Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

333 مدخل برای «سا»

سا پسوند پرکاربرد

پسوند شباهت که به معنای «مانند» است.

English انگلیسی -like, -resembling
Français فرانسوی -semblable
Deutsch آلمانی -artig
العربية عربی شبیه، مِثل

مترادف: مانند، نظیر

مثال: در واژه «آهن‌ربا»، «ربا» و در واژگان مشابه «سا» به معنای شباهت است.

ساز اسم (پسوند) پرکاربرد

در ترکیب، به معنای ایجادکننده یا تنظیم‌کننده (مانند قانون‌ساز).

English انگلیسی Maker, Creator
Français فرانسوی Créateur
Deutsch آلمانی Ersteller
العربية عربی صانع

مترادف: ایجادکننده

مثال: مجلس شورای اسلامی نهاد قانون‌ساز است.

ساق اسم پرکاربرد

بخشی از پا یا در اصطلاح حقوقی (ساقِ دعوا)، به معنای بی‌اساس بودن یا عدم استحقاق در طرح دعوا.

English انگلیسی Leg (anatomy), Groundless (legal idiom)
Français فرانسوی Jambe (anat.), Sans fondement (jur.)
Deutsch آلمانی Bein (anat.), unbegründet (jur.)
العربية عربی ساق (تشریح)، لا أساس له (قانون)

مترادف: پایه، اساس

مثال: دعوای خواهان ساق است و قابلیت استماع ندارد.

سال اسم پرکاربرد

واحد زمانی معادل دوازده ماه که در محاسبات حقوقی و مهلت‌های قانونی کاربرد دارد.

English انگلیسی year
Français فرانسوی an, année
Deutsch آلمانی Jahr
العربية عربی سنة، عام

مترادف: سنه

مثال: مهلت مرور زمان دو سال است.

سان پسوند/اسم پرکاربرد

به معنای مانند و شبیه؛ در متون حقوقی کمتر به عنوان واژه مستقل استفاده می‌شود.

English انگلیسی Like, Similar to
Français فرانسوی Comme, Semblable à
Deutsch آلمانی Wie, Ähnlich
العربية عربی مثل، شبه

مترادف: مانند، شبیه

ساحل اسم پرکاربرد

نوار خشکی که در مجاورت دریا یا رودخانه قرار دارد.

English انگلیسی Coast, Shore
Français فرانسوی Côte, Rivage
Deutsch آلمانی Küste, Ufer
العربية عربی ساحل

مترادف: کرانه، کناره

مثال: ساخت‌وساز در حریم ساحل تابع مقررات خاص است.

ساخت اسم/فعل پرکاربرد

عمل ایجاد، بنا کردن یا تولید یک شیء یا بنا.

English انگلیسی Construction, Building, Manufacture
Français فرانسوی Construction, Fabrication
Deutsch آلمانی Bau, Konstruktion
العربية عربی بِناء، صُنع

مترادف: بنا، احداث، ایجاد · متضاد: تخریب، انهدام

مثال: ساختِ این بنا بدون پروانه شهرداری غیرقانونی است.

ساده صفت پرکاربرد

بدون پیچیدگی، آسان، یا فاقد تشریفات اضافی.

English انگلیسی Simple, Plain
Français فرانسوی Simple
Deutsch آلمانی Einfach
العربية عربی بَسیط

مترادف: آسان، بی‌آلایش · متضاد: پیچیده، دشوار

مثال: قراردادهای ساده نیز نیازمند رعایت ارکان صحت هستند.

سارا اسم خاص پرکاربرد

نامی برای اشخاص که در اسناد هویتی ثبت می‌شود.

English انگلیسی Sara
Français فرانسوی Sara
Deutsch آلمانی Sara
العربية عربی سارة

مثال: سارا به عنوان خوانده در پرونده حضور یافت.

ساری صفت پرکاربرد

جاری و نافذ بودن یک حکم یا قانون در یک محدوده یا بر یک موضوع خاص.

English انگلیسی Applicable, prevailing
Français فرانسوی Applicable, en vigueur
Deutsch آلمانی Anwendbar, geltend
العربية عربی سارٍ، نافذ

مترادف: جاری، نافذ · متضاد: غیرساری، منسوخ

مثال: این قانون در سراسر کشور ساری و جاری است.

ساري صفت پرکاربرد

آنچه در مورد موضوعات یا اشخاص دیگر نیز اجرا یا اعمال می‌شود (مانند حکم ساری).

English انگلیسی Applicable, Extending
Français فرانسوی Applicable, Étendu
Deutsch آلمانی Anwendbar, Geltend
العربية عربی سارٍ

مترادف: جاری، نافذ · متضاد: محدود، غیرقابل‌تعمیم

مثال: این قانون بر تمامی اتباع ایرانی ساری و جاری است.

سازد فعل پرکاربرد

ایجاد، تنظیم یا تدوین یک سند یا قانون.

English انگلیسی To make, To construct
Français فرانسوی Faire, Construire
Deutsch آلمانی Machen, Erstellen
العربية عربی صَنَعَ، بَنی

مترادف: ایجاد کردن، تنظیم کردن · متضاد: تخریب کردن

مثال: طرفین قرارداد را به گونه‌ای تنظیم سازند که ابهامی نداشته باشد.

سازه اسم پرکاربرد

مجموعه اجزای به هم پیوسته که بارها و نیروها را تحمل می‌کند.

English انگلیسی structure
Français فرانسوی structure
Deutsch آلمانی Struktur, Bauwerk
العربية عربی هيكل، بناء

مترادف: ساختمان، بنا

مثال: سازه این ساختمان نیازمند مقاوم‌سازی است.

سازی پسوند (اسم‌ساز) پرکاربرد

پسوندی که به بن مضارع می‌چسبد و اسم حاصل‌مصدر می‌سازد.

English انگلیسی -ation, -ing (suffix)
Français فرانسوی -tion (suffix)
Deutsch آلمانی -ung (Suffix)
العربية عربی -ة (تای مربوطه)

مثال: در واژه «قانون‌سازی»، «سازی» اسم‌ساز است.

سازي اسم/بن مضارع پرکاربرد

در ترکیب، به معنای ایجاد یا ساختن (مانند قانون‌سازی).

English انگلیسی Making, Creation
Français فرانسوی Création, Établissement
Deutsch آلمانی Schaffung, Erstellung
العربية عربی بِنَاء، تَکوین

مترادف: ایجاد، ساخت · متضاد: تخریب

مثال: قانون‌سازی از وظایف مجلس است.

ساعت اسم پرکاربرد

واحد اندازه‌گیری زمان یا ابزار سنجش آن.

English انگلیسی Hour, Clock
Français فرانسوی Heure, Horloge
Deutsch آلمانی Stunde, Uhr
العربية عربی ساعة

مترادف: زمان، وقت

مثال: مهلت قانونی برای اعتراض، ۴۸ ساعت است.

ساعد اسم پرکاربرد

بخشی از دست میان مچ و آرنج.

English انگلیسی forearm
Français فرانسوی avant-bras
Deutsch آلمانی Unterarm
العربية عربی ساعد

مثال: آسیب‌دیدگی ساعد در پزشکی قانونی معاینه شد.

ساقط صفت پرکاربرد

چیزی که از اعتبار افتاده یا حق آن از بین رفته است.

English انگلیسی Lapsed, Void, Extinguished
Français فرانسوی Éteint, Caduc
Deutsch آلمانی erloschen, nichtig
العربية عربی ساقط، منقضی

مترادف: باطل، زائل · متضاد: معتبر، برقرار

مثال: حق خیار با اسقاط آن ساقط می‌شود (ماده ۴۴۸ قانون مدنی).

سال‌ اسم پرکاربرد

واحد زمانی معادل دوازده ماه شمسی یا قمری.

English انگلیسی Year
Français فرانسوی An, Année
Deutsch آلمانی Jahr
العربية عربی سنة، عام

مثال: مدت اجاره این ملک یک سال تعیین شده است.

سالب صفت پرکاربرد

چیزی که نفی‌کننده یا سلب‌کننده یک حکم یا حق است.

English انگلیسی Negative, Denying
Français فرانسوی Négatif
Deutsch آلمانی Negativ
العربية عربی سالب

مترادف: نفی‌کننده · متضاد: موجب، اثباتی

مثال: ادله سالب مسئولیت کیفری در قانون مشخص شده است.

سالم صفت پرکاربرد

دارای سلامت جسمی یا روانی و عاری از نقص و عیب.

English انگلیسی healthy, sound
Français فرانسوی sain
Deutsch آلمانی gesund
العربية عربی سالم

مترادف: تندرست، درست · متضاد: بیمار، معیوب

مثال: شهادت شهود در صورتی پذیرفته است که دارای عقل سالم باشند.

سالن اسم پرکاربرد

فضای سرپوشیده و بزرگ که برای برگزاری جلسات، دادرسی‌ها یا اجتماعات استفاده می‌شود.

English انگلیسی Hall, Room
Français فرانسوی Salle
Deutsch آلمانی Saal
العربية عربی قاعة

مترادف: تالار، مکان

مثال: جلسه رسیدگی در سالن شماره ۳ دادگاه برگزار می‌گردد.

ساله صفت پرکاربرد

منسوب به سال یا دارای سن مشخص (در حقوق اغلب برای تعیین سن قانونی).

English انگلیسی Annual, Yearly, Aged
Français فرانسوی Annuel, Âgé de
Deutsch آلمانی Jährlich, Jährig
العربية عربی سَنَویّ، ذو سَنَة

مترادف: سالانه

مثال: فردِ هجده‌ساله دارای اهلیتِ کاملِ قانونی است.

سالی اسم پرکاربرد

بازه زمانی دوازده ماهه، مبنای محاسبه تکالیف مالیاتی و قراردادهای حقوقی.

English انگلیسی year
Français فرانسوی année
Deutsch آلمانی Jahr
العربية عربی سنة

مترادف: سال، عام

مثال: قرارداد اجاره برای مدت یک سال شمسی تنظیم گردید.

سالي صفت پرکاربرد

آنچه مربوط به یک سال یا بازه زمانی دوازده‌ماهه است.

English انگلیسی Annual / Yearly
Français فرانسوی Annuel
Deutsch آلمانی Jährlich
العربية عربی سنوی

مترادف: سالانه

مثال: سود سالی شرکت باید طبق قانون تجارت تقسیم شود.

سانت اسم پرکاربرد

مخفف سانتی‌متر، واحد اندازه‌گیری طول برابر با یک‌صدم متر.

English انگلیسی cm (centimeter)
Français فرانسوی cm (centimètre)
Deutsch آلمانی cm (Zentimeter)
العربية عربی سم (سنتیمتر)

مترادف: سانتی‌متر

مثال: عقب‌نشینی ملک باید به میزان ۵۰ سانت انجام شود.

ساوه اسم (خاص) پرکاربرد

نام شهری در ایران که دارای دادگستری و حوزه قضایی مستقل است.

English انگلیسی Saveh (City name)
Français فرانسوی Saveh
Deutsch آلمانی Saveh
العربية عربی ساوة

مثال: دادگستری شهرستان ساوه صلاحیت رسیدگی به دعاوی این حوزه را دارد.

ساکت صفت پرکاربرد

کسی که در برابر پرسش یا اتهام، سکوت اختیار کرده و سخنی نمی‌گوید.

English انگلیسی Silent, Quiet
Français فرانسوی Silencieux
Deutsch آلمانی Still
العربية عربی ساکِت، صامِت

مترادف: خاموش · متضاد: گویا، متکلم

مثال: متهم در برابر سوالات بازپرس ساکت ماند.

ساکن صفت/اسم پرکاربرد

کسی که در محل معینی اقامت دارد یا چیزی که در جای خود ثابت است.

English انگلیسی Resident, Stationary
Français فرانسوی Résident, Fixe
Deutsch آلمانی Ansässig, Stationär
العربية عربی ساکن، مقیم

مترادف: مقیم، مستقر · متضاد: متحرک، سیار

مثال: محل اقامت شخص، محلی است که شخص در آن ساکن است (ماده ۱۰۰۲ قانون مدنی).

ساكن صفت/اسم فاعل پرکاربرد

کسی که در محل معینی اقامت دارد؛ در حقوق، اقامتگاه فرد بر اساس محل سکونت او تعیین می‌شود.

English انگلیسی Resident, Inhabitant
Français فرانسوی Résident, Habitant
Deutsch آلمانی Bewohner, Ansässiger
العربية عربی ساکن

مترادف: مقیم · متضاد: غیرساکن

مثال: خوانده در تهران ساکن است.

سایت اسم پرکاربرد

پایگاه اینترنتی یا مجموعه‌ای از صفحات وب.

English انگلیسی website
Français فرانسوی site web
Deutsch آلمانی Website
العربية عربی موقع إلكتروني

مترادف: وبگاه

مثال: اطلاعات بیشتر در سایت شرکت موجود است.

سايت اسم پرکاربرد

پایگاه اینترنتی که برای اطلاع‌رسانی یا انجام امور اداری و قضایی (مانند سامانه ثنا) استفاده می‌شود.

English انگلیسی Website, Site
Français فرانسوی Site web
Deutsch آلمانی Website, Internetseite
العربية عربی موقع إلكتروني

مترادف: پایگاه اینترنتی

مثال: ابلاغیه‌های قضایی از طریق سایت سامانه ثنا به اشخاص ابلاغ می‌شود.

سایر صفت / ضمیر پرکاربرد

باقی‌مانده، دیگران، غیر از این.

English انگلیسی other, remaining
Français فرانسوی autre, autres
Deutsch آلمانی andere, übrige
العربية عربی آخَر، سایر، بقية

مترادف: دیگر، باقی، دیگري · متضاد: همین، این

مثال: سایر خسارات نیز قابل مطالبه است.

ساير صفت/ضمیر پرکاربرد

دیگر موارد یا اشخاصی که خارج از فهرست یا گروهِ ذکر شده هستند.

English انگلیسی Other, Remaining
Français فرانسوی Autre, Restant
Deutsch آلمانی Andere, Übrig
العربية عربی سائر، آخرون

مترادف: دیگر، مابقی

مثال: سایر شرکا حق اعتراض به تصمیم مدیر را دارند.

سایه اسم پرکاربرد

ناحیه‌ای که نور به آن نمی‌رسد یا تحت پوشش و حمایت کسی بودن.

English انگلیسی Shadow
Français فرانسوی Ombre
Deutsch آلمانی Schatten
العربية عربی ظل

مترادف: سایه‌سار · متضاد: روشنایی

مثال: فعالیت در سایه قانون غیرمجاز است.

سابقا قید پرکاربرد

در زمان گذشته، پیش‌تر.

English انگلیسی Previously, formerly
Français فرانسوی Précédemment, autrefois
Deutsch آلمانی früher, ehemals
العربية عربی سابقاً

مترادف: پیش‌تر، قبلاً · متضاد: لاحقاً، بعداً

مثال: نامبرده سابقاً در این شرکت مشغول به کار بوده است.

ساحلي صفت پرکاربرد

مربوط به کرانه دریا یا اراضی مجاور آن که تابع مقررات خاصی از جمله حریم دریاست.

English انگلیسی Coastal
Français فرانسوی Côtier
Deutsch آلمانی Küsten-
العربية عربی ساحلي

مترادف: کرانه‌ای · متضاد: بری، خشکی

مثال: ساخت‌وساز در حریم ساحلی نیازمند مجوزهای قانونی است.

ساحلی صفت پرکاربرد

متعلق یا مربوط به ساحل دریا یا رودخانه.

English انگلیسی coastal
Français فرانسوی côtier
Deutsch آلمانی küsten-
العربية عربی ساحلي

مترادف: کرانه‌ای · متضاد: داخلی، کوهستانی

مثال: ساخت‌وساز در اراضی ساحلی نیازمند مجوزهای قانونی است.

ساختن فعل پرکاربرد

ایجاد کردن، بنا نهادن یا به وجود آوردن چیزی.

English انگلیسی to build, to make
Français فرانسوی construire, faire
Deutsch آلمانی bauen, machen
العربية عربی بناء، صنع

مترادف: احداث کردن، ایجاد کردن · متضاد: خراب کردن، تخریب کردن

مثال: معماران مشغول ساختن ساختمان جدید هستند.

ساخته صفت مفعولی / فعل پرکاربرد

آنچه ایجاد یا تولید شده است.

English انگلیسی made, built
Français فرانسوی fabriqué
Deutsch آلمانی gebaut, gemacht
العربية عربی مصنوع، مُنشأ

مترادف: آفریده، ساخته‌شده · متضاد: تخریب‌شده

مثال: سند ارائه‌شده ساخته و پرداخته دست جاعل است.

سادات اسم پرکاربرد

عنوانی برای نوادگان پیامبر اسلام.

English انگلیسی Sayyid, Descendant of the Prophet
Français فرانسوی Sayyid
Deutsch آلمانی Sayyid
العربية عربی سید

مترادف: شریف

مثال: در احکام خمس، سهم سادات دارای شرایط خاصی است.

سازان اسم (جمع) پرکاربرد

اشخاص یا نهادهایی که چیزی را ایجاد یا تأسیس می‌کنند.

English انگلیسی Makers, Builders, Constructors
Français فرانسوی Constructeurs
Deutsch آلمانی Erbauer, Hersteller
العربية عربی صانعون، بانون

مترادف: تولیدکنندگان، ایجادکنندگان · متضاد: تخریب‌کنندگان

مثال: سازانِ ساختمان مسئول عیوب اساسی بنا هستند.

سازند فعل پرکاربرد

به وجود آوردن، ایجاد کردن یا بنا کردن چیزی.

English انگلیسی to build, to make
Français فرانسوی construire, faire
Deutsch آلمانی bauen, machen
العربية عربی صنع، بنى

مترادف: ایجاد کردن، بنا کردن، تولید کردن · متضاد: خراب کردن، ویران کردن

مثال: مهندسان پل جدید را سازند و افتتاح کنند.

‌سازي اسم (پسوند) پرکاربرد

فرایند ایجاد یا تبدیل چیزی به وضعیت جدید (مانند خصوصی‌سازی).

English انگلیسی -ization (suffix)
Français فرانسوی -isation (suffix)
Deutsch آلمانی -isierung (suffix)
العربية عربی -ة (پسوند)

مترادف: ایجاد، تبدیل

مثال: خصوصی‌سازی شرکت‌های دولتی طبق اصل ۴۴ قانون اساسی انجام می‌شود.

ساعات اسم پرکاربرد

واحد اندازه‌گیری زمان، معادل شصت دقیقه.

English انگلیسی hour
Français فرانسوی heure
Deutsch آلمانی Stunde
العربية عربی ساعة

مترادف: زمان، وقت

مثال: ابلاغ اوراق قضایی باید در ساعات اداری انجام شود.

ساعتی صفت پرکاربرد

مربوط به زمان یا بازه زمانی مشخص.

English انگلیسی Hourly
Français فرانسوی Horaire
Deutsch آلمانی Stündlich
العربية عربی ساعی، بالساعة

مترادف: زمانی

مثال: دستمزد ساعتی کارگران طبق قانون کار تعیین می‌شود.

ساعتي صفت / قید پرکاربرد

محاسبه‌شونده یا انجام‌شونده بر مبنای ساعت.

English انگلیسی hourly
Français فرانسوی horaire
Deutsch آلمانی stündlich
العربية عربی بالساعة، ساعوي

مثال: دستمزد این کار به صورت ساعتی پرداخت می‌شود.

سالار اسم پرکاربرد

فرمانده، رئیس یا پیشوا.

English انگلیسی leader, commander فرansوی: chef
Deutsch آلمانی Anführer
العربية عربی قائد، زعیم

مترادف: سرکرده، رئیس — نامطمئن

مثال: سالار کاروان مسئولیت حفظ اموال را بر عهده داشت.

سالبه صفت (منطقی) پرکاربرد

قضیه‌ای که در آن حکم به نفی چیزی شده است (در مقابل موجبه).

English انگلیسی Negative (proposition)
Français فرانسوی Négative
Deutsch آلمانی Negativ
العربية عربی سالبة

مترادف: منفی · متضاد: موجبه

مثال: در منطق حقوقی، قضیه سالبه کلیه، نفی حکم از تمام افراد است.

سالها اسم (جمع) پرکاربرد

دوره دوازده‌ماهه.

English انگلیسی Years
Français فرانسوی Années
Deutsch آلمانی Jahre
العربية عربی سَنَوات

مترادف: سالیان

مثال: مرور زمان در جرایم تعزیری بر حسب سال‌ها محاسبه می‌شود.

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین