به شرح فوق رفتار شود.
بند 10 - لب حلقوی ضمیمه پانکراس - کیستهای حقیقی و پزودو کیستهای پانکراس - سنگهای پانکراس - فیستول پانکراس - کلیه اعمال جراحی روی پانکراس در هر مورد معاف دائم تجویز شود.
بند 11 - کیستهای خلف صفاقی و تومورهای خلف صفاقی موجود یا عمل شده در هر مورد، معاف دائم.
بند 12 - سقوط همگانی احشاء - دیورتیکول مکل - معده - اثنی عشر و روده که سبب اختلال عملی شدید گردد و دیورتیکولوز هر مورد، معاف دائم.
بند 13 - بواسیرهای داخلی و خارجی شدید در صورتی که بیکی از سه شکل حجیم متعدد (بیش از سه پا که) خونریزی دهنده باشد، معاف دائم.
بند 14 - بزرگی کبد شدید به هر علت و بزرگی مختصر کبد همراه با اختلالات عملی هر مورد، معاف دائم.
بند 15 - آبسه چرکی - آبسه آمیبی کبد هر مورد، معاف دائم.
تبصره - آبسه کبدی از هر نوع چنانچه جراحی شده باشد در صورتی که بعد از عمل عوارض ایجاد شده باشد معاف دائم و در غیر این صورت در آبسههای عمل شده بدون عارضه، خدمات غیر رزمی.
بند 16 - فتقهای مغبنی - رانی حجیم در مشمولان عادی و دیپلمه معافیت دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم، خدمات غیر رزمی.
تبصره 1 - در فتقهای نافی و اپیگاستریک خدمت غیر رزمی.
تبصره 2 - در فتقهای جدار شکم در محل انسزیون اعمال جراحی معافیت دائم.
تبصره 3 - در کلیه فتقهای بالا که عمل شده چنانچه شش ماه از عمل گذشته باشد و نتیجه رضایت بخش باشد خدمت صف تجویز گردد.
بند 17 - فتقهای داخلی و فتقهای هیاتال (دیافراگماتیک) با تایید مراکز درمانی نیروهای مسلح جاا، معافیت دائم.
بند 18 - مگاکولون شدید، معافیت دائم.
بند 19 - کلیتهای اولسراتیوورکتوکولیت اولسروهموراژیک و بولیپوزانتستینال در هر مورد، معاف دائم.
بند 20 - ایلئیتهای شدید مزمن مانند بیماری کرون، معاف دائم.
بند 21 - سندرومهای مال اسبوریسیون مانند بیماری سلیاک - اسپروی تروپیکال نقصان دی ساکاریدازها - بیماری ویپل - تلانژکتازی عروق روده سل روده هر مورد مشمول معافیت دائم است.
بند 22 - تنگی رکتوم بهر علت، معاف دائم.
بند 23 - پرولاپسوس رکتوم که حداقل یک سانتیمتر از مخاط روده هنگام اجابت مزاج یا نشستن در وضعیت اجابت مزاج از رکتوم خارج شود معاف دائم.
بند 24 - هر گونه اعمال جراحی روی دستگاه هاضمه که تولید اختلالات گوارشی کرده باشد یا منجر به برداشتن قسمتی از عضو (به جزآپاندیس) یا آناستوموز شده یا شد یا پس از عمل چسبندگی وسیع تولید نموده باشد و واگوتومیها در هر یک از موارد بالا معافیت دائم.
بند 25 - در مورد سیکاتریسهای جدار شکم به شرح زیر رفتار شود:
الف - کلیه سیکاتریسهائی که شدید بوده و مانع انجام تمرینات نظامی باشد.
(بهر علت) در مشمولین عادی و دیپلمه معافیت دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم خدمت غیر رزمی.
ب - انستریونهای ناشی از لاپاراتومی - اگر یکی باشد و طول انسزیون بیش از 15 سانتیمتر باشد، خدمت غیر رزمی تجویز شود و اگر انسزیون متعدد بوده و در مجموع طول انسزیونها بیش از بیست سانتیمتر باشد در مشمولان عادی و دیپلمه معافیت دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی.
بند 26 - زخمهای پپتیک مزمن معده یا اثنی عشر و زخمهای پپتیکی که عوارض تنگی پیلور و غیره داده باشد در مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی.
(تشخیص با علائم بالینی رادیو گرافی و آندوسکوپی)
تبصره - اولسرهای حاد یک سال - معافیت موقت.
بند 27 - کاردیواسپاسم به شرطیکه عضوی باشد (آشالازی) معافیت دائم.
بند 28 - پرتیونیتهای مزمن (از هر نوع و بهر علت اعم از چرکی سلی و غیره) و یا پرتیونیتهای حاد بهبود یافته که اختلالاتی باقی گذاشته باشد، معافیت دائم.
بند 29 - بی اختیاری مدفوع مادر زادی یا اکتسابی، معافیت دائم.
بند 30 - تومور دسموئید جدار شکم، معاف دائم.
بند 31 - تنگیهای کولون به هر شکل و بهر علت، معاف دائم.
بند 32 - پولیپهای روده بزرگ (پولیپهای جوونیل - پولیپ هیپر - پلاستیک - پولیپ آدنوماتوزویلوزآدنوما - پولیپهای فامیلیال سندروم گاردنر) تشخیص باسیگموئیدوسکوپی - باریوم انما و یا پاتولوژی - معاف دائم.
بند 33 - وجود جسم خارجی در شکم توام با اختلال یا بدون اختلال یک سال معاف موقت پس از یک سال چنانچه اختلالات شدید ایجاد کرده باشد معافیت دائم تجویز شود و در صورتی که بدون اختلال عملی باشد خدمت صف.
بند 34 - تمام فلاپهای پدیکول - فلاپهای عضلانی - فلاپهای آزاد - فلاپهای پدیکوله که مانع انجام تمرینات نظامی باشند در هر مورد معاف دائم.
بند 35 - اسکار سوختگیها بدون اینکه موجب اختلال در کار اعضاء شده باشد چنانچه بیش از 10 ٪ سطح بدن را گرفته باشد، معاف دائم.
بند 36 - وجود اجسام خارجی متعدد در شکم یا در اعضاء (نظیر ترکش) به نحویکه اخراج یک یک آنها میسر نبوده و ایجاد اختلال در عمل عضو کرده باشد، معاف دائم.
بند 37 - اعمال جراحی روی زبان که موجب تغییر شکل زبان شده یا اختلال در کار زبان ایجاد کرده باشد، معاف دائم.
بند 38 - سرطانهای غدد بزاقی و تومور میکسد غدد بزاقی و تومور وارتون و بزرگی غیر قرینه غدد بزاقی اصلی، معاف دائم.
ماده 42 - مشمولان مبتلا به بیماریهای خون بسته به نوع بیماری که به آن مبتلا هستند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده مینمایند:
بند 1 - کم خونیهای مگالوبلاستیک به علت کمبود فاکتور انترنسک (بیماری بیرمر) معاف دائم.
بند 2 - آپلازی مغز استخوان (سکسیونه یاتوتال) - بهر علت که باشد معاف دائم.
بند 3 - میکرواسفروسیتوزارئی - معاف دائم.
بند 4 - کم خونیهای مزمن اکتسابی - معاف دائم.
بند 5 - پولی گلبولی اولیه و (بیماری واکز) و ترومبوسیتمی اولیه معاف دائم.
بند 6 - پورپوراترومبوسیتوپینگ اولیه و ترومبوپاتیها به تایید مراکز درمانی نیروهای مسلح جاا - معاف دائم.
بند 7 - پورپورای ارثی در اثر فراژیلیته مویرگها - معاف دائم.
بند 8 - هموفیلیها - معاف دائم.
بند 9 - بد خیمیهای خون و دستگاه لنفاوی به طور کلی - معاف دائم.
بند 10 - هیپراسپلنیزم - معاف دائم.
بند 11 - کالا آزار - معاف دائم.
بند 12 - بیماری بانتی یا کم خونی اسپلنیک - معاف دائم.
بند 13 - اختلالات ایمونولوژیک ارثی و اکتسابی با تایید مراکز درمانی نیروهای مسلح جاا - معاف دائم.
بند 14 - آگرانولوسیتوز - معاف دائم.
بند 15 - کمبود شدید یا اختلالات مولکولی هر کدام از سیستمهای انعقادی خون با تایید مراکز درمانی نیروهای مسلح جاا - معاف دائم.
بند 16 - اختلالات بیولوژی مولکولی هموگلوبین با تایید مراکز درمانی نیروهای مسلح جاا - معاف دائم.
بند 18 - اختلال در آنزیمهای خون (بیماری فاویسم) - معاف دائم.
بند 19 - توکسوپلاسموز بدون عوارض یک سال معاف موقت با عوارض معاف دائم.
ماده 43 - مشمولان مبتلا به بیماریهای دستگاه ادراری تناسلی ب. ت. ب. نوع بیماری که بآن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 - انسداد ادراری و استاز ادراری بدلائل عضوی یا عفونی یا فونکسیونلی معاف دائم.
بند 2 - برگشت ادرار از مثانه به حالبها یکطرفه یا دو طرفه (ریفلاکس) معاف دائم.
بند 3 - بیماریهای عفونی مزمن (سلی - میکروبی - انگلی - قارچی) کلیه لگنچه - حالب - مثانه - بیضهها و مجرای ادرار - هر یک به تفکیک مشمول معاف دائم است.
بند 4 - سنگ کلیه - حالب - مثانه - پروستات موجود یا عمل شده - معاف دائم.
تبصره - در مورد سابقه عمل سنگ بدون عارضه و به شرطیکه یک سال از تاریخ عمل گذشته باشد و سنگ عود نکرده باشد - خدمات غیر رزمی.
بند 5 - ضربههای حاد سیستم ادراری تا مشخص شدن عوارض معاف موقت شش ماهه تجویز شود و اگر ضربه وارده تغییرات آناتومیک در دستگاه ادراری ایجاد کرده باشد به جای معاف موقت - معاف دائم.
بند 6 - تومورهای بد خیم و خوش خیم سورنال - کلیه - لگنچه - حالب - مثانه پروستات - کیسه منی - مجرای ادرار - آلت تناسلی - بیضه و کیسه بیضه (اسکروتوم) هر مورد - معاف دائم.
بند 7 - بیماریهای رتروپرتیوان - فیبروز - فضای رتروپریتوان و انواع تومورهای بدخیم و خوش خیم این ناحیه - معاف دائم.
بند 8 - بیماریهای سورنال - تومورهای خوش خیم و بدخیم - کم کاری و پر کاری سورنال - معاف دائم.
بند 9 - بیماریهای کلیه:
الف - بیماریهای طبی - سندروم نفروتیک - گلومرولونفریت مزمن پیلونفریت مزمن - بیماریهای کلاژن کلیه - پروتئین اوری و هماتوری اسانسیل و نارسائی کلیه در صورت اثبات آنها در بیمارستانهای دولتی - هر مورد معاف دائم.
تبصره - گلومرولونفریت و پیلونفریت حاد - معاف موقت (شش ماهه) تا مشخص شدن سیر بیماری تجویز شود.
ب - بیماریهای جراحی:
(1) - کیستهای کلیه - کلیه پولی کیستیک - کلیه مولتی کیستیک کیستهای عفونی و انگلی مثل هیداتیدوزو اتساع ئیدرونفرتیک کلیه و لگنچه - معاف دائم.
(2) - نفرکتومی یکطرفه - نفرکتومی پارسیل - پیلو پلاستی معاف دائم.
(3)- نا هنجاریهای مادر زادی: کلیه نعل اسبی - پتوز شدید کلیه - اکتوپی لگن کلیه - اکتوپی یکطرفه یعنی هر دو کلیه در یک طرف قرار گیرد - هیپو پلازی کلیه، آپلازی و آژنژی کلیه - کلیه میان اسفنجی - تنگی محل اتصال لگنچه بحالب و سایر نقایص مادر زادی کلیه - معاف دائم.
(4) فیستول کلیه به سیستم گوارشی - معاف دائم.
(5) - نکروزکورتکس کلیه - معاف دائم.
(6) - پیوند کلیه - معاف دائم.
(7) - بیماریهای عروقی کلیه - آنوریسم شریان کلیوی - آنفارکتوس کلیه - ترمبوزورید کلیوی - فیستول شریانی وریدی - آنوریسم شریانی وریدی - معاف دائم.
بند 10 - بیماریهای حالب:
الف - دو پلیکاسیون حالب، خصوصاً اگر با عفونت توام باشد مگا اورتر - تنگی محل اتصالی حالب به مثانه - معاف دائم.
