Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

999 مدخل برای «عی»

قسم مدعی حقوقی

سوگندی که مدعی در صورتِ فقدانِ دلیلِ کافی برای اثباتِ ادعای خود، با اذنِ دادگاه یاد می‌کند.

English انگلیسی Plaintiff's oath
Français فرانسوی Serment du demandeur
Deutsch آلمانی Eid des Klägers
العربية عربی یمین المدعی

مترادف: سوگندِ مدعی · متضاد: یمینِ منکر

مال ودعی حقوقی

مالی که نزدِ امین (ودیعه‌گیرنده) به امانت سپرده شده است.

English انگلیسی Deposited property, Bailment
Français فرانسوی Bien déposé, Dépôt
Deutsch آلمانی Hinterlegtes Gut, Verwahrgut
العربية عربی الودیعة، المال المودع

مترادف: مالِ امانی · متضاد: مالِ مغصوب

مالک عین حقوقی

شخصی که مالکیتِ اصلِ مال (رقبه) را در اختیار دارد، هرچند حق انتفاع آن به دیگری واگذار شده باشد.

English انگلیسی Owner of the corpus / Bare owner
Français فرانسوی Nu-propriétaire
Deutsch آلمانی Eigentümer (der Sache)
العربية عربی مالک العین

مترادف: مالک رقبه · متضاد: منتفع

متداعیین حقوقی

طرفین یک دعوای حقوقی که در دادگاه علیه یکدیگر اقامه دعوا کرده یا در حال رسیدگی هستند.

English انگلیسی Litigants, Parties to a lawsuit
Français فرانسوی Parties au procès, Litigants
Deutsch آلمانی Prozessparteien
العربية عربی متداعیان

مترادف: اصحاب دعوا، طرفین دعوا

مدعی فیه حقوقی

همان «مدعی به» است؛ آنچه مورد ادعا واقع شده و در مقام نزاع، خواهان مدعی مالکیت یا استحقاق آن است.

English انگلیسی Subject matter of the claim
Français فرانسوی Objet du litige
Deutsch آلمانی Streitgegenstand
العربية عربی المدعی فیه

مترادف: مدعی به، خواسته

نسخ نوعی حقوقی

از بین رفتن اعتبار یک قانون یا قاعده حقوقی به موجب قانون مؤخر، به نحوی که حکم کلی آن برای آینده لغو شود.

English انگلیسی Abrogation
Français فرانسوی Abrogation
Deutsch آلمانی Aufhebung
العربية عربی النسخ

مترادف: لغو قانون · متضاد: بقای قانون

تلف واقعی حقوقی

نابودی فیزیکی و مادی مال به‌گونه‌ای که عین آن دیگر وجود خارجی ندارد.

English انگلیسی Actual loss, Physical destruction
Français فرانسوی Perte matérielle
Deutsch آلمانی Tatsächlicher Untergang
العربية عربی التلف الحقیقی

مترادف: تلف مادی · متضاد: تلف حکمی

ثبوت شرعی حقوقی

اثبات یک واقعه یا حق در دادگاه بر اساس ادله‌ای که شرع مقدس اسلام معتبر دانسته است.

English انگلیسی Sharia proof, Legal establishment
Français فرانسوی Preuve charaïque
Deutsch آلمانی Scharia-Beweis
العربية عربی الثبوت الشرعی

مترادف: اثبات شرعی · متضاد: نفی شرعی

حق موضوعی حقوقی

حقوقی که در قوانین موضوعه (مصوب مجلس) برای اشخاص پیش‌بینی شده و به رسمیت شناخته شده است.

English انگلیسی Positive right, Statutory right
Français فرانسوی Droit positif
Deutsch آلمانی Positives Recht
العربية عربی الحق الوضعي

مترادف: حق قانونی · متضاد: حق طبیعی

حیله شرعی حقوقی

به‌کارگیری راهکارهای فقهی برای رسیدن به نتیجه‌ای که در ظاهر با حکم اولیه شرعی در تضاد است اما با تغییر شکلِ معامله یا عمل، مشروع جلوه داده می‌شود.

English انگلیسی Legal fiction (in Islamic law), Sharia-compliant stratagem
Français فرانسوی Fiction juridique (en droit musulman)
Deutsch آلمانی Scharia-konforme Umgehung
العربية عربی الحيلة الشرعية

مترادف: مخرج شرعی · متضاد: حکم اولی

درهم شرعی حقوقی

همان درهم اسلامی که به عنوان معیار شرعی در محاسبات فقهی (نصاب زکات، دیه و...) به کار می‌رود.

