در اصطلاح حقوقی، دلیلی که از نظر اثباتی بر دلیل دیگر برتری دارد یا حکمی که مستند به ادله محکم است.
English انگلیسی
Strong, Valid, Cogent
🔊
Français فرانسوی
Fort, Valide
🔊
Deutsch آلمانی
Stark, Gültig
🔊
العربية عربی
قوی
🔊
مترادف: معتبر، مستحکم · متضاد: ضعیف، سست
مرحلهٔ نخستینِ رسیدگی در مراجعِ قضایی که منجر به صدورِ رأیِ اولیه میشود.
English انگلیسی
First instance, Primary
🔊
Français فرانسوی
Première instance
🔊
Deutsch آلمانی
erstinstanzlich
🔊
العربية عربی
ابتدائيّ
🔊
مترادف: نخستین، ابتدایی · متضاد: تجدیدنظر، فرجام
ادعای حقی علیه دیگری نزد مرجع قضایی برای رسیدگی و صدور حکم.
English انگلیسی
Lawsuit, Claim, Action
🔊
Français فرانسوی
Action en justice, Procès
🔊
Deutsch آلمانی
Klage, Rechtsstreit
🔊
العربية عربی
دعوى
🔊
مترادف: دادخواهی، اقامه دعوا · متضاد: دفاع
شخصی که خبر یا روایتی را از منبعی نقل میکند، بهویژه در مباحثِ ادلهٔ اثباتِ دعوا و حدیث.
English انگلیسی
Narrator, Reporter
🔊
Français فرانسوی
Narrateur
🔊
Deutsch آلمانی
Erzähler
🔊
العربية عربی
راوٍ
🔊
مترادف: ناقل، گزارشگر · متضاد: مرویعنه
دیدن، ملاحظه کردن و آگاه شدن از مفاد سند، برات یا چک.
English انگلیسی
Sight, Viewing, Presentation (for sight)
فرançais: Vue, Présentation à vue
Deutsch: Sicht, Vorzeigung
🔊
العربية عربی
رؤية، اطلاع
🔊
مترادف: مشاهده، ملاحظه
شیوهی مستمر و تکرارپذیرِ مراجع قضایی در تفسیر و اجرای قوانین.
English انگلیسی
Precedent, Judicial practice
🔊
Français فرانسوی
Jurisprudence
🔊
Deutsch آلمانی
Rechtsprechung, Präzedenzfall
🔊
العربية عربی
سوابق قضائیة، اِجتهاد قضائی
🔊
مترادف: سیره قضایی، رویه قضایی
تفسیرِ متن یا کلام به معنایی غیر از معنای ظاهری آن، بر اساسِ قرائن و شواهد.
English انگلیسی
Interpretation, Construction (in a specific sense)
🔊
Français فرانسوی
Interprétation, Interprétation extensive
🔊
Deutsch آلمانی
Auslegung, Interpretation
🔊
العربية عربی
تأویل
🔊
مترادف: تفسیر، توجیه · متضاد: ظاهرگرایی، تفسیرِ لفظی
تسلیم مال یا سند به دیگری یا انتقال مسئولیت نگهداری آن به شخص دیگر.
English انگلیسی
Delivery, Handover
🔊
Français فرانسوی
Livraison, Remise
🔊
Deutsch آلمانی
Übergabe, Aushändigung
🔊
العربية عربی
تسلیم، تسلیمکردن
🔊
مترادف: تسلیم، تادیه · متضاد: استرداد، تصرف
تغییر حقیقت در اسناد یا نوشتهها به قصد تقلب و ضرر به دیگری.
English انگلیسی
Forgery
🔊
Français فرانسوی
Faux, Falsification
🔊
Deutsch آلمانی
Fälschung
🔊
العربية عربی
تزویر، جعل
🔊
مترادف: جعل، قلب حقیقت · متضاد: اصالت، صحت
برابر بودنِ دو یا چند شخص یا شیء در حقوق، تکالیف یا ارزش.
English انگلیسی
Equality, Parity
🔊
Français فرانسوی
Égalité
🔊
Deutsch آلمانی
Gleichheit
🔊
العربية عربی
التّساوی
🔊
مترادف: برابری، مساوات · متضاد: تبعیض، تفاوت
تصفیه حساب، پرداخت دیون و مطالبات و صاف کردن حسابها.