ب - هیدرواورتر - معاف دائم.
ج - اورتروسل یکطرفه یا دو طرفه - معاف دائم.
بند 11 - بیماریهای مثانه:
الف - مثانه نوروژنیک با تایید رادیو گرافی، علائم بالینی سیستوسکوپی یا سیستومتری - معاف دائم.
ب - سیستیت مزمن و سیستیتهای آلرژیک و انگلی - معاف دائم.
ج - کاهش ظرفیت مثانه بدلیل رادیوتراپی، اعمال جراحی قبلی یا انترسیسیل سیستیت INTERSTITIEL معاف دائم.
د - سیستکتومی توتال و پارسیل - معاف دائم.
ه - - دیورتیکول مثانه از هر نوع و در هر قسمتی از مثانه که قرار گیرد معاف دائم.
و - تنگی گردن مثانه که منجر باستاز ادراری و پس زدن ادرار بقسمت فوقانی سیستم ادراری میشود و عوارض انهدامی روی مثانه و کلیهها را در پی دارد - معاف دائم.
ز - از بین رفتن قدرت انقباض گردن مثانه که منجر به بی اختیاری ادرار میشود - معاف دائم.
ح - فیستولهای مثانه به رکتوم - معاف دائم.
بند 12 - بیماریهای پروستات: تومور پروستات خوش خیم یا بد خیم و آدنوم پروستات - معاف دائم.
بند 13 - بیماریهای مجرای ادرار:
الف - هیپوسپاد یا زواپی سپادیاز - معاف دائم.
ب - سنگ ثابت مجرا - معاف موقت.
تبصره - سابقه عمل سنگ بدون عارضه خدمات غیر رزمی.
ج - انواع فیستولهای مجرا به تنه آلت ورکتوم و پرینه اسکروتوم معاف دائم.
د - انواع زگیلهای داخل مجری که توام با عوارض بوده یا به تنگی مجرا منجر شود. معاف دائم.
ه - - هیپروتروفی وردومونتانوم - معاف دائم.
و - دیورتیکول مجرا - معاف دائم.
ز - تنگی شدید مجرا - معاف دائم (ضیق مجرای فیلیفرم ضربه ای عفونی - مادر زادی).
ح - تومورهای خوش خیم و بدخیم مجرا - معاف دائم.
ط - انواع والوهای مجرای خلقی - معاف دائم.
ی - اورتریتهای مزمن غیر قابل درمان - معاف دائم.
بند 14 - بیماریهای مقاربتی اگر در ناحیه مغبنی و مجرا و آلت دفورماسیون ایجاد کرده و یا منجر به فیبروز و تنگی مجرا و یا تغییر شکل ناحیه انگوئینال بشود - معاف دائم.
بند 15 - بیماریهای بیضه:
الف - هیدروسل و واریکوسل - درفورم خفیف - معاف موقت یک ساله داده شود و اگر در پایان یک سال عمل نکرده بود بخدمت اعزام شود و ذرفورم شدید هیدروسل حجیم و واریکوسل درجه 2 و 3 - معاف دائم.
ب - تورسیون حاد بیضه معاف موقت سه ماهه و اگر بقطع بیضه منجر شود - معاف دائم.
ج - فقدان یک بیضه به علت اعمال جراحی - معاف دائم.
د - اکتوپی بیضه دو طرفه معاف دائم و یکطرفه - خدمات غیر رزمی.
ه - - آتروفی شدید دو بیضه - معاف دائم- آتروفی نسبی دو بیضه یا آتروفی شدید یک بیضه - خدمات غیر رزمی.
و - هماتوسل - معاف دائم.
بند 16 - بیماریهای اپیدیدیم و کانال دفران:
1 - اپیدیدیمیت مزمن توموراپی دیدیم (خوش خیم یا بدخیم) - کیست اپی دیدیم تومور کانال دفران - آژنژی کانال دفران در هر مورد معاف دائم.
بند 17 - بیماریهای آلت: بیماری پیرونی (PYRONIE) تومور آلت خوش خیم یا بد خیم - نا هنجاریهای مادر زادی آلت - فقدان آلت بعلل مختلف - ترومبوفلبیت وریدهای سطحی آلت - دو جنسی در هر مورد معاف دائم.
بند 18 - بیماریهای طناب منوی (اسپرماتیک کورد):
هیدروسل طناب منوی - تومورها و کیستها - التهاب مزمن FUNICULITIS فونی کولایتیس در هر مورد معاف دائم.
بند 19 - بی اختیاری ادراری بدلائل ناهنجاری مادر زادی یا بعد از اعمال جراحی - معاف دائم.
بند 20 - شب ادراری بدلائل عفونی یا عاطفی - معاف دائم.
بند 21 - تغییر مسیر ادراری - در کلیه اعمال جراحی در سر تا سر دستگاه ادراری که منجر به تغییر ادراری بشود و انواع پیوندها نظیر پیلوستومی - نفروستومی - ایلئال لوپ - اورترو - اورتروستوی جلدی - سیستوستومی و غیره و کلیه اعمال جراحی پلاستیک که به منظور تغییر مسیر ادرار به کار میرود - معافیت دائم.
بند 22 - اختلالات شخصیتی جنسی مثل زنان مرد نما که در ظاهر مردند ولی از نظر هورمونی یا جنسی شخصیت زنانه دارند - معاف دائم.
بند 23 - علاوه بر موارد فوق سایر نقایص مادر زادی یا اکتسابی دستگاه ادراری و تناسلی که سبب اختلال یا عوارض در این دستگاه بشود و مانع خدمات نظامی باشد با تشخیص سه نفر متخصص اورولوژی - معاف دائم.
بیماریهای فک و دهان و دندان
ماده 44 - مشمولان مبتلا به بیماری فک و دهان و دندان ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 - ناهنجاری استخوانهای فک و صورت بهر علت که باعث اختلال در عمل تکلم و جویدن باشد - معاف دائم.
بند 2 - آنکیلوز مفصل تامپروماکزیلر اعم از آنکه یک طرفی یا دو طرفی باشد - معاف دائم.
بند 3 - لوکساسیونهای عود کننده فک - خدمات غیر رزمی.
بند 4 - تومورهای خوش خیم در صورتی که از لحاظ حجم و موقعیت اختلالی در دستگاه جونده ایجاد نماید و اعمال جراحی در آنها باعث نا هنجاری استخوانهای فک و صورت گردد. معاف دائم.
بند 5 - تومورهای بد خیم - معاف دائم.
بند 6 - کام شکاف دارچه در قسمت استخوانی و چه در قسمت نرم:
الف - عمل نشده - معاف موقت یک ساله.
بند 7 - ژنژیویتهائی که با هیپرپلازی شدید توام باشند و یا بیماریهای پیشرفته نسوج اطراف دندانها که با تحلیل شدید آلولوئل ولقی دندانها توام باشد، خدمات غیر رزمی.
بند 8 - استئومیلیتهای استخوانهای فک که بعد از درمان منجر به ناهنجاری استخوانهای فک و صورت شوند. معاف دائم.
بند 9 - بیماریهای مزمن و عود کننده غدد بزاقی که بدرمان مقاوم باشد معاف دائم.
بند 10 - مال فورماسیونهای زبان مانند آنکیلوگلوسی - از بین رفتن جزئی آتروفی و هیپرتروفی زبان - شکاف برداشتن و یا دو قطعه شدن زبان که تمام این ناراحتیها باعث اختلال در جویدن - تکلم و بلعیدن بشود در مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم، خدمات غیر رزمی.
بند 11 - پارالیزی فاسیال مقاوم بدرمان - معاف دائم.
بند 12 - از بین رفتن کلیه دندانها به طور کامل: خدمات غیر رزمی.
ماده 45 - مشمولان مبتلا به بیماریهای چشم و عوارض بینائی ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 - هیپرمتروپی در مشمولان عادی و دیپلمه:
الف - هیپرمتروپی از 5 /2 تا چهار دیوپتر داخل هر یک از چشمها، خدمات غیر رزمی.
ج - هیپرمتروپی بیش از چهار دیوپتری یک چشم تا پنج دیوپتر داخل خدمات غیر رزمی.
د - هیپرمتروپی بیش از چهار دیوپتری هر یک از چشمها، معافیت دائم.
ه - - مجموع دیوپترهیپرمتروپی هر دو چشم بیش از هشت دیوپتری - معاف دائم.
بند 2 - هیپرمتروپی در مشمولان بالاتر از دیپلم:
الف - هیپرمتروپی از سه تا پنج دیوپتر داخل هر یک از چشمها، خدمت غیر رزمی.
ب - مجموع دیوپترهیپرمتروپی دو چشم از شش تا ده دیوپتر داخل خدمت غیر رزمی.
ج - هیپرومتروپی بیش از پنج دیوپتری یک چشم تا شش دیوپتر داخل خدمت غیر رزمی.
د - هیپرمتروپی بیش از پنج دیوپتری هر یک از چشمها- معاف دائم.
ه - - مجموع دیوپترهیپرمتروپی هر دو چشم بیش از ده دیوپتر- معاف دائم.
و - هیپرمتروپی بیش از شش دیوپتری یک چشم- معاف دائم.
بند 3 - میوپی در مشمولان عادی و دیپلمه:
الف - میوپی از دو و نیم دیوپتری تا چهار دیوپتر داخل هر یک از چشمها خدمات غیر رزمی.
ب - مجموع دیوپترمیوپی از 5 دیوپتر تا هشت دیوپتر داخل هر دو چشم خدمات غیر رزمی.
ه - - مجموع دیوپترمیوپی بیش از هشت دیوپتری هر دو چشم - معاف دائم.
بند 4 - میوپی در مشمولان بالاتر از دیپلم
الف - میوپی از سه تا پنج دیوپتر داخل هر یک از چشمها - خدمات غیر رزمی.
ب - مجموع دیوپترمیوپی بین شش تا ده دیوپتر داخل هر دو چشم خدمات غیر رزمی.
ج - میوپی بیش از شش دیوپتری یک چشم تا هفت دیوپتر داخل خدمات غیر رزمی.
د - میوپی بیش از پنج دیوپتری هر یک از چشمها - معاف دائم.
ه - - مجموع دیوپترمیوپی بیش از ده دیوپتری هر دو چشم - معاف دائم.
بند 5 - آستیگماتیسم ساده یا مرکب در مشمولان عادی و دیپلمه
الف - آستیگماتیسم ساده یا مرکب از دو و نیم تا چهار دیوپتری داخل هر یک از چشمها - خدمات غیر رزمی.
ب - مجموع دیوپتر آستیگمات ساده یا مرکب از پنج تا هشت دیوپتر داخل - خدمات غیر رزمی.
ج - آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از پنج دیوپتری تا شش دیوپتری یک چشم - خدمات غیر رزمی.
ه - - چنانچه آستیگماتیسم ساده یا مرکب هر دو چشم در مجموع بیش از هشت دیوپتر باشد - معاف دائم.
بند 6 - آستیگماتیسم ساده یا مرکب در مشمولان بالاتر از دیپلم
الف - آستیگماتیسم ساده یا مرکب از سه تا پنج دیوپتری داخل هر یک از دو چشم - خدمات غیر رزمی.
ب - مجموع دیوپتر آستیگماتیسم ساده یا مرکب هر دو چشم از شش تا ده دیوپتر داخل - خدمات غیر رزمی.
ج - آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از شش دیوپتری تا هفت دیوپتر داخل یک چشم - خدمات غیر رزمی.
د - آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از پنج دیوپتری هر یک از چشمها معاف دائم.
ه - - مجموع دیوپتر آستیگمات ساده یا مرکب هر دو چشم بیش از ده دیوپتر - معاف دائم.
بند 7 - آستیگماتیسم نا منظم غیر قابل اندازه گیری با کراتومتری یک چشم یا هر دو چشم در مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم در موارد شدید معافیت دائم و در موارد خفیف خدمات غیر رزمی تجویز شود.
تبصره - چنانچه آستیگماتیسم منظم با کراتومتری قابل اندازه گیری باشد طبق مقدار دیوپتر آستیگماتیسم با بندهای 1 - 2 - 3 - 4 - 5 - 6 - تطبیق داده شود.
بند 8 - فقدان یک چشم یا آنکه یک چشم عملاً و یا در اثر بیماریهای غیر قابل علاج فاقد بینائی باشد و یا اختلاف عیب انکسار دو چشم بیش از چهار دیوپتری یا بیشتر باشد که در این صورت آمبلیوپ محسوب میگردد در هر مورد معاف دائم.
