Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

867 مدخل برای «مع»

معاف صفت پرکاربرد

کسی یا چیزی که از انجام تکلیف یا پرداخت وجهی مستثنی شده است.

English انگلیسی Exempt
Français فرانسوی Exonéré
Deutsch آلمانی befreit
العربية عربی مُعفى

مترادف: مستثنی · متضاد: مشمول، مکلف

مثال: برخی درآمدهای کشاورزی از پرداخت مالیات معاف هستند (ماده ۸۱ قانون مالیات‌های مستقیم).

معاو اسم پرکاربرد

کسی که در انجام کارها به مقام بالاتر کمک می‌کند و جانشین اوست.

English انگلیسی Deputy, Assistant
Français فرانسوی Adjoint, Vice-
Deutsch آلمانی Stellvertreter
العربية عربی معاون، مساعد

مترادف: دستیار، نایب · متضاد: رئیس

مثال: معاون دادستان مسئولیت نظارت بر زندان را بر عهده دارد.

معبر اسم پرکاربرد

محل عبور و مرور که می‌تواند عمومی یا خصوصی باشد و تابع مقررات شهرداری است.

English انگلیسی Passage, thoroughfare
Français فرانسوی Passage
Deutsch آلمانی Durchgang
العربية عربی ممر، معبر

مترادف: گذرگاه، راه

مثال: سد معبر در خیابان‌ها ممنوع است.

معدل اسم پرکاربرد

میانگین نمرات یا اعداد.

English انگلیسی average, GPA
Français فرانسوی moyenne
Deutsch آلمانی Durchschnitt
العربية عربی معدل

مترادف: میانگین

مثال: معدل نمرات او در این ترم بالا بود.

معرض اسم پرکاربرد

در جولانگاه خطر یا آسیب قرار گرفتن.

English انگلیسی exposure, risk
Français فرانسوی exposition, risque
Deutsch آلمانی Gefahr, Risiko
العربية عربی معرض، خطر

مترادف: مواجهه، آستانه · متضاد: مصونیت، ایمنی

مثال: قرارداد در معرض فسخ قرار دارد.

معرف اسم پرکاربرد

کسی یا چیزی که معرفی‌کننده یا نشان‌دهنده هویت یا ویژگی‌های دیگری است.

English انگلیسی Introducer, Identifier
Français فرانسوی Présentateur, Identifiant
Deutsch آلمانی Vorsteller, Kennzeichen
العربية عربی مُعرِّف

مترادف: معرفی‌کننده، شناسایی‌کننده · متضاد: ناشناس

مثال: معرفِ متهم باید هویت او را نزد مقام قضایی تأیید کند.

معزي صفت پرکاربرد

منسوب به عزت یا نامِ خانوادگی.

English انگلیسی Moezzi
Français فرانسوی Moezzi
Deutsch آلمانی Moezzi
العربية عربی معزي

مثال: آقایِ معزی به عنوانِ وکیلِ تسخیری انتخاب شد.

معضل اسم پرکاربرد

مسئله یا مشکلی پیچیده که حل آن دشوار است.

English انگلیسی Dilemma, Problem
Français فرانسوی Dilemme
Deutsch آلمانی Dilemma
العربية عربی معضلة

مترادف: مشکل، مسئله، گرفتاری · متضاد: راه حل، آسانی

مثال: تورم یکی از معضلات اصلی اقتصادی کشور است.

معطل صفت پرکاربرد

چیزی که از جریان افتاده یا بلاتکلیف مانده است.

English انگلیسی Pending, Idle, Suspended
Français فرانسوی En suspens, Inactif
Deutsch آلمانی Ausstehend, Stillstehend
العربية عربی مُعطّل

مترادف: بلاتکلیف، راکد · متضاد: جاری، فعال

مثال: پرونده به دلیل نقص مدارک معطل مانده است.

معطی اسم فاعل پرکاربرد

کسی که چیزی را اعطا می‌کند یا می‌بخشد.

English انگلیسی giver, donor
Français فرانسوی donateur
Deutsch آلمانی Geber
العربية عربی مُعطی

مترادف: دهنده، بخشنده · متضاد: گیرنده (مُعطی‌له)

مثال: معطی باید اهلیت قانونی برای بخشش داشته باشد.

معظم صفت پرکاربرد

بزرگ و عالی‌مقام که در مکاتبات رسمی یا خطاب به مقامات عالی به کار می‌رود.

English انگلیسی great, exalted, supreme
Français فرانسوی grand, suprême
Deutsch آلمانی groß, erhaben
العربية عربی مُعَظَّم

مترادف: بزرگ، عالی‌قدر · متضاد: حقیر

مثال: مقام معظم رهبری.

معلق صفت پرکاربرد

وضعیتی که در آن اثرِ یک عقد یا حکم، منوط به وقوعِ امری دیگر است.

English انگلیسی Suspended, Contingent
Français فرانسوی Suspendu, Conditionnel
Deutsch آلمانی schwebend, aufschiebend
العربية عربی معلّق

مترادف: موکول، وابسته · متضاد: منجز

مثال: عقدِ معلق، عقدی است که اثر آن منوط به وقوعِ شرطی باشد (ماده ۱۸۹ قانون مدنی).

معلم اسم پرکاربرد

شخصی که به تعلیم و تدریس اشتغال دارد.

English انگلیسی teacher
Français فرانسوی enseignant, professeur
Deutsch آلمانی Lehrer
العربية عربی معلم، مدرس

مترادف: آموزگار، دبیر · متضاد: شاگرد

مثال: معلم در مقام ضامنِ سلامت دانش‌آموز در مدرسه مسئولیت دارد.

معنا اسم پرکاربرد

مفهوم یا مدلولی که از یک لفظ یا عمل حقوقی برداشت می‌شود.

English انگلیسی Meaning, Sense
Français فرانسوی Sens, Signification
Deutsch آلمانی Bedeutung, Sinn
العربية عربی معنى، دلالة

مترادف: مفهوم، مدلول

مثال: معنای اصطلاحات حقوقی باید با توجه به قانون تفسیر شود.

معنی اسم پرکاربرد

مفهوم، مقصود یا دلالتِ یک واژه یا عبارت.

English انگلیسی Meaning, Definition
Français فرانسوی Sens, Signification
Deutsch آلمانی Bedeutung, Sinn
العربية عربی معنى، دلالة

مترادف: مفهوم، مقصود

مثال: در تفسیرِ قانون، باید به معنیِ ظاهریِ کلمات توجه کرد.

معني اسم پرکاربرد

مفهوم یا مقصودی که از یک لفظ یا عمل استنباط می‌شود.

English انگلیسی Meaning, Sense
Français فرانسوی Sens, Signification
Deutsch آلمانی Bedeutung, Sinn
العربية عربی معنی، دلالة

مترادف: مفهوم، مقصود

مثال: در تفسیر قرارداد، باید به معنی عرفی کلمات توجه کرد.

معوق صفت پرکاربرد

آنچه به تأخیر افتاده و در زمان مقرر انجام نشده است، مانند دیون یا اقساطی که سررسید آن‌ها گذشته است.

English انگلیسی Overdue, Deferred, Arrears
Français فرانسوی En retard, Arriéré
Deutsch آلمانی überfällig, rückständig
العربية عربی مؤجل، متأخر

مترادف: عقب‌افتاده، تأخیرشده · متضاد: به‌روز، جاری

مثال: بانک برای اقساط معوق مشتری، جریمه دیرکرد محاسبه می‌کند.

معیت اسم پرکاربرد

همراهی و با هم بودن در یک زمان یا مکان.

English انگلیسی Company, Accompaniment
Français فرانسوی Accompagnement
Deutsch آلمانی Begleitung
العربية عربی معِیة

مترادف: همراهی، باهم‌بودن · متضاد: جدایی

مثال: حضور متهم در معیت وکیل الزامی است.

معيت اسم پرکاربرد

همراهی و با هم بودن.

English انگلیسی Company, Togetherness
Français فرانسوی Compagnie, Accompagnement
Deutsch آلمانی Begleitung, Beisammensein
العربية عربی معیة

مترادف: همراهی، با هم بودن · متضاد: تنهایی

مثال: جرم در معیت شرکای جرم ارتکاب یافت (ماده ۱۲۵ قانون مجازات اسلامی).

معابر اسم (جمع) پرکاربرد

راه‌ها، گذرگاه‌ها و محل‌های عبور و مرور عمومی.

English انگلیسی Passages, Thoroughfares
Français فرانسوی Passages, Voies
Deutsch آلمانی Durchgänge, Wege
العربية عربی معابر، طرق

مترادف: گذرگاه‌ها، راه‌ها

مثال: سد معبر در معابر عمومی طبق قانون ممنوع است.

معادل صفت/اسم پرکاربرد

چیزی که از نظرِ ارزش یا کارکرد با چیزِ دیگری برابر است (مانند معادلِ ریالی).

English انگلیسی Equivalent
Français فرانسوی Équivalent
Deutsch آلمانی Äquivalent, Entsprechend
العربية عربی معادل، مساوٍ

مترادف: برابر، هم‌ارز · متضاد: نامساوی

مثال: پرداختِ معادلِ ارزیِ دین الزامی است.

معادن اسم پرکاربرد

منابع طبیعی هیدروکربنی یا فلزی مدفون در زمین که طبق قانون مالیکت آن ضوابط خاصی دارد.

English انگلیسی mine
Français فرانسوی mine
Deutsch آلمانی Bergwerk
العربية عربی منجم، معدن

مثال: معادن کشور جزء انفال محسوب می‌شوند.

معارض صفت پرکاربرد

آنچه با چیزی دیگر در تضاد یا تقابل است.

English انگلیسی Conflicting, Opposing
Français فرانسوی Opposé, Contradictoire
Deutsch آلمانی Widersprüchlich, Entgegenstehend
العربية عربی معارض، متناقض

مترادف: متضاد، مخالف · متضاد: موافق، سازگار

مثال: ادعای معارض با سند رسمی قابل پذیرش نیست.

معارف اسم (جمع) پرکاربرد

دانش‌ها، علوم یا شناخت‌های حاصل شده.

English انگلیسی knowledge, sciences
Français فرانسوی connaissances, savoirs
Deutsch آلمانی Kenntnisse, Wissenschaften
العربية عربی معارف

مترادف: دانش‌ها، علوم · متضاد: جهل

مثال: وزارت علوم، تحقیقات و فناوری متولی امور معارف عالی است.

معاصر صفت پرکاربرد

مربوط به زمان حال یا دوره‌ای که در آن هستیم.

English انگلیسی Contemporary, Modern
Français فرانسوی Contemporain
Deutsch آلمانی zeitgenössisch
العربية عربی معاصر

مترادف: هم‌عصر، امروزی · متضاد: باستانی، قدیمی

مثال: حقوق معاصر ایران متأثر از فقه اسلامی و حقوق غربی است.

معالج اسم فاعل / صفت پرکاربرد

پزشک یا کسی که به درمان بیمار می‌پردازد.

English انگلیسی healer, treating physician
Français فرانسوی médecin traitant
Deutsch آلمانی behandelnder Arzt
العربية عربی معالج، طبيب

مترادف: درمانگر، پزشک معالج · متضاد: بیمار

مثال: پزشک معالج گواهی استعلاجی صادر کرد.

معاني اسم پرکاربرد

مفهوم، مقصود و مدلول یک لفظ یا عبارت حقوقی.

English انگلیسی meaning, sense
Français فرانسوی sens, signification
Deutsch آلمانی Bedeutung, Sinn
العربية عربی معنى، دلالة

مترادف: مفهوم، مقصود

مثال: معنی و مفهوم این ماده قانونی کاملاً روشن است.

معانی اسم پرکاربرد

مفهوم و مقصودی که از یک واژه یا عبارت حقوقی استنباط می‌شود.

English انگلیسی Meaning, Definition
Français فرانسوی Sens, Signification
Deutsch آلمانی Bedeutung, Sinn
العربية عربی مَعنى، مَفاهیم

مترادف: مفهوم، مقصود، دلالت

مثال: برای تفسیر قانون، باید به معانی کلمات توجه کرد.

معایب اسم (جمع) پرکاربرد

نواقص یا ایراداتی که در کالا یا مبیع وجود دارد و موجبِ حقِ فسخ (خیارِ عیب) می‌شود.

English انگلیسی Defects, Flaws
Français فرانسوی Défauts
Deutsch آلمانی Mängel
العربية عربی عیوب

مترادف: نواقص، ایرادات · متضاد: محاسن، کمالات

مثال: وجودِ معایبِ پنهان در مبیع، حقِ فسخ برای خریدار ایجاد می‌کند (ماده ۴۲۲ قانون مدنی).

معتاد اسم/صفت پرکاربرد

کسی که به مصرف مواد مخدر یا روان‌گردان وابستگی دارد و طبق قانون مبارزه با مواد مخدر دارای وضعیت حقوقی خاص است.

English انگلیسی Addict
Français فرانسوی Toxicomane
Deutsch آلمانی Süchtiger
العربية عربی مدمن

مترادف: وابسته

مثال: معتادان متجاهر طبق قانون جمع‌آوری می‌شوند.

معتبر صفت پرکاربرد

آنچه دارای اعتبار قانونی و قابلیت استناد باشد.

English انگلیسی Valid
Français فرانسوی Valide
Deutsch آلمانی Gültig
العربية عربی معتبر

مترادف: قانونی، صحیح · متضاد: باطل، بی‌اعتبار

مثال: سند رسمی در دادگاه معتبر است.

معترض اسم/صفت پرکاربرد

شخصی که نسبت به رأی دادگاه یا تصمیم اداری اعتراض قانونی وارد می‌کند.

English انگلیسی Objector, Appellant
Français فرانسوی Opposant
Deutsch آلمانی Einspruchsführer
العربية عربی معترض

مترادف: شاکی، معترض‌علیه (در برخی سیاق‌ها) · متضاد: محکوم‌له

مثال: معترض باید در مهلت قانونی دادخواست خود را ثبت کند.

معتقد صفت پرکاربرد

کسی که باور یا عقیده‌ای خاص دارد؛ در حقوق، به معنای باور به یک دین یا ایدئولوژی.

English انگلیسی Believer, Convinced
Français فرانسوی Croyant, Convaincu
Deutsch آلمانی Gläubig, Überzeugt
العربية عربی معتقد، مؤمن

مترادف: باورمند · متضاد: منکر

مثال: معتقد بودن به مبانی نظام جمهوری اسلامی از شرایط تصدی برخی مناصب است.

معتمد صفت/اسم پرکاربرد

شخصی که مورد اعتماد و وثوق مراجع قضایی یا اداری برای انجام امور خاص (مانند کارشناسی یا امانت‌داری) قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Trusted person, Confidant
Français فرانسوی Personne de confiance
Deutsch آلمانی Vertrauensperson
العربية عربی معتمد، موثوق

مترادف: امین، مورد اعتماد · متضاد: غیرقابل اعتماد

مثال: دادگاه از میان کارشناسان معتمد، فردی را برای ارزیابی ملک انتخاب کرد.

معدني صفت پرکاربرد

مربوط به معدن؛ در حقوق، مواد استخراج‌شده از زمین که تابع قانون معادن است.

English انگلیسی Mineral
Français فرانسوی Minéral
Deutsch آلمانی Mineralisch
العربية عربی معدنی

مترادف: کانی

مثال: بهره‌برداری از مواد معدنی نیازمند پروانه اکتشاف است.

معدنی صفت نسبی پرکاربرد

مربوط به استخراج مواد از زمین؛ در حقوق، اموال معدنی تابع قوانین خاص خود هستند.

English انگلیسی Mineral
Français فرانسوی Minéral
Deutsch آلمانی Mineralisch
العربية عربی معدنی

مترادف: کان‌شناختی

مثال: بهره‌برداری از حقوق معدنی نیازمند اخذ پروانه از وزارت صمت است.

معدوم صفت پرکاربرد

چیزی که از بین رفته یا وجود خارجی ندارد (در حقوق، گاه به معنای باطل یا بی‌اثر).

English انگلیسی destroyed, non-existent, null
Français فرانسوی détruit, inexistant
Deutsch آلمانی vernichtet, nichtig
العربية عربی معدوم

مترادف: نابود، باطل · متضاد: موجود، صحیح

مثال: سند جعلی باید معدوم شود.

معذور صفت پرکاربرد

کسی که به دلیل عذر موجه، قادر به انجام تکلیفی نیست یا از مسئولیت مبرا شده است.

English انگلیسی Excused, Exempted
Français فرانسوی Excusé
Deutsch آلمانی Entschuldigt
العربية عربی معذور

مترادف: عذرخواه، معاف · متضاد: مکلف، مسئول

مثال: متهم به دلیل بیماری معذور از حضور در جلسه دادگاه است.

معرفت اسم پرکاربرد

آگاهی و شناخت نسبت به موضوعی که در حقوق برای احراز قصد یا سوءنیت اهمیت دارد.

English انگلیسی Knowledge, Cognizance
Français فرانسوی Connaissance
Deutsch آلمانی Kenntnis
العربية عربی معرفة، علم

مترادف: شناخت، آگاهی · متضاد: جهل، بی‌اطلاعی

مثال: معرفتِ متهم به غیرقانونی بودنِ عمل، از ارکانِ سوءنیت است.

معرفی اسم پرکاربرد

شناساندنِ شخص یا شیء به مرجعِ قانونی یا طرفِ دیگرِ قرارداد.

English انگلیسی Introduction, Nomination
Français فرانسوی Présentation, Nomination
Deutsch آلمانی Vorstellung, Benennung
العربية عربی تقدیم، تعریف

مترادف: شناساندن، تعیین

مثال: معرفیِ وکیل به دادگاه الزامی است.

معرفي اسم پرکاربرد

شناساندن فرد یا چیزی به مرجع قانونی یا طرف مقابل.

English انگلیسی Introduction, Presentation
Français فرانسوی Présentation
Deutsch آلمانی Vorstellung
العربية عربی تَعریف، تَقْدیم

مترادف: شناساندن، معرفی‌نامه

مثال: معرفی وکیل به دادگاه الزامی است.

معروض صفت پرکاربرد

آنچه در لایحه یا نامه به مقام قضایی یا اداری تقدیم یا بیان شده است.

English انگلیسی Submitted, Presented
Français فرانسوی Soumis
Deutsch آلمانی Unterbreitet
العربية عربی معروض

مترادف: تقدیم‌شده، بیان‌شده

مثال: مطالب معروض در لایحه دفاعیه مورد توجه دادگاه قرار گرفت.

معروف صفت پرکاربرد

شناخته‌شده، مشهور در میان مردم یا جامعه.

English انگلیسی famous, well-known
Français فرانسوی connu, célèbre
Deutsch آلمانی bekannt, berühmt
العربية عربی معروف، مشهور

مترادف: مشهور، نامدار · متضاد: گمنام، ناشناس

مثال: متهم از افراد معروف در زمینه خرید و فروش ملک است.

معصوم صفت پرکاربرد

کسی که از گناه و خطا مصون است (در فقه شیعه به پیامبر و ائمه اطلاق می‌شود).

English انگلیسی Infallible
Français فرانسوی Infaillible
Deutsch آلمانی Unfehlbar
العربية عربی مَعصوم

مترادف: مصون از خطا · متضاد: جایزالخطا

مثال: احکام شرعی مستند به قول معصوم است.

معطوف صفت پرکاربرد

متوجه شده یا ارجاع داده شده به چیزی یا کسی.

English انگلیسی Directed, Referred, Attributed
Français فرانسوی Dirigé, Renvoyé
Deutsch آلمانی gerichtet, bezogen
العربية عربی معطوف

مترادف: متوجه، ارجاع‌شده

مثال: توجه دادگاه باید به لایحه دفاعیه معطوف باشد.

معـدن اسم پرکاربرد

محل استخراج مواد کانی از زمین.

English انگلیسی Mine
Français فرانسوی Mine
Deutsch آلمانی Bergwerk, Mine
العربية عربی مَعدَن

مترادف: کانسار

مثال: طبق قانون معادن، مالکیت معادن متعلق به دولت است.

معقول صفت پرکاربرد

منطقی، ع انی و آنچه عرف و قانون آن را بپسندد.

English انگلیسی reasonable, rational
Français فرانسوی raisonnable
Deutsch آلمانی vernünftig, angemessen
العربية عربی معقول، منطقي

مترادف: منطقی، موجه · متضاد: نامعقول، ناموجه

مثال: مهلت داده شده باید معقول باشد.

معلول صفت/اسم پرکاربرد

کسی که دارای نقص جسمی یا ذهنی است یا نتیجه و اثر یک علت.

English انگلیسی Disabled, Effect (in philosophy)
Français فرانسوی Handicapé, Effet
Deutsch آلمانی behindert, Folge
العربية عربی معلول، ذو إعاقة

مترادف: ناتوان، اثر · متضاد: سالم، علت

مثال: قانون حمایت از حقوق معلولان، تکالیفی را برای دستگاه‌های اجرایی تعیین کرده است.

معلوم صفت پرکاربرد

آنچه مشخص، معین و دانسته شده است.

English انگلیسی Known, Certain
Français فرانسوی Connu, Déterminé
Deutsch آلمانی Bekannt, Bestimmt
العربية عربی مَعلوم

مترادف: مشخص، معین · متضاد: مجهول، نامعلوم

مثال: میزان خسارت وارده باید معلوم باشد.

معمول صفت پرکاربرد

آنچه طبق روال یا عرفِ جاری انجام می‌گیرد.

English انگلیسی Usual, Customary
Français فرانسوی Habituel, Usuel
Deutsch آلمانی Üblich
العربية عربی مألوف، معتاد

مترادف: عرفی، متداول · متضاد: غیرمعمول، استثنایی

مثال: این رویه در قراردادهای تجاری معمول است.

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین