سایر دعاوی › کار و کارگر › سایر دعاوی › کار و کارگر › بیمه و تأمین اجتماعی مرتبط با اشتغال
دعوای مطالبه معوقات مستمری بازماندگان
راهنمای دعوای مطالبه معوقات مستمری بازماندگان
- تعریف
- این دعوا زمانی مطرح میشود که مستمری بازماندگان برقرار شده اما سازمان تأمین اجتماعی از پرداختِ مبالغِ معوقه (از تاریخ فوت یا تاریخ استحقاق تا زمان برقراری) خودداری میکند. این دعوا ماهیتِ مطالبه وجه دارد و برای احقاقِ حقوقِ مالیِ بازماندگانِ متوفی است.
- خواهان و خوانده
- خواهان: بازماندگانِ واجد شرایط. خوانده: سازمان تأمین اجتماعی.
- ماهیت
- مالی؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- دیوان عدالت اداری (پس از طی مراحلِ اداری در هیئتهای تشخیص مطالبات).
- مستندات قانونی
- قانون تأمین اجتماعی.
- مدارک لازم
- حکم برقراری مستمری، مدارک هویتی، اسنادِ اثباتِ عدم پرداختِ معوقات (مانند پرینت حساب یا نامه سازمان).
- مهلتها
- مهلت اعتراض به آرای هیئتهای حل اختلاف در دیوان عدالت اداری، ۳ ماه برای اشخاص مقیم ایران است.
- هزینه
- هزینه دادرسی بر اساس مبلغِ مورد مطالبه (معوقات) محاسبه میشود.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام میکند.
- مراحل
- ۱. مراجعه به شعبه تأمین اجتماعی و درخواست پرداخت معوقات ۲. دریافت پاسخ منفی یا عدم پاسخ ۳. طرح شکایت در هیئتهای تشخیص مطالبات ۴. اخذ رأی قطعی ۵. ثبت دادخواست در دیوان عدالت اداری ۶. صدور رأی و اجرای حکم.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. عدم محاسبه دقیقِ مبلغ معوقات. ۲. عدم توجه به مرور زمانِ احتمالی در برخی دعاوی مالی (اگرچه در دیوان عدالت اداری محدودیت زمانیِ سختگیرانه برای اصلِ حق وجود ندارد، اما تأخیر در پیگیری توصیه نمیشود). ۳. اشتباه در تعیینِ مرجعِ صالح (دیوان عدالت اداری مرجعِ رسیدگی به تظلمات از تصمیماتِ سازمان است).
نمونهٔ خواسته
الزام سازمان تأمین اجتماعی به پرداخت معوقات مستمری بازماندگان از تاریخ [تاریخ شروع] لغایت [تاریخ پایان] به انضمام خسارت تأخیر تأدیه (در صورت امکان قانونی).
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسشهای متداول
آیا به معوقاتِ مستمری، خسارت تأخیر تأدیه تعلق میگیرد؟
رویه دیوان عدالت اداری در خصوص خسارت تأخیر تأدیه علیه سازمانهای دولتی متفاوت است و معمولاً به راحتی پذیرفته نمیشود.
آیا میتوان معوقات را از طریقِ اجرای احکامِ دادگاههای عمومی گرفت؟
خیر، مرجعِ رسیدگی به این امور دیوان عدالت اداری است.
اگر سازمان بگوید بودجه نداریم، چه باید کرد؟
این توجیه قانونی نیست و دیوان حکم به پرداخت میدهد.
آیا وراث میتوانند سهمالارثِ خود را از معوقات جداگانه مطالبه کنند؟
بله، هر یک از وراث به نسبت سهمالارث خود از مستمری، حق مطالبه دارند.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
🧭 کمک کن: قدمبهقدم دادخواستم را آماده کن
🗺 نقشه: نزدیکترین دادگاهِ صالح برای این دعوا
کجا و نزدِ کدام مرجع؟
- مرجعِ صالح
- ابتدا شعبه تأمین اجتماعی مربوط؛ در صورت امتناع یا رد درخواست، شعبه بدوی دیوان عدالت اداری برای الزام سازمان به پرداخت معوقات قانونی مستمری؛ صرف مالیبودن خواسته، آن را در صلاحیت دادگاه حقوقی یا صلح قرار نمیدهد.
- دادگاهِ کدام شهر
- شعبه تأمین اجتماعیِ پرداختکننده مستمری؛ رسیدگی قضایی در دیوان عدالت اداری مستقر در تهران، با امکان ثبت الکترونیکی دادخواست از سراسر کشور.
- پیش از طرحِ دعوا
- درخواست کتبی پرداخت معوقات با تعیین دوره و مبنای استحقاق، همراه حکم برقراری مستمری و سوابق پرداخت؛ دریافت رسید. در صورت سکوت سازمان، اصولاً انتظار تا پایان مهلت سهماهه پاسخگویی لازم است.
- اعتراض به رأی
- مهلت شکایت از تصمیم سازمان برای مقیم داخل شش ماه و مقیم خارج یک سال از ابلاغ؛ در فرض سکوت، از پایان مهلت پاسخگویی است. رأی بدوی دیوان ظرف بیست روز برای مقیم داخل و دو ماه برای مقیم خارج، در شعب تجدیدنظر دیوان قابل اعتراض است.
- مستند
- قانون تأمین اجتماعی؛ مواد ۱۰، ۱۶ و ۶۵ قانون دیوان عدالت اداری.
ممکن است خطا داشته باشد یا قانون عوض شده باشد؛ پیش از طرحِ دعوا با یک وکیل چک کنید. نقشه: نزدیکترین دادگاهِ صالح
صفحههای مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع بیمه تأمین اجتماعی کارگران و شرایط بازنشستگی در ایران
- قرارداد: قرارداد مستمری مادامالعمر و بازنشستگی تکمیلی
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط
هنوز موردی ثبت نشده.