بند 9 - اورام ملتحمه فصلی شدید توام با عوارض قرنیه - خدمات غیر رزمی تجویز شود و نیز در سایر اورام ملتحمه مزمن با عوارض قرینه نیز بهمین نحو رفتار شود.
در مشمولان عادی و دیپلم پتریژیونی که تا مرکز قرینه یک چشم یا دو چشم را گرفته باشد معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم در صورتی که تا مرکز قرینه هر دو چشم را پتریژیون اشتغال نموده باشد - معاف دائم و در صورتی که تا مرکز قرینه یک چشم را گرفته باشد - خدمات غیر رزمی.
بند 11 - عوارض شدید تراخمی ملتحمه و پلک از قبیل سمبلفارون گزروزیس - آنتروپیون - واکتروپیون هر مورد معاف دائم.
بند 12 - کراتوکون یک یا دو چشم درفورم شدید معاف دائم و درفورم خفیف خدمات غیر رزمی.
بند 13 - لک مرکزی قرینه یک یا دو چشم برای مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلمه چنانچه لک مرکزی محدود بیک چشم باشد خدمات غیر رزمی و چنانچه محدود بدو چشم باشد معاف دائم و در صورتی که لک قرنیه مرکزی نباشد اعم از یک چشم یا دو چشم در مشمولان عادی و دیپلمه یا بالاتر از دیپلمه خدمات غیر رزمی.
بند 14 - کراتیت دیستروفیک وانترسیسیل یک چشم برای مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و برای مشمولان بالا تر از دیپلم خدمات غیر رزمی و کراتیت دیستروفیک وانترسیسیل دو چشم در تمام مشمولان معاف دائم.
بند 15 - عوارض شدید مزمن تراخمی قرنیه یک چشم در صورت مرکزی بودن معاف دائم و در صورت غیر مرکزی بودن خدمات غیر رزمی.
بند 16 - کولوبوم مادر زادی کامل یک یا دو چشم معافیت دائم و در مورد کولوبوم عنبیه بتنهایی در صورتی که باعث کاهش دید شده باشد خدمات غیر رزمی و در غیر این صورت بخدمت دوره ضرورت اعزام گردد.
بند 17 - ایریدوسیکلتهای شدید و مزمن یک چشم که تولید چسبندگیهای نسبتاً وسیع در بیش از یکچهارم محیط مردمک نموده باشد در مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و در مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی و ایریدوسیکلتهای شدید و مزمن به شرح بالا چنانچه در هر دو چشم باشد برای کلیه مشمولان اعم از عادی و دیپلمه و بالاتر از دیپلم معاف دائم.
بند 18 - اکلوزپون و سیکولوزپون کامل مردمک یک چشم - معافیت دائم.
بند 19 - ایریدکتوی وسیع حاصله از حوادث یا اعمال جراحی در صورتی که با کاهش دید و عوارض قرنیه و عدسی توام باشد، معافیت دائم و در صورتی که با کاهش دید و عوارض توام نباشد خدمات غیر رزمی.
تبصره - در ایریدکتویهای وسیع هر دو چشم بهر علت برای کلیه مشمولان معافیت دائم.
بند 20 - کاتاراکت مادر زادی یا ضربه ای و یا متابولیک یک یا هر دو چشم و هر نوع کاتاراکت عمل شده - معافیت دائم.
بند 21 - لوگساسیون کامل یا ناقص عدسی یک چشم و یا فقدان مادر زادی عدسی - معافیت دائم.
بند 22 - کدورت زجاجیه بهر علت (عفونی - خونی - متابولیک و غیره) معافیت دائم.
بند 23 - کوریورتینیت مرکزی منتشره یک یا دو چشم - معافیت دائم.
بند 24 - رتینیتهای پیگمانتروآلبی نیسم کامل یک یا دو چشم معافیت دائم.
بند 25 - انفصال یا استحاله شدید شبکیه بهر علت که باشد - معافیت دائم.
بند 26 - آمبولی شریان مرکزی و یا ترومپوزورید مرکزی شبکیه یک یا دو چشم - معاف دائم.
بند 27 - بیماریهای ناحیه ماکولا و عصب باصره از قبیل آتروفی، سوختگی سوراخ - کوریورتینیت و خونریزیهای ناحیه ماکولا و آتروفی عصب باصره معاف دائم.
بند 28 - نیمه بینیهای دو طرفه و دو بینی در صورتی که به وسیله آزمایشهای پریمتری و بالینی و نورولوژی به ثبوت برسد یک سال معاف موقت.
بند 29 - اگزوفتالمیهای متابولیک یک چشم به شرطی که با علائم آزمایشگاهی و بالینی به ثبوت برسد و اگزوفتالمیهای تومورال و پولساتیف یک چشم و میکروفتالمی و بوفتالمی یک چشم معاف دائم.
بند 30 - گلوکوم مزمن و مطلق و گلوکومهای حاد زاویه بسته و گلوکومهای عمل شده یک چشم معاف دائم.
بند 31 - تومورها و کیستها و اجسام خارجی داخل کره چشم همراه با عوارض هر مورد معاف دائم.
بند 32 - داکریوسیستیتهای مزمن چرکی یک چشم برای مشمولان عادی و دیپلمه معاف دائم و برای مشمولان بالاتر از دیپلم - خدمات غیر رزمی.
تبصره - درفورمهای دو طرفه برای کلیه مشمولان اعم از عادی و دیپلمه یا بالاتر از دیپلم - معاف دائم.
بند 33 - فلج کامل یک یا چند عضله چشم در صورتی که استقرار یافته و دائمی باشد - معاف دائم.
بند 34 - لاگوفتالمیهای مربوط به فلج عضلات پلکی - معاف دائم.
بند 35 - افتادگی دائمی پلک یکطرفه در صورتی که بیش از نصف مردمک را فرا گرفته باشد برای مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و برای مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی و درفورم دو طرفه برای کلیه مشمولان معاف دائم.
بند 36 - استرابیسم آمبلیوپیک یک چشم و استرابیسم متناوب دو چشم معاف دائم.
بند 37 - نسیتاگمرس دائم بهر علت معاف دائم.
بند 38 - تومورهای بد خیم در هر قسمت از چشم معاف دائم.
بند 39 - تومورهای خوش خیم که در حرکات چشم ایجاد اختلال نموده باشد و یا عوارض بینائی ایجاد نماید - معاف دائم.
بند 40 - نوریتهای اپتیک و آتروفی عصب باصره و بیماریهای مادر زادی عصب باصره که باعث نقصان بینائی گردیده باشد - معاف دائم.
ماده 46 - مشمولان مبتلا به بیماریهای گوش و حلق و بینی ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
الف - شنوائی - اشکالات شنوائی ممکن است در یک گوش باشد و یا اینکه در هر دو گوش وجود داشته باشد که در زیر به طور جداگانه ذکر شده است:
بند 1 - در بیماریهای گوش میانی یا داخلی یکطرفه که در روی شنوائی تاثیر میگذارد به شرح زیر عمل شود:
(1)- کری کامل یکطرفه معاف دائم از خدمت.
(2) کاهش شنوائی یکطرفه به طوریکه معدل کاهش شنوائی روی فرکانسهای 512 - 1024 - 2048 - 4096 از (60) دسی بل تجاوز نماید خدمات غیر رزمی.
بند 2 - در بیماریهای گوش میانی یا داخلی دو طرفه که در روی شنوائی اثر میگذارد به شرح زیر عمل شود:
1 کاهش شنوائی دو طرفه به طوریکه معدل کاهش شنوائی در فرکانسهای 512 - 1024 - 2048 - 4096 در گوش سالمتر از 40 دسی بل و یا در گوش بدتر از 50 دسی بل تجاوز نماید- معاف دائم.
تبصره وقتی سنگینی دو طرفه مطرح است که کاهش شنوائی در گوش سالمتر از 30 دسی بل بالاتر باشد.
2 کاهش شنوائی دو طرفه در صورتی که معدل کاهش شنوائی در فرکانسهای چهارگانه 512 - 1024 - 2048 - 4096 - بین 30 تا 50 دسی بل باشد - خدمات غیر رزمی.
3 کری و لالی - معاف دائم.
ب - بیماریهای گوش خارجی
بند 3 - فقدان کامل مادر زادی یا اکتسابی لاله گوش یکطرفه یا دو طرفه معاف دائم.
بند 4 - آترزی و یا انسداد کامل مجرای گوش خارجی اعم از مادر زادی و یا اکتسابی خواه یکطرفه باشد و خواه دو طرفه - معاف دائم.
ج - بیماریهای عفونی گوش میانی:
بند 5 - عفونتهای مزمن و پارگی تمپان گوش میانی یکطرفه یا دو طرفه که از نظر بالینی و رادیولوژیک علائم وجود نکروز یا کولستئاتوم تایید شود معاف دائم.
بند 6 - عفونتهای مزمن گوش میانی همراه با پارگی پرده تمپان یا ترشح یا بدون ترشح در صورتی که از نظر رادیولوژیک تراکم استخوانی ناشی از عکسالعمل عفونت موجود باشد در موارد دو طرفه معاف دائم از خدمت و در موارد یکطرفه - خدمات غیر رزمی.
تبصره - در عفونتهای خاموش و التیام یافته بر حسب میزان شنوائی وضعیت خدمتی تعیین گردد.
بند 7 - مشمولانیکه قبلا تحت عمل جراحی گوش از هر نوع که باشد قرار گرفته باشند چنانچه حفره گوش ترشح داشته باشد معاف دائم از خدمت و بدون ترشح - خدمات غیر رزمی.
بند 8 - فلجهای عصب صورتی که در اثر التهابات قدیمی گوش و یا شکستگی استخوان روشه و یا به علت عارضه عمل جراحی گوش ایجاد شده باشد معاف دائم.
تبصره - در صورتی که فلج عصب فاسیال بعلل فوق نباشد یک سال معاف موقت خواهد بود و در پایان یک سال مجدداً معاینه و اظهار نظر شود.
بند 9 - انواع لابیرنیتها - معاف دائم.
بند 10 - سر گجیهها و سندروم منیر در صورتی که با امتحانات پاراکلنیک تایید شود. معاف دائم.
د - بیماریهای بینی و سینوسها و حفره دهان و حلق:
بند 11 - عوارض مادر زادی و یا عفونی و ضربه ای که در بینی- کام لب و حلق تولید اختلالات واضح عملی یا کراهت منظر نماید - معاف دائم.
بند 12 - رینیتهای آتروفیک که همراه با کروت و متعفن باشد - معاف دائم.
بند 13 - فیبرومهای نازوفارنکس و تومورهای خوش خیم پیشرونده که اختلالات شدید عملی و یا خونریزیهای مکرر نماید - معاف دائم.
بند 14 - سینوزیتهای توام (پان سینوزیت) مزمن و یا سینوزیتهای عمل شده که عود کرده باشد در صورتی که دو طرفه باشد معاف دائم و در صورتی که یکطرفه باشد خدمات غیر رزمی.
بند 15 - پولیپوز بینی همراه و یا بدون سینوزیت در موارد دو طرفه معاف دائم و در موارد یکطرفه خدمات غیر رزمی.
ه- - بیماریهای حنجره:
بند 16 - لارنژیتهای مزمن که تولید اختلالات شدید و دائمی صوتی یا تنفسی بنماید - معاف دائم.
بند 17 - بیماریهای مادر زادی یا عفونی یا ضربه ای حنجره که تولید اختلالات عملی شدید و دائمی بنماید - معاف دائم.
ماده 47 - مشمولین مبتلا به بیماریهای قلب و عروق ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 - کلیه عوارض عضوی دریچه ای قلب حتی آنها که مورد عمل جراحی قرار گرفته اند، معاف دائم.
تبصره - در مورد پرولاپس دریچههای قلب به شرطی که منجر به نارسائی دریچه نشده باشد - خدمات غیر رزمی.
بند 2 - وجود هر گونه بیماری مادر زادی قلب و عروق اعم از اینکه عمل شده یا نشده باشد - معاف دائم.
تبصره - مبتلا به دکسترو کاردی سیستوس انورسوس کامل به شرط آنکه با آتورمالیهای دیگر همراه نباشد و عوارض نداشته باشد بخدمت اعزام شوند.
بند 3 - هر نوع نارسائی و بیماریهای کورونر در هر درجه و حالتی که باشد مشروط بر آنکه الکترو کاردیو گرافی و غیره آن را تایید نماید - معاف دائم.
