دعاوی حقوقی › شرط
دعوای شرط داوری
راهنمای دعوای شرط داوری
- تعریف
- شرط داوری توافقی است که به موجب آن طرفین قرارداد متعهد میشوند اختلافات ناشی از قرارداد را به جای دادگستری به داور یا داوران مرضیالطرفین ارجاع دهند. این شرط معمولاً به صورت یک بند در متن قرارداد اصلی یا به عنوان موافقتنامه مستقل تنظیم میشود. طرح دعوا برخلاف این شرط میتواند با ایراد خوانده مواجه شده و دادگاه قرار عدم صلاحیت یا رد دعوا صادر کند. این نهاد با هدف سرعتبخشی و تخصصی شدن حل و فصل اختلافات پیشبینی شده است.
- خواهان و خوانده
- خواهانِ ابطال رأی داور یا اعتراض به آن (یا متقاضی تعیین داور)، و خوانده طرف دیگر قرارداد است. در دعوای اصلی، خواهانِ اختلاف، یکی از طرفین قرارداد است که علیه دیگری به داوری مراجعه میکند.
- ماهیت
- غیرمالی (در صورتی که موضوع دعوای اصلی مالی باشد، هزینه و تبعات مالی تبعیت میکند)؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- داور مرضیالطرفین یا مؤسسه داوری منتخب؛ و در صورت اختلاف در تعیین داور یا اعتراض به رأی داور، دادگاه عمومی حقوقی محل اقامت خوانده یا محل انعقاد قرارداد یا اجرای حکم.
- مستندات قانونی
- مواد ۴۵۴ تا ۵۰۱ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی و قانون داوری تجاری بینالمللی (بر حسب مورد).
- مدارک لازم
- اصل قرارداد حاوی شرط داوری، مدارک اثبات اختلاف (مانند مکاتبات، اظهارنامه)، کارت ملی و شناسنامه.
- مهلتها
- مهلت اعتراض به رأی داور ظرف ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ آن در دادگاه حقوقی است.
- هزینه
- بر اساس تعرفه خدمات قضایی برای دعاوی غیرمالی و هزینههای داوری بر اساس آییننامه مؤسسه داوری یا توافق طرفین.
- مراحل
- ۱. بروز اختلاف و بررسی وجود شرط داوری ۲. ارسال درخواست ارجاع امر به داوری به طرف مقابل ۳. تعیین داور طبق تشریفات قرارداد ۴. رسیدگی توسط داور و صدور رأی ۵. ابلاغ رأی داور ۶. در صورت اعتراض، طرح دعوای ابطال رأی داور در دادگاه حقوقی ۷. اجرای رأی داور از طریق اجرای احکام دادگاهها.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. مبهم بودن شرط داوری (داور نامشخص یا نحوه انتخاب نامعلوم). ۲. رجوع مستقیم به دادگاه بدون توجه به وجود شرط داوری معتبر. ۳. عدم رعایت بیطرفی توسط داور. ۴. صدور رأی داور خارج از مهلت مقرر قانونی یا قراردادی.
نمونهٔ خواسته
تقاضای صدور حکم بر ابطال رأی داوری مورخ [...] صادره توسط [...] به دلیل خروج داور از حدود اختیارات.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسشهای متداول
آیا دادگاه میتواند به اختلافات دارای شرط داوری رسیدگی کند؟
خیر، اگر خوانده در جلسه اول دادرسی به وجود شرط داوری ایراد کند، دادگاه قرار رد دعوا صادر میکند.
اگر داور تعیین نشده باشد چه باید کرد؟
از طریق دادگاه صالح درخواست تعیین داور میشود.
آیا رأی داور قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه تجدیدنظر استان است؟
خیر، رأی داور فقط قابل ابطال در دادگاه بدوی است و قابل تجدیدنظرخواهی به معنای اخص نیست.
هزینه داوری با چه کسی است؟
طبق توافق طرفین یا نظر داور در رأی صادره تعیین میشود.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
دادخواست، شکواییه و درخواست 2
صفحههای مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع انواع شرط در قراردادها و آثار حقوقی آنها
- قرارداد: شرط داوری با قاعده پیشنهاد نهایی / داوری بیسبال
- قرارداد: شرط داوری اجباری اختلافات استخدامی
- قرارداد: شرط مستقل ارجاع اختلاف به داوری
- نمونهمتن: لایحه تجدید نظرخواهی ، شرط داوری
قوانین و مواد
- آییننامه نحوه ارائه خدمات مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران در اختلافات تجاری داخلی و بینالمللی مصوب 1386/08/27
- آییننامه ترتیب اقدامات سازشی در شوراهای حل اختلاف مصوب 1403/05/22
- آییننامه داوری در بخش تعاونی مصوب 1389/06/22
- قانون داوری تجاری بینالمللی
- قانون داوری تجاری بینالمللی (اجرای آرای داوری)
- آییننامه نحوه ارائه خدمات مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران در اختلافات تجاری داخلی و بینالمللی مصوب 1386/08/27
- ماده 29:…اختلافات و دعاوی به مرکز داوری، بهمنزله پذیرش این اختیار «داور» خواهد بود. ب) شرط داوری که به صورت جزئی از یک قرارداد باشد، به عنوان موافقتنامه مستقل تلقی میشود و تصمیم «داور» در خصوص بطلان و ملغیالاثر بودن اصل قرارداد، تاثیری در شرط داوری ندارد و فی ن… … …بودن اصل قرارداد، تاثیری در شرط داوری ندارد و فی نفسه به منزله بطلان یا عدم اعتبار شرط داوری مندرج در قرارداد نخواهد بود.
- آییننامه ترتیب اقدامات سازشی در شوراهای حل اختلاف مصوب 1403/05/22
- ماده 32:وجود شرط داوری در قرارداد، در صورت توافق طرفین، مانع از ارجاع و انجام فرایند صلح و سازش در شورا نمیباشد.
- آییننامه داوری در بخش تعاونی مصوب 1389/06/22
- ماده 4:درخواست داوری داوری با تسلیم درخواست به مرجع داوری به عمل می آید. درخواست داوری باید متضمن نکات زیر باشد: 1 مشخصات کامل و نشانی طرفین. 2 تعیین خواسته. 3 توضیح ادعا ودلایل آن ووقایعی که موجب بروزاختلاف شده است. 4 شرط داوری یا موافقتنامه داوری . 5 اظهارنظردرمورد… … …طرفین. 2 تعیین خواسته. 3 توضیح ادعا ودلایل آن ووقایعی که موجب بروزاختلاف شده است. 4 شرط داوری یا موافقتنامه داوری . 5 اظهارنظردرموردتعداد داوران. 6 امضاءخواهان (درصورت عجز ازامضاء، اثرانگشت).
- قانون داوری تجاری بینالمللی
- ماده 7:شکل موافقتنامه داوری موافقتنامه داوری باید طی سندی به امضای طرفین رسیده باشد، یا مبادله نامه، تلکس، تلگرام، یا نظایر آنها بر وجود موافقتنامه مزبور دلالت نماید. یا یکی از طرفین طی مبادله درخواست یا دفاعیه، وجود آنرا ادعا کند و طرف دیگر عملا آنرا قبول نماید. ارج… … …ادعا کند و طرف دیگر عملا آنرا قبول نماید. ارجاع به سندی در قرارداد کتبی که متضمن شرط داوری باشد نیز به منزله موافقتنامه مستقل داوری خواهد بود.
- قانون داوری تجاری بینالمللی (اجرای آرای داوری)
- ماده 7:شکل موافقتنامه داوری موافقتنامه داوری باید طی سندی به امضای طرفین رسیده باشد، یا مبادله نامه، تلکس، تلگرام، یا نظایر آنها بر وجود موافقتنامه مزبور دلالت نماید. یا یکی از طرفین طی مبادله درخواست یا دفاعیه، وجود آنرا ادعا کند و طرف دیگر عملا آنرا قبول نماید. ارج… … …ادعا کند و طرف دیگر عملا آنرا قبول نماید. ارجاع به سندی در قرارداد کتبی که متضمن شرط داوری باشد نیز به منزله موافقتنامه مستقل داوری خواهد بود.
- آییننامه داوری در بخش تعاونی مصوب 1389/06/22
- ماده 3:موافقتنامه داوری 1 موافقتنامه داوری توافقی است که به موجب آن طرفین حل وفصل تمام یابعضی ازاختلافات خودراکه درمورد یک یاچند رابطه حقوقی معین اعم ازقراردادی یاغیرقراردادی بوجودآمده یاممکن است درآینده حادث شودبه داوری اتحادیه تعاونی یااتاق تعاون محول می نمایند. 2 … … …حقوقی معین اعم ازقراردادی یاغیرقراردادی بوجودآمده یاممکن است درآینده حادث شودبه داوری اتحادیه تعاونی یااتاق تعاون محول می نمایند. 2 در مواردی که طرفین دعوا به موجب اساسنامه مورد عمل خود, داوری موضوع این مقررات را پذیرفتهاند مندرجات اساسنامه آنها در این زمینه … … …مبادله نامه, یا نظایر آن منعقد شده باشد. 3 ارجاع به سندی در قرارداد کتبی که متضمن شرط داوری باشد نیز به منزله موافقتنامه داوری است.
- آییننامه نحوه ارائه خدمات مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران در اختلافات تجاری داخلی و بینالمللی مصوب 1386/08/27
- ماده 9:آثار موافقت نامه داوری الف) در کلیه مواردی که رسیدگی به اختلاف به مرکز داوری ارجاع میشود، رسیدگی طبق مقررات لازمالاجرا در زمان تقدیم دادخواست داوری به عمل خواهد آمد مگر اینکه طرفین توافق کرده باشند که داوری مطابق قواعد موجود در تاریخ انعقاد موافقتنامه داوری … … …در زمان تقدیم دادخواست داوری به عمل خواهد آمد مگر اینکه طرفین توافق کرده باشند که داوری مطابق قواعد موجود در تاریخ انعقاد موافقتنامه داوری انجام شود. ب) چنانچه خوانده از پاسخ به درخواست داوری مطابق ماده ۷ این آیین داوری امتناع کند، در صورتی که دیوان داوری مرکز… … …حقوق طرفین رسیدگی کرده و نسبت به ادعاها ایرادات آنها اتخاذ تصمیم کند و به هر حال شرط داوری، مستقل از قرارداد اصلی است.
- ماده 1:تعاریف اصطلاحاتی که در این آیین داوری به کار رفته است، دارای معانی زیر م. ب.: الف) «آیین نامه نحوه ارائه خدمات مرکز داوری در اختلافات تجاری داخلی و بینالمللی» که از این پس «آیین داوری» نامیده میشود، عبارتست از مقررات حاضر که داوری در کلیه اختلافات تجاری داخل… … …و بینالمللی» که از این پس «آیین داوری» نامیده میشود، عبارتست از مقررات حاضر که داوری در کلیه اختلافات تجاری داخلی و بینالمللی که به مرکز داوری اتاق ایران ارجاع شود، مطابق آن انجام خواهد شد. ب) آیین نامههای داخلی مرکز داوری در مورد نحوه ارائه خدمات آیین نا… … …در آینده پیش آید، به داوری مرکز داوری ارجاع شود. موافقتنامه داوری ممکن است به صورت شرط داوری در ضمن قرارداد و یا به صورت قرارداد جداگانه باشد.
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 501
عینِ عبارت · شرط داوری استقلال یا عدم استقلال شرط داوری نسبت به عقد اصلی خ.…
شرط داوری
عینِ عبارت · شرط داوری موافقتنامه داوری، گاه در قالب یک قرارداد مستقل است و گاه به صورت شرط داوری .…
عینِ عبارت · شرط داوری تفسیر شرط داوری اجباری (مقاله علمی وزارت علوم) نویسندگان: عیسی امینی ربیعا اسکینی امید رشیدی منبع: پژوهش حقو…
عینِ عبارت · شرط داوری تکلیف شرط داوری قرارداد مشارکت احداث آپارتمان، پس از انتقال به منتقل الیه خ.…
عینِ عبارت · شرط داوری استقلال قرارداد و شرط داوری از موافقت نامه اصلی نویسندگان: احسان مظفری منبع: دانشنامه های حقوقی تابستان 1398 شماره 3 چک…
عینِ عبارت · شرط داوری تسری شرط داوری نسبت به موضوعات فرعی مندرج در عقد اصلی خ.…
دعوای ابطال عقد با شرط داوری نزد داور
عینِ عبارت · شرط داوری دعوای ابطال عقد با شرط داوری نزد داور خ.…
نظریه مشورتی شماره 7/95/2462 مورخ 1395/09/28
عینِ عبارت · شرط داوری …خ. م.: موضوع استعلام مربوط به ماده 481 قانون آیین دادرسی مدنی و شرایط اعتبار شرط داوری در صورت فوت یکی از اصحاب دعوی و قابلیت تفکیک قرارداد است.…
عینِ عبارت · شرط داوری تفاوت انتقال قرارداد و مال موضوع قرارداد در بحث انتقال شرط داوری خ.…
تاثیر شرط داوری در اساسنامه شرکت بر دعوای مسئولیت مدنی ناشی از قصور مدیران شرکت های سهامی
عینِ عبارت · شرط داوری تاثیر شرط داوری در اساسنامه شرکت بر دعوای مسئولیت مدنی ناشی از قصور مدیران شرکت های سهامی خ. م.: در نشست قضا…
عینِ عبارت · شرط داوری …یت داور مراجعت به اختلافات مربوط به موضوع قرارداد واجد اعتبار هست در صورت فسخ قرارداد مشتمل بر شرط داوری ، دیگر جایگاهی برای اظهار نظر داور وجود ندارد و دعوای فسخ هم خارج از موضوع توافق داوری است درن…
امکان تسری شرط داوری به شخص ذینفع ثالث
عینِ عبارت · شرط داوری امکان تسری شرط داوری به شخص ذینفع ثالث خ.…
عینِ عبارت · شرط داوری …ه تجدید نظر در راستای نقض حکم به بطلان دعوی صادره از سوی دادگاه بدوی: نظام حقوقی ایران استقلال شرط داوری را در قانون فراملی مورد پذیرش قرار داده و بالعکس در حقوق ملی این امر (استقلال شرط داوری) مورد…
عینِ عبارت · شرط داوری گسترش قلمرو شرط داوری از طریق رضایت مفروض (مقاله علمی وزارت علوم) نویسندگان: رسول کشکولی محمود صادقی مرتضی شهبازی ن…
امکان رسیدگی به دعوی با ارجاع امر به داوری
عینِ عبارت · شرط داوری …ش اصلی این بود که آیا محاکم قضایی میتوانند به موضوعات داوری رسیدگی کنند، با وجود اینکه توافق یا شرط داوری در ضمن عقد اصلی وجود دارد یا خیر.…
امکان رسیدگی محاکم قضایی به موضوعات داوری در صورت وجود توافق نامه یا شرط داوری در ضمن عقد اصلی
عینِ عبارت · شرط داوری امکان رسیدگی محاکم قضایی به موضوعات داوری در صورت وجود توافق نامه یا شرط داوری در ضمن عقد اصلی خ.…
عینِ عبارت · شرط داوری تحلیل اعتبار شرط داوری در قرارداد کار (مقاله علمی وزارت علوم) نویسندگان: مجید نجارزاده هنجنی منبع: دیدگاه های حقوق…
موافقتنامه داوری: انواع
عینِ عبارت · شرط داوری موافقتنامه داوری، گاه در قالب یک قرارداد مستقل است و گاه به صورت شرط داوری: الف) موافقتنامه مستقل داوری : این امکان فراهم است که طرفین بعد از حدوث اختلاف یا حتی قبل از ا…
عینِ عبارت · شرط داوری حق اظهار نظر دادگاه در خصوص اختلاف در عقد اجاره در صورت وجود شرط داوری خ.…
نظریه مشورتی شماره 7/1402/1161 مورخ 1403/02/15
عینِ عبارت · شرط داوری …این مسئله در شرایطی مطرح شده که وجود شرط داوری در پرونده مشخص شده است.…
عینِ عبارت · شرط داوری اگر قرارداد به صورت رسمی منعقد اما شرط داوری درج نگردد اختلاف طرفین از چه طریق باید حل و فصل شود؟…
بطلان قرارداد اصلی
عینِ عبارت · شرط داوری هرگاه قرارداد اصلی بنا به اسباب و علل قانونی باطل باشد اگر شرط داوری به صورت شرط ضمن قرارداد اصلی اشتراط شده باشد به تبع آن شرط داوری نیز زایل می شود. مگر این که ط…
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1701 مورخ 1401/03/10
عینِ عبارت · شرط داوری …خ. م.: موضوع استعلام به انتقال قرارداد پیش فروش آپارتمان و تسری شرط داوری آن به قرارداد دوم مربوط میشود.…
عینِ عبارت · شرط داوری …منبع: پژوهش حقوق عمومی سال هجدهم بهار 1396 شماره 54 چکیده امکان اِعمال شرط داوری نسبت به دعاوی مالیاتیِ بین المللی، همواره مورد مناقشه بوده است. سازمان همکاری و توسعه اقتص…
عینِ عبارت · شرط داوری …جود چنین بحثی در مورد داوری و سکوت طرفین نسبت به آن بتوان چنین عرفی را محرز دانست و به استقلال شرط داوری اطمینان عرفی داشت.…
بررسی شرط داوری از دیدگاه فقهی حقوقی و آثار عدم تبعیت آن از عقد پایه در حقوق ایران و حقوق بین الملل
عینِ عبارت · شرط داوری بررسی شرط داوری از دیدگاه فقهی حقوقی و آثار عدم تبعیت آن از عقد پایه در حقوق ایران و حقوق بین الملل نویسندگان…
عینِ عبارت · شرط داوری …اعتماد شود و نخواهد او را با وجود بطلان عقد، حاکم بر سرنوشت خود بداند و بنابراین در این موارد شرط داوری به زبان او خواهد بود و اقتضای معاوضه آن است که تواند از بطلان عقد استفاده نماید و راهی برای حف…
عینِ عبارت · شرط داوری …منبع: پژوهش های حقوق تطبیقی سال 28 تابستان 1403 شماره 2 چکیده درج شرط داوری در قرارداد، طرفین را ملزم به حل وفصل اختلاف از طریق داوری و خودداری از مراجعه به دادگاه می…
عینِ عبارت · شرط داوری انتقال شرط داوری به روابط قائم مقام ی.…
عینِ عبارت · شرط داوری حالت دوم قرارداد عادی با درج شرط داوری اگر قرارداد پیش فروش به صورت عادی منعقد گردد و شرط داوری نیز در آن گنجانده شود قرارداد بر طبق…
