دستورالعمل تشکیل پرونده شخصیت متهم با اصلاحات و الحاقات بعدی

دستورالعمل تشكيل پرونده شخصيت متهم مصوب 1398,06,24 با اصلاحات و الحاقات بعدي با عنايت به مواد ۲۰۳ و ۲۸۶ قانون آيين دادرسي كيفري و نظر به اهميت شناخت ابعاد شخصيتي و وضعيت فردي، خانوادگي و اجتماعي متهمان، به ‌ويژه اطفال و نوجوانان و كاربرد اطلاعات شخصيتي آنان در فرايند رسيدگي قضايي اعم از تحقيقات مقدماتي، دادرسي، صدور و اجراي حكم و تأثير آن بر اتخاذ تصميمات قضايي و اجراي عدالت كيفري، "دستورالعمل تشكيل پرونده شخصيت متهم" به شرح مواد آتي است. ماده ۱ ـ معاني اصطلاحات و واژه‌ هاي به ‌كار رفته در اين دستورالعمل به شرح زير است: الف ـ قانون آيين دادرسي كيفري: قانون آيين دادرسي كيفري، مصوب ۱۳۹۲ با اصلاحات و الحاقات بعدي. ب ـ قانون مجازات اسلامي: قانون مجازات اسلامي، مصوب ۱۳۹۲. پ ـ پرونده شخصيت: پرونده‌ اي مشتمل بر اطلاعات شخصي متهم از قبيل سوابق فردي، خانوادگي، اجتماعي، تحصيلي و وضعيت شغلي، اقتصادي، پزشكي و روان‌ پزشكي و همچنين سوابق كيفري است كه بر اساس مواد ۲۰۳ و ۲۸۶ قانون آيين دادرسي كيفري و ضوابط اين دستورالعمل به منظور استفاده در اتخاذ تصميم مناسب قضايي در كنار پرونده قضايي تشكيل مي ‌شود. ت ـ گزارش مددكار اجتماعي: قسمتي از پرونده شخصيت است كه شامل اطلاعات مربوط به مشخصات فردي، وضعيت و سوابق خانوادگي، اقتصادي، فرهنگي و اجتماعي متهم مي ‌باشد. ث ـ گزارش پزشكي و روان‌ پزشكي: قسمتي از پرونده شخصيت است كه شامل اطلاعات مربوط به سوابق و نتايج معاينات و بررسي‌ هاي پزشكي و روان ‌پزشكي متهم مي ‌باشد. ج ـ پرسشنامه‌ ها: پرسشنامه ‌هايي كه ضميمه اين دستورالعمل است. چ ـ سامانه: بستري است كه بر روي شبكه الكترونيكي داخلي سمپ استقرار دارد و اطلاعات مربوط به سوابق خانوادگي، اجتماعي، اقتصادي، روحي و رواني متهمان توسط مقامات ذي‌ صلاح در آن مبادله مي ‌شود. ماده ۲ ـ تشكيل پرونده شخصيت در مورد متهمان زير با رعايت ضوابط اين دستورالعمل الزامي است: الف ‌ ـ متهمان به ارتكاب جرايم داراي مجازات قانوني سلب حيات، قطع عضو و حبس ابد؛ ب ‌ ـ متهمان به ارتكاب جرايم تعزيري درجه چهار و بالاتر؛ پ ‌ ـ متهمان به ارتكاب جنايات عمدي عليه تماميت جسماني با ميزان ثلث ديه كامل مجني ‌عليه يا بيش از آن؛ ت ‌ ـ اطفال و نوجوانان متهم به ارتكاب جرايم تعزيري درجه شش و بالاتر. ماده ۳ ـ در اجراي ماده ۴۸۶ قانون آيين دادرسي كيفري، در حوزه قضايي هر شهرستان واحد مددكاري اجتماعي زير نظر رييس حوزه قضايي تشكيل مي ‌شود. تبصره ـ در دادگاه عمومي بخش، تشكيل پرونده شخصيت به‌ عهده مددكار، كاركنان و يا كارشناساني است كه رييس حوزه قضايي اين وظيفه را به آنان محول مي‌ كند. ماده ۴ ـ پرونده شخصيت در مرحله تحقيقات مقدماتي، حسب