Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

77 مدخل برای «زم»

زمان حقوقی

امتدادِ متوالیِ حوادث که در حقوق برای تعیینِ مهلت‌ها، مرور زمان و اهلیتِ قانونی اهمیت دارد.

English انگلیسی Time
Français فرانسوی Temps
Deutsch آلمانی Zeit
العربية عربی الزمان

مترادف: مدت، مهلت، وقت · متضاد: ابدیت

زمین شاهی حقوقی

زمین‌هایی که در دورانِ پهلوی تحتِ مالکیتِ مستقیمِ شاه قرار داشت (املاکِ اختصاصی).

English انگلیسی Royal land, Crown land
Français فرانسوی Domaine royal
Deutsch آلمانی Krongut
العربية عربی أرض ملکیة خاصة للملک

مترادف: املاکِ اختصاصی · متضاد: زمینِ ملی، زمینِ موات

زمین موات حقوقی

زمین‌هایی که به دلیل عدم استفاده یا نبود آب، قابل بهره‌برداری نیستند و مالک خصوصی ندارند.

English انگلیسی Dead land, Waste land
Français فرانسوی Terre inculte, Terre sans maître
Deutsch آلمانی Ödland, Herrenloses Land
العربية عربی الأرض الموات

مترادف: زمین بایر · متضاد: زمین دایر

زمین گیری حقوقی

حالتی از ناتوانی جسمی شدید که فرد را از حرکت و انجام امور عادی باز می‌دارد؛ در حقوق ایران به عنوان یکی از عیوب موجب حق فسخ نکاح برای زن (در صورت زمین‌گیر بودن مرد) مطرح است.

English انگلیسی Bedriddenness, Incapacity
Français فرانسوی Alitement, Invalidité
Deutsch آلمانی Bettlägerigkeit
العربية عربی الإقعاد

مترادف: افلیج بودن، زمین‌گیر شدن · متضاد: سلامت جسمانی

زمان تادیه حقوقی

موعد یا سررسیدی که تعهد باید در آن زمان ایفا شود (ماده ۲۸۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Time of performance
Français فرانسوی Temps du paiement
Deutsch آلمانی Leistungszeit
العربية عربی زمان الوفاء

مترادف: موعد پرداخت، سررسید

زمین زراعی حقوقی

زمینی که طبق سوابق ثبتی یا عرفی، برای کشت و کار، زراعت یا باغداری اختصاص یافته و دارای قابلیت بهره‌برداری کشاورزی است.

English انگلیسی Agricultural land / Arable land
Français فرانسوی Terre agricole
Deutsch آلمانی Ackerland / Landwirtschaftliche Fläche
العربية عربی أرض زراعیة

مترادف: زمین کشاورزی · متضاد: زمین بایر، زمین مسکونی

زمین محدود میگردد ولی ممکن حقوقی

نامطمئن (عبارت ناقص است؛ احتمالاً اشاره به محدودیت‌های قانونی در تملک یا کاربری زمین دارد).

English انگلیسی Land is restricted but possible
Français فرانسوی Le terrain est limité mais possible
Deutsch آلمانی Das Grundstück ist begrenzt, aber möglich
العربية عربی الأرض محدودة ولكن ممكنة

عزم حقوقی

اراده قطعی و تصمیم جدی برای انجام یک عمل حقوقی یا فعل خاص.

English انگلیسی Determination, Resolve, Intent
Français فرانسوی Détermination, Résolution
Deutsch آلمانی Entschluss, Entschlossenheit
العربية عربی العزم

مترادف: تصمیم، قصد · متضاد: تردید، تزلزل

لازم حقوقی

عقدی که هیچ‌یک از طرفین حقِ فسخِ آن را ندارند، مگر در مواردِ قانونی یا با توافقِ طرفین.

English انگلیسی Binding, Irrevocable
Français فرانسوی Contrat irrévocable, Contrat obligatoire
Deutsch آلمانی Verbindlich, Unwiderruflich
العربية عربی عقد لازم

مترادف: غیرقابل فسخ · متضاد: جایز

گزمه حقوقی

مأمور انتظامی یا نگهبانِ شب که وظیفهٔ برقراری امنیت و گشت‌زنی در معابر را بر عهده دارد.

English انگلیسی Night watchman, Patrolman
Français فرانسوی Garde de nuit, Patrouilleur
Deutsch آلمانی Nachtwächter, Streifenpolizist
العربية عربی عسس، حارس اللیل

مترادف: پاسبان، نگهبان شب

تلازم حقوقی

رابطه منطقی و حقوقی میان دو حکم یا دو امر که وجود یکی مستلزم وجود دیگری است.

English انگلیسی Implication, Necessary connection
Français فرانسوی Implication, Corrélation
Deutsch آلمانی Implikation, Zusammenhang
العربية عربی تلازم

مترادف: ملازمه، پیوستگی · متضاد: تباین، انفکاک

سازمان حقوقی

مجموعه‌ای از افراد یا منابع که برای دستیابی به اهداف مشترک با ساختار و سلسله‌مراتب مشخص سازمان‌دهی شده‌اند.

English انگلیسی Organization
Français فرانسوی Organisation
Deutsch آلمانی Organisation
العربية عربی منظمة

مترادف: تشکیلات، سازمان‌دهی · متضاد: آشوب، بی‌نظمی

سرزمین حقوقی

محدودهٔ جغرافیایی مشخصی که تحت حاکمیت و صلاحیت یک دولت قرار دارد.

English انگلیسی Territory
Français فرانسوی Territoire
Deutsch آلمانی Staatsgebiet
العربية عربی الإقليم

مترادف: قلمرو

صلح لازم حقوقی

عقدی است که پس از انعقاد، هیچ‌یک از طرفین حق فسخ آن را ندارند مگر در موارد قانونی یا با توافق طرفین.

English انگلیسی Irrevocable settlement
Français فرانسوی Transaction irrévocable
Deutsch آلمانی Unwiderruflicher Vergleich
العربية عربی الصلح اللازم

مترادف: صلح غیرقابل فسخ · متضاد: صلح جایز

عقد لازم حقوقی

عقدی که هیچ‌یک از طرفین حق فسخ آن را ندارند، مگر در موارد معین قانونی یا خیارات.

English انگلیسی Binding contract / Irrevocable contract
Français فرانسوی Contrat irrévocable
Deutsch آلمانی Bindender Vertrag
العربية عربی العقد اللازم

مترادف: عقد غیرقابل فسخ · متضاد: عقد جایز

ماشینیزم حقوقی

اصطلاحی جامعه‌شناختی-حقوقی ناظر بر سلطه فناوری و ماشین بر روابط اجتماعی و تولیدی.

English انگلیسی Machinism
Français فرانسوی Machinisme
Deutsch آلمانی Maschinismus
العربية عربی الماشینیة (آلة‌گرایی)

مترادف: فناوری‌سالاری، مکانیزاسیون · متضاد: انسان‌محوری

وجه ملزم حقوقی

مبلغی که در قراردادها به عنوانِ «وجه‌التزام» (خسارتِ مقطوع) تعیین می‌شود تا متعهد را به انجامِ تعهد ملزم کند.

English انگلیسی Liquidated damages, Penalty clause amount
Français فرانسوی Clause pénale (مبلغِ آن)
Deutsch آلمانی Vertragsstrafe
العربية عربی الشرط الجزائی (مبلغ آن)

مترادف: وجه‌التزام، خسارت مقطوع

امبودزمان حقوقی

مقام یا نهادی مستقل که وظیفه رسیدگی به شکایات شهروندان از دستگاه‌های دولتی و اداری را بر عهده دارد.

English انگلیسی Ombudsman
Français فرانسوی Ombudsman, Médiateur
Deutsch آلمانی Ombudsmann
العربية عربی أمبودزمان، وسيط الجمهورية

مترادف: بازرس، دادرس اداری

ضمان لازم حقوقی

تعهدی که در آن ضامن، مسئولیت پرداخت دین مدیون اصلی را به عهده می‌گیرد و این تعهد با دین اصلی پیوند می‌خورد.

English انگلیسی Binding guarantee
Français فرانسوی Garantie obligatoire
Deutsch آلمانی Verbindliche Bürgschaft
العربية عربی الضمان اللازم

مترادف: ضمان قهری، ضمان عقدی · متضاد: ضمان جایز (نامطمئن)

لازم صریح حقوقی

(اصطلاح دقیق حقوقی نیست؛ احتمالاً منظور عقدی است که لزوم آن به صراحت در قانون یا قرارداد ذکر شده است).

English انگلیسی Expressly binding
Français فرانسوی Expressément obligatoire
Deutsch آلمانی Ausdrücklich verbindlich
العربية عربی لازم صریح

متضاد: لازم ضمنی

لازم عرفی حقوقی

امری که به دلیل عرف و عادتِ حاکم بر معاملات، بدون نیاز به تصریح در قرارداد، جزءِ لاینفک آن محسوب می‌شود.

