تصویبنامه
تعیین دستورالعمل و ضوابط فنی بانکهای اطلاعاتی و تبادل و به اشتراک گذاری اطلاعات با اصلاحات و الحاقات بعدی
تعيين دستورالعمل و ضوابط فني بانكهاي اطلاعاتي و تبادل و به اشتراك گذاري اطلاعات
مصوب 1392,03,26
با اصلاحات و الحاقات بعدي
وزيران عضو كارگروه مديريت فناوري اطلاعات و ارتباطات و امنيت آن (فاوا) در جلسه مورخ 26/ 3/ 1392 به استناد بند (ب) ماده (46) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوري اسلامي ايران – مصوب 1389 – و با رعايت تصويب نامه شماره 189378/ت46505هـ مورخ 25/ 9/ 1388 تصويب نمودند:
در اجراي بند (الف) ماده (3) آيين نامه اجرايي بند (ب) ماده (46) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوري اسلامي ايران موضوع تصويب نامه شماره 45653/ت47572هـ مورخ 8/ 3/ 1391 دستورالعمل و ضوابط فني بانك هاي اطلاعاتي و تبادل و به اشتراك گذاري اطلاعات به شرح پيوست كه به مهر دفتر هيئت دولت تاييد شده است، تعيين مي شود.
اين تصويب نامه در تاريخ 10/ 5/ 1392 به تأييد مقام محترم رياست جمهوري رسيده است.
محمدرضا رحيمي
معاون اول رييس جمهور
quot;دستورالعمل و ضوابط فني بانكهاي اطلاعاتي و تبادل و به اشتراك گذاري اطلاعات"
فصل اول - تعاريف:
الف- آيين نامه: آيين نامه اجرايي بند "ب" ماده (46) قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه جمهوري اسلامي ايران
ب- دستگاههاي اجرايي: كليه دستگاه هاي اجرايي مشمول آيين نامه
پ- معماري سرويس گرا: SOA(Service Oriented Architecture)
ت- گذرگاه مشترك سرويس: ESB(Enterprise Service Bus)
ث- امنيت وب سرويس: WSS (Web Service Security)
ج- SSL و TLS: مجموعه استانداردها و روشهاي مطرح در لايه بسته هاي امن (Layer Secure Sockets) و امنيت لايه انتقال (Transport Layer Security)
چ- قالب 8 بيتي استاندارد يوني كد: ( Unicode Transformation Format---8-bit(UTF_8)
ح- اقلام اطلاعاتي: اقلام موضوع بند "ز" ماده (1) آيين نامه
خ- سازمان: سازمان فناوري اطلاعات ايران
د- سيستم هاي اطلاعاتي: سيستم هايي كه اطلاعات را براي يك هدف مشخص جمع آوري، پردازش، تحليل و منتشر مي كنند.
ذ- استاندارد باز: استانداردي كه به گروه خاصي وابستگي نداشته و در دسترس عموم مي باشد.
ر- پايگاه داده: مجموعه اي از موجوديت ها براي ذخيره سازي داده كه توسط يك سيستم مديريت پايگاه داده ايجاد و سازماندهي مي شود.
ز- مركز تبادل و به اشتراك گذاري اطلاعات (IX): مركزي كه توسط سازمان و با رعايت بخشنامه شماره 91/ 77/ 125876 مورخ 26/ 10/ 1391 وزارت اطلاعات، به منظور اشتراك گذاري اطلاعات بين دستگاهها به صورت ملي و در صورت لزوم استاني ايجاد مي شود.
فصل دوم - ساز و كار اشتراك گذاري اطلاعات توسط دستگاههاي اجرايي
الف- ارسال اطلاعات خدمات قابل ارائه در قالب فرم پيوست پس از تأييد حراست دستگاه مربوط، حداكثر ظرف يك ماه پس از ابلاغ اين دستورالعمل.
ب- معرفي نماينده تام الاختيار و مطلع در امور خدمات الكترونيكي دستگاههاي مركزي به سازمان حداكثر ظرف ده روز پس از ابلاغ اين دستورالعمل.
پ- اعلام اقلام اطلاعاتي قابل ارائه خود به سازمان پس از تأييد حراست دستگاه، حداكثر ظرف يك ماه پس از ابلاغ اين دستورالعمل.