مورد به دستور بازپرس يا ديگر مقامات قضايي كه تحقيقات مقدماتي را انجام مي‌ دهند، تشكيل مي ‌شود. ماده ۵ ـ پرونده شخصيت در مورد متهماني تشكيل مي ‌شود كه برابر ماده ۱۹۵ قانون آيين دادرسي كيفري، اتهام به آنان تفهيم شده و دلايل كافي براي توجه اتهام به آنان وجود داشته باشد. ماده ۶ ـ پرونده شخصيت متناسب با نوع اتهام، براي متهمان به ارتكاب جرايم داراي مجازات قانوني سلب حيات، قطع عضو و حبس ابد و يا مجازات تعزيري درجه ۱ و ۲ به صورت تفصيلي (به تفكيك بزرگسالان، اطفال و نوجوانان) و براي ساير متهمان به صورت اجمالي به شرح پرسشنامه‌ هاي پيوست تشكيل مي ‌شود. تبصره ـ هرگونه اصلاح يا تغيير در پرسش ‌نامه ‌ها با پيشنهاد معاونت راهبردي پس از كسب نظر مراجع ذي‌ ربط و تصويب معاون اول قوه ‌قضاييه خواهد بود. ماده ۷ ـ واحد مددكاري اجتماعي مكلف است پس از وصول دستور مقام قضايي نسبت به تشكيل پرونده شخصيت در سامانه اقدام كند و حداكثر ظرف بيست روز و در پرونده‌ هاي زنداني‌ دار حداكثر ظرف ده روز مراتب را به بازپرس يا ديگر مقامات قضايي مربوط اعلام كند. تبصره ۱ ـ در جرايمي كه مستقيماً در دادگاه مطرح مي ‌شود، پرونده شخصيت به دستور قاضي دادگاه توسط واحد مددكاري اجتماعي محل استقرار همان دادگاه تشكيل مي ‌گردد. در صورت عدم تشكيل واحد فوق، واحد مددكاري اجتماعي مستقر در دادسرا حسب دستور دادگاه نسبت به تشكيل پرونده شخصيت اقدام مي ‌كند. تبصره ۲ ـ پرونده شخصيت بايد حسب مورد در دادسرا پيش از صدور قرار جلب به دادرسي و در دادگاه پيش از پايان تحقيقات مقدماتي تكميل شود. عدم تكميل پرونده شخصيت در مواعد مذكور، مانع ادامه اقدامات قضايي نيست. تبصره ۳ ـ در‌ صورتي‌ كه متهم در زندان يا ديگر مؤسسات كيفري نگهداري شود، امكان دسترسي واحد مددكاري اجتماعي به اطلاعات مربوط به شخصيت وي از طريق سامانه فراهم مي ‌شود. ماده ۸‌ ـ مصاحبه با متهم و معاينه وي براي تشكيل پرونده شخصيت در واحد مددكاري مربوط و پزشكي قانوني انجام مي ‌شود. در‌ صورت ضرورت، مصاحبه و يا معاينه در محل ديگري از قبيل زندان و يا كانون اصلاح و تربيت نيز بلامانع است. ماده ۹‌ ـ وظايف واحد مددكاري اجتماعي در خصوص تشكيل و تكميل پرونده شخصيت به ترتيب زير است: الف ‌ ـ مصاحبه با متهم و درج اطلاعات لازم در پرسشنامه ‌ها؛ ب ‌ ـ انجام استعلام ‌هاي ضروري در مورد وضعيت مادي، خانوادگي و اجتماعي متهم؛ پ ‌ ـ معرفي متهم به پزشك معتمد (مورد تأييد پزشكي قانوني) به منظور انجام معاينات، آزمايش‌ هاي پزشكي، روان پزشكي، مصاحبه و در صورت لزوم انجام آزمون ‌هاي روان ‌شناختي و اخذ پاسخ، طبق ضوابط و مقررات تعيين‌ شده از سوي سازمان پزشكي قانوني كشور؛ ت ‌ ـ تحقيق محلي پس از موافقت مقامات قضايي مسؤول تحقيقات مقدماتي؛ در‌ صورتي ‌كه انجام اين امر براي شناسايي سوابق و وضعيت اجتماعي متهم ضروري باشد، با رعايت مقررات مربوط؛ ث ‌ ـ تنظيم نهايي گزارش پرونده شخصيت و درج آن در سامانه. ماده ۱۰ ـ گزارش مددكار اجتماعي بايد با رعايت امانت، بي‌ طرفي، حفظ حريم خصوصي و به طور شفاف و روشن تهيه شود. ماده ۱۱ ـ در‌ صورتي‌ كه به نظر مقام قضايي، اطلاعات پرونده ناقص باشد يا در فرايند رسيدگي تكميل آن ضروري باشد، واحد مددكاري اجتماعي مكلف است ظرف مهلت تعيين‌ شده توسط مقام قضايي، مطابق دستور نسبت به تكميل اطلاعات مورد نياز اقدام كند. ماده ۱۲ ـ براي هر متهم موضوع اين دستورالعمل يك پرونده شخصيت تشكيل مي‌ شود و در صورت وجود پرونده شخصيت اطلاعات تكميلي به سوابق موجود، افزوده خواهد شد. ماده ۱۳ ـ سازمان پزشكي قانوني كشور مكلف است ضوابط و نحوه ارجاع متهمان به پزشك مورد تأييد خود را براي اظهارنظر و تكميل پرونده شخصيت به واحد‌هاي قضايي اعلام نمايد. پزشك معتمد در صورت ارجاع، مكلف است نسبت به تهيه گزارش پزشكي و روان ‌پزشكي بر اساس ضوابط دستورالعمل اقدام كند. تبصره ۱ ـ پزشك معتمد در صورت ضرورت حسب مورد، مشاوره‌ هاي تخصصي، روان ‌پزشكي و آزمون‌ هاي روان ‌شناختي يا اقدامات پاراكلينيكي لازم را درخواست مي‌ نمايد يا لزوم انجام آن را در گزارش خود قيد مي ‌كند. تبصره ۲ ـ پزشك معتمد هيچگونه مسؤوليت درماني در مورد متهمان بيمار ندارد، ولي مي ‌تواند وجود بيماري مسري، صعب ‌العلاج، موانع جسمي براي اجراي مجازات احتمالي حبس يا شلاق و توصيه‌ هاي لازم درماني و بهداشتي را اعلام نمايد تا مورد توجه قضات، ضابطان يا مسؤولان زندانها و مؤسسات كيفري قرار گيرد. ماده ۱۴ ـ قضات در مراحل مختلف تحقيق، دادرسي و اجرا به‌ خصوص در موارد زير با استناد به پرونده شخصيت اتخاذ تصميم مي ‌نمايند: الف ‌ ـ قرار‌هايي مانند ترك تعقيب، تعليق تعقيب، بايگاني ‌كردن پرونده و ارجاع به ميانجيگري كه تحقيقات با صدور آن ‌ها متوقف مي ‌شود؛ ب ‌ ـ قرار‌هاي تأمين كيفري و نظارت قضايي كه مطابق ماده ۲۵۰ قانون آيين دادرسي كيفري بايد با سابقه متهم، وضعيت روحي و جسمي، سن، شغل، جنس، شخصيت و حيثيت او متناسب باشد؛ پ ‌ ـ صدور حكم و تعيين نوع مجازات به ‌خصوص تعيين مجازات و اقدامات تأميني و تربيتي متناسب براي اطفال و نوجوانان، موضوع فصل دهم از بخش دوم قانون مجازات اسلامي؛ ت ‌ ـ استفاده از مقررات تخفيف (تقليل يا تبديل) يا تشديد مجازات؛ ث ‌ ـ اعمال و متناسب‌ سازي مجازات ‌هاي جايگزين حبس با وضعيت محكوم‌ عليه؛ ج ‌ ـ استفاده از نهاد‌هاي ارفاقي مانند تعويق صدور حكم، تعليق اجراي مجازات، صدور حكم آزادي مشروط، نظام نيمه ‌آزادي و پيشنهاد عفو؛ چ ‌ ـ اعمال ماده ۹۱ قانون مجازات اسلامي در جرايم موجب حد يا قصاص ارتكابي توسط افراد بالغ كمتر از هجده سال؛ ح ‌ ـ ساير مواردي كه به موجب قانون، اقتضاي اتخاذ تصميم مستلزم در نظر گرفتن وضعيت متهم است. ماده ۱۵ ـ در پرونده‌ هاي موضوع اين دستورالعمل، قاضي صادركننده رأي موظف است در متن رأي به دلايل و مندرجات پرونده شخصيت استناد و در صورت عدم پذيرش، دلايل آن را ذكر نمايد و ميزان و نوع مجازات را با عنايت به مقررات ذيل ماده ۱۸ قانون مجازات اسلامي در تطبيق با وضعيت متهم به ‌طور مستدل و مستند توجيه كند. ماده ۱۶ ـ محتويات پرونده شخصيت، محرمانه است و افشاء محتويات آن جز توسط متهم موضوع پرونده ممنوع است. ماده ۱۷ ـ اگر متهم يا وكيل وي به محتواي پرونده شخصيت اعتراضي داشته باشند از تاريخ اطلاع دو روز فرصت دارند تا اعتراض خود را مستند به مدارك و شواهد به صورت كتبي به مقام قضايي اعلام نمايند. در صورت ارجاع مقام قضايي، واحد مددكاري موظف است ظرف پنج روز نسبت به بررسي موارد اعتراض و تنظيم گزارش نهايي بر اساس دستور اقدام كند. ماده ۱۸ ـ معاونت‌ هاي راهبردي و منابع انساني قوه‌ قضاييه مكلفند نسبت به ايجاد تشكيلات، جذب و آموزش نيروي انساني مورد نياز براي اجراي مقررات موضوع مواد ۴۸۶ و ۴۸۷ قانون آيين دادرسي كيفري اقدام نمايند. ماده ۱۹‌ ـ سازمان پزشكي قانوني موظف است متناسب با نياز، تمهيدات لازم از قبيل ساختار و نيروي انساني را براي ايفاي وظايف مرتبط با تشكيل پرونده شخصيت فراهم نمايد. تبصره ـ سازمان پزشكي قانوني كشور مجاز است بخشي از خدمات مندرج در اين دستورالعمل را پس از تأييد رييس قوه ‌قضاييه، با حق نظارت به واحد داد پزشك واگذار نمايد. ماده ۲۰ ـ پرونده شخصيت، پيوست پرونده اتهامي (قضايي) است و بايد در كليه موارد، همراه آن به مراجع صالح ارسال شود، تا مورد مطالعه و استناد قرار گيرد. تبصره ـ تشكيل پرونده شخصيت به‌ صورت الكترونيكي بلامانع است. ماده ۲۱ ـ مركز آمار و فناوري اطلاعات قوه‌ قضاييه موظف است ظرف سه ماه از تاريخ تصويب اين دستورالعمل، سامانه متناسب با تشكيل پرونده شخصيت، بانك اطلاعاتي و سامانه ارتباطي مشتمل بر امكان تبادل اطلاعات بين مراجع قضايي و واحد مددكاري و مراجع دولتي و عمومي مرتبط را فراهم نمايد و همچنين فهرست خدمات عمومي را طراحي و در واحد‌هاي مددكاري اجتماعي راه ‌اندازي نمايد. تبصره - متهم در خصوص پرونده شخصيت خود و وكيل در خصوص پرونده شخصيت موكل حق دسترسي خواهند داشت. ماده ۲۲ ـ رؤساي كل دادگستري مكلفند زمينه اجراي اين دستورالعمل را در كليه حوزه‌ هاي قضايي فراهم و ضمن نظارت بر حسن اجرا، گزارش آن را به معاون اول قوه ‌قضاييه ارائه نمايند. ماده ۲۳ ـ اعتبارات مورد نياز اجراي اين آيين ‌نامه از محل رديف مستقل بودجه ‌اي است كه مطابق موضوع ماده ۵۶۷ قانون آيين دادرسي كيفري ايجاد مي ‌شود. ماده ۲۴ ـ اين دستورالعمل مشتمل بر ۲۴ ماده و ۱۰ تبصره به انضمام پنج پرسشنامه در تاريخ 24 /6 /1398 به تصويب رييس قوه ‌قضاييه رسيد و از تاريخ ابلاغ، لازم ‌الاجرا مي ‌باشد. سيدابراهيم رئيسي تصوير پرسشنامه مصوب 1398/06/24 رئیس قوه قضائیه با عنایت به مواد 203 و 286 قانون آیین دادرسی کیفری و نظر به اهمیت شناخت ابعاد شخصیتی و وضعیت فردی، خانوادگی و اجتماعی متهمان، به ویژه اطفال و نوجوانان و کاربرد اطلاعات شخصیتی آنان در فرایند رسیدگی قضایی اعم از تحقیقات مقدماتی، دادرسی، صدور و اجرای حکم و تاثیر آن بر اتخاذ تصمیمات قضایی و اجرای عدالت کیفری، "دستورالعمل تشکیل پرونده شخصیت متهم" به شرح مواد آتی است. ماده 1 - معانی اصطلاحات و واژه های به کار رفته در این دستورالعمل به شرح زیر است: الف - قانون آیین دادرسی کیفری: قانون آیین دادرسی کیفری، مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی. ب - قانون مجازات اسلامی: قانون مجازات اسلامی، مصوب 1392. پ - پرونده شخصیت: پرونده ای مشتمل بر اطلاعات شخصی متهم از قبیل سوابق فردی، خانوادگی، اجتماعی، تحصیلی و وضعیت شغلی، اقتصادی، پزشکی و روان پزشکی و همچنین سوابق کیفری است که بر اساس مواد 203 و 286 قانون آیین دادرسی کیفری و ضوابط این دستورالعمل به منظور استفاده در اتخاذ تصمیم مناسب قضایی در کنار پرونده قضایی تشکیل می‌شود. ت - گزارش مددکار اجتماعی: قسمتی از پرونده شخصیت است که شامل اطلاعات مربوط به مشخصات فردی، وضعیت و سوابق خانوادگی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی متهم م. ب.. ث - گزارش پزشکی و روان پزشکی: قسمتی از پرونده شخصیت است که شامل اطلاعات مربوط به سوابق و نتایج معاینات و بررسی های پزشکی و روان پزشکی متهم م. ب.. ج - پرسشنامه ها: پرسشنامه هایی که ضمیمه این دستورالعمل است. چ - سامانه: بستری است که بر روی شبکه الکترونیکی داخلی سمپ استقرار دارد و اطلاعات مربوط به سوابق خانوادگی، اجتماعی، اقتصادی، روحی و روانی متهمان توسط مقامات ذی صلاح در آن مبادله می‌شود. ماده 2 - تشکیل پرونده شخصیت در مورد متهمان زیر با رعایت ضوابط این دستورالعمل الزامی است: الف - متهمان به ارتکاب جرایم دارای مجازات قانونی سلب حیات، قطع عضو و حبس ابد؛ ب - متهمان به ارتکاب جرایم تعزیری درجه چهار و بالاتر؛ پ - متهمان به ارتکاب جنایات عمدی علیه تمامیت جسمانی با میزان ثلث دیه کامل مجنی علیه یا بیش از آن؛ ت - اطفال و نوجوانان متهم به ارتکاب جرایم تعزیری درجه شش و بالاتر. ماده 3 - در اجرای ماده 486 قانون آیین دادرسی کیفری، در حوزه قضایی هر شهرستان واحد مددکاری اجتماعی زیر نظر رئیس حوزه قضایی تشکیل می‌شود. تبصره - در دادگاه عمومی بخش، تشکیل پرونده شخصیت به عهده مددکار، کارکنان و یا کارشناسانی است که رئیس حوزه قضایی این وظیفه را به آنان محول می کند. ماده 4 - پرونده شخصیت در مرحله تحقیقات مقدماتی، حسب مورد به دستور بازپرس یا دیگر مقامات قضایی که تحقیقات مقدماتی را انجام می دهند، تشکیل می‌شود. ماده 5 - پرونده شخصیت در مورد متهمانی تشکیل می‌شود که برابر ماده 195 قانون آیین دادرسی کیفری، اتهام به آنان تفهیم شده و دلایل کافی برای توجه اتهام به آنان وجود داشته باشد. ماده 6 - پرونده شخصیت متناسب با نوع اتهام، برای متهمان به ارتکاب جرایم دارای مجازات قانونی سلب حیات، قطع عضو و حبس ابد و یا مجازات تعزیری درجه 1 و 2 به صورت تفصیلی (به تفکیک بزرگسالان، اطفال و نوجوانان) و برای سایر متهمان به صورت اجمالی به شرح پرسشنامه های پیوست تشکیل می‌شود. تبصره - هرگونه اصلاح یا تغییر در پرسش نامه ها با پیشنهاد معاونت راهبردی پس از کسب نظر مراجع ذی ربط و تصویب معاون اول قوه قضاییه خواهد بود. ماده 7 - واحد مددکاری اجتماعی مکلف است پس از وصول دستور مقام قضایی نسبت به تشکیل پرونده شخصیت در سامانه اقدام کند و حداکثر ظرف بیست روز و در پرونده های زندانی دار حداکثر ظرف ده روز مراتب را به بازپرس یا دیگر مقامات قضایی مربوط اعلام کند. تبصره 1 - در جرایمی که مستقیماً در دادگاه مطرح می‌شود، پرونده شخصیت به دستور قاضی دادگاه توسط واحد مددکاری اجتماعی محل استقرار همان دادگاه تشکیل می‌گردد. در صورت عدم تشکیل واحد فوق، واحد مددکاری اجتماعی مستقر در دادسرا حسب دستور دادگاه نسبت به تشکیل پرونده شخصیت اقدام می کند. تبصره 2 - پرونده شخصیت باید حسب مورد در دادسرا پیش از صدور قرار جلب به دادرسی و در دادگاه پیش از پایان تحقیقات مقدماتی تکمیل شود. عدم تکمیل پرونده شخصیت در مواعد مذکور، مانع ادامه اقدامات قضایی نیست. تبصره 3 - در صورتی که متهم در زندان یا دیگر موسسات کیفری نگهداری شود، امکان دسترسی واحد مددکاری اجتماعی به اطلاعات مربوط به شخصیت وی از طریق سامانه فراهم می‌شود. ماده 8 - مصاحبه با متهم و معاینه وی برای تشکیل پرونده شخصیت در واحد مددکاری مربوط و پزشکی قانونی انجام می‌شود. در صورت ضرورت، مصاحبه و یا معاینه در محل دیگری از قبیل زندان و یا کانون اصلاح و تربیت نیز بلامانع است. ماده 9 - وظایف واحد مددکاری اجتماعی در خصوص تشکیل و تکمیل پرونده شخصیت به ترتیب زیر است: الف - مصاحبه با متهم و درج اطلاعات لازم در پرسشنامه ها؛ ب - انجام استعلام های ضروری در مورد وضعیت مادی، خانوادگی و اجتماعی متهم؛ پ - معرفی متهم به پزشک معتمد (مورد تایید پزشکی قانونی) به منظور انجام معاینات، آزمایش های پزشکی، روان پزشکی، مصاحبه و در صورت لزوم انجام آزمون های روان شناختی و اخذ پاسخ، طبق ضوابط و مقررات تعیین شده از سوی سازمان پزشکی قانونی کشور؛ ت - تحقیق محلی پس از موافقت مقامات قضایی مسئول تحقیقات مقدماتی؛ در صورتی که انجام این امر برای شناسایی سوابق و وضعیت اجتماعی متهم ضروری باشد، ب. ر. م. مربوط؛ ث - تنظیم نهایی گزارش پرونده شخصیت و درج آن در سامانه. ماده 10 - گزارش مددکار اجتماعی باید با رعایت امانت، بی طرفی، حفظ حریم خصوصی و به طور شفاف و روشن تهیه شود. ماده 11 - در صورتی که به نظر مقام قضایی، اطلاعات پرونده ناقص باشد یا در فرایند رسیدگی تکمیل آن ضروری باشد، واحد مددکاری اجتماعی مکلف است ظرف مهلت تعیین شده توسط مقام قضایی، مطابق دستور نسبت به تکمیل اطلاعات مورد نیاز اقدام کند. ماده 12 - برای هر متهم موضوع این دستورالعمل یک پرونده شخصیت تشکیل می‌شود و در صورت وجود پرونده شخصیت اطلاعات تکمیلی به سوابق موجود، افزوده خواهد شد. ماده 13 - سازمان پزشکی قانونی کشور مکلف است ضوابط و نحوه ارجاع متهمان به پزشک مورد تایید خود را برای اظهارنظر و تکمیل پرونده شخصیت به واحد‌های قضایی اعلام نماید. پزشک معتمد در صورت ارجاع، مکلف است نسبت به تهیه گزارش پزشکی و روان پزشکی بر اساس ضوابط دستورالعمل اقدام کند. تبصره 1 - پزشک معتمد در صورت ضرورت حسب مورد، مشاوره های تخصصی، روان پزشکی و آزمون های روان شناختی یا اقدامات پاراکلینیکی لازم را درخواست می‌نماید یا لزوم انجام آن را در گزارش خود قید می کند. تبصره 2 - پزشک معتمد هیچگونه مسئولیت درمانی در مورد متهمان بیمار ندارد، ولی می‌تواند وجود بیماری مسری، صعب العلاج، موانع جسمی برای اجرای مجازات احتمالی حبس یا شلاق و توصیه های لازم درمانی و بهداشتی را اعلام نماید تا مورد توجه قضات، ضابطان یا مسئولان زندانها و موسسات کیفری قرار گیرد. ماده 14 - قضات در مراحل مختلف تحقیق، دادرسی و اجرا به خصوص در موارد زیر با استناد به پرونده شخصیت اتخاذ تصمیم می نمایند: الف - قرار‌هایی مانند ترک تعقیب، تعلیق تعقیب، بایگانی کردن پرونده و ارجاع به میانجیگری که تحقیقات با صدور آن ها متوقف می‌شود؛ ب - قرار‌های تامین کیفری و نظارت قضایی که مطابق ماده 250 قانون آیین دادرسی کیفری باید با سابقه متهم، وضعیت روحی و جسمی، سن، شغل، جنس، شخصیت و حیثیت او متناسب باشد؛ پ - صدور حکم و تعیین نوع مجازات به خصوص تعیین مجازات و اقدامات تامینی و تربیتی متناسب برای اطفال و نوجوانان، موضوع فصل دهم از بخش دوم قانون مجازات اسلامی؛ ت - استفاده از مقررات تخفیف (تقلیل یا تبدیل) یا تشدید مجازات؛ ث - اعمال و متناسب سازی مجازات های جایگزین حبس با وضعیت محکوم علیه؛ ج - استفاده از نهاد‌های ارفاقی مانند تعویق صدور حکم، تعلیق اجرای مجازات، صدور حکم آزادی مشروط، نظام نیمه آزادی و پیشنهاد عفو؛ چ - اعمال ماده 91 قانون مجازات اسلامی در جرایم موجب حد یا قصاص ارتکابی توسط افراد بالغ کمتر از هجده سال؛ ح - سایر مواردی که به موجب قانون، اقتضای اتخاذ تصمیم مستلزم در نظر گرفتن وضعیت متهم است. ماده 15 - در پرونده های موضوع این دستورالعمل، قاضی صادرکننده رای موظف است در متن رای به دلایل و مندرجات پرونده شخصیت استناد و در صورت عدم پذیرش، دلایل آن را ذکر نماید و میزان و نوع مجازات را با عنایت به مقررات ذیل ماده 18 قانون مجازات اسلامی در تطبیق با وضعیت متهم به طور مستدل و مستند توجیه کند. ماده 16 - محتویات پرونده شخصیت، محرمانه است و افشاء محتویات آن جز توسط متهم موضوع پرونده ممنوع است. ماده 17 - اگر متهم یا وکیل وی به محتوای پرونده شخصیت اعتراضی داشته باشند از تاریخ اطلاع دو روز فرصت دارند تا اعتراض خود را مستند به مدارک و شواهد به صورت کتبی به مقام قضایی اعلام نمایند. در صورت ارجاع مقام قضایی، واحد مددکاری موظف است ظرف پنج روز نسبت به بررسی موارد اعتراض و تنظیم گزارش نهایی بر اساس دستور اقدام کند. ماده 18 - معاونت های راهبردی و منابع انسانی قوه قضاییه مکلفند نسبت به ایجاد تشکیلات، جذب و آموزش نیروی انسانی مورد نیاز برای اجرای مقررات موضوع مواد 486 و 487 قانون آیین دادرسی کیفری اقدام نمایند. ماده 19 - سازمان پزشکی قانونی موظف است متناسب با نیاز، تمهیدات لازم از قبیل ساختار و نیروی انسانی را برای ایفای وظایف مرتبط با تشکیل پرونده شخصیت فراهم نماید. تبصره - سازمان پزشکی قانونی کشور مجاز است بخشی از خدمات مندرج در این دستورالعمل را پس از تایید رئیس قوه قضاییه، با حق نظارت به واحد داد پزشک واگذار نماید. ماده 20 - پرونده شخصیت، پیوست پرونده اتهامی (قضایی) است و باید در کلیه موارد، همراه آن به مراجع صالح ارسال شود، تا مورد مطالعه و استناد قرار گیرد. تبصره - تشکیل پرونده شخصیت به صورت الکترونیکی بلامانع است. ماده 21 - مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه موظف است ظرف سه ماه از تاریخ تصویب این دستورالعمل، سامانه متناسب با تشکیل پرونده شخصیت، بانک اطلاعاتی و سامانه ارتباطی مشتمل بر امکان تبادل اطلاعات بین مراجع قضایی و واحد مددکاری و مراجع دولتی و عمومی مرتبط را فراهم نماید و همچنین فهرست خدمات عمومی را طراحی و در واحد‌های مددکاری اجتماعی راه اندازی نماید. ماده 22 - روسای کل دادگستری مکلفند زمینه اجرای این دستورالعمل را در کلیه حوزه های قضایی فراهم و ضمن نظارت بر حسن اجرا، گزارش آن را به معاون اول قوه قضاییه ارائه نمایند. ماده 23 - اعتبارات مورد نیاز اجرای این آیین‌نامه از محل ردیف مستقل بودجه ای است که مطابق موضوع ماده 567 قانون آیین دادرسی کیفری ایجاد می‌شود. ماده 24 - این دستورالعمل مشتمل بر 24 ماده و 10 تبصره به انضمام پنج پرسشنامه در تاریخ 1398/6/24 به تصویب رئیس قوه قضاییه رسید و از تاریخ ابلاغ، لازم الاجرا م. ب.. دریافت فایل پی‌دی‌اف