English انگلیسی Customary implication, Implied term by usage
Français فرانسوی Usage conventionnel
Deutsch آلمانی Verkehrssitte
العربية عربی مقتضی العرف

مترادف: شرط بنایی، شرط ضمنی عرفی · متضاد: شرط صریح

مرور زمان حقوقی

گذشتِ مدتی که قانون‌گذار تعیین کرده و پس از آن، امکانِ اقامهٔ دعوا یا اجرایِ حکم سلب می‌شود.

English انگلیسی Statute of limitations, Prescription
Français فرانسوی Prescription
Deutsch آلمانی Verjährung
العربية عربی تَقادُم

مترادف: تقادم

بخت آزمانی حقوقی

نوعی فعالیت که در آن نتیجه (برد یا باخت) صرفاً بر پایه شانس و اتفاق است و نه مهارت یا تلاش، که در حقوق ایران ممنوع و باطل است.

English انگلیسی Gambling, Lottery
Français فرانسوی Jeu de hasard
Deutsch آلمانی Glücksspiel
العربية عربی القمار، المیسِر

مترادف: قمار، لاتاری · متضاد: معامله معوض، قرارداد مبتنی بر مهارت

لازم طبیعت حقوقی

امری که به اقتضای ماهیت و ذات یک شیء یا عقد، به طور طبیعی و بدون نیاز به تصریح، همراه آن است.

English انگلیسی Natural essential, Inherent requirement
Français فرانسوی Élément naturel
Deutsch آلمانی Naturgegebenes Erfordernis
العربية عربی مقتضی الطبیعة

مترادف: مقتضای ذات · متضاد: شرط خلاف مقتضای ذات

لازم مفارق حقوقی

وصف یا حقی که ممکن است از موضوع اصلی جدا شود یا با توافق طرفین از آن سلب گردد.

English انگلیسی Separable incident
Français فرانسوی Accessoire séparable
Deutsch آلمانی Trennbares Zubehör
العربية عربی لازم مفارق

مترادف: لازم قابل اسقاط · متضاد: لازم غیر مفارق

احرازمالکیت حقوقی

اثبات و تأیید قانونیِ تعلقِ حقِ مالکیتِ یک مال به شخصِ معین توسط مرجع صالح.

English انگلیسی Proof of ownership, Establishment of title
Français فرانسوی Preuve de propriété, Établissement du droit de propriété
Deutsch آلمانی Eigentumsnachweis, Eigentumsfeststellung
العربية عربی إثبات الملکیة

مترادف: اثبات مالکیت · متضاد: انکار مالکیت

لازم الاجرا حقوقی

وضعیتی از رأی یا سند که به مرحله اجرا درآمده و قانوناً باید به موقع اجرا گذاشته شود.

English انگلیسی Executory, Enforceable
Français فرانسوی Exécutoire
Deutsch آلمانی Vollstreckbar
العربية عربی واجب التنفيذ، لازم الإجراء

مترادف: قابل اجرا، اجرایی · متضاد: غیرقابل اجرا، غیرقطعی (نسبی)

لازم قانونی حقوقی

امری که به حکمِ مستقیمِ قانون‌گذار و بدون نیاز به توافق طرفین، بر یک رابطه حقوقی بار می‌شود.

English انگلیسی Statutory requirement, Legal necessity
Français فرانسوی Obligation légale
Deutsch آلمانی Gesetzliche Verpflichtung
العربية عربی لازم قانونی، مقتضی القانون

مترادف: حکم قانونی · متضاد: شرط قراردادی

لازم لاینفک حقوقی

وصف یا حقی که به هیچ وجه قابل تفکیک از موضوع اصلی نیست و بقای آن وابسته به بقای موضوع است.

English انگلیسی Inseparable, Inherent
Français فرانسوی Indissociable
Deutsch آلمانی Untrennbar
العربية عربی لازم لاینفک

مترادف: لازم غیر مفارق · متضاد: لازم مفارق

پست سازمانی حقوقی

جایگاه پیش‌بینی شده در ساختار سازمانی دستگاه‌های اجرایی که برای انجام وظایف و مسئولیت‌های مشخص در نظر گرفته شده است.

English انگلیسی Organizational Post / Position
Français فرانسوی Poste organique / Emploi budgétaire
Deutsch آلمانی Planstelle / Dienstposten
العربية عربی الوظيفة التنظيمية / المنصب الإداري

مترادف: شغل سازمانی، جایگاه سازمانی

کاربری زمین حقوقی

نوع استفاده مجاز از یک قطعه زمین بر اساس طرح‌های توسعه شهری (مانند مسکونی، تجاری، اداری).