ت- استفاده از روش ها و استانداردهاي باز در سيستم هاي اطلاعاتي خود براي به اشتراك گذاري اطلاعات.
ث- ارسال مستندات مربوط به اجراي مفاد اين دستورالعمل به سازمان و ارائه خدمات اشتراك گذاري بصورت آزمايشي (پايلوت) پس از تأييد مستندات مربوط.
ج- ارسال گزارش عملكرد مرحله اشتراك گذاري آزمايشي به سازمان به منظور بازنگري ضوابط فني مربوط.
فصل سوم - ضوابط فني بانكهاي اطلاعاتي و تبادل و به اشتراك گذاري اطلاعات
1 - ضوابط توصيف، نمايش و تبادل داده:
الف- قالب استاندارد UTF-8 به عنوان كاراكترست (Character set) كليه داده هاي حروفي و عددي جديد.
ب- تبديل داده هاي قبلي كه با استانداردي غير از UTF-8 ايجاد شده اند به UTF-8
پ- توليد يا تبديل كليه مستندات در قالب هاي «مستندات آزاد» (Open Document) و يا در قالب مستندات آزاد مطابق جدول شماره (1):
جدول شماره 1- قالب مستندات
رديف
عنوان مستند
قالب مستندات باز
قالب فعلي
1
مستندات مبتني بر واژه پرداز
ODT
(Open Document Text)
DOC, DOCX
2
مستندات مبتني بر صفحه گسترده
ODS
(Open Document Spreadsheet)
XLS, XLSX
3
مستندات مبتني بر ارائه مطالب
ODP
(Open Document presentation)
PPT, PPTX
4
مستندات مبتني بر پايگاه داده
ODB
(Open Document Base)
MDB, ACCDB
5
مستندات مبتني بر گرافيك و تصاوير
ODG
(Open Document Graphics)
TIFF, JPEG, BMP, GIF
ت- توليد يا تبديل كليه پرونده هاي الكترونيكي در قالب هاي چند رسانه اي و آرشيو مانند تصوير، صوت، ويدئو و فشرده سازي در قالبهاي قابل استفاده با Codecهاي باز.
تبصره- قالب هاي مجاز براي پرونده هاي چند رسانه اي و فشرده سازي در جدول شماره (2):
جدول شماره 2- قالبهاي مجاز براي پرونده هاي چند رسانه اي و فشرده سازي
چند رسانه اي
فشرده سازي
* Ogg
* ALAC
* 7z
* PNG
* ASF
* bzip2
* RM
* AVI
* qzip
*SMIL
* CMML
* MAFF
* Speex
* DAISY Digital Talking Book
* PAQ
* SVG
* FLAC
* SQX
* VRML/X30
* JPEG 2000
* tar
* WavPack
* Matroska (mkv)
* xz
* WebM
* MNG
* ZIP
* WMA
* MPEG
* WMV
* Musepack
* XSPF
ث- بكارگيري چارچوب توصيف منابع (RDF) به منظور توصيف مفهومي و مدل سازي اطلاعات در منابع تحت وب
ج- استفاده از زبان نشانه گذاري توسعه پذير (XML) براي نمايش فرمت و ساختار داده ها
چ- استفاده از زبان توسعه پذير نام و آدرس (XNAL) بمنظور توصيف نام و آدرس داده ها
ح- تعريف و ايجاد فراداده ها و واژه نامه ها بمنظور دسترسي آسان به اطلاعات و داده هاي موجود در سازمان با استفاده از چارچوب هاي OWL و RSS
خ- مطابقت محصولات XML با كنسرسيوم W3C
2 - ضوابط يكپارچه سازي داده
الف- سازماندهي و يكپارچه سازي تمامي داده ها با استفاده از زبان XML
ب- استفاده از استانداردهاي ISO8601و EDI براي قالب بندي و تبادل داده هاي مربوط به تاريخ و زمان
3 - ضوابط لايه ميان افزار:
الف- ارائه اطلاعات و خدمات الكترونيكي در قالب سرويسهاي وب استاندارد
ب- توصيف سرويس ها در غالب زبان استاندارد WSDL كه مي بايست شامل موارد زير باشد:
پ- گرامر و تركيب و پروتكل هر سرويس (فرمت WSDL در X-Road)
ت- سياست هاي ارائه سرويس (مبتني بر چه اصولي، براي چه كسي و با چه هدفي خدمت ارائه مي شود)
ث- شاخص هاي كيفيت سرويس (عامليت، قابليت اطمينان و اثربخشي)
4 - ضوابط تعاملات بين دستگاهي:
الف- استفاده از معماري سرويس گرا بعنوان معماري كلان در ارتباطات درون سازماني و بين سازماني.
ب- استفاده از معماري گذرگاه مشترك سرويس (ESB) در محيطهاي گسترده و محيطهاي تعاملي.
پ- ثبت تمام اطلاعات ارائه شده با استفاده از مولفه واقعه نگاري ESB.
ت- استفاده از پروتكل هاي مورد تاييد سازمان در زمينه زيرساخت ها و نحوه ي ارائه خدمات و به اشتراك گذاري اطلاعات مطابق جدول شماره (3):
جدول شماره 3- پروتكل هاي مورد تاييد سازمان در زمينه زيرساخت ها
رديف
عنوان استاندارد
حوزه كاربرد
1
TCP/IP
شبكه
2
UDP
شبكه
3
IP4, IP6
شبكه
4
DNS
شبكه
5
MIME
شبكه
6
SOAP
شبكه
7
WSDL
شبكه
8
POP3
شبكه
9
SMTP
شبكه
ث- استفاده از استانداردهاي تبادل اطلاعات (پروتكل ها و زبان ها) در خصوص انتقال اطلاعات خود در درون و بيرون سازمان مطابق جدول شماره (4):
جدول شماره 4- پروتكل هاي تبادل اطلاعات
عنوان استاندارد
كاربرد
مزيت
پروتكل انتقال فايل (FTP)
انتقال فايل در شبكه
امكان اشتراك مطمئن و كارآمد داده ها از طريق استفاده غيرمستقيم از برنامه ها را فراهم مي آورد.
پروتكل انتقال ابر متن (HTTP)
قالبي استاندارد براي پيام ها
امكان ايجاد قالبي استاندارد براي پيام ها و همچنين نحوه انتقال آنها بين سيستم هاي اطلاعاتي را فراهم مي آورد.
زبان نشانه گذاري ابر متن (HTML)
قالبي استاندارد براي توصيف ساختار صفحات وب
امكان نشانه گذاري ابرمتن ها را به منظور ساختمند كردن اطلاعات و تفكيك اجزاي منطقي يك نوشتار فراهم مي كند.
زبان نشانه گذاري توسعه پذير (XML)
ذخيره، نمايش، تبادل و به اشتراك گذاري داده ها
يك قالب استاندارد ايده آل براي سازماندهي مقادير زيادي از داده فراهم مي كند.
5 - ضوابط امنيتي (بمنظور حفظ امنيت لازم در تبادل و به اشتراك گذاري اطلاعات و همچنين رعايت حريم هاي قانوني)
الف- تعيين سطح دسترسي براي هر يك از اقلام اطلاعاتي و يا خدمات الكترونيكي خود و تعيين افراد و سازمان هاي مربوط به هر سطح
ب- انجام عملكرد احراز هويت يا شناسايي مشتري براي حفظ اطلاعات و امنيت آنها پيش از ارائه اطلاعات به مشتري يا دريافت كننده اطلاعات
پ- استفاده از پروتكلهاي زير جهت جلوگيري از استراق سمع و جاسوسي پيام هاي رد و بدل شده ميان دو طرف اصلي:
ت- استفاده از پروتكل IPSec براي امنيت در سطح IP
ث- استفاده از پروتكل TLS ، SSL در سطح TCP/UDP
ج- استفاده از لينك اختصاصي بين طرفين اصلي تبادل اطلاعات تحت عنوان شبكه مجازي اختصاصي (VPN)
چ- استفاده از دو پروتكل SSH و Secure Copy براي داشتن انتقال ايمن فايل ها در لايه كاربرد
ح- ثبت كليه رويدادهاي مرتبط با سيستم هاي اطلاعاتي در يك سامانه مجزا از اين سيستم ها براي حفظ امنيت و تماميت اطلاعات
6 - استانداردهاي لازم الاجرا در مديريت فرايندها:
الف- استاندارد مديريت خدمات فناوري اطلاعات (ISO 20000)
ب- استاندارد سيستم هاي مديريت امنيت اطلاعات (ISO 27000)
پ- استانداردهاي حاكميت سازماني فناوري اطلاعات (ISO/IEC 29382) (ISO/IEC 38500)
7 - ضوابط نرم افزارهاي متن باز:
ليست تمامي استانداردهاي باز مورد تاييد سازمان در وب گاه مركز ملي نرم افزارهاي بومي و متن باز ايران در (www.opensourceiran.ir) قابل مشاهده است.
فصل چهارم – ساير مقررات
1 - اشتراك گذاري اطلاعات بوسيله مركز تبادل و اشتراك گذاري اطلاعات (IX) توسط دستگاه هاي مشمول اين دستورالعمل از طريق شبكه ملي اطلاعات، تنها در صورتي مجاز است كه شبكه مذكور به صورت فيزيكي، جدا از شبكه اينترنت باشد.
2 - براساس بند "الف" ماده (231) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوري اسلامي ايران و سند امنيت فضاي تبادل اطلاعات (افتا) دستگاههاي اجرايي موظفند ظرف شش ماه از تصويب اين دستورالعمل نسبت به اجرايي كردن بخشنامه امن سازي شماره 91/ 77/ 125876 مورخ 26/ 10/ 1391 وزارت اطلاعات اقدام نمايند.
مصوب 1392/03/26 وزیران عضو کارگروه مدیریت فناوری اطلاعات و ارتباطات و امنیت آن(فاوا)
وزیران عضو کارگروه مدیریت فناوری اطلاعات و ارتباطات و امنیت آن (فاوا) در جلسه مورخ 26/ 3/ 1392 به استناد بند (ب) ماده (46) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1389 - و با رعایت تصویب نامه شماره 189378/ت46505ه- مورخ 25/ 9/ 1388 تصویب نمودند:
در اجرای بند (الف) ماده (3) آییننامه اجرایی بند (ب) ماده (46) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران موضوع تصویب نامه شماره 45653/ت47572ه- مورخ 8/ 3/ 1391 دستورالعمل و ضوابط فنی بانک های اطلاعاتی و تبادل و به اشتراک گذاری اطلاعات به شرح پیوست که به مهر دفتر هیات دولت تایید شده است، تعیین میشود.
این تصویب نامه در تاریخ 10/ 5/ 1392 به تایید مقام محترم ریاست جمهوری رسیده است.
معاون اول رئیس جمهور
ذ- استاندارد باز: استانداردی که به گروه خاصی وابستگی نداشته و در دسترس عموم م. ب..
الف- ارسال اطلاعات خدمات قابل ارائه در قالب فرم پیوست پس از تایید حراست دستگاه مربوط، حداکثر ظرف یک ماه پس از ابلاغ این دستورالعمل.
پ- اعلام اقلام اطلاعاتی قابل ارائه خود به سازمان پس از تایید حراست دستگاه، حداکثر ظرف یک ماه پس از ابلاغ این دستورالعمل.
ث- ارسال مستندات مربوط به اجرای مفاد این دستورالعمل به سازمان و ارائه خدمات اشتراک گذاری به صورت آزمایشی (پایلوت) پس از تایید مستندات مربوط.
ث- بکارگیری چارچوب توصیف منابع (RDF) به منظور توصیف مفهومی و مدل سازی اطلاعات در منابع تحت وب ج- استفاده از زبان نشانه گذاری توسعه پذیر (XML) برای نمایش فرمت و ساختار داده ها چ- استفاده از زبان توسعه پذیر نام و آدرس (XNAL) به منظور توصیف نام و آدرس داده ها ح- تعریف و ایجاد فراداده ها و واژه نامه ها به منظور دسترسی آسان به اطلاعات و داده های موجود در سازمان با استفاده از چارچوب های OWL و RSS خ- مطابقت محصولات XML با کنسرسیوم W3C
الف- استفاده از معماری سرویس گرا به عنوان معماری کلان در ارتباطات درون سازمانی و بین سازمانی.
5 - ضوابط امنیتی (به منظور حفظ امنیت لازم در تبادل و به اشتراک گذاری اطلاعات و همچنین رعایت حریم های قانونی)
1 - اشتراک گذاری اطلاعات به وسیله مرکز تبادل و اشتراک گذاری اطلاعات (IX) توسط دستگاه های مشمول این دستورالعمل از طریق شبکه ملی اطلاعات، تنها در صورتی مجاز است که شبکه مذکور به صورت فیزیکی، جدا از شبکه اینترنت باشد.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