English انگلیسی
Settlement, Liquidation
🔊
Français فرانسوی
Règlement, Liquidation
🔊
Deutsch آلمانی
Abwicklung, Ausgleich
🔊
العربية عربی
تسویة
🔊
مترادف: تصفیه، پرداخت · متضاد: ایجاد بدهی
ایجادِ اضطراب، نگرانی یا برهم زدنِ آرامشِ عمومی یا اذهانِ مردم (مانند تشویش اذهان عمومی).
English انگلیسی
Disturbance, Agitation
🔊
Français فرانسوی
Trouble
🔊
Deutsch آلمانی
Beunruhigung
🔊
العربية عربی
تَشْویش
🔊
مترادف: اخلال، برهمزدن · متضاد: آرامش، سکون
ترغیب و برانگیختنِ فرد به انجامِ کارِ نیک یا قانونی از طریقِ وعده یا اعطای امتیاز.
English انگلیسی
Encouragement, Incentive
🔊
Français فرانسوی
Encouragement
🔊
Deutsch آلمانی
Ermutigung, Anreiz
🔊
العربية عربی
تشجیع، ترغیب
🔊
مترادف: ترغیب، تحریض (در معنای مثبت) · متضاد: تنبیه، تهدید
جایگزین کردنِ یک مال، حق یا تعهد با موردِ دیگر.
English انگلیسی
Replacement, Substitution
🔊
Français فرانسوی
Remplacement, Substitution
🔊
Deutsch آلمانی
Ersatz, Austausch
🔊
العربية عربی
الاستبدال، التعویض
🔊
مترادف: جایگزینی، تبدیل · متضاد: ابقا
به تأخیر انداختنِ صدورِ حکمِ محکومیت برای مدتی معین جهت اصلاح مرتکب.
English انگلیسی
Deferral (of sentencing), Postponement
🔊
Français فرانسوی
Ajournement (du prononcé de la peine)
🔊
Deutsch آلمانی
Strafaufschub, Zurückstellung
🔊
العربية عربی
التأجیل، الإرجاء
🔊
مترادف: تأخیر، امهال · متضاد: صدور فوری حکم
واگذاریِ اختیار یا حقِ انجامِ کاری به دیگری (مانندِ تفویضِ طلاق یا وکالت).
English انگلیسی
Delegation, Assignment
🔊
Français فرانسوی
Délégation
🔊
Deutsch آلمانی
Übertragung, Delegation
🔊
العربية عربی
تفویض
🔊
مترادف: واگذاری، وکالت · متضاد: استبداد، انحصار
ارزیابی و تعیینِ ارزشِ مالیِ مال، خسارت یا تعهد.
English انگلیسی
Valuation, Assessment
فرansوی: Évaluation, Expertise
🔊
Deutsch آلمانی
Schätzung, Bewertung
🔊
العربية عربی
تقويم، تقدير
🔊
مترادف: ارزیابی، برآورد، تقدیر
تأمینِ مالیِ یک پروژه یا فعالیت از طریقِ منابعِ داخلی یا خارجی.
English انگلیسی
Financing, Funding
🔊
Français فرانسوی
Financement
🔊
Deutsch آلمانی
Finanzierung
🔊
العربية عربی
التمویل
🔊
مترادف: تأمین مالی، سرمایهگذاری
امری که پس از امر نخستین یا اصلی پدید میآید و در حقوق، به احکامی گفته میشود که در شرایط اضطرار یا استثنایی بر موضوعی بار میشود.
English انگلیسی
Secondary
🔊
Français فرانسوی
Secondaire
🔊
Deutsch آلمانی
Sekundär
🔊
العربية عربی
ثانوی
🔊
مترادف: فرعی، تبعی · متضاد: اولیه
اموری که مستقیماً با اصلِ حق و ماهیتِ دعوا (حقوقِ مکتسبه) سروکار دارند.
English انگلیسی
Substantive
🔊
Français فرانسوی
Fond (droit de fond)
🔊
Deutsch آلمانی
Materiell
🔊
العربية عربی
مَوضوعیّ
🔊
مترادف: موضوعی · متضاد: شکلی
حقوقی که موضوع آن عین خارجی نیست و به آفرینشهای فکری یا امتیازات مالی تعلق میگیرد.
English انگلیسی
Intangible, Intellectual property
🔊
Français فرانسوی
Immatériel
🔊
Deutsch آلمانی
Immateriell
🔊
العربية عربی
معنوی
🔊
مترادف: غیرمادی · متضاد: مادی
حق تقدم یک شخص بر دیگران در استیفای حق یا اجرای امر حقوقی.
English انگلیسی
Priority, Right of preference
🔊
Français فرانسوی
Priorité, Droit de préférence
🔊
Deutsch آلمانی
Priorität, Vorzug
🔊
العربية عربی
أولوية، حق التقدم
🔊
مترادف: حق تقدم، تقدم · متضاد: تأخر، تساوی
وصفِ تصمیمی که صدور یا اجرای آن به زمانِ دیگری موکول شده است.
English انگلیسی
Deferred, Postponed
🔊
Français فرانسوی
Ajourné
🔊
Deutsch آلمانی
aufgeschoben, vertagt
🔊
العربية عربی
تأجیلیّ
🔊
مترادف: مؤجل · متضاد: منجز، فوری
صفتِ چیزی که در مرتبه دوم قرار دارد یا وابسته به امر اصلی است؛ در حقوق به اسناد یا احکامی گفته میشود که در عرضِ اسناد یا احکام اولیه نیستند.
English انگلیسی
Secondary
🔊
Français فرانسوی
Secondaire
🔊
Deutsch آلمانی
Sekundär
🔊
العربية عربی
ثانویة
🔊
مترادف: فرعی، تبعی · متضاد: اولیه
شخصی که در کشتی مسئولیت هدایت و ناوبری را بر عهده دارد (در حقوق دریایی).
English انگلیسی
Navigator
🔊
Français فرانسوی
Navigateur
🔊
Deutsch آلمانی
Navigator
🔊
العربية عربی
الملاح
🔊
مترادف: ناوبان، ملاح
فرآیند پرسش و پاسخ از متهم، شاهد یا مطلع توسط مقام قضایی یا ضابطین برای روشن شدن زوایای جرم.
English انگلیسی
Interrogation
🔊
Français فرانسوی
Interrogatoire
🔊
Deutsch آلمانی
Vernehmung
🔊
العربية عربی
استجواب، تحقیق
🔊
مترادف: استنطاق، تحقیق
تقسیمِ برابر و مساویِ حقوق یا تکالیف بینِ افراد.
English انگلیسی
Equally, Pro rata
🔊
Français فرانسوی
Également, À parts égales
🔊
Deutsch آلمانی
Gleichmäßig, Zu gleichen Teilen
🔊
العربية عربی
بالسویة
🔊
مترادف: مساوی، برابر · متضاد: به تفاوت، نامساوی
دعوایی که دارنده چک برای مطالبه وجه آن و خسارات قانونی از طریق دادگاه یا اجرای ثبت اقامه میکند.
English انگلیسی
Check collection lawsuit
فرansوی: Action en paiement de chèque
🔊
Deutsch آلمانی
Scheckklage
🔊
العربية عربی
دعوى الشیک
🔊
مترادف: مطالبه وجه چک
رابطه حقوقی و شرعی میان زن و مرد که از طریق عقد نکاح ایجاد میشود.
English انگلیسی
Marriage, Matrimony
🔊
Français فرانسوی
Mariage
🔊
Deutsch آلمانی
Ehe
🔊
العربية عربی
الزواج، النکاح
🔊
مترادف: نکاح، ازدواج · متضاد: طلاق، فسخ نکاح
شخصی که سند تجاری را با امضا در پشت آن، به دیگری منتقل میکند یا برای وصول به او میسپارد.
English انگلیسی
Endorser
🔊
Français فرانسوی
Endosseur
🔊
Deutsch آلمانی
Indossant
🔊
العربية عربی
المُظهِّر
🔊
مترادف: پشتنویس · متضاد: دارنده، ظهرنویسله
تبدیل عواید حاصل از جرم به داراییهای با ظاهر قانونی برای پنهان کردن منشأ غیرقانونی آنها.
English انگلیسی
Money laundering
🔊
Français فرانسوی
Blanchiment d'argent
🔊
Deutsch آلمانی
Geldwäsche
🔊
العربية عربی
غسل الأموال
🔊
مترادف: تطهیر پول · متضاد: شفافیت مالی
بیعی که در آن ربا (زیاده در عوضین در مکیل و موزون) وجود داشته باشد و طبق قانون و شرع باطل است.
