دعاوی حقوقی › دعاوی دیوان عدالت اداری › امور اراضی، شهرسازی و عمران
دعوای اعتراض به تعیین حریم املاک و اراضی
راهنمای دعوای اعتراض به تعیین حریم املاک و اراضی
- تعریف
- این دعوا زمانی مطرح میشود که سازمان‌ها یا وزارتخانه‌های دولتی بدون رعایت قوانین و ضوابط قانونی، حریم املاک و اراضی اشخاص را تعیین یا تعریض نمایند و مالک به آن معترض باشد. این اقدام معمولاً موجب محدود شدن حقوق مالکانه اشخاص می‌گردد. دیوان عدالت اداری به عنوان مرجع صالح به شکایات علیه تصمیمات واحدها و نهادهای دولتی رسیدگی می‌کند. هدف از این دادخواست، نقض تصمیم غیرقانونی کمیسیون‌ها یا مراجع تعیین حریم است. خواهان و مالک: مالک یا ذینفع ملک / اداره، وزارتخانه یا سازمان تعیین‌کننده حریم
- خواهان و خوانده
- مالِک یا ذی‌نفعِ ملک یا اراضی علیهِ سازمان یا اداره‌ی دولتیِ تعیین‌کننده‌ی حریم (مانند وزارت نیرو، وزارت راه و شهرسازی، یا سازمان انرژی اتمی)
- ماهیت
- غیرمالی؛ ترافعی
- مرجع صالح
- دیوان عدالت اداری (شعبه بدوی)
- مستندات قانونی
- قانون دیوان عدالت اداری، قوانین مربوط به اراضی مستحدثه و ساحلی یا حریم راه و راه‌آهن (بر حسب مورد)
- مدارک لازم
- سند مالکیت رسمی، تصویر تصمیم یا نظریه مورد اعتراض، کروکی و نقشه‌های ثبتی ملک، کارت ملی و شناسنامه
- مهلت‌ها
- مهلت اعتراض برای اشخاص مقیم ایران سه ماه از تاریخ ابلاغ تصمیم مرجع طرف شکایت است.
- هزینه
- مطابق تعرفه دعاوی غیرمالی در دیوان عدالت اداری
- مراحل
- ۱. تنظیم دادخواست در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ۲. ثبت و ارجاع به شعبه دیوان ۳. تبادل لوایح و اخذ دفاعیات طرف شکایت ۴. ارجاع به کارشناس در صورت نیاز ۵. صدور رای توسط شعبه بدوی ۶. امکان تجدیدنظرخواهی در شعب تجدیدنظر دیوان
- نکات و اشتباهات رایج
- عدم رعایت مهلت سه‌ماهه اعتراض، عدم ارائه مستندات کافی مبنی بر مالکیت، اشتباه در تعیین طرف شکایت (نام بردن از مرجع غیرمرتبط)
نمونهٔ خواسته
تقاضای ابطال تصمیم/نظریه شماره ... مورخ ... سازمان ... در خصوص تعیین حریم ملک پلاک ثبتی ...
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
آیا برای طرح این دعوا داشتن سند رسمی الزامی است؟
بله، ارائه سند مالکیت یا حکم قطعی اثبات مالکیت برای احراز ذینفع بودن ضروری است.
مهلت اعتراض از چه زمانی شروع میشود؟
از تاریخ ابلاغ تصمیم یا نظریه به ذینفع یا تاریخ مطلع شدن از آن.
آیا دیوان به خسارات وارده هم رسیدگی می‌کند؟
مطالبه خسارت مالی معمولاً نیاز به تقدیم دادخواست جداگانه به دادگاه عمومی دارد، مگر خسارات ناشی از تصمیمات دولتی که شرایط خاص خود را دارد.
آیا رای دیوان قابل تجدیدنظر است؟
بله، آرای شعب بدوی دیوان در مهلت مقرر قابل تجدیدنظرخواهی در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری است.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع تغییر کاربری اراضی و ضوابط شهرسازی در ایران
- قرارداد: قرارداد اجاره به شرط تملیک آپارتمان و اراضی
- قرارداد: توافق‌نامه تفکیک و افراز اراضی مشاعی
- نمونه‌متن: لایحه تجدیدنظرخواهی ، ابطال نظریه هیئت تعیین حریم و بستر رودخانه
- نمونه‌متن: خلع ید ، قلع و قمع بنا و مستحدثات احداثی در حریم رودخانه
قوانین و مواد
- قانون اصلاح بند (ه-) تبصره (3) ماده (148) اصلاحی‌از قانون اصلاح مواد (147) و (148) اصلاحی قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 1376
- ماده واحده:…(3) ماده (148) اصلاحی از قانون اصلاح مواد (147) و (148) اصلاحی قانون ثبت اسناد و املاک - - به شرح‌ذیل اصلاح می‌گردد: ه- - اراضی تصرف شده واقع در محدوده قانونی و حریم استحفاظی شهرهای‌بزرگ با جمعیت دویست هزار نفر و بیشتر (موضوع بند الف) مشروط بر این که متصرف وا… … …بهای کارشناسی روز و تعیین زمان ساخت بنا به عهده کارشناس واجد شرایط م. ب.. درصورت اعتراض هر یک از طرفین به نظریه کارشناس، هیات حل اختلاف به تقاضای معترض، گروهی مرکب از سه کارشناس از بین کارشناسان واجد شرایط انتخاب و‌معرفی می‌نماید. نظر اکثریت این گروه قطعی است.…
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 501
عینِ عبارت · اعتراض …نون اصلاحات ارضی مصوب ۱۳۷۲ ۲۸۸ قانون تعیین تکلیف پرونده های معترضی ثبت که فاقد سابقه بوده و یا اعتراض آنها در مراجع قضایی از بین رفته است، مصوب ۱۳۷۳.…
نظریه 7/99/1105 — 1400/03/17
عینِ عبارت · اعتراض …ویژه در مواد 3 تا 5 این آییننامه برای تعیین بستر و حریم رودخانه، اطلاعرسانی به اشخاص ذینفع، مهلت اعتراض، مرجع رسیدگی به اعتراض اشخاص، قطعیت نظر کمیسیون و وظایف شرکت آب منطقهای و دیگر سازمانهای ذیر…
عینِ عبارت · اعتراض …بویژه در مواد 3 تا 5 این آییننامه برای تعیین بستر و حریم رودخانه، اطلاعرسانی به اشخاص ذینفع، مهلت اعتراض، مرجع رسیدگی به اعتراض اشخاص، قطعیت نظر کمیسیون و وظایف شرکت آب منطقهای و دیگر سازمان…
عینِ عبارت · اعتراض …در مرحله تجدیدنظر، شعبه اول دیوان عدالت اداری با بررسی مستندات و دفاعیات، اعتراض ت.…
عینِ عبارت · اعتراض …ده شهر(بندهای الف و ب این ماده (مطابق قیمت کارشناس رسمی با تعیین شهرداری وصول خواهد شد. در صورت اعتراض طرفین به قیمت کارشناس رسمی، موضوع تعیین قیمت به ترتیب به هیات سه و بعد پنج نفر با پرداخت هزین…
عینِ عبارت · اعتراض …تنها مغایر با قانون نیست، بلکه در حدود اختیارات قانونی نیز قرار دارد. این رای ظرف بیست روز قابل اعتراض است.…
عینِ عبارت · اعتراض …رأی صادره ظرف بیست روز پس از ابلاغ، قابل‌اعتراض در شعب محترم تجدیدنظر دیوان م.…
عینِ عبارت · اعتراض 1) مالکیت بستر و حریم رودخانه ها 2) مرجع اعتراض به تشخیص بستر و حریم رودخانه ها خ.…
عینِ عبارت · اعتراض …شنامه‌های اداره کل مسکن و شهرسازی (بخشنامه‌های 1/3/68 و 43142-1/6/69) که حریم را تعیین کرده‌اند، اعتراض کرد.…
عینِ عبارت · اعتراض …مالک از دریافت نظریه، ظرف سه ماه از تاریخ انتشار نوبت دوم آگهی در روزنامه های کثیر الانتشار قابل اعتراض در دادگاه صالح است و در صورت عدم اعتراض و یا صدور حکم دادگاه نظریه کمیسیون قطعی و لازم الاجر…
عینِ عبارت · اعتراض …بنابراین، رای به رد شکایت صادر شده و این رای ظرف بیست روز قابل اعتراض است.…
عینِ عبارت · اعتراض …صه مدافعات مشتکی عنه : اداره طرف شکایت طی لایحه اعلام داشته است : صرفنظر از اینکه تصویب نامه مورد اعتراض مربوط به سال ۱۳۴۶ م.…
عینِ عبارت · اعتراض …ماده 51 قانون برنامه و بودجه، اعلام کرده است که تعیین حریم راه‌ها بر عهده دولت است و مصوبه مورد اعتراض از نظر قانونی و شرعی صحیح م.…
عینِ عبارت · اعتراض …سال ۱۳۸۲ حریم را به دو نوع کمی (برای لایروبی) و کیفی (برای حفاظت از کیفیت آب) تقسیم کرد. ۲. اعلام و اعتراض اعلام به متقاضی: در مواردی که تعیین بستر و حریم برای یک ملک خاص انجام میشود، شرکت آب من…
عینِ عبارت · اعتراض …ا خواستار شده اند و در جهت تبیین خواسته اجمالاً اعلام کرده اند که: " به موجب ماده واحده مصوبه مورد اعتراض، شورای اسلامی شهر مشهد به شهرداری مشهد اجازه می دهد، به منظور تسریع در تملک املاک در اولو…
عینِ عبارت · اعتراض …د را خواستار شده اند و در جهت تبیین خواسته اجمالاً اعلام کرده اند که: " به موجب ماده واحده مصوبه مورد اعتراض، شورای اسلامی شهر مشهد به شهرداری مشهد اجازه می دهد، به منظور تسریع در تملک املاک در ا…
عینِ عبارت · اعتراض …کشاورزی و منابع طبیعی در سال ۱۳۸۹، تکالیفی برای وزارت جهاد کشاورزی و سازمان ثبت وضع شد و مرجع اعتراض تا یک سال از لازم الاجرا شدن این قانون هیأت موضوع ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی م…
عینِ عبارت · اعتراض …قانون نبوده و در چارچوب اختیارات قانونی شورای اسلامی شهرها قرار دارد. این رای ظرف بیست روز قابل اعتراض است.…
عینِ عبارت · اعتراض …د که اخذ حق السهم شهرداری مطابق با تبصره 4 قانون مذکور مجاز است. بنابراین، ماده 15 از تعرفه مورد اعتراض مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات شورای اسلامی شهر نبوده و ابطال نشد. بسم الله الرحمن الر…
عینِ عبارت · اعتراض …یات بر ارزش افزوده و سایر قوانین مرتبط، از رد شکایت دفاع کرده و تصریح کرده است که تعرفه‌های مورد اعتراض مطابق با قوانین و مقررات مصوب بوده و برخی از این تعرفه‌ها نیز حذف شده‌اند. هیات تخصصی شوراها…
عینِ عبارت · اعتراض …تبصره۱ : مطابق قیمت کارشناسی رسمی با تعیین شهرداری وصول خواهد شد. در صورت اعتراض طرفین به قیمت کارشناس رسمی، موضوع تعیین قیمت به ترتیب به هیات سه و بعد پنج نفره با پرداخت هزی…
عینِ عبارت · اعتراض …این رای ظرف 20 روز از تاریخ صدور، قابل اعتراض است.…
عینِ عبارت · اعتراض …است) وکیل خواهان طی دو لایحه صفحات ۵۴ لفایت ۵۶ و ۱ تلخیصاً به نرخ کارشناسی اعتراض نموده‌اند و در ظهر ورقه ۶ (لایحه وکیل خواهان) تصمیمات استعلام صفحات ۵۲ و ۳ اتخاذشده است اورا…
عینِ عبارت · اعتراض …صدور پروانه با رعایت سایر ضوابط قانونی بوده است) وکیل خواهان طی دو لایحه صفحات 54 لغایت 56 و 61 تلخیصاً به نرخ کارشناسی اعتراض نموده اند و در ظهر ورقه 56 (لایحه وکیل خواهان) تصمیمات استعلام صفحات…
عینِ عبارت · اعتراض …رعایت سایر ضوابط قانونی بوده است) وکیل خواهان طی دو لایحه صفحات 54 لغایت 56 و 61 تلخیصا به نرخ کارشناسی اعتراض نموده‌اند و در ظهر ورقه 56 (لایحه وکیل خواهان) تصمیمات استعلام صفحات 52 و 53 اتخاذشده…
عینِ عبارت · اعتراض …متشکل از ۳ نماینده وزارت) اراضی موات و بایر شهری را تشخیص می‌دهد. آرای این کمیسیون قطعی، اما قابل اعتراض در دادگاه صالح است.…
عینِ عبارت · اعتراض …ش کشاورزی و منابع طبیعی در سال ۱۳۸۹، تکالیفی برای وزارت جهاد کشاورزی و سازمان ثبت وضع شد و مرجع اعتراض تا یک سال از لازم الاجرا شدن این قانون هیأت موضوع ماده واحده قانون تعیین تکلیف اراضی اختلافی…
حقوق مربوط به حریم — ثانیاً
عینِ عبارت · اعتراض …میکنند منوط و موکول به این است که با اجرای جریان مقدماتی از تقاضای ثبت و تحدید حدود و گذشتن مواعد اعتراض بر اصل و حدود یا صدور حکم نهایی در مواردی که اعتراض در موعد مقرر واصل شده است نسبت به مورد…
عینِ عبارت · اعتراض …نند منوط و موکول به این است که با اجرای جریان مقدماتی از تقاضای ثبت و تحدید حدود و گذشتن مواعد اعتراض بر اصل و حدود یا صدور حکم نهایی در مواردی که اعتراض در موعد مقرر واصل شده است نسبت به مورد تقا…
نظریه مشورتی شماره 7/1403/597 مورخ 1403/08/29
عینِ عبارت · اعتراض …ر دارد و نوعیت آن باید توسط کمیسیون ماده 12 قانون زمین شهری مصوب 1366 تعیین شود. همچنین، در صورت اعتراض به نظریه وزارت مسکن و شهرسازی، پیامدهای قانونی آن بررسی میشود. پرسش اصلی این است که آیا ماد…