بند 4 - چنانچه الکترو کاردیو گرافی وجود یکی از آرتیمیها و اختلال در هدایت به شرح زیر را مسلم نماید:
(1) اکستراسیستولهای فوق بطنی به شرطی که تعدادشان بیش از ده ضربان در دقیقه باشد - معاف دائم.
(2) اکستراسیستولهای بطنی که تعداد آنها بیش از هفت عدد در دقیقه باشد و چند کانونی، دو تا یا بیشتر پشت سر هم آمده باشد (به صورت R - N - T قرار گرفته باشد) معاف دائم.
(3) تاکیکاردیها یا تاکی آرتیمیهای فوق بطنی که شامل تاکیکاردی دهلیزی (بیش از 120 ضربان در دقیقه به شرطی که پس از یکساعت استراحت بهبود نیابد).
فیبرپلاسیون دهلیزی، تاکیکاردیهای نودال یا جانکشنان (تمام این تاکیکاردیها ممکن است به صورت حمله ای یا غیر حمله ای بوده باشند) - تاکیکاردی بطنی در هر مورد معاف دائم.
(1) اختلال در هدایت داخل دهلیزی - بلوک سینوسی دهلیزی، وقفه سینوس دهلیزی - سندروم تاکیکاردی و برادی کاردی سندروم اس - اس - اس برادیکاردی سینوزال کمتر از پنجاه ضربان در دقیقه (که با فعالیت دادن بیمار تعداد ضربانات بحد لازم افزایش نیابد) در هر مورد معاف دائم.
(2) اختلال در هدایت دهلیزی بطنی سندروم و ولف پارکینسون وایت سندروم کوتاه تر از دوازده صدم 12 ٪ تایید در اشتقاق استاندارد نمره 2 بلوک دهلیزی بطنی (درجه 1 - درجه 2 - درجه 3) در هر مورد معاف دائم.
(3) اختلال در هدایت داخل بطنها - بلوک کامل شاخه راست و چپ بلوک کامل شاخه راست و همی بلوک چپ قدامی و یا خلفی در هر مورد معاف دائم.
بند 5 - عدم کفایت (نا رسائی) قلب بهر علتی که باشد معاف دائم.
بند 6 - هر نوع بیماری پریکاد - آندو کاردومیو کاردچه آنفلاماتوار - چه تومورال و چه مادر زادی - معاف دائم.
بند 7 - بیماریهای مادر زادی یا اکتسابی یا تومورال و یا انفلاماتوار و آئورت و سرخرگهای بزرگ مانند کوارکتاسیون - آنوریسمها - آرتریتها و با آرتریواسکلروز - آنژیومها و اتساع سرخرگهای ریوی کانال آرتریل باز - تنگی شریان ریوی اصلی یا شاخه راست یا چپ آن، فیستولهای شریانی وریدی - هر مورد معاف دائم.
بند 8 - ازدیاد فشار خون شریانی در صورتی که فشار خون بازسیستولیک از 150 میلیمتر و یا دیاستولیک از 100 میلیمتر بالاتر باشد (مقصود از فشار خون باز آنست که لااقل بیمار 72 ساعت در بیمارستان بستری و فشار خون در ساعات مختلف شب و روز ثبت گردد) معاف دائم.
بند 9 - بیماریهای مادر زادی یا اکتسابی یا تومورال و یا آنفلاماتوار وریدهای بزرگ یا وریدهای اصلی اندامها که موجب اختلالات عملی شده باشد و یا ورید را بسته و بدون استفاده کرده باشد و یا بیمار را در معرض خطر پارگی ورید و خون ریزی شدید و غیر قابل کنترل قرار دهد معاف دائم.
بند 10 - تروهبوفلبیتهای عود کننده - معاف دائم.
بند 11 - واریسها به طور کلی معاف دائم مگر آنکه خفیف و موضعی باشد که در آن صورت خدمات غیر رزمی.
بند 12 - تومورهای عروق لنفاوی، لنفادنوم والفانتیازیس که لااقل یکی از اندامها را فرا گرفته باشد و یا موجب کراهت منظر و یا اختلالات عملی شده باشد - معاف دائم.
بند 13 - هر نوع نارسائی سیر کولاتوار خواه مربوط به جریان خون باشد یا لنف خواه دائمی باشد و یا فصلی، خواه موضعی باشد و یا عمومی نظیر سندروم رینو - آکروسیانوز - معاف دائم.
بند 14 - بیماریهای نادر و وخیم مثل آرتریت نود و آنژیو گراتوما کورپوریس دیفوزوم و غیره که شرح آنها در این آییننامه مقدور نیست در صورت اثبات در یکی از مراکز قلب و عروق بیمارستانهای نظامی یا بیمارستانهای دانشگاهی - معاف دائم.
تبصره - هر نوع کاردیومیوپاتی نیز مشمول این بند خواهد بود.
ماده 48 - این آییننامه در اجرای تبصره 1 ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی بنا به پیشنهاد شماره 18 - 7 - 05 - 705 مورخ 1364/4/4 ستاد مشترک ارتش به تصویب وزارتخانههای بهداری، کشور، دفاع و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی رسیده است.
دریافت فایل پیدیاف
مصوب 1375/02/23 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی - وزارت کشور - وزارت دفاع
ماده 1 : معاینه و معافیت پزشکی مشمولان و پرسنل وظیفه مطابق شرایط و مقررات مندرج در این آیین نامه انجام خواهد شد.
ماده 3 : تشخیص مشمولان دسته دوم ماده 2 این آیین نامه چنانچه به طور بالینی قابل تشخیص باشد با شورای پزشکی شهرستان و در غیر این صورت با شورای پزشکی بهداری یا بیمارستان نیروی مربوطه م. ب..
ماده 4 : در صورتی که شوراهای پزشکی مشمولان وظیفه را جزء دسته های دوم، سوم، و چهارم ماده 2 این آیین نامه تشخیص دهند مکلفند در برگهای وضعیت یا اوراق معاینه پزشکی ملصّق به عکس آنان نوع بیماری و بند و ماده استنادی را قید نموده و پس از ذکر مشخصات کامل خود (اسم شهرت شماره نظام پزشکی) ذیل نظریه اعلام شده را امضا نمایند.
ماده 6 : پزشک اولیه یک نفر از پزشکان نیروهای مسلح م. ب. و در صورت نبودن پزشک نیروهای مسلح در محل از پزشکان غیرنظامی که صلاحیت آنان به وسیله بهداری و فرماندار یا بخشدار محل تایید شده باشد استفاده خواهد شد.
ماده 7 : چنانچه منطقه انتظامی مرکز شهرستان یا بخش قادر به تامین پزشک اولیه از پزشکان جمعی نباشد فرماندار هر محل مکلف است ضمن هماهنگی با مسئولین نیروهای نظامی و انتظامی و همچنین بهداری محل پزشک اولیه را جهت معاینه مشمولان به بخش وظیفه مربوط معرفی نماید.
ماده 8 : در اجرای ماده 7 این آیین نامه هریک از سازمانهای نظامی و انتظامی و بهداری موظفند به ترتیبی که فرماندار محل تعیین مینماید پزشک جمعی خ. ر. ب. بخش وظیفه عمومی محل معرفی نمایند.
ماده 9 : پزشک اولیه باید وضع مزاجی و جسمی مشمول را ب. ت. ب. ماده 2 این آیین نامه مورد معاینه قرار داده و در صورتی که تشخیص دهد ظاهراً مشمول در شمول دسته های 2 یا 3 یا 4 ماده مورد بحث م. ب. وی را جهت معاینه به شورای پزشکی معرفی نماید.
ماده 11 : شبکه بهداشت و درمان هر شهرستان موظف است سه نفر پزشک با هماهنگی رده های ارشد نیروهای نظامی و انتظامی به فرمانداری شهرستان معرفی نماید تا پس از تایید فرماندار در شورای پزشکی بخش وظیفه عمومی شهرستان انجام وظیفه نمایند.
ماده 12 : مسئولیت تشکیل شورای پزشکی در هر شهرستان برا ی معاینه مشمولان با فرماندار محل م. ب..
ماده 13 : اظهارنظر در مورد معافیت پزشکی مشمولان توسط اعضای شورای پزشکی موضوع ماده 11 این آیین نامه به عمل خواهد آمد و رای اکثریت اعضاء شورا معتبر است.
تبصره پزشک معاین اولیه که در مورد انجام خدمت دوره ضرورت و یا معافیت مشمولی اظهارنظر نموده باشد مجاز به اظهارنظر مجدد درباره همان مشمول در شورای پزشکی موضوع ماده 11 این آیین نامه نمیباشد.
ماده 14 : مشمولان در شورای پزشکی به صورت بالینی مورد معاینه قرار میگیرند و چنانچه بیماری یا نقص عضو آنان مشهود و یا به نحوی برای اعضاء شورای پزشکی محرز باشد شورا برابر مواد فصل سوم این آیین نامه اعلام نظر می نماید.
تبصره در صورتی که بیماری مشمولان موضوع این ماده با معاینه بالینی مشخص نگردد مطابق قانون نحوه معاینه پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی مصوب 5 / 7 / 68 مجلس شورای اسلامی و آییننامه اجرایی مربوطه با آنان رفتار خواهد شد.
ماده 21 : به مشمولانی که به علت ابتلا به بیماری به طور موقت (توسط شوراهای پزشکی شهرستان یا شورای عالی پزشکی و یا شوراهای پزشکی نیروهای مسلح در حین خدمت) قادر به انجام خدمت ضرورت نباشند به منظور درمان برای مدتی که شوراهای پزشکی تعیین مینماید و در هرحال از یک سال تجاوز نخواهند کرد معافیت موقت پزشکی داده خواهد شد و بار دوم مجدداً در شورای پزشکی شهرستان معاینه شده و در صورت ادامه بیماری علیرغم اقدامات درمانی لازم به همان نحو اقدام و در صورتی که در سال سوم قادر به انجام خدمت نباشند به طور دائم از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد.
ماده 23 : اظهارنظر در مورد نیاز داشتن به مراقبت و نگهداری بستگان مشمولانی که مدعی کفالت هستند با شورای پزشکی مندرج در این آیین نامه خواهد بود، رای اکثریت اعضاء شورا معتبر است.
ماده 24 : چنانچه پرسنل وظیفه در طول مدت خدمت (اعم از دوره آموزش یا بعد از آن) وسیله شورای پزشکی بهداری یا بیمارستانهای نیروهای مسلح معاینه و تشخیص داده شود که مشمولی که دارای بیماری یا نقص عضوی مربوط به قبل از اعزام به خدمت م. ب. که برابر بند و ماده این آییننامه موجب معافیت موقت یا دائم از خدمت خواهد بود اینگونه پرسنل وظیفه ضمن تسویه حساب با اوراق اعزامی و صورتجلسه شورای پزشکی ملصّق به عکس مشمول به حوزه اعزام کننده اعاده خواهند شد و از معافیت پزشکی استفاده خواهند نمود مگر این که معاینه پزشکی آنان مورد اعتراض باشد که در این صورت به شورای عالی پزشکی موضوع ماده 44 قانون خدمت وظیفه عمومی معرفی و برابر نظر شورای مذکور عمل خواهد شد.
ماده 25 : در صورتی که مشمولان در حین خدمت دوره ضرورت مبتلا به نقص عضو یا بیماری شوند بهداری نیروی مربوطه باید آنان را تحت معالجه قرارداده پس از اتمام مدت معالجه که کمتر از6ماه نباشد طبق نظر شورای پزشکی بیمارستانهای نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران که پزشکان آن مورد تایید عقیدتی سیاسی در نیروهای مربوطه هستند و مستند به بند و ماده این آیین نامه قادر به انجام خدمت نباشند از بقیه خدمت معاف دائم خواهند بود.
ماده 27 : پرسنل وظیفه که بیماری آنان ناشی از وقایع و حوادثی باشد که به سبب خدمت یا به واسطه آن به وقوع پیوسته است و مشمول معافیتهای ماده 25 این آیین نامه نگردند و پس از خاتمه درمان قادر به ادامه خدمت تشخیص داده شوند تمام مدت بیماری و استراحت پزشکی آنان اعم از متوالی یا متناوب جزو خدمت دوره ضرورت محسوب میشود.
ماده 28 : پرسنل وظیفه ای که به سبب خدمت دوره ضرورت به علت ابتلا به بیماری یا نقص عضو از انجام بقیه خدمت معاف میشوند حسب مورد از مزایای قانون و آیین نامه بیمه نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و نیروهای نظامی و انتظامی استفاده نموده و برای ادامه درمان به سازمانها و موسسات درمانی دولتی معرفی و اعزام خواهند شد.
فصل سوم(اصلاحی 1382/07/06) : بخش تخصصی
انواع بیماریها که براساس مقررات ماده (2) این آیین نامه در طبقه بندی مشمولان وظیفه از نظر وضع مزاجی و استعداد جسمی و روانی ملاک عمل است به شرح بخشهای زیر م. ب.:
بخش اول (اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای عمومی
بند 15(الحاقی 1376/12/25) : بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن فعال معاف دائم.
بند 16(الحاقی 1376/12/25) : بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن لبولی و مداوم معاف دائم.
بند 17(الحاقی 1376/12/25) : ناقلین HBSAG چنانچه HBSAG و HBVDNA سرم آنها مثبت معاف دائم.
بند 18(الحاقی 1376/12/25) : بیماران مبتلا به هپاتیت حاد C و D به مدت یک سال معاف موقت.
بند 19(الحاقی 1376/12/25) : بیماران مبتلا به نقص ایمنی سلولی اکتسابی و حاملین ویروس HIV معاف دائم.
بند 2(اصلاحی 1376/12/25) - بیماریهای غده تیروئید:
ه-) ندولهای گرم معاف دائم
الف) تومورهای بیضه توام با افزایش یا کاهش فعالیت بیضه معاف دائم
ه-) بیماری ویلسون همراه با علائم مشخص بالینی معاف دائم
بخش سوم(اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای پوست و بافت های زیرپوست
ماده 31(اصلاحی 1382/07/06) : مشمولان مبتلاء به بیماریهای پوست و بافت های زیرپوست ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 (اصلاحی 1382/07/06) - انواع اگزماهای وسیع و شدید:
بند 2 (اصلاحی 1382/07/06) - عفونت های قارچی عمیق و وسیع پوست.
بند 3 (اصلاحی 1382/07/06) - هیپرئیدروز (عرق کردن کف دست) شدید معاف دائم.
بند 4 (اصلاحی 1382/07/06) - لیکن پلان پوستی و مخاطی شدید و گسترده معاف دائم.
بند 5 (اصلاحی 1382/07/06) - پسوریازیس کف دست و پا و پسوریازیس های شدید و گسترده و انورسه معاف دائم.
بند 6 (اصلاحی 1382/07/06) - سل های پوستی معاف دائم.
بند 7 (اصلاحی 1382/07/06) - لوپوس اریتماتوسیستمیک و لوپوس اریتماتودیسکوئید معاف دائم.
بند 8 (اصلاحی 1382/07/06) - خال های پیگماته آنژیوم های وسیع و غیرقابل عمل.
الف) توام با اختلالات عملی و یا در سر و صورت که کراهت منظر ایجاد کرده باشد معاف دائم.
بند 9 (اصلاحی 1382/07/06) - میکوزیس فونکوئید و سایر لنفومای پوستی و پاراپسوریازیس با پلاکهای بزرگ معاف دائم.
بند 10(اصلاحی 1382/07/06) - سیکاتریس های جلدی درصورتی که وسیع و ضخیم بوده یا چسبندگی با اطراف داشته به طوری که مانع حمل تجهیزات و تمرینات نظامی بوده یا تمایل به زخم شدن داشته باشد یا اختلالات عمل تولید نموده باشد معاف دائم.
بند 11 (اصلاحی 1382/07/06) - اسکلرودرمیها- آتروفی های پوستی درصورتی که وسیع و پیش رونده باشند معاف دائم.
بند 12 (اصلاحی 1382/07/06) - ویتیلیکو گسترده صورت و یا هر دو دست و یا بیش از 40٪ کل بدن معاف دائم.
بند 13 (اصلاحی 1382/07/06) - عوارض پوستی شدید که در اثر اختلالات عروقی ایجاد شده باشد مانند فلبیت های عمقی و سطحی که با ورم مزمن اندام توام باشد معاف دائم.
بند 14 (اصلاحی 1382/07/06) - هیپودرمیتهای ندولر و شدید و منتشر و مقاوم و توام با علائم سیستمیک معاف دائم.
بند 15 (اصلاحی 1382/07/06) - درماتیتهای بولوز غیرمیکروبی اکتسابی و درماتیت های بولوز مادرزادی و اکرودرماتیت مزمن هالوپو، آکرودرماتیس، آنتروپاتیکا معاف دائم.
بند 16 (اصلاحی 1382/07/06) - هیپرکراتوز کف هر دو دست و یا هر دو پا:
بند 17 (اصلاحی 1382/07/06) - فرونکولوز شدید و وسیع یک سال معاف موقت.
بند 18 (اصلاحی 1382/07/06) - بیماریهای پوستی که در حین انجام خدمت وظیفه یا در اثر حساسیت و یا مسمویت نسبت به مواد شیمیایی (شغلی، دارویی، جنگی) ایجاد شده باشد و به درمان مقاوم باشد معاف دائم.
بند 19(اصلاحی 1382/07/06) - کهیر:
بند 20 (اصلاحی 1382/07/06) - آلوپسی آرآتا همراه با کراهت منظر یاتوتالیس و یایونیورسالیس معاف دائم.
بند 21 (اصلاحی 1382/07/06) - بیماریهای کلاژن - اسکلرودرمی ها- پلی آرتریت نودوزا، واسکولیت های لنفوسیتی، واسکولیت های دارویی درصورتی که وسیع بوده و سبب اختلال عملی گردند معاف دائم.
بند 22 (الحاقی 1382/07/06) - انواع آگنه وقتی که شدید باشد و یا منظره صورت را تغییر دهد و یا اینکه ناحیه وسیعی از گردن، کتف ها، سینه و پشت را فراگرفته باشد معاف دائم.
بند 23 (الحاقی 1382/07/06) - لیشمانیوز (سالک پوستی).
بند 24 (الحاقی 1382/07/06) - سارکوئیدوز پوست معاف دائم.
بند 25 (الحاقی 1382/07/06) - بیماری ژنودرماتوز مانند توبروزاسکلروزیس، رکلین هوزن، آلبینیسم، اکتیوزمادرزادی، کزرودرماپیکمانتوزا، پورفیری معاف دائم.
بند 26 (الحاقی 1382/07/06) - ایکتیوز گسترده مادرزادی یا اکتسابی معاف دائم.
بخش چهارم(اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای داخلی مغز و اعصاب (نورولوژی)
ماده 32 - مشمولان مبتلا به بیماریهای داخلی مغز و اعصاب ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 (الحاقی 1382/07/06) - اختلالات استحاله ای سلولهای عصبی (مانند فریدریش و....) معاف دائم.
بند 2 (الحاقی 1382/07/06) - اختلالات تعادلی مخچه ای معاف دائم.
بند 3 (الحاقی 1382/07/06) - انواع میلیتها و سکل انها.
بند 5 (الحاقی 1382/07/06) - مولتیپل اسکلروزیس یا MS معاف دائم.
بند 6 (الحاقی 1382/07/06) - انواع صغر عضلانی عضلات بزرگ مشروط براینکه اختلال شدید و مشهود ایجاد کرده باشد معاف دائم.
بند 7 (الحاقی 1382/07/06) - انواع مبوپاتی های اولیه و ثانویه معاف دائم.
بند 8 (الحاقی 1382/07/06) - اختلالات مادرزادی سیستم اعصاب مرکزی از هرنوع معاف دائم.
بند 9 (الحاقی 1382/07/06) - انواع پاراپلژی ها، پاراپارزی ها، همی پلژی ها، همی پارزیها و منوپلژیها معاف دائم.
بند 10 (الحاقی 1382/07/06) - انواع اختلالات و حرکات غیرطبیعی عضوی مربوط به دستگاه خارج هرمی معاف دائم.
بند 11 (الحاقی 1382/07/06) - انواع صرع به شرط ثبوت کلینیکی و یا پاراکلینیکی در یکی از مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
تبصره(الحاقی 1382/07/06) : درمواردی که شروط فوق تحقق نیابد ولی مدارک قابل استناد دال بر سابقه صرع موجود باشد به خدمت غیررزمی اعزام ودر مشاغل مناسب گمارده شود درصورتی که در حین خدمت صرع ثابت شود معاف دائم.
بند 12 (الحاقی 1382/07/06) - انواع پلی نوریتهای بهبود نیافته و سکل آنها با تایید الکترودیاگنوزیس به شرط ثبوت کلینیکی و پاراکلینیکی در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
بند 13 (الحاقی 1382/07/06) - انواع نوروفیبروماتوزها:
بند 14 (الحاقی 1382/07/06) - سابقه مننژیت های مزمن و سکل انواع مننژیت درصورت داشتن اختلال عملی و عصبی به شرط ثبوت در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
بند 15 (الحاقی 1382/07/06) - انواع نورالژیها معاف از رزم.
بند 16 (الحاقی 1382/07/06) - انواع فلج اعصاب کراینال.
بند 17 (الحاقی 1382/07/06) - انواع سکته های مغزی و ضایعات عروقی مغز:
بند 18 (الحاقی 1382/07/06) - بیماری میاستنی گراویس با اثبات کلینیکی یا پاراکلینیکی در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
بند 19 (الحاقی 1382/07/06) - تورتیکولی معاف دائم.
بند 26 - بیماریهای روانی ناشی از جنگ و حوادث مانند موج گرفتگی و پسیکوزها:
الف) در صورتی که استقرار یافته باشد (به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی توسط دو نفر روانپزشک) معاف دائم
بند 27 - اختلال رفتار (عدم تعادل عصبی و روانی) و کژخوئیها به طوری که مغایر شئونات نظامی باشد همچنین انحرافات اخلاقی و جنسی مانند ترانس سکسوالیسم معاف دائم
بخش پنجم(اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای روانپزشکی
ماده 33 - مشمولان مبتلا به بیماریهای روانپزشکی ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند1 (الحاقی 1382/07/06) - انواع پسیکوزها شامل (اسکیزوافکتیو، اختلالات هذیانی، پسیکوزهای آتیپیک مزمن) معاف دائم.
بند 2 (الحاقی 1382/07/06) - اختلالات خلقی.
بند 3 (الحاقی 1382/07/06) - انواع اختلالات شخصیتی.
بند 4 (الحاقی 1382/07/06) - انواع نوروزهای شدید و مقاوم به درمان و مزاحم معاف دائم.
بند 5 (الحاقی 1382/07/06) - انواع نقیصه های عقلانی و کند ذهنی ها (عقب ماندگی ها).
بند 6 (الحاقی 1382/07/06) - اختلالات تکلم و لکنت زبان درصورتی که علت روانی یا نورولوژیک داشته باشد.
بند 7 (الحاقی 1382/07/06) - بیماریهای روانی ناشی از جنگ و حوادث.
بند 8 (الحاقی 1382/07/06) - اختلال رفتار (عدم تعادل عصبی و روانی) و کژخوئیها به طوری که مغایر شئونات نظامی باشد همچنین انحرافات اخلافی و جنسی مانند ترانس سکسوالیسم معاف دائم.
بند 9 (الحاقی 1382/07/06) - اختلالات کنترل تکانه معاف دائم.
تبصره (الحاقی 1382/07/06) : تیک های (تکانه های) ضعیف و گذرا مثل پلک زدن و..... معاف از رزم.
بخش ششم(اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای جراحی مغز و اعصاب
ماده 34 (اصلاحی 1382/07/06) - مشمولان مبتلا به بیماریهای جراحی مغز و اعصاب ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 (اصلاحی 1382/07/06) - معایب ستون فقرات (مادرزادی یا اکتسابی).
بند 2 (اصلاحی 1382/07/06) - اسپوندیلولیزیس و اسپوندیلولیستزیس معاف دائم.
بند 3 (الحاقی 1382/07/06) - انواع هرنی دیسکال با علائم کلینیکی و رادیولوژی عمل شده و عمل نشده معاف دائم.
(درمورد بیماران عمل شده انجام میلوگرافی و یا MRI ستون فقرات که در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی انجام شده باشد منضم به تایید رادیوگرافی ضروری است)
بند 4 (الحاقی 1382/07/06) - تومورهای استخوانی خوش خیم ستون فقرات.
بند 5 (الحاقی 1382/07/06) - انواع شکستگی های تازه و مهره ها (بدنه، تیغه، زوائد مفصلی) معاف دائم.
بند 6 (الحاقی 1382/07/06) - تغییر شکلهای مادرزادی و واضح جمجمه مانند هیدرو سفالی، میکروسفالی معاف دائم.