English انگلیسی
Usurious sale
🔊
Français فرانسوی
Vente usuraire
🔊
Deutsch آلمانی
Wucherischer Kauf
🔊
العربية عربی
البیع الربوی
🔊
مترادف: معامله ربوی · متضاد: بیع صحیح
حقوقی که موضوع آنها اشیاء مادی نیست، بلکه ناشی از فعالیتهای فکری، خلاقانه و معنوی انسان است.
English انگلیسی
Intellectual property right, Moral right
🔊
Français فرانسوی
Droit moral, Propriété intellectuelle
🔊
Deutsch آلمانی
Geistiges Eigentumsrecht, Urheberrecht
🔊
العربية عربی
حق معنوی
🔊
مترادف: حق مالکیت فکری · متضاد: حق مادی (عینی)
دعوایی که برای اثبات مجعول بودن سند و بیاعتباری آن اقامه میشود.
English انگلیسی
Claim of forgery
🔊
Français فرانسوی
Action en faux
🔊
Deutsch آلمانی
Fälschungsklage
🔊
العربية عربی
دعوى التزویر
🔊
مترادف: ادعای جعل · متضاد: دعوای صحت سند
دعوی بستانکار علیه بدهکار به خواسته وصول وجه یا مال موضوع دین.
English انگلیسی
Debt collection action, Action for recovery of debt
🔊
Français فرانسوی
Action en recouvrement de créance
🔊
Deutsch آلمانی
Zahlungsklage, Forderungsklage
🔊
العربية عربی
دعوى المطالبة بالدين، دعوى دائن
🔊
مترادف: دعوی مطالبه وجه · متضاد: دعوی ابطال دین، دعوی براءت ذمه
دعوایی که موضوع آن اثبات یا نفی رابطه ابوت و بنوت (پدری و فرزندی) بین اشخاص است.
English انگلیسی
Paternity suit / Action for filiation
🔊
Français فرانسوی
Action en recherche de paternité
🔊
Deutsch آلمانی
Vaterschaftsklage
🔊
العربية عربی
دعوى النسب
🔊
مترادف: دعوای اثبات نسب
رأیی که در مرحله نخستین رسیدگی توسط دادگاه بدوی صادر میشود و هنوز قطعی نشده است.
English انگلیسی
First instance judgment / Trial court judgment
🔊
Français فرانسوی
Jugement de première instance
🔊
Deutsch آلمانی
Erstinstanzliches Urteil
🔊
العربية عربی
الحکم الابتدائي
🔊
مترادف: حکم بدوی · متضاد: رأی قطعی، رأی تجدیدنظر
سببی که در مقایسه با اسبابِ دیگر، تأثیرِ قویتری در وقوعِ نتیجه (خسارت) داشته و عرفاً انتسابِ نتیجه به آن قویتر است.
English انگلیسی
Proximate cause, Dominant cause
🔊
Français فرانسوی
Cause prépondérante
🔊
Deutsch آلمانی
Überwiegende Ursache
🔊
العربية عربی
السبب الأقوى
🔊
مترادف: علتِ اصلی، علتِ تامه · متضاد: سببِ ضعیف
واقعه حقوقی یا مادی مشخصی که خواهان ادعای خود را بر آن استوار کرده و مطالبه حق مینماید.
English انگلیسی
Cause of action
🔊
Français فرانسوی
Cause de la demande, Cause d'action
🔊
Deutsch آلمانی
Klagegrund
🔊
العربية عربی
سبب الدعوى
🔊
مترادف: مبنای دعوی، منشأ دعوی
سهمی که به موجب قانون یا اساسنامه، امتیازات خاصی (مانند حق رأی مضاعف) برای دارنده آن قائل شده است.
English انگلیسی
Special share, Preferred share
🔊
Français فرانسوی
Action privilégiée
🔊
Deutsch آلمانی
Vorzugsaktie
🔊
العربية عربی
حصة ممتازة
🔊
مترادف: سهم ممتاز · متضاد: سهم عادی
نوشتنِ عبارتی بر پشتِ سندِ تجاری (یا برگهٔ پیوست) جهتِ انتقالِ مالکیتِ سند یا وکالت در وصولِ آن.
English انگلیسی
Endorsement
🔊
Français فرانسوی
Endossement
🔊
Deutsch آلمانی
Indossament
🔊
العربية عربی
تظهیر
🔊
مترادف: پشتنویسی
≈ دلالت فحوی؛ استنباط حکمی از کلام که به طریق اولی ثابت است (مفهوم موافق).
English انگلیسی
A fortiori argument
🔊
Français فرانسوی
Argument a fortiori
🔊
Deutsch آلمانی
Erst-recht-Schluss
🔊
العربية عربی
دلالة الفحوی
🔊
مترادف: مفهوم موافق، اولویت · متضاد: مفهوم مخالف
مسئولیتِ قانونیِ یک شخص برای توجیهِ عملکرد، تصمیمات یا کوتاهیهای خود در برابرِ مراجعِ ذیصلاح یا ذینفعان.
English انگلیسی
Accountability, Responsibility
🔊
Français فرانسوی
Responsabilité, Redevabilité
🔊
Deutsch آلمانی
Rechenschaftspflicht, Verantwortlichkeit
🔊
العربية عربی
مُساءَلة، مَسؤولیّة
🔊
مترادف: مسئولیتپذیری، جوابدهی · متضاد: سلبِ مسئولیت، مصونیت
تبدیل عواید حاصل از جرم به داراییهای با ظاهر قانونی برای پنهان کردن منشأ غیرقانونی آنها.
English انگلیسی
Money laundering
🔊
Français فرانسوی
Blanchiment d'argent
🔊
Deutsch آلمانی
Geldwäsche
🔊
العربية عربی
غسل الأموال
🔊
مترادف: تطهیر پول · متضاد: شفافیت مالی
متن اولیه و غیرنهایی یک سند حقوقی، لایحه یا قرارداد که برای بررسی و اصلاح تهیه شده است.
English انگلیسی
Draft
🔊
Français فرانسوی
Projet, Avant-projet
🔊
Deutsch آلمانی
Entwurf
🔊
العربية عربی
مسودة، مشروع
🔊
مترادف: پیشنویس، مسوده · متضاد: متن نهایی، سند قطعی
قاعدهای که بر اساس آن، در صورت عدم امکان اجرای تعهد به عین، باید بدل آن (مثل یا قیمت) تأدیه شود.
English انگلیسی
Principle of substitution, Doctrine of surrogacy
🔊
Français فرانسوی
Principe de subrogation
🔊
Deutsch آلمانی
Surrogationsprinzip
🔊
العربية عربی
قاعدة البدل، مبدأ التعویض
🔊
مترادف: قاعده بدل، اصل جایگزینی · متضاد: اصل عینگرایی (در اجرای تعهد)
خیاری که برای خریدار در صورتِ عدمِ تطابقِ مبیع با اوصافی که قبلاً دیده یا توصیف شده، ایجاد میشود.
English انگلیسی
Option of inspection, Option of view
🔊
Français فرانسوی
Option de vue
🔊
Deutsch آلمانی
Besichtigungsrecht
🔊
العربية عربی
خیار الرؤیة
🔊
مترادف: خیارِ رؤیت و تخلفِ وصف
دعوایی که موضوع اصلی اختلاف را تشکیل میدهد و مستقل از سایر دعاوی مطرح میشود.
English انگلیسی
Principal claim, Main action
🔊
Français فرانسوی
Demande principale
🔊
Deutsch آلمانی
Hauptklage
🔊
العربية عربی
الدعوى الأصلية
🔊
مترادف: دعوی نخستین · متضاد: دعوی طاری
دعوایی که برای نخستین بار در دادگاه مطرح میشود و پیش از آن در هیچ مرجع قضایی رسیدگی نشده است.
English انگلیسی
Original action, Primary claim
🔊
Français فرانسوی
Action principale
🔊
Deutsch آلمانی
Hauptklage
🔊
العربية عربی
الدعوى الأصلية
🔊
مترادف: دعوی بدوی · متضاد: دعوی طاری، دعوی ثانوی
دعوایی که موضوع آن بیاعتباری و عدم نفوذ یک عمل حقوقی یا سند به دلیل فقدان شرایط اساسی صحت است.
English انگلیسی
Action for nullity, Void claim
🔊
Français فرانسوی
Action en nullité
🔊
Deutsch آلمانی
Nichtigkeitsklage
🔊
العربية عربی
دعوى البطلان
🔊
مترادف: دعوی اعلام بطلان · متضاد: دعوی صحت، دعوی تنفیذ
تعریفها و معادلهای بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز بهطورِ کامل بهوسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.