English انگلیسی Sharia-compliant Dirham, Legal Dirham
Français فرانسوی Dirham légal (charia)
Deutsch آلمانی Scharia-konformer Dirham
العربية عربی الدرهم الشرعي

مترادف: درهم اسلامی

دعوی فرعی حقوقی

دعوایی که در جریان رسیدگی به دعوای اصلی، توسط یکی از اصحاب دعوا یا شخص ثالث مطرح می‌شود و با دعوای اصلی ارتباط کامل دارد.

English انگلیسی Incidental action / Ancillary claim
Français فرانسوی Demande incidente
Deutsch آلمانی Zwischenstreit / Nebenklage
العربية عربی دعوى فرعیة

مترادف: دعوای طاری · متضاد: دعوای اصلی

سجل وقوعی حقوقی

دفتر یا سامانه ثبت وقایع حیاتی (تولد، ازدواج، طلاق، فوت) که توسط سازمان ثبت احوال نگهداری می‌شود.

English انگلیسی Vital Statistics Record, Civil Registry
Français فرانسوی État civil
Deutsch آلمانی Personenstandsregister
العربية عربی سجل الأحوال المدنية

مترادف: اسناد سجلی، ثبت احوال

شرکت فرعی حقوقی

شرکتی که تحت کنترل یا مالکیت شرکت دیگری (شرکت مادر) قرار دارد.

English انگلیسی Subsidiary company
Français فرانسوی Filiale
Deutsch آلمانی Tochtergesellschaft
العربية عربی شركة تابعة

مترادف: شرکت تابعه · متضاد: شرکت مادر (Parent company)

ضمان تبعی حقوقی

تعهدی که فرع بر دینِ اصلیِ شخص دیگر است و با برائت ذمه اصیل، ساقط می‌شود مانند ضمان شخص ثالث از مدیون.

English انگلیسی Secondary liability, Accessory guarantee
Français فرانسوی Responsabilité accessoire, Cautionnement
Deutsch آلمانی Sekundärhaftung, Bürgschaft
العربية عربی الضمان التبعی

مترادف: ضمان فرعی، کفالت · متضاد: ضمان اصلی

طلاق بدعی حقوقی

طلاقی که برخلاف شرایط مقرر شرعی (مانند طلاق زن در حال حیض یا نفاس یا طهر با توافق جنسی) واقع شود و باطل یا حرام است.

English انگلیسی Bid'i divorce, Irregular divorce
Français فرانسوی Divorce irrégulier (selon le rite sunnite)
Deutsch آلمانی Bid'at-Scheidung (unzulässige Scheidung)
العربية عربی الطلاق البدعي

مترادف: طلاق ممنوع، طلاق نامشروع · متضاد: طلاق سنی

طلاق رجعی حقوقی

طلاقی که در آن برای شوهر در مدت عده، حق رجوع به زوجیت وجود دارد.

English انگلیسی Revocable divorce
Français فرانسوی Divorce révocable
Deutsch آلمانی Widerrufliche Scheidung
العربية عربی الطلاق الرجعی

متضاد: طلاق بائن

عوض واقعی حقوقی

ارزش واقعی و بازاری یک مال در زمان معامله یا وقوع خسارت، فارغ از قیمت‌های قراردادی یا اسمی.

English انگلیسی Actual value, Real value
Français فرانسوی Valeur réelle
Deutsch آلمانی Tatsächlicher Wert, Realwert
العربية عربی القیمة الحقیقیة

مترادف: ارزش واقعی، قیمت عادله · متضاد: قیمت اسمی، قیمت قراردادی

غصب واقعی حقوقی

استیلای عدوانی بر مالِ غیر بدونِ اذنِ مالک و بدونِ مجوزِ قانونی.

English انگلیسی Actual conversion, Trespass to chattels
Français فرانسوی Usurpation réelle
Deutsch آلمانی Tatsächliche Aneignung
العربية عربی الغصب الحقیقی

مترادف: غصبِ محض · متضاد: غصب‌حکمی

قاضی شرعی حقوقی

قاضی که صلاحیت او بر اساس موازین شرعی و با اذن ولی‌فقیه یا حاکم شرع است.

English انگلیسی Sharia judge
Français فرانسوی Juge charaïque
Deutsch آلمانی Scharia-Richter
العربية عربی القاضی الشرعی

مترادف: حاکم شرع · متضاد: قاضی غیرشرعی (در نظام‌های سکولار)

قطعیت حکم حقوقی

English انگلیسی Finality of judgment
Français فرانسوی Caractère définitif du jugement
Deutsch آلمانی Rechtskraft des Urteils
العربية عربی قطعيّة الحُکم

مترادف: قطعی شدن رأی · متضاد: قابلیت اعتراض

قیاس شرعی حقوقی

قیاسی که مبنای آن احکامِ شرعیِ مستخرج از منابعِ معتبر (کتاب و سنت) باشد.

English انگلیسی Religious analogy, Sharia-based analogy
Français فرانسوی Analogie religieuse
Deutsch آلمانی Religiöse Analogie
العربية عربی القياس الشرعي

مترادف: قیاس فقهی · متضاد: قیاس عقلی محض

مدعی علیه حقوقی

شخصی که ادعایی علیه او در دادگاه مطرح شده است (در دعاوی حقوقی).

English انگلیسی Defendant (in civil cases)
Français فرانسوی Défendeur
Deutsch آلمانی Beklagter
العربية عربی مدعی‌علیه

مترادف: خوانده · متضاد: مدعی (خواهان)

واجب تبعی حقوقی

تکلیفی که به تبعِ تکلیفِ اصلی (واجب نفسی) بر عهده مکلف می‌آید.

English انگلیسی Dependent obligation, Accessory duty
Français فرانسوی Obligation accessoire
Deutsch آلمانی Nebenpflicht
العربية عربی الواجب التبعي

مترادف: تکلیف تبعی · متضاد: واجب نفسی

واجب عینی حقوقی

واجبی که انجامِ آن بر تک‌تکِ مکلفان واجب است و با انجامِ آن توسطِ دیگری، تکلیف از سایرین ساقط نمی‌شود.

English انگلیسی Individual obligation, Personal duty
Français فرانسوی Obligation individuelle
Deutsch آلمانی Individuelle Pflicht
العربية عربی الواجب العینی

مترادف: واجب شخصی · متضاد: واجب کفایی

ورود قطعی حقوقی

رویه‌ای که در آن کالای خارجی با پرداخت حقوق ورودی و انجام تشریفات، برای مصرف در داخل کشور ترخیص می‌شود.

English انگلیسی Definitive Importation / Home Use
Français فرانسوی Mise à la consommation
Deutsch آلمانی Überführung in den freien Verkehr
العربية عربی الاستیراد النهائی

مترادف: ترخیص قطعی · متضاد: ورود موقت

پدر رضاعی حقوقی

شوهرِ زنی که طفل را شیر داده یا صاحبِ شیری که رضاع به او منتسب است.

English انگلیسی Foster father
Français فرانسوی Père nourricier / Père de lait
Deutsch آلمانی Milchvater
العربية عربی الأب الرضاعی

مترادف: شوهرِ مادرِ رضاعی · متضاد: پدرِ نسبی

کتمان عیب حقوقی

پنهان کردن آگاهانه عیبی که در یکی از زوجین وجود دارد و موجب حق فسخ برای طرف مقابل می‌شود.

English انگلیسی Concealment of defect
Français فرانسوی Dissimulation d'un défaut
Deutsch آلمانی Verschweigen eines Mangels
العربية عربی کتمان العیب

مترادف: پنهان‌کاری عیب · متضاد: افشای عیب

یمین مدعی حقوقی

سوگندی که در مقامِ اثباتِ ادعا توسطِ خواهان (مدعی) ادا می‌شود.

English انگلیسی Plaintiff's oath
Français فرانسوی Serment du demandeur
Deutsch آلمانی Eid des Klägers
العربية عربی یمین المدعی

مترادف: سوگندِ اثباتی · متضاد: یمینِ منکر

اجرای عینی حقوقی

انجام دقیق همان تعهدی که در قرارداد ذکر شده است، نه معادل پولی آن.

English انگلیسی Specific performance
Français فرانسوی Exécution en nature
Deutsch آلمانی Erfüllung (in natura)
العربية عربی التنفیذ العینی

مترادف: اجرای عین تعهد · متضاد: اجرای بدلی (پرداخت خسارت)

اشخاص معین حقوقی

اشخاصی که هویت آن‌ها در قرارداد یا حکم دادگاه مشخص و قابل شناسایی است.

English انگلیسی Specified persons / Certain persons
Français فرانسوی Personnes déterminées
Deutsch آلمانی Bestimmte Personen
العربية