بند 7 (الحاقی 1382/07/06) - اختلالات عروقی مغز با و بدون علائم کلینیکی (مثل انوریسم و A.V.M) معاف دائم.
بند 8 (الحاقی 1382/07/06) - سابقه عمل جراحی روی مغز معاف دائم.
بند 9 (الحاقی 1382/07/06) - کمپرسیونهای نخاعی مانند تومورهای استخوانی مهره ها و یاسکل عفونتها و آراکنوئیدیتها خواه به مرحله فلج رسیده باشد یا نرسیده باشد معاف دائم.
بند 10 (الحاقی 1382/07/06) - هرنوع جسم خارجی در داخل جمجه و کانال نخاعی معاف دائم.
بند 11 (الحاقی 1382/07/06) - دنده گردنی.
بند 12 (الحاقی 1382/07/06) - نوراسیک اوت لند سندرم با تائید کلینیکی و یا رادیولوژی معاف دائم.
بند 13 (الحاقی 1382/07/06) - انواع خونریزی های سربرومننژه.
بند 14 (الحاقی 1382/07/06) - تروماهای عصبی.
بخش هفتم(اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای ریه و قفسه صدری
ماده 35 : مشمولان مبتلا به بیماری های ریه و قفسه صدری ب. ت. ب. نوع بیماری که بدان مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند 1 (الحاقی 1382/07/06) - تغییر شکل و نقص های مادرزادی حجاب حاجز(نبودن دیافراگم یا فلج حجاب حاجز) معافیت دائم.
بند 2 (الحاقی 1382/07/06) - تغییر شکلهای مادرزادی قفسه صدری مانند سینه فرورفته (سینه قیفی شکل)، جناغ برجسته یا فقدان عضلات تنفسی:
بند 3 (الحاقی 1382/07/06) - تغییر شکلهای مادرزادی مجاری هوایی (فیستولها و تراکئوبرونکومگالی) معاف دائم.
بند 4 (الحاقی 1382/07/06) - عدم تشکیل قسمتی از ریه (آژنزی ریه) و آپلازی کامل یا جزیی که ایجاد اختلال در عمل تنفسی نموده باشد معاف دائم.
بند 5 (الحاقی 1382/07/06) - اسننیت و استئومیلیت دنده ها یا ترقوه یا جناغ سینه یا کتف:
بند 6 (الحاقی 1382/07/06) - شکستگی دنده ها یا جناغ یا کتف با ترقوه که موجب اختلال عمل تنفسی یا تغییر شکل شدید آنان شده باشد به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی معاف دائم.
بند 7 (الحاقی 1382/07/06) - سیکاتریس سوختگی وسیع و یا سیکاتریس های اعمال جراحی که ایجاد اختلال عمل تنفسی نماید معاف دائم.
بند 8 (الحاقی 1382/07/06) - انواع پلورزیها:
بند 9 (الحاقی 1382/07/06) - سابقه پنوموتوراکس خودبخودی:
الف) سابقه پنوموتوراکس خودبخودی (یکبار تائید شده) معاف از رزم.
بند 10 (الحاقی 1382/07/06) - سارکوئیدوز، فیبروز ریه، سندروم کارتاژنز معاف دائم.
بند 11 (الحاقی 1382/07/06) - تومورهای حجاب حاجز و یا جنب اعم از خوش خیم و بدخیم معاف دائم.
بند 12 (الحاقی 1382/07/06) - بیماریهای قارچی مزمن ریه معاف دائم.
بند 13 (الحاقی 1382/07/06) - پنوموکونیوزها معاف دائم.
بند 14 (الحاقی 1382/07/06) - آمفیزم ریه:
الف) به صورت منتشر معاف دائم.
بند 15 (الحاقی 1382/07/06) - کیست های مختلف ریه (هیداتیک، درموئید) پلوروپری کاردیال و کیست های هوایی بزرگ و متعدد معاف دائم.
بند 16 (الحاقی 1382/07/06) - آبسه ریوی و سکلهای وسیع عفونی معاف دائم.
بند 17 (الحاقی 1382/07/06) - برونشکتازی:
بند 18 (الحاقی 1382/07/06) - برونشیت مزمن که تولید عوارض بالینی نموده باشد معاف دائم.
بند 19 (الحاقی 1382/07/06) - آسم به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی:
بند 20 (الحاقی 1382/07/06) - تومورهای برونش به طور کلی اعم از بدخیم و خوش خیم معاف دائم.
بند 21 (الحاقی 1382/07/06) - اجسام خارجی ریه، برونش و مدیاستن که عارضه ریوی ایجاد کرده و باعث اختلال در فونکسیون ریه شده باشد به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی معاف دائم.
بند 22 (الحاقی 1382/07/06) - سابقه اعمال جراحی سینه اعم از برداشتن بیش از یک دنده و توراکوپلاستی ورزکسیون ریه و دکورتیکاسیون معاف دائم.
بند 23 (الحاقی 1382/07/06) - تنگی های تراشه برونشها که ایجاد اختلالات عملی کرده باشد معاف دائم.
بند 24 (الحاقی 1382/07/06) - تومورهای مدیاستن، مدیاستئیت های مزمن علائم فشار به مدیاسیتن معاف دائم.
بخش هشتم(اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای استخوان (اسکلت)
ماده 36 : مشمولان مبتلا به بیماریهای استخوانها (اسکلت) ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود.
بند 1 (الحاقی 1382/07/06) - انحرافات ستون فقرات مادرزادی یا اکتسابی.
بند 2 (الحاقی 1382/07/06) - اسپینابیفیدااکولتا، ساکرالیزاسیون، لومباریزاسیون خدمات غیررزمی.
بند 3 (الحاقی 1382/07/06) - هرگونه اعمال جراحی (استخوانی) ستون فقرات معاف دائم.
بند 4 (الحاقی 1382/07/06) - شکستگی های قدیمی حفره کوتیل (استابولوم) چنانچه با تغییرشکل حفره و یا عارضه دیگر مفصلی همراه باشد معاف دائم.
بند 5 (الحاقی 1382/07/06) - نکروزآواسکولار سر استخوان ران به هر علت- معاف دائم.
بند6 (الحاقی 1382/07/06) - شکستگی های لکن:
بند 7 (الحاقی 1382/07/06) - بیماری شونرمان خدمات غیر رزمی.
بند 8 (الحاقی 1382/07/06) - استئومیلیت:
بند 9 (الحاقی 1382/07/06) - تومورهای استخوانی خوش خیم.
بند 10 (الحاقی 1382/07/06) - کیستهای استخوانی:
بند 11 (الحاقی 1382/07/06) - شکستگی ها:
بند 12 (الحاقی 1382/07/06) - قطع یا فقدان یکی از اندامها معاف دائم.
بند 13 (الحاقی 1382/07/06) - کوتاهی پا:
بند 14 (الحاقی 1382/07/06) - سینوویال کندروماتوزیس مفاصل همراه با اختلال عملی معاف دائم.
بند 15 (الحاقی 1382/07/06) - آنکیلوز کلیه مفاصل بزرگ (هانش، زانو، آرنج، شانه، مچ پا، مچ دست) معاف دائم.
بند 16 (الحاقی 1382/07/06) - محدودیت حرکات مفاصل:
تبصره (الحاقی 1382/07/06) : درموارد مشکوک زیر بیهوشی اندازه گیری شود.
بند 17 (الحاقی 1382/07/06) - دررفتگی مکرر و یا قدیمی و مادرزادی مفاصل بزرگ (مستند به 2 رادیوگرافی درحال دررفتگی در بیمارستانهای ن.م و یا مورد وثوق) عمل شده و نشده معاف دائم.
بند 18 (الحاقی 1382/07/06) - شلی لیگامانهای زانو و مچ پا و در رفتگی عادتی مفاصل که مانع تمرینات نظامی باشد خدمات غیر رزمی.
بند 19 (الحاقی 1382/07/06) - سندرم ایسکمیک ولکمن:
بند 20 (الحاقی 1382/07/06) - فقدان کامل شست (از مفصل M.C.P) و یا فقدان ارزش کاری آن در یک دست معاف دائم.
بند 21 (الحاقی 1382/07/06) - فقدان انگشتان دست:
بند 22 (الحاقی 1382/07/06) - عوارضی که مانع بازشدن و یا تا شدن انگشتان دست شود مانند سنداکتیلی و....
الف)(الحاقی 1382/07/06) در بیش از دو انگشت (مرکب) معاف دائم.
تبصره (الحاقی 1382/07/06) : چنانچه یک انگشت قطع شده و انگشت دیگر همان دست بیش از 50٪ عملکرد خود را از دست داده باشد معاف دائم.
ب)(الحاقی 1382/07/06) در دو انگشت (ساده) خدمات غیر رزمی.
بند 23 (الحاقی 1382/07/06) - کوتاهی اندام فوقانی در مقایسه با یکدیگر درصورتی که بیش از 5 سانتیمتر باشد معاف دائم.
بند 24 (الحاقی 1382/07/06) - سینوستوز استخوانهای ساعد:
بند 25 (الحاقی 1382/07/06) - کوبیتوس واروس و والگوس:
بند 26 (الحاقی 1382/07/06) - کوکساپلانا، کوکساوارا، کوکساماگنا، کوسا والگا معاف دائم.
بند 27 (الحاقی 1382/07/06) - پارگی منیسک زانو عمل شده یا نشده خدمات غیر رزمی.
بند 28 (الحاقی 1382/07/06) - پارگی شدید و کامل رباطهای جانبی و متقاطع زانو که باعث ناپایداری مفصل گردد.
ه-) در افراد جراحی شده بدون اختلاف عملی معاف از رزم.
بند 29 (الحاقی 1382/07/06) - ژنووالگوم، ژنووارم، ژنورکورواتوم.
بند 30 (الحاقی 1382/07/06) - صافی کامل کف یا هر دو پا درانواع سخت (Rigid) و یا با تحدّب شدید استخوانی و یا با انحراف پاشنه پا معاف دائم.
بند 31 (الحاقی 1382/07/06) - پارگی بهبود نیافته تاندون آشیل معاف دائم.
بند 32 (الحاقی 1382/07/06) - تغییر شکل اکتسابی یا مادرزادی استخوانهای تارس و متاتارس (هالوس والگوس شدید) خدمات غیر رزمی.
بند 33 (الحاقی 1382/07/06) - قطع انگشتان پا:
بند 34 (الحاقی 1382/07/06) - اکی نیسم معاف دائم.
بند 35 (الحاقی 1382/07/06) - اوریب بودن مفصل مچ پا:
بند 36 (الحاقی 1382/07/06) - از بین رفتن قسمتی از استخوانهای کف پا یا هر نوع تغییرات استخوانی دیگری که مانع انجام تمرینات نظامی باشد و یا در پوشیدن پوتین اشکال ایجاد نماید معاف دائم.
بند 37 (الحاقی 1382/07/06) - بیماریهای اسکلتی استخوانی نظیر استئوژنس ایمپرفکتا، آرتروگریپوزیس، سکلهای شدید ناشی از CP، پولیو و انهدام کامل پاشنه (نکروز استخوان تالوس) در انواع شدید معاف دائم.
بند 38 (الحاقی 1382/07/06) - استنوکوندریت دیسکانت زانو، هیپ و مچ پا معاف دائم.
بند 39 (الحاقی 1382/07/06) - بیماریهای جوش نخوردگی اسکافوئید و کن باخ همراه با اختلال عملکرد معاف دائم.
بند 31 - پارگی بهبود نیافته تاندون آشیل معاف دائم
بند 32 - در رفتگی مکرر استخوان کشکک - خدمات غیر رزمی
بند 34 - تغییر شکل اکتسابی یا مادرزادی استخوانهای تارس- خدمات غیر رزمی
بند 36 - قطع شست در یک پا - خدمات غیر رزمی
بند 37 - اوریب بودن مفصل مچ پا الف) در موارد شدید معاف دائم ب) در موارد خفیف خدمات غیر رزمی
بند 38 - سینوویتهای مزمن مفصلهای بزرگ که غیر قابل علاج باشد - معاف دائم
بند 39 - سینوویال کندروماتوزیس همراه با اختلال عملی:
الف) در مفاصل بزرگ معاف دائم
ب) در مفاصل کوچک خدمات غیر رزمی
بند 40 - شکستگی مهره ها که:
الف) منجر به کاهش ارتفاع مهره بیش از30 درصد شده باشد معاف دائم
ب) در کمتر خدمات غیر رزمی
بند 41 - تورتیکولی معاف دائم
بند 42 - سینوستوز استخوانهای ساعد:
ب) در یک دست خدمات غیر رزمی
بند 43 - از بین رفتن قسمتی از استخوانهای کف پا یا هر نوع تغییرات دیگری که مانع انجام تمرینات نظامی باشد و یا در پوشیدن پوتین اشکال ایجاد نماید معاف دائم
بخش نهم(اصلاحی 1382/07/06) : بیماریهای شکم و دستگاه گوارش و جراحی عمومی
ماده 37(اصلاحی 1382/07/06) : مشمولان مبتلا به بیماریهای شکم و دستگاه گوارش و رشته جراحی عمومی ب. ت. ب. نوع بیماری که به آن مبتلاء میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده می کنند:
بند 1 (اصلاحی 1382/07/06) - اعمال جراحی روی کبد، کیسه صفرا، مجاری صفراوی و پانکراس معاف دائم.
بند 2 (اصلاحی 1382/07/06) - فیبروز و سیروز کبدی معاف دائم.
بند 3 (اصلاحی 1382/07/06) - آسیت به هر علت معاف دائم.
بند 4 (اصلاحی 1382/07/06) - کیست های دستگاه گوارش و طحال معاف دائم.
بند 5 (اصلاحی 1382/07/06) - همانژیوم کبدی:
بند 6 (اصلاحی 1382/07/06) - سنگ کیسه صفرا و مجاری صفراوی معاف دائم.
بند 7 (اصلاحی 1382/07/06) - بیماریهای مادرزادی و اکستابی مجاری صفراوی معاف دائم.
بند 8 (اصلاحی 1382/07/06) - پورتالهایپرتانسیون به هر علت معاف دائم.
بند 13(اصلاحی 1376/12/25) :
بند 21 - هر گونه اعمال جراحی روی دستگاه هاضمه که تولید اختلالات گوارشی کرده باشد و یا منجر به برداشتن قسمتی از عضو (به جزآپاندیس) شده باشد و یا آناستوموز شده و یا چسبندگی وسیع ایجاد کرده باشد - معاف دائم
بند 9 - اختلالات ایمونولوژیک ارثی و اکتسابی با تایید مراکز درمانی نیروهای مسلح جا- ا معاف دائم
بند 11 - اختلالات بیولوژیکی مولکولی هموگلوبین با تایید مراکز درمانی ن م ج ا:
بند 13 - هیپراسپلینیزم توام با کمبود پلاکت ها یا گلبول های سفید و قرمز معاف دائم
ه- هیپرمتروپی بیش از شش دیوپتری یک چشم - معاف دائم
ه-) مجموع دیوپتر میوپی بیش از 10 دیوپتری هر دو چشم - معاف دائم
ه-) چنانچه آستیگماتیسم ساده یا مرکب هر دو چشم در مجموع بیش از هشت دیوپتری باشد - معاف دائم
ه-) مجموع دیوپتر آستیگمات ساده یا مرکب هر دو چشم بیش از 10 دیوپتر - معاف دائم
تبصره (اصلاحی 1376/12/25) - کراتوکون یا آستیگماتیسم نامنظم که غیرقابل اندازه گیری با کراتومتری باشد برای مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و برای مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی.
تبصره - پرولاپس دریچه ای که منجر به نارسائی نشده باشد خدمات غیر رزمی
بند 3 - هر نوع نارسائی و بیماری کورونر در هر درجه و حالتی که باشد مشروط برآنکه الکترو کاردیو گرافی آن را تایید نماید معاف دائم.
بخش شانزدهم - بیماریهائی که در آیین نامه معافیت پزشکی
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
مصوب 1393/02/21 هیات وزیران
هیئت وزیران در جلسه 1393/2/21 به پیشنهاد وزارتخانه های دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، کشور و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تایید ستاد کل نیروهای مسلح و به استناد تبصره (1) ماده (39) اصلاحی قانون خدمت وظیفه عمومی - مصوب 1390- آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی را به شرح زیر تصویب کرد:
در این آییننامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح به کار می روند:
الف - قانون: قانون خدمت وظیفه عمومی - مصوب 1363- و اصلاحات بعدی آن.
ب - نیروی انتظامی: نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران.
پ - نیروهای مسلح: ستاد کل نیروهای مسلح، ارتش جمهوری اسلامی ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و سازمان های تابع و وابسته به آنها.
ت - وزارت: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی.
ث - سازمان: سازمان وظیفه عمومی نیروی انتظامی و رده های هم نام در استان ها.
ج - شورای شهرستان: شورای پزشکی سازمان در شهرستان ها، موضوع تبصره های (1) و (2) ماده (41) قانون.
چ - شورای استان: شورای عالی پزشکی سازمان در استان ها، موضوع ماده (42) مکرر قانون.
ح - شورای سازمان: شورای عالی پزشکی موضوع ماده (43) قانون.
خ - شوراها: شورای شهرستان، شورای استان و شورای سازمان.
د - شورای نیرو: شورای پزشکی بیمارستان های نیروهای مسلح موضوع ماده (42) قانون.
ذ - شورای پزشکی: شورای شهرستان یا شورای نیرو حسب مورد.
ر - مشمولان: کسانی که در شمول قانون قرار دارند از جمله کارکنان وظیفه.
تبصره - سایر اصطلاحات به کار رفته در این آییننامه، مبتنی بر معانی و تعاریف به کار گرفته شده در قانون و آییننامه اجرایی آن م. ب..
مشمولان از نظر توان و سلامتی جسمی و روانی در چهار دسته قرار می گیرند:
الف - دسته یکم: کسانی که از لحاظ جسمی و روانی، سالم بوده و قادر به انجام خدمت دوره ضرورت هستند.
ب - دسته دوم: کسانی که دچار بیماری یا نقص عضو یا اختلال روانی جزئی هستند و اگرچه به دلیل عدم برخورداری از سلامتی کامل، توان انجام امور رزمی را ندارند ولی به تناسب نوع بیماری یا نقص عضو و با لحاظ میزان تحصیلاتشان، قادر به انجام خدمت دوره ضرورت در امور غیر رزمی هستند و به عنوان مشمولان معاف از رزم شناخته میشوند.
ج - دسته سوم: کسانی که دچار عدم رشد یا بیماری های جسمی یا روانی درمان پذیر هستند و به دلیل اینکه باید برای بازیابی سلامت، تحت درمان و معالجات لازم قرار گیرند، در مدتی که براساس ضوابط موضوع این آییننامه و پیوست آن تعیین میگردد، قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نیستند و در مدت مذکور، به عنوان مشمولان معاف موقت پزشکی شناخته میشوند.
د - دسته چهارم: کسانی که دچار بیماری یا نقص عضو یا اختلال روانی غیرقابل درمان هستند و به طور دائم، قادر به انجام خدمت دوره ضرورت در امور رزمی یا غیر رزمی نیستند و آن دسته از مشمولان معاف موقت پزشکی که با رعایت ترتیبات مقرر در ماده (40) قانون و ماده (25) این آییننامه، نیاز به معالجات طولانی مدت (بیش از دو سال) دارند و به عنوان مشمولان معاف دائم پزشکی شناخته میشوند.
تبصره - ب. ت. ب. ضوابط این ماده، مشمولان دچار بیماری ها، عدم رشدها و نقص عضوهای به شرح فهرست پیوست که تأیید شده به مهر دفتر هیئت دولت است، حسب میزان تحصیلاتشان، در دسته تعیین شده مربوط قرار می گیرند.
مشمولان به هنگام معرفی برای اعزام به خدمت، باید از نظر سلامت جسمی و روانی توسط یک پزشک که در این آییننامه پزشک اول نامیده میشود، به شرح مواد این آییننامه مورد معاینه قرار گیرند.
پزشک اول، یک نفر از پزشکان نیروهای مسلح م. ب. و در صورت نبودن، از پزشکان غیرنظامی متعهد که صلاحیت آنان به وسیله نیروی انتظامی تأیید شده باشد، استفاده خواهد شد.
پزشک اول، وضعیت جسمی و روانی مشمولان را با لحاظ ماده (2) این آییننامه، مورد معاینه قرار داده و نتیجه را در برگه معاینه اولیه که توسط سازمان تهیه میشود، درج و مهر و امضا مینماید.
در صورتی که پزشک اول، مشمول را جزء دسته یکم موضوع ماده (2) تشخیص دهد و وی به این تشخیص، اعتراض داشته باشد یا مشمول را جزء دسته های دوم تا چهارم تشخیص دهد، موضوع برای اظهار نظر به شورای شهرستان احاله خواهد شد.
شورای شهرستان از سه نفر پزشک نیروهای مسلح تشکیل میگردد و رأی اکثریت آنان ملاک عمل است
تبصره 1- در صورتی که تأمین پزشکان مورد نیاز از نیروهای مسلح امکان پذیر نباشد، نیروی انتظامی از پزشکان غیرنظامی مورد تأیید، در شورای شهرستان استفاده خواهد کرد.
تبصره 2- چنانچه یکی از اعضای شورای شهرستان، مشمولی را به عنوان پزشک اول مورد معاینه قرارداده باشد، مجاز به اظهار نظر درباره همان مشمول، در شورای شهرستان نمیباشد.
شورای شهرستان، مشمولان موضوع ماده (6) این آییننامه را به صورت بالینی مورد معاینه قرارداده و چنانچه بیماری یا نقص عضو آنان مشهود باشد یا به نحوی برای اعضای شورای شهرستان محرز باشد، براساس مفاد این آییننامه و پیوست آن، درباره معافیت پزشکی مشمولان، اظهار نظر مینماید و در غیر این صورت، پس از انجام معاینه تخصصی در نزدیک ترین بیمارستان نیروهای مسلح یا مرکز مجهز وزارت و اخذ نظر پزشک متخصص، اظهار نظر خواهد نمود.
تبصره - نظرات تخصصی موضوع این ماده، جنبه مشورتی داشته و شورای شهرستان الزامی به پذیرش آنها ندارد.
چنانچه پس از معاینه مشمول در شورای شهرستان و قبل از اعزام به خدمت، تغییری در وضع جسمی یا روانی وی حاصل شده و بیماری جدیدی به وجود آید یا بیماری قبلی تشدید شود که به تشخیص سازمان و با کسب نظر مشورتی پزشک معتمد، قادر به انجام خدمت نباشد، مشمول مجدداً در شورای شهرستان مربوط مورد معاینه قرار گرفته و نظر اخیر شورای یاد شده ملاک عمل م. ب..
رسیدگی به تقاضای معافیت پزشکی مشمولانی که برابر قانون و آییننامه اجرایی مربوط، به تحصیل اشتغال داشته و از معافیت تحصیلی استفاده می نمایند، پس از فراغت از تحصیل یا ترک تحصیل یا اخراج به عمل خواهد آمد، مگر در خصوص نقص عضو یا بیماری هایی که براساس ضوابط این آییننامه و پیوست آن، مقطع تحصیلی در آن اثر نداشته باشد.
مشمولان مقیم خارج از کشور که درخواست رسیدگی به وضعیت معافیت پزشکی دارند، از طریق نمایندگی کنسولی دولت جمهوری اسلامی ایران در محل اقامت خود یا نزدیک ترین نمایندگی تعیین شده، به پزشک معتمد معرفی میشوند.
تبصره 1- تایید اقامت مشمولان در خارج از کشور برعهده نمایندگی کنسولی موضوع این ماده و براساس ضوابط مربوط م. ب..
تبصره 2- پزشک موضوع این ماده، با پیشنهاد وزارت امورخارجه و تأیید سازمان، از پزشکان ایرانی مقیم خارج و در صورت عدم دسترسی، از پزشکان خارجی انتخاب میگردد.
پزشک موضوع ماده (11) این آییننامه، مشمول مربوط را از نظر سلامت جسمی و روانی مورد معاینه قرارداده و در صورتی که وی را دچار بیماری، عدم رشد یا نقص عضو تشخیص دهد و یا برای تشخیص، نیازمند معاینات تخصصی و سایر اقدامات تشخیصی بداند، اقدامات لازم را برای معرفی مشمول به بیمارستان خارج از کشور مورد تایید سازمان، معمول و پس از دریافت نتیجه، مراتب را به نمایندگی مربوط اعلام مینماید.
نمایندگی موضوع ماده (12) این آییننامه، پس از اخذ نتیجه، نسبت به تشکیل و تکمیل پرونده مشمول مربوط اقدام و پرونده را پس از تأیید مسئول نمایندگی، از طریق وزارت امورخارجه جهت طرح در شورای شهرستان و اظهار نظر براساس ضوابط این آییننامه و پیوست آن و محتویات پرونده، به سازمان ارسال می کند.
تبصره - سازمان میتواند جلسات شورای شهرستان را برای رسیدگی به وضعیت مشمولان موضوع این ماده، با استفاده از پزشکان مورد تایید ایرانی داخل یا خارج از کشور، با هماهنگی وزارت امورخارجه در نمایندگی برگزار نماید.
به منظور رسیدگی به اعتراض مشمول به رأی شورای شهرستان پس از انجام معاینات تخصصی و تصمیم گیری نهایی، شورای استان، متشکل از سه نفر پزشک متخصص استان تشکیل میگردد.
به منظور رسیدگی به موارد عدم تطابق رأی شورای پزشکی، با قانون و این آییننامه و پیوست آن، که بنا به تشخیص رییس سازمان یا نماینده او تعیین میشود، شورای سازمان متشکل از سه نفر پزشک متخصص نیروهای مسلح تشکیل میگردد.
در شورای استان و شورای سازمان، رأی اکثریت پزشکان عضو، معتبر و مبنای عمل سازمان است و اعضای شورای شهرستان، امکان عضویت در آنها را ندارند.
مشمولانی که پرونده آنان به شورای استان یا شورای سازمان ارجاع میگردد موظفند ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ معرفی نامه، خود را جهت معاینه معرفی نمایند و در صورت عدم حضور، شورای مربوط حسب مورد، براساس محتویات پرونده تصمیم گیری مینماید.
معاینه مشمولان در شورای استان یا شورای سازمان، به صورت بالینی انجام می پذیرد و در صورتی که بیماری با معاینه بالینی تأیید نگردد، سازمان براساس درخواست شورای مربوط حسب مورد، موظف است مشمولان را برای معاینه تخصصی به نزدیکترین بیمارستان نیروهای مسلح یا مراکز مجهز وزارت معرفی نماید.
مشمولانی که برای معاینات تخصصی موضوع مواد (8) و (18) این آییننامه معرفی میشوند، موظفند ظرف یک ماه به بیمارستان یا مرکز تعیین شده مراجعه نمایند و در صورت عدم مراجعه در مدت تعیین شده، شورای مربوط حسب مورد، براساس محتویات پرونده، تصمیم گیری مینماید و نظر آن ملاک عمل سازمان در اعزام مشمولان به خدمت م. ب..
مشمولانی که پس از معاینه در شورای استان یا شورای سازمان، قادر به خدمت تشخیص داده شده اند، چنانچه قبل از اعزام، دچار نقص عضو یا بیماری جدیدی شوند که از نظر معافیت پزشکی تعیین کننده باشد، وضعیت جدید آنان در شورای شهرستان مورد بررسی قرار گرفته و نظر اخیر شورای شهرستان ملاک عمل م. ب..
یگان های نیروهای مسلح مجاز به ترخیص مشمولانی که قبل از اعزام، در شورای استان یا شورای سازمان معاینه شده اند، نمیباشند مگر این که در حین خدمت، بیماری یا نقص عضوی به وجود آید یا بیماری قبلی آنان تشدید یافته و از موارد معافیت دایم باشد که در این صورت براساس رأی شورای نیرو اقدام خواهد شد.
در صورتی که اعضای شوراها، مشمولان را جزء دسته اول یا دسته های دوم تا چهارم موضوع ماده (2) تشخیص دهند، مکلفند نظر خود را در برگ رأی شورای مربوط که ملصق به عکس مشمول باشد با قید نوع بیماری و مستندات موضوع این آییننامه و پیوست آن، درج و محل مربوط را با ذکر مشخصات کامل خود، شامل نام و نام خانوادگی و شماره نظام پزشکی مهر و امضا نمایند.
تبصره - تشخیص موارد معافیت دائم برای کارکنان وظیفه در حین خدمت، با شورای نیروی مربوط است.
نیروهای مسلح موظفند پزشکان مورد نیاز شوراها را به نیروی انتظامی معرفی نمایند.
تبصره - در صورتی که تامین پزشکان مورد نیاز از نیروهای مسلح امکان پذیر نباشد، شبکه بهداشت و درمان هر شهرستان، حسب درخواست سازمان، پزشکان مورد نیاز را به نیروی انتظامی معرفی مینماید.
مشمولانی که متقاضی معاینه تخصصی باشند یا به آرای شورای شهرستان اعتراض داشته باشند، هزینه های مربوط به معاینات تخصصی، اعم از بالینی و تشخیصی را پرداخت می نمایند.
به مشمولانی که به علت ابتلا به بیماری به تشخیص شوراها و در چارچوب ضوابط این آییننامه و پیوست آن، به طور موقت قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نباشند، به منظور درمان برای مدتی که شورای مربوط تعیین مینماید و در هر حال در هر مرحله، از یک سال تجاوز نخواهد کرد، معافیت موقت پزشکی داده خواهد شد و چنانچه در پایان سال دوم با وجود اقدامات درمانی، شورای یاد شده، بیماری را درمان شده تشخیص ندهد و فرد نیز قادر به انجام خدمت نباشد، از ابتدای سال سوم به طور دائم از خدمت دوره ضرورت معاف خواهد شد.
چنانچه مشمول، بنا به اظهار خود یا نظر پزشک اول، به مواد مخدر اعتیاد داشته باشد و اعتیاد وی توسط شورای شهرستان تأیید گردد، از سوی سازمان برای ترک اعتیاد در مدت شش ماه، به یکی از مراکز تحت پوشش وزارت یا سازمان بهزیستی کشور معرفی میشود و مرکز یاد شده نتیجه را ظرف مدت مذکور، به سازمان اعلام مینماید.
تبصره - ب. ت. ب. حکم تبصره (3) ماده (39) قانون، معافیت موقت پزشکی مشمولان موضوع این ماده که در مدت مقرر، به مرکز مربوط مراجعه ننمایند یا موفق به ترک اعتیاد نشوند، از لحاظ داشتن اعتیاد به مواد مخدر، قابل تمدید نخواهد بود.
کارکنان وظیفه ای که در حین خدمت دوره ضرورت، مبتلا به بیماری یا نقص عضو شوند، چنانچه پس از اتمام مدت معالجه که کمتر از شش ماه نباشد، طبق نظر شورای نیرو، قادر به انجام خدمت نبوده و براساس ضوابط این آییننامه و پیوست آن، معاف دائم پزشکی تشخیص داده شوند، از بقیه خدمت دوره ضرورت معاف میشوند و مدت معالجه آنان، جزء خدمت دوره ضرورت محسوب میگردد.
تبصره 1- چنانچه شورای نیروی مربوط تشخیص دهد که نقص عضو یا بیماری تا پایان خدمت مقرر که کمتر از شش ماه نباشد، ترمیم نشده یا بهبود نخواهد یافت، مراتب را مشروحاً در اوراق معاینه ذکر و با تنظیم صورتجلسه شورا ملصق به عکس مشمول به یگان خدمتی مربوط اعلام مینماید تا نسبت به ترخیص آنان و معرفی به سازمان اقدام شود.
تبصره 2 - کارکنان وظیفه ای که در حین خدمت به سبب بیماری مورد معاینه قرار می گیرند و به تشخیص شورای نیرو، براساس ضوابط این آییننامه و پیوست آن، شرایط معافیت دایم یا موقت داشته باشند، چنانچه بیماری آنان مربوط به قبل از اعزام باشد با تنظیم صورتجلسه شورا ملصق به عکس مشمول به یگان خدمتی مربوط اعلام تا نسبت به ترخیص آنان و معرفی به سازمان اقدام شود.
تبصره 3- حین خدمت موضوع این ماده، طول مدت قانونی خدمت دوره ضرورت از زمان اعزام تا پایان خدمت است.
تبصره 4 - کارکنان وظیفه ای که در حین غیبت یا فرار، یا به سبب ارتکاب جرم و یا به صورت ارادی، مبتلا به بیماری یا نقص عضو شوند، ابتلای آنان به بیماری یا نقص عضو، حین خدمت موضوع این ماده محسوب نشده و مدت معالجه آنان، جزء خدمت دوره ضرورت محسوب نمی گردد و از لحاظ وضعیت معافیت پزشکی، طبق نظر شورای نیرو و براساس ضوابط این آییننامه و پیوست آن، با آنان رفتار خواهد شد.
مشمولان پزشک اعم از پزشکان عمومی، دندانپزشکان و پزشکان متخصص، فقط در صورتی معاف دائم از خدمت دوره ضرورت شناخته میشوند که براساس ضوابط این آییننامه و پیوست آن، به تشخیص شوراها و شورای نیرو، قادر به اشتغال به حرفه طبابت در نیروهای مسلح نباشند و آن عده از مشمولان مذکور که از سلامت کامل برخوردار نیستند، ولی قادر به طبابت در نیروهای مسلح میباشند به خدمت دوره ضرورت اعزام میشوند و برابر نظرشورای مربوط، از خدمت سنگین که با سلامتی آنان منافات داشته باشد از جمله امور رزمی، معاف خواهند شد.
تبصره - نحوه آموزش مشمولانی که براساس حکم این ماده از امور رزمی معاف میشوند، در چارچوب حکم تبصره (2) ماده (39) قانون تعیین خواهد شد.
اسحاق جهانگیری - معاون اول رییس جمهور
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 4
موارد مرتبط 23
آرای مرتبط 14
-
رأی
هماستناد
رای شماره 693 مورخ 1401/09/27 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 886 مورخ 1399/07/14 هیات تخصصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 39 و 41 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 217 مورخ 1401/04/22 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
* شماره پــرونـــده: هـ ع/9902686 شماره دادنامه: 140109970906000217 تاریخ: 1401/04/22
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره ۶۹۳ مورخ ۱۴۰۱/۰۹/۲۷ هیأت تخصصی فرهنگی ، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری(مـوضـوع شکایت و خـواستـه : ابطال قسمت ب بند ۳۰ بخش هشتم فهرست بیماریها، نقص عضو و عدم رشد موضوع تبصره ماده ۲ آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی مصوب ۱۳۹۳/۰۲/۲۱ هیأت وزیران)
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 241 مورخ 1397/07/30 هیات تخصصی اداری و عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 43 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
اعتبار تصمیم نقض شده کمیسیون پزشکی
ماده 43 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 187 مورخ 1376/12/23 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 43 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 100 مورخ 1398/02/03 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی اشعار می دارد و همواره مورد تاکید بوده
-
رأی
هماستناد
رای شماره 559 مورخ 1388/07/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی کسانی را موظف به انجام خدمت مقدس سربازی نم
-
رأی
هماستناد
رای شماره 246 مورخ 1397/07/30 هیات تخصصی اداری و عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی تصویب شده و هیچ مغایرتی با آن ندارد
-
رأی
هماستناد
رأی شماره 100 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع: ابطال بند 4 دستورالعمل شماره 46011/02/201/05/24 - 1395/02/27 معاون نیروی انسانی ستاد کل نیروهای مسلح با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی اشعار می دارد و ھمواره مورد تاکید بوده
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1053 مورخ 1387/09/27 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 43 قانون خدمت وظیفه عمومی را دستاویزی برای قانونی جلوه دادن این مصوب
-
رأی
هماستناد
رای شماره 119 مورخ 1370/09/05 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده43 قانون خدمت وظیفه عمومی به شورای عالی پزشکی معرفی و مورد معاینه قر
مواد مرتبط 2
-
استناد
از این صفحه
ماده 43 — قانون خدمت وظیفه عمومی
ماده 43 قانون خدمت وظیفه عمومی معاف از خدمت شناخته نشده و به خدمت اعزام ش
-
استناد
از این صفحه
ماده 39 — قانون خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی در 45 ماده در تاریخ (
مقرراتِ مرتبط 6
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 اصلاحی قانون خدمت وظیفه عمومی
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه اجرایی قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1363/07/29 مجلس شورای اسلامی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
آییننامه
هماستناد
آئین نامه اجرائی قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1363/7/29 مجلس شورای اسلامی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی بنا به پیشنهاد شماره 18 - 7 - 05 - 705 مور
-
آییننامه
هماستناد
آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی در 45 ماده در تاریخ (
-
آییننامه
هماستناد
آئین نامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی بنا به پیشنهاد شماره 18 ـ 7 ـ 05 ـ 705 مور
نکتههای مرتبط 1
-
هماستناد
اصلاح فصل سوم آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی
ماده 39 قانون خدمت وظیفه عمومی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