English انگلیسی Land use
Français فرانسوی Usage du sol / Affectation du sol
Deutsch آلمانی Flächennutzung
العربية عربی استخدام الأرض

مترادف: نوع استفاده از ملک

سازمان امنیت حقوقی

اشاره به نهاد اطلاعاتی و امنیتی دوران پهلوی (ساواک) که وظیفه حفظ امنیت داخلی و خارجی را داشت.

English انگلیسی Security Organization (SAVAK)
Français فرانسوی Organisation de sécurité
Deutsch آلمانی Sicherheitsorganisation
العربية عربی منظمة الأمن

مترادف: ساواک

سازمان حقوقی حقوقی

واحد یا بخشی در یک نهاد یا شرکت که مسئولیتِ رسیدگی به امورِ حقوقی، قراردادها و دعاویِ آن مجموعه را بر عهده دارد.

English انگلیسی Legal Department, Legal Office
Français فرانسوی Service juridique, Département juridique
Deutsch آلمانی Rechtsabteilung
العربية عربی الإدارة القانونیة، القسم القانونی

مترادف: واحد حقوقی، دفتر حقوقی

سازمان قضایی حقوقی

نهادی مستقل از قوه‌ی قضائیه که به جرایمِ خاصِ نظامیان و انتظامیان رسیدگی می‌کند (مبتنی بر اصل ۱۷۲ قانون اساسی).

English انگلیسی Judicial Organization of the Armed Forces
Français فرانسوی Organisation judiciaire des forces armées
Deutsch آلمانی Justizorganisation der Streitkräfte
العربية عربی المنظمة القضائیة للقوات المسلحة

مترادف: سازمان قضایی نیروهای مسلح · متضاد: محاکم عمومی

قاعده ملازمه حقوقی

قاعده‌ای که بیان می‌دارد هرگاه حکم شرعی ثابت شود، لوازم عقلی آن نیز ثابت است.

English انگلیسی Principle of logical implication
Français فرانسوی Principe de l'implication logique
Deutsch آلمانی Prinzip der logischen Implikation
العربية عربی قاعدة الملازمة

مترادف: ملازمه حکم عقل و شرع

داوری سازمانی حقوقی

داوری که تحت نظارت و قواعدِ یک نهاد یا مرکز داوریِ دائمی انجام می‌شود.

English انگلیسی Institutional arbitration
Français فرانسوی Arbitrage institutionnel
Deutsch آلمانی Institutionelle Schiedsgerichtsbarkeit
العربية عربی التحکیم المؤسسی

مترادف: داوری نهادی · متضاد: داوری موردی (Ad hoc)

ضمان عقد لازم حقوقی

عقدی که در آن، تعهدِ ضامن به پرداختِ دین، قطعی و غیرقابلِ فسخ است.

English انگلیسی Binding guarantee contract
Français فرانسوی Contrat de garantie irrévocable
Deutsch آلمانی Verbindlicher Bürgschaftsvertrag
العربية عربی ضمان العقد اللازم

مترادف: لزومِ ضمان · متضاد: ضمانِ جایز

قطع مرور زمان حقوقی

انجام اقداماتی که باعث می‌شود مدت مرور زمان متوقف شده و محاسبه آن از نو آغاز گردد.

English انگلیسی Interruption of prescription
Français فرانسوی Interruption de la prescription
Deutsch آلمانی Unterbrechung der Verjährung
العربية عربی قطع التقادم

مترادف: انقطاع مرور زمان · متضاد: تعلیق مرور زمان

لازم غیر صریح حقوقی

امری که به صراحت در قرارداد ذکر نشده اما از سیاق کلام یا اوضاع و احوال استنباط می‌شود.

English انگلیسی Implied term, Tacit term
Français فرانسوی Clause tacite
Deutsch آلمانی Stillschweigende Bedingung
العربية عربی شرط ضمنی، التزام ضمنی

مترادف: شرط ضمنی · متضاد: شرط صریح

مرورزمان مدنی حقوقی

گذشت مدت‌زمان قانونی که پس از آن، امکان استماع دعوای مدنی در دادگاه سلب می‌شود (در حقوق ایران، مرور زمان مدنی به معنای کلاسیک آن پذیرفته نشده است).

English انگلیسی Statute of limitations (civil)
Français فرانسوی Prescription extinctive
Deutsch آلمانی Verjährung
العربية عربی التقادم المسقط

مترادف: مرور زمان مسقط

مستخدم روزمزد حقوقی

کارگری که دستمزد خود را بر اساس شمار روزهای کارکرد دریافت می‌کند.

English انگلیسی Daily-wage worker, Day laborer
Français فرانسوی Travailleur journalier, Journalier
Deutsch آلمانی Tagelöhner
العربية عربی عامل یومی، أجیر یومی

مترادف: کارگر روزمزد، عامل یومی · متضاد: مستخدم رسمی، کارمند دائم

تعلیق مرورزمان حقوقی

رخدادی که باعث می‌شود شمارش مدت مرور زمان برای مدتی متوقف شود و پس از رفع مانع، ادامه شمارش از سر گرفته شود.

English انگلیسی Suspension of prescription
Français فرانسوی Suspension de la prescription
Deutsch آلمانی Hemmung der Verjährung
العربية عربی وقف التقادم

مترادف: توقف مرور زمان · متضاد: انقطاع مرور زمان

لازم غیر مفارق حقوقی

وصف یا حقی که جدایی‌ناپذیر از ماهیتِ یک شیء یا حق است و با زوالِ آن، اصلِ شیء نیز منتفی می‌شود.

English انگلیسی Inseparable incident
Français فرانسوی Accessoire indissociable
Deutsch آلمانی Unzertrennliches Zubehör
العربية عربی لازم غیر مفارق

مترادف: لازم لاینفک · متضاد: لازم مفارق

انقطاع مرورزمان حقوقی

رخدادی که باعث می‌شود مدت مرور زمان متوقف شده و زمان سپری‌شده قبلی بی‌اثر گردد و شمارش از نو آغاز شود.

English انگلیسی Interruption of prescription
Français فرانسوی Interruption de la prescription
Deutsch آلمانی Unterbrechung der Verjährung
العربية عربی انقطاع التقادم

مترادف: قطع مرور زمان · متضاد: تعلیق مرور زمان

سند لازم الاجرا حقوقی

سندی که بدون نیاز به حکم دادگاه و از طریق مراجع ثبتی، قابلیت اجرا و صدور اجرائیه دارد.

English انگلیسی Enforceable Document / Executory Instrument
Français فرانسوی Titre exécutoire
Deutsch آلمانی Vollstreckbarer Titel
العربية عربی سند واجب التنفیذ

مترادف: سند رسمی (در برخی موارد) · متضاد: سند عادی (غیر لازم‌الاجرا)

مرور زمان تجاری حقوقی

مدت‌زمانی که پس از انقضای آن، دعوای ناشی از اسناد تجاری (مانند چک، سفته و برات) در مراجع قضایی قابل استماع نیست.

English انگلیسی Statute of limitations in commercial matters
Français فرانسوی Prescription commerciale
Deutsch آلمانی Handelsrechtliche Verjährung
العربية عربی التقادم التجاری

مترادف: مرور زمان اسناد تجاری

مرور زمان تعقیب حقوقی

گذشت مدتی از تاریخ وقوع جرم که پس از آن، امکان تعقیب کیفری متهم از بین می‌رود.

English انگلیسی Statute of limitations for prosecution
Français فرانسوی Prescription de l'action publique
Deutsch آلمانی Verfolgungsverjährung
العربية عربی تقادم الدعوی العمومية

مترادف: مرور زمان شکایت، مرور زمان تعقیب کیفری · متضاد: تعقیب نامحدود

مرور زمان کیفری حقوقی

گذشت مدت‌زمان قانونی که پس از آن، تعقیب کیفری یا اجرای مجازات امکان‌پذیر نیست.

English انگلیسی Statute of limitations (criminal)
Français فرانسوی Prescription pénale
Deutsch آلمانی Verjährung (strafrechtlich)
العربية عربی التقادم الجنائي

مترادف: مرور زمان · متضاد: عدم شمول مرور زمان

حکم لازم الاتباع حقوقی

حکمی که رعایت آن برای مخاطبان یا مراجع پایین‌تر الزامی است و تخطی از آن مجاز نیست.

English انگلیسی Binding judgment, Precedent (if referring to judicial precedent)
Français فرانسوی Jugement contraignant, Arrêt de principe
Deutsch آلمانی Verbindliches Urteil
العربية عربی حُکم لازم الاتباع

مترادف: حکم لازم‌الاجرا، حکم آمره · متضاد: حکم ارشادی

سبب اقوی ازمباشر حقوقی

قاعده‌ای که طبق آن اگر سبب در ایجاد زیان قوی‌تر از مباشر باشد، مسئولیت بر عهده سبب است.

English انگلیسی Proximate Cause (stronger than the actor)
Français فرانسوی Cause plus forte que l'auteur
Deutsch آلمانی Ursache stärker als der Täter
العربية عربی السبب أقوى من المباشر

مترادف: غلبه سبب بر مباشر · متضاد: مباشر اقوی از سبب

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین