Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

2,000 مدخل برای «وا»

نام خانوادگی حقوقی

واژه‌ای که به نام کوچک اضافه می‌شود تا انتساب شخص به یک خانواده یا خاندان را مشخص کند.

English انگلیسی Surname / Family name / Last name
Français فرانسوی Nom de famille
Deutsch آلمانی Familienname / Nachname
العربية عربی اسم العائلة / اللقب

مترادف: شهرت، فامیل

نامه شکواییه حقوقی

سندی کتبی که در آن شاکی تظلم‌خواهی خود را علیه شخصی به مرجع قضایی یا انتظامی اعلام می‌کند.

English انگلیسی Complaint, Petition
Français فرانسوی Plainte, Requête
Deutsch آلمانی Beschwerdeschrift, Klageschrift
العربية عربی شکوی، عریضة دعوی

مترادف: شکایت‌نامه، دادخواست · متضاد: دفاعیه، لایحه دفاعیه

وعدهٔ ازدواج حقوقی

تعهد اخلاقی یا قراردادی برای انعقاد عقد نکاح در آینده که الزام‌آور نیست.

English انگلیسی Promise of marriage
Français فرانسوی Promesse de mariage
Deutsch آلمانی Eheversprechen
العربية عربی وعد بالزواج

مترادف: وعده ازدواج · متضاد: عقد نکاح

پروانهٔ ویژه حقوقی

پروانه‌ای که برای شکار یا صید گونه‌های خاص یا در شرایط خاص (مانند پژوهش یا کنترل جمعیت) صادر می‌شود.

English انگلیسی Special permit
Français فرانسوی Permis spécial
Deutsch آلمانی Sondergenehmigung
العربية عربی رخصة خاصة

مترادف: مجوز ویژه · متضاد: پروانه عادی

پژوهش خوانده حقوقی

شخصی که رأی دادگاه بدوی به نفع او صادر شده و اکنون طرف مقابل (پژوهشخواه) به آن اعتراض کرده است.

English انگلیسی Respondent, Appellee
Français فرانسوی Intimé
Deutsch آلمانی Berufungsbeklagter
العربية عربی المستأنف علیه

مترادف: تجدیدنظرخوانده · متضاد: پژوهشخواه

گواهی اختراع حقوقی

سندی رسمی که از سویِ مرجعِ قانونی صادر می‌شود و حقِ انحصاریِ بهره‌برداری از اختراع را برای مدتِ معین به مخترع می‌دهد.

English انگلیسی Patent
Français فرانسوی Brevet
Deutsch آلمانی Patent
العربية عربی براءة الاختراع

مترادف: ورقهٔ اختراع، پتنت

گواهی انطباق حقوقی

سندی که نشان می‌دهد عملیات ساختمانی با نقشه‌ها و مقررات ملی ساختمان مطابقت دارد.

English انگلیسی Certificate of Conformity, Compliance Certificate
Français فرانسوی Certificat de conformité
Deutsch آلمانی Konformitätsbescheinigung
العربية عربی شهادة المطابقة

مترادف: تأییدیه انطباق · متضاد: گواهی عدم انطباق

استعلام اموال حقوقی

درخواستِ رسمی از مراجعِ ذی‌صلاح (مانند بانک مرکزی، ثبت اسناد) برای اطلاع از وضعیتِ دارایی‌های محکوم‌علیه.

English انگلیسی Asset inquiry, Asset search
Français فرانسوی Demande de renseignements sur les biens
Deutsch آلمانی Vermögensauskunft
العربية عربی استعلام عن الأموال

مترادف: استعلامِ دارایی

اموال بلاصاحب حقوقی

اموالی که مالک از آن‌ها اعراض کرده یا صاحب آن‌ها مشخص نیست و در حکم مباحات است.

English انگلیسی Abandoned property, Res nullius
Français فرانسوی Res nullius, Biens vacants
Deutsch آلمانی Herrenlose Sache
العربية عربی الأموال المباحة، الأموال بلا صاحب

مترادف: اموال مباحه · متضاد: اموال اختصاصی

اواری اختصاصی حقوقی

خساراتی که به کشتی یا کالا وارد می‌شود و تنها متوجه مالک همان مال است و مشمول تقسیم بین سایر ذینفعان نمی‌شود.

English انگلیسی Particular Average
Français فرانسوی Avarie particulière
Deutsch آلمانی Besondere Haverei
العربية عربی العوارية الخاصة

مترادف: خسارت خاص · متضاد: آواری عمومی

تجدیدنظرخواهی حقوقی

حق یا عملِ درخواستِ رسیدگیِ مجدد به رأی غیرقطعی دادگاه بدوی توسط مرجع بالاتر.

English انگلیسی Appeal
Français فرانسوی Appel
Deutsch آلمانی Berufung
العربية عربی الاستئناف

مترادف: استیناف، اعتراض به رأی · متضاد: قطعیت رأی

حقوق خانوادگی حقوقی

مجموعه‌ای از قواعد حقوقی که بر روابط میان اعضای خانواده، از جمله نکاح، طلاق، نسب و ولایت حاکم است.

English انگلیسی Family Law
Français فرانسوی Droit de la famille
Deutsch آلمانی Familienrecht
العربية عربی قانون الأسرة، قانون الأحوال الشخصية

مترادف: حقوق خانواده، احوال شخصیه · متضاد: حقوق تجاری، حقوق کیفری

حوادث رانندگی حقوقی

هرگونه تصادف، تصادم، سقوط، واژگونی، آتش‌سوزی یا انفجار وسایل نقلیه موتوری زمینی و قطارهای شهری که منجر به خسارت جانی یا مالی به اشخاص ثالث شود.

English انگلیسی Traffic accidents
Français فرانسوی Accidents de la circulation
Deutsch آلمانی Verkehrsunfälle
العربية عربی حوادث السیر

مترادف: تصادفات رانندگی

حواله اعتباری حقوقی

حواله‌ای که بر اساس اعتبارِ مالیِ شخص (معمولاً بانکی) صادر می‌شود و متکی بر موجودیِ نقدیِ فوری نیست.

English انگلیسی Credit transfer, Letter of credit (≈)
Français فرانسوی Virement de crédit, Lettre de crédit (≈)
Deutsch آلمانی Kreditüberweisung, Akkreditiv (≈)
العربية عربی حوالة اعتمادیة

مترادف: اعتبار اسنادی (در تجارت) · متضاد: حواله نقدی

خواندهٔ داوری حقوقی

شخصی که دعوای داوری علیه او مطرح شده است.

English انگلیسی Respondent
Français فرانسوی Défendeur (à l'arbitrage)
Deutsch آلمانی Antragsgegner
العربية عربی المدعى عليه في التحكيم

مترادف: طرفِ خوانده · متضاد: خواهانِ داوری

درخواست افراز حقوقی

تقاضای حقوقی یکی از شرکا برای جدا کردن سهم مشاع خود از سایر شرکا.

English انگلیسی Application for partition
Français فرانسوی Demande de partage
Deutsch آلمانی Teilungsantrag
العربية عربی طلب الافراز

مترادف: تقاضای تقسیم

درخواست داوری حقوقی

سندی که توسط خواهان برای آغاز فرآیند داوری به خوانده یا نهاد داوری ارسال می‌شود.

English انگلیسی Request for arbitration / Notice of arbitration
Français فرانسوی Demande d'arbitrage
Deutsch آلمانی Schiedsklage / Antrag auf Einleitung eines Schiedsverfahrens
العربية عربی طلب التحکیم

مترادف: دادخواست داوری

دیوار اختصاصی حقوقی

دیواری که تماماً متعلق به یکی از مالکان مجاور است و همسایه هیچ حقی در آن ندارد.

English انگلیسی Private wall, Exclusive wall
Français فرانسوی Mur privatif
Deutsch آلمانی Alleineigentum an einer Mauer
العربية عربی الجدار المختص

مترادف: دیوار اختصاصی، دیوار خصوصی · متضاد: دیوار مشترک

دیوان استیفاء حقوقی

نهاد یا دفتری در نظام اداری قدیم ایران که مسئولیتِ جمع‌آوری مالیات، خراج و رسیدگی به امور مالی دولت را بر عهده داشت.

English انگلیسی Revenue office, Ministry of Finance (historical)
Français فرانسوی Bureau des finances, Trésorerie (historique)
Deutsch آلمانی Finanzamt (historisch)
العربية عربی دیوان الاستیفاء

مترادف: دیوان خراج، وزارت مالیه (در ادوار بعد)

دیوان محاسبات حقوقی

نهاد نظارتی مالی که به بررسی و حسابرسی وجوه عمومی و درآمدها و هزینه‌های دولت می‌پردازد.

English انگلیسی Court of Audit, Supreme Audit Institution
Français فرانسوی Cour des comptes
Deutsch آلمانی Rechnungshof
العربية عربی ديوان المحاسبات

مترادف: دیوان محاسبات کشور

رواية الاقران حقوقی

اصطلاحی در علم رجال و حدیث که به روایتِ دو هم‌عصر از یکدیگر اشاره دارد.

English انگلیسی Narration of contemporaries
Français فرانسوی Narration des contemporains
Deutsch آلمانی Überlieferung von Zeitgenossen
العربية عربی روایة الأقران

عوارض سطح شهر حقوقی

نوعی عوارض شهری که برای خدمات عمومی و عمران سطح شهر اخذ می‌شود.

English انگلیسی City surface dues, Urban area taxes
Français فرانسوی Taxes urbaines
Deutsch آلمانی Stadtgebietsabgaben
العربية عربی رسوم النطاق البلدي

مترادف: عوارض شهری

عوارض شهرداری حقوقی

وجوهی که شهرداری‌ها در چارچوب قوانین و مقررات برای تأمین هزینه‌های شهر از شهروندان دریافت می‌کنند.

English انگلیسی Municipal taxes / Municipal charges
Français فرانسوی Taxes municipales
Deutsch آلمانی Kommunale Abgaben
العربية عربی رسوم البلدية

مترادف: عوارض محلی

عواید مجرمانه حقوقی

هرگونه مال یا منفعتی که مستقیماً یا غیرمستقیم از ارتکاب جرم حاصل شده باشد.

English انگلیسی Proceeds of crime
Français فرانسوی Produits du crime
Deutsch آلمانی Erträge aus Straftaten
العربية عربی عائدات الجریمة

مترادف: منافع حاصل از جرم · متضاد: اموال مشروع

فراخوان محصول حقوقی

اقدام عرضه‌کننده برای جمع‌آوری کالاهای معیوب یا خطرناک از بازار به منظور پیشگیری از خسارت.

English انگلیسی Product Recall
Français فرانسوی Rappel de produit
Deutsch آلمانی Produktrückruf
العربية عربی استدعاء المنتج

مترادف: جمع‌آوری کالا · متضاد: عرضه محصول

قبول در حواله حقوقی

اعلام رضایت محال‌علیه (کسی که حواله بر اوست) برای پرداخت دینِ محیل به محتال.

English انگلیسی Acceptance of assignment
Français فرانسوی Acceptation de la délégation
Deutsch آلمانی Annahme der Anweisung
العربية عربی قبول الحوالة

مترادف: پذیرش حواله · متضاد: رد حواله

قواعد واشنگتن حقوقی

قواعد مربوط به حل و فصل اختلافات سرمایه‌گذاری بین دولت‌ها و اتباع دولت‌های دیگر (کنوانسیون ۱۹۶۵ ایکسید).

English انگلیسی Washington Convention (ICSID)
Français فرانسوی Convention de Washington
Deutsch آلمانی Washingtoner Übereinkommen
العربية عربی اتفاقیة واشنطن

مترادف: کنوانسیون ایکسید

قوانین تکمیلی حقوقی

قواعدی که در صورت سکوت طرفین قرارداد، بر رابطه آن‌ها حاکم می‌شود و طرفین می‌توانند بر خلاف آن توافق کنند.

English انگلیسی Supplementary Rules, Default Rules
Français فرانسوی Règles supplétives
Deutsch آلمانی Dispositive Normen
العربية عربی القواعد المکملة

مترادف: قواعد تکمیلی، قوانین تفسیری · متضاد: قواعد آمره

قوانین موضوعه حقوقی

قواعدی که توسط مرجع صلاحیت‌دار قانون‌گذاری (مانند مجلس) وضع و مکتوب شده‌اند.

English انگلیسی Positive laws, Statutory laws
Français فرانسوی Droit positif
Deutsch آلمانی Positives Recht
العربية عربی القانون الوضعي

مترادف: حقوق وضعی · متضاد: قوانین طبیعی، حقوق عرفی

موارد نصب قیم حقوقی

شرایط و موقعیت‌هایی که قانون‌گذار تعیین قیم را برای محجور (صغیر، مجنون، غیررشید) الزامی می‌داند، مانند فقدان ولی خاص.

English انگلیسی Grounds for appointment of a guardian
Français فرانسوی Cas de nomination d'un tuteur
Deutsch آلمانی Gründe für die Bestellung eines Vormunds
العربية عربی موارد نصب القیّم

مترادف: موجبات قیمومت

ناظر استصوابی حقوقی

ناظری که تصمیمات یا اقدامات او برای صحت و اعتبار امور، لازم و شرط است.

English انگلیسی Supervisory with binding approval, Assent supervisor
Français فرانسوی Censeur avec approbation, ≀ Contrôleur approbateur
Deutsch آلمانی Genehmigender Aufsichtsrat / Überwacher
العربية عربی مراقب ذو سلطة إقرارية / ناظر استصوابی

مترادف: ناظر با حق دخالت و تصویب · متضاد: ناظر اطلاعی

ناو استوار دو حقوقی

درجه‌ای نظامی در نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، معادل گروهبان دوم.

English انگلیسی Petty Officer Second Class (≈)
Français فرانسوی Second maître (≈)
Deutsch آلمانی Bootsmann (≈)
العربية عربی رقیب ثانٍ (≈)

ناو استوار یک حقوقی

درجه‌ای نظامی در نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، معادل گروهبان یکم.

English انگلیسی Petty Officer First Class (≈)
Français فرانسوی Premier maître (≈)
Deutsch آلمانی Oberbootsmann (≈)
العربية عربی رقیب أول (≈)

پروانهٔ گمرکی حقوقی

سندی رسمی که گمرک پس از انجام تشریفات ترخیص صادر می‌کند و دلیل خروج کالا از اماکن گمرکی است.

English انگلیسی Customs Clearance Certificate, Customs Permit
Français فرانسوی Bon de douane, Certificat de dédouanement
Deutsch آلمانی Zolleschein, Zollbescheinigung
العربية عربی إجازة جمركية، سند الإفراج الجمركي

مترادف: سند ترخیص، مجوز گمرکی · متضاد: توقیف‌نامه گمرکی

کنوانسیون وین حقوقی

کنوانسیون سازمان ملل متحد راجع به قراردادهای بیع بین‌المللی کالا (CISG) مصوب ۱۹۸۰ که قواعد متحدالشکل برای قراردادهای فروش بین‌المللی کالا ارائه می‌دهد.

English انگلیسی United Nations Convention on Contracts for the International Sale of Goods (CISG)
Français فرانسوی Convention des Nations Unies sur les contrats de vente internationale de marchandises
Deutsch آلمانی UN-Kaufrecht
العربية عربی اتفاقیة الأمم المتحدة بشأن عقود البیع الدولی للبضائع

مترادف: کنوانسیون بیع بین‌المللی کالا · متضاد: قوانین ملی بیع

اموال غیرمنقول حقوقی

اموالی که استقرار آن‌ها در محل ثابت است و نقل آن‌ها از محلی به محل دیگر مستلزم خرابی یا نقص در خود مال یا محل استقرار آن می‌شود.

English انگلیسی Immovable property, Real estate
Français فرانسوی Biens immeubles
Deutsch آلمانی Unbewegliche Sachen, Immobilien
العربية عربی أموال غیر منقولة، عقارات

مترادف: عقارات · متضاد: اموال منقول

تجدیدنظرخوانده حقوقی

شخصی که تجدیدنظرخواهی علیه او صورت گرفته و طرف مقابلِ تجدیدنظرخواه در مرحله تجدیدنظر است.

English انگلیسی Respondent, Appellee
Français فرانسوی Intimé
Deutsch آلمانی Berufungsbeklagter
العربية عربی المستأنف علیه

مترادف: خوانده تجدیدنظر · متضاد: تجدیدنظرخواه

جمهوری باواسطه حقوقی

نظام جمهوری که در آن مردم مستقیماً حاکم را انتخاب نمی‌کنند، بلکه نمایندگانی را برای انتخاب حاکم برمی‌گزینند.

English انگلیسی Indirect republic
Français فرانسوی République indirecte
Deutsch آلمانی Indirekte Republik
العربية عربی جمهوریة غیر مباشرة

مترادف: جمهوری غیرمستقیم · متضاد: جمهوری بلاواسطه

خواه ضمنی خواه حقوقی

عبارتی حقوقی برای شمولِ هر دو حالتِ صریح و غیرصریح (ضمنی) در یک حکم.

English انگلیسی Whether express or implied
Français فرانسوی Soit expresse, soit tacite
Deutsch آلمانی Ob ausdrücklich oder konkludent
العربية عربی سواء كان صريحاً أو ضمنياً

مترادف: اعم از صریح یا ضمنی

دادخواست اعسار حقوقی

درخواستی که مدیون برای اثباتِ ناتوانیِ مالیِ خود به دادگاه تقدیم می‌کند تا از حبس یا پرداختِ یکجای دین معاف شود.

English انگلیسی Petition for insolvency, Application for declaration of insolvency
Français فرانسوی Requête en insolvabilité
Deutsch آلمانی Insolvenzantrag
العربية عربی طلب الإعسار، دعوی الإعسار

مترادف: درخواستِ اعسار

دادخواست دیوان حقوقی

فرمِ رسمی و مکتوبی که شاکی برای طرح دعوا در دیوان عدالت اداری باید تکمیل و تقدیم نماید.

English انگلیسی Petition to the Administrative Court
Français فرانسوی Requête devant le tribunal administratif
Deutsch آلمانی Klageschrift (beim Verwaltungsgericht)
العربية عربی عریضة الدعوى الإداریة

مترادف: برگه دادخواست

دادخواست شفاهی حقوقی

اعلامِ تقاضایِ رسیدگیِ قضایی توسطِ خواهان به صورتِ زبانی در مرجعِ قضایی که در مواردِ استثنایی و طبقِ قانون پذیرفته می‌شود.

English انگلیسی Oral petition, Oral complaint
Français فرانسوی Requête orale
Deutsch آلمانی Mündlicher Antrag
العربية عربی الدعوى الشفهية

مترادف: درخواستِ شفاهی · متضاد: دادخواستِ کتبی

دعوای جلب ثالث حقوقی

دعوایی که طی آن یکی از اصحاب دعوا، شخص ثالثی را به دادرسی فرا می‌خواند تا در صورت محکومیت، از او مطالبه خسارت کند یا او را در نتیجه دادرسی سهیم نماید.

English انگلیسی Third-party notice, Impleader
Français فرانسوی Appel en garantie
Deutsch آلمانی Streitverkündung
العربية عربی إدخال الغير

مترادف: جلب ثالث

دعوای ورودثالث حقوقی

دعوایی که شخص ثالثی در جریان دادرسی بین خواهان و خوانده، خود را ذی‌نفع دانسته و وارد دعوا می‌شود.

English انگلیسی Third-party intervention
Français فرانسوی Intervention volontaire
Deutsch آلمانی Streitbeitritt
العربية عربی التدخل الانضمامي، التدخل الهجومي

مترادف: ورود ثالث

دعوی وارد تالث حقوقی

دعوایی که شخص ثالثی در جریان دادرسی بین دو نفر دیگر، به عنوان «وارد ثالث» وارد دعوی می‌شود تا از حقوق خود دفاع کند (ماده ۱۳۰ قانون آیین دادرسی مدنی).

English انگلیسی Third-party intervention suit
Français فرانسوی Intervention volontaire
Deutsch آلمانی Streitbeitritt
العربية عربی دعوى التدخل في الخصومة

مترادف: ورود ثالث

دیوان حرب عادی حقوقی

دادگاه نظامی ویژه‌ای که در دوران قاجار و اوایل پهلوی برای رسیدگی به جرایم نظامیان و گاه غیرنظامیان در شرایط خاص تشکیل می‌شد.

English انگلیسی Ordinary Military Tribunal
Français فرانسوی Tribunal militaire ordinaire
Deutsch آلمانی Ordentliches Militärgericht
العربية عربی المحکمة العسکریة العادیة

مترادف: دادگاه نظامی، محکمه نظامی · متضاد: دادگاه عمومی

دیوانخانه تمیر حقوقی

اصطلاحی تاریخی معادل دیوان عالی تمیز یا مرجع نهایی بازبینی احکام در دوره مشروطه.

English انگلیسی Supreme Court of Cassation (Historical)
Français فرانسوی Cour de cassation (historique)
Deutsch آلمانی Kassationsgericht (historisch)
العربية عربی محكمة التمییز

مترادف: دیوان تمیز · متضاد: دادگاه بدوی

سواستفاده ازحق حقوقی

استفاده از حق به نحوی که موجب ضرر غیرمتعارف به دیگری شود یا هدف آن صرفاً اضرار باشد (اصل ۴۰ قانون اساسی).

English انگلیسی Abuse of right
Français فرانسوی Abus de droit
Deutsch آلمانی Rechtsmissbrauch
العربية عربی التعسف في استعمال الحق

مترادف: تعسف در حق · متضاد: اعمال مشروع حق

قوانین اجرانیه حقوقی

قواعد و مقرراتی که نحوه اجرای احکام قضایی و اسناد لازم‌الاجرا را تعیین می‌کنند.

English انگلیسی Enforcement laws, Procedural laws of execution
Français فرانسوی Lois d'exécution
Deutsch آلمانی Vollstreckungsgesetze
العربية عربی قوانين التنفيذ

مترادف: مقررات اجرایی، آیین‌نامه اجرای مفاد اسناد رسمی · متضاد: قوانین ماهوی

مالیات براموال حقوقی

مالیاتی که بر اصلِ دارایی‌های منقول و غیرمنقول مؤدی (مانند املاک، مستغلات، سهام) تعلق می‌گیرد.

English انگلیسی Property tax, Wealth tax
Français فرانسوی Impôt sur la fortune, Impôt sur le patrimoine
Deutsch آلمانی Vermögensteuer
العربية عربی ضريبة الأموال، ضريبة الثروة

مترادف: مالیات بر ثروت · متضاد: مالیات بر درآمد

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین