دعاوی حقوقی › اموال و املاک › مالکیت، تصرف و خلع ید
دعوای استرداد مال (منقول)
راهنمای دعوای استرداد مال (منقول)
- تعریف
- دعوای استرداد مال منقول زمانی مطرح می‌شود که شخصی مال منقولی را به امانت، عاریه، یا به هر عنوان دیگری نزد دیگری گذاشته و اکنون با وجود مطالبه، طرف مقابل از بازگرداندن آن خودداری می‌کند. این دعوا برای بازپس‌گیری عین مال (نه قیمت آن) استفاده می‌شود. خواهان باید مالکیت خود را بر مال اثبات نماید.
- خواهان و خوانده
- خواهان: مالک مال؛ خوانده: متصرف مال.
- ماهیت
- مالی؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- دادگاه عمومی حقوقی محل اقامت خوانده یا محل وقوع مال.
- مستندات قانونی
- مواد ۳۰۸ تا ۳۱۱ قانون مدنی (غصب)؛ مواد ۶۱۹ و ۶۲۰ قانون مدنی (امانت).
- مدارک لازم
- سند مالکیت (فاکتور، قرارداد، شهادت شهود)، اظهارنامه رسمی برای مطالبه مال، مدارک اثبات‌کننده رابطه حقوقی (مانند رسید امانت).
- مهلت‌ها
- محدودیت زمانی خاصی ندارد. مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ است.
- هزینه
- بر اساس ارزش تقویم‌شده مال منقول (هزینه دادرسی دعاوی مالی).
- مراحل
- ارسال اظهارنامه رسمی، تنظیم دادخواست، ثبت در دفاتر خدمات قضایی، ارجاع به شعبه، جلسه رسیدگی، صدور حکم، صدور اجراییه، توقیف و استرداد مال توسط اجرای احکام.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. عدم ارسال اظهارنامه پیش از طرح دعوا (که می‌تواند باعث رد دعوا به دلیل عدم اثبات مطالبه شود). ۲. عدم اثبات مالکیت یا رابطه حقوقی که منجر به تصرف خوانده شده است. ۳. طرح دعوا به عنوان کیفری (خیانت در امانت) در حالی که موضوع صرفاً حقوقی است. ۴. عدم توصیف دقیق مال در دادخواست.
نمونهٔ خواسته
صدور حکم مبنی بر استرداد عین مال منقول (شرح دقیق مال) به ارزش ... ریال به انضمام کلیه خسارات دادرسی.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
اگر مال منقول از بین رفته باشد چه باید کرد؟
در این صورت دعوای استرداد مال منتفی است و باید دعوای مطالبه قیمت مال یا خسارت مطرح کنید.
آیا برای استرداد مال باید حتماً فاکتور خرید داشته باشم؟
فاکتور بهترین دلیل است، اما اگر ندارید، میتوانید از طریق شهادت شهود، اقرار خوانده یا سایر امارات قضایی مالکیت خود را اثبات کنید.
آیا میتوانم همزمان با دادخواست، تقاضای تأمین خواسته کنم؟
بله، برای جلوگیری از انتقال یا تلف مال توسط خوانده، میتوانید تقاضای تأمین خواسته (توقیف مال) را همزمان با دادخواست اصلی مطرح کنید.
تفاوت این دعوا با خیانت در امانت چیست؟
خیانت در امانت یک عنوان کیفری است که نیاز به اثبات سوءنیت و تصاحب مال دارد، اما استرداد مال یک دعوای حقوقی است که صرفاً بر بازپس‌گیری مال تمرکز دارد.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
دادخواست، شکواییه و درخواست 1
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع خلع ید؛ چگونه ملک غصب‌شده خود را پس بگیریم؟
- قرارداد: قرارداد ردیابی دارایی‌ها و استرداد اموال بین‌المللی
- جرم: امتناع از استرداد طبق سپرده شده به اشخاص دارای حق مطالبه
- جرم: آتش زدن اشیای منقول متعلق به دیگری
- نمونه‌متن: قرارداد بیع قطعی منقول یک دستگاه اتومبیل سواری
- نمونه‌متن: شکوائیه بر علیه کسی که عمداً اموال منقول و متعلق به دیگری را آتش بزند
- نمونه‌متن: شکوائیه بر علیه کسی که عمداً اشیا منقول یا غیرمنقول متعلق به دیگری کلاً یا بعضاً تخریب یا طلب یا از کاراند
قوانین و مواد
- آیین‌نامه اجرایی قانون اصلاح مبارزه با مواد مخدر و الحاق موادی به آن مصوب 1377/10/22
- آیین‌نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم‌الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرایی مصوب 1387/06/11
- آیین‌نامه اجرایی قانون اصلاح مبارزه با مواد مخدر و الحاق موادی به آن مصوب 1377/10/22
- تبصره 4:…مستلزم هزینه نا متناسب برای دولت بوده یا موجب خرابی یا کسر فاحش قیمت آن گردد و حفظ مال هم برای دادرسی لازم نباشد و همچنین اموال ضایع شدنی و سریع الفساد حسب مورد به دستور دادستان یا دادگاه به قیمت روز از طریق کمیسیون فروش موضوع آیین نامه اجرایی فروش اموال منقول… … …فروخته شده و وجه حاصل در اجرای ماده 29 قانون به حساب خزانه واریز و در صورت صدور حکم استرداد، عین وجه مسترد خواهد شد.
- آیین‌نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم‌الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرایی مصوب 1387/06/11
- ماده 1:…یا تعهد به فعل معین که در اصطلاحات ثبتی در معنی مقابل اسناد مربوط به معاملات با حق استرداد بکار می‌رود. ج ـ سند وثیقه سندی است که دلالت بر عقد رهن یا معامله با حق استرداد یا بیع شرط کند که به موجب آن شخصی (اعم از اینکه مدیون باشد یا نه) عین مال منقول یا غیرمنق… … …صالح ثبت یا سردفتر تنظیم‌کننده سند صادر می‌شود. ح ـ سند انتقال اجرائی بعد از مزایده مال مورد مزایده به موجب سند رسمی به برنده مزایده یا بستانکار منتقل می‌شود، آن سند را سند انتقال اجرائی می‌نامند. خ ـ بازداشت توقیف کردن اموال جهت اجرای مفاد سند. د ـ حافظ کسی ک… … …به اموال وی به درخواست بستانکار وفق مقررات از خروج وی از کشور جلوگیری می‌شود. ک ـ حق استرداد حقی است که به موجب آن مدیون می‌تواند با رد طلب بستانکار مال مورد وثیقه را تحت تصرف کامل خود درآورد. گ ـ حق‌الاجرا حقی است به صورت پول که دولت از بابت اجرائیه اسناد رسم…
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 501
عینِ عبارت · استرداد منقول بودن مال موضوع دعوا زیرا در اموال غیر منقول خواسته استرداد مال مصداق ندارد و حسب مورد دعوای خلع ید یا تخلیه ید باید مطرح شود. در این دعوا خ. م. ا. خوانده…
عینِ عبارت · استرداد …بلا اثر شده مال غیر منقول بوده که تحویل محکوم له آن گردیده آیا می توان فرضی را در نظر گرفت که استرداد آن ممکن نباشد؟…
عینِ عبارت · استرداد شاید در آغاز به ذهن آید که چون مال غیر منقول قابل جابه جایی و تلف» نیست همواره استرداد آن ممکن است و بنابراین قابل استرداده نبودن ویژه اموال منقول است؟ زیرا مال منقول است که می توان…
عینِ عبارت · استرداد …منقول بودن مال موضوع دعوا زیرا در اموال غیر منقول خواسته استرداد مال مصداق ندارد و حسب مورد دعوای خلع ید یا تخلیه ید باید مطرح شود. در این دعوا خ. م. ا. خواند…
عینِ عبارت · استرداد در دعوي استرداد مال منقول چنانچه خواهان قصد توقيف مال منقول مذكور را داشته باشد آيا 1-خواهان منحصرا حق درخواست…
عینِ عبارت · استرداد …موضوع استعلام درباره امکان درخواست تامین خواسته یا صدور دستور موقت برای توقیف مال منقول در دعوای استرداد مال منقول است.…
عینِ عبارت · استرداد استعلام: در دعوی استرداد مال منقول چنانچه خواهان قصد توقیف مال منقول مذکور را داشته باشد آیا -1 خواهان منحصرا حق درخوا…
عینِ عبارت · استرداد سؤال: آيا عدم استرداد سند مالكيت مال منقول يا غير منقول از مصاديق خيانت در امانت محسوب مي شود؟ نظريه اداره كل حقوقي…
عینِ عبارت · استرداد …" در خصوص دادخواست خانم ا. ح. ر. به طرفیت اقای س. ف. ل. به خواسته استرداد اصل مبایعه نامه مورخ ۹۹/۰۲/۲۴ تنظیمی در املاک شایان * و مطالابه خسارات دادرسی و دستور موقت م…
عینِ عبارت · استرداد دادگاه صالح در دعوای استرداد سند خ.…
اتهام فروش مال غیر و استرداد عین مال
عینِ عبارت · استرداد اتهام فروش مال غیر و استرداد عین مال خ.…
عینِ عبارت · استرداد …تلف و از بین رفتن مال غیر منقول است. برای مثال آپارتمان مورد مناقشه و موضوع حکم به تسلیم یا استرداد در پی سانحه آتش سوزی یا سیل از بین برود.…
عینِ عبارت · استرداد اثبات معامله با حق استرداد معاملات شرطی و رهنی ۱- اخذ وجه از شخصی به عنوان قرض یا وام در قالب یک قرار داد. گرو گذاشتن یا…
عینِ عبارت · استرداد (1)- اثر انقضای مدت اجاره بر استرداد مورد اجاره (2)-شرط استرداد مال منقول(خودرو) خ.…
عینِ عبارت · استرداد دعوای خلع ید صرفاً در اموال غیر منقول مصداق دارد، لذا در مورد اموال منقول باید دعوای استرداد مال اقامه شود، حتی اگر مستند به سند رسمی باشد.…
عینِ عبارت · استرداد باید خواسته های فسخ معامله استرداد مال در مواردی که مال منقول است خلع ید در
عینِ عبارت · استرداد …. در صلاحيت شوراي حل اختلاف مي¬باشد حال آيا رسيدگي به دعوي الزام خوانده به انجام تعهد مبني بر استرداد يك فقره سند رسمي مالكيت مربوط به مال غيرمنقول از جمله دعاوي مالي منقول و در صلاحيت شورا مي¬باش…
عینِ عبارت · استرداد …مانند حق انتفاع نسبت به خودرو یا حق وثیقه نسبت به قطار و هواپیما منقول تبعی است. همچنین دعوای استرداد رفع تصرف تسلیم مبیع به تابعیت از اموال مقول منقول تبعی است.
خلع ید از اموال منقول
عینِ عبارت · استرداد …ب. سهولت در نقل و انتقال اموال منقول، خلع ید در خصوص اینگونه اموال کاربرد عملی ندارد و مستلزم استرداد یا تحویل مال است.…
عینِ عبارت · استرداد …نکته ۲ – تبصره بیان می دارد چنانچه قرارداد و شرایط خاصی برای تخلیه یا استرداد وجود داشته باشد مشمول مقررات این ماده نخواهد بود.
عینِ عبارت · استرداد …و داد برده در اجرای حکم قطعی حکم گسیخته برابر حکم نهایی آن را به شکل رسمی به دیگری انتقال دهد، استرداد مال غیر منقول در پرتو اعاده عملیات اجرایی به داد برده حکم نهایی میسور نیست و او ناگزیر به طرح…
اول غیر منقول بودن مال
عینِ عبارت · استرداد …د موادی که مغایر با قانون جدید نیست، کماکان معتبر و قابل اجراست. به هر تقدیر به عقیده ما خواسته استرداد مال در اموال منقول صحیح تر است.
عینِ عبارت · استرداد …ایره اجرا بی جهت به زحمت نیافتد و فرجام این تلاش مختومه شدن بی نتیجه پرونده نباشد. صدور حکم به استرداد یا تسلیم مال معدوم یا مال غیر منقول غیر قابل دسترس و جاهتی ندارد و از همان هنگام باید دادخواه…
عینِ عبارت · استرداد تعریف معامله با حق استرداد قرارداد مستقلی است که در آن ی.…
عینِ عبارت · استرداد مال (منقول) …الف. فرزند م. به طرفیت خوانده دعوی آقای م. ص. به خواسته 1 . مطالبه خسارت دادرسی 2 . استرداد مال (منقول) ن.…
نظریه مشورتی شماره 7/95/2120 مورخ 1395/08/24
عینِ عبارت · استرداد …خ. م.: موضوع استعلام درباره صلاحیت شورای حل اختلاف در رسیدگی به دعوی الزام خوانده به استرداد سند رسمی مالکیت مربوط به مال غیرمنقول است.…
عینِ عبارت · استرداد …فهرست و منگنه کرده پیوست گزارش برای صدور سند انتقال نزد رئیس ثبت بفرستد. ۱ - در معاملات با حق استرداد بمنظور اعطای فرصت به بدهکار برای فک سند ماده ۴۵ آیین نامه مقرر می دارد: «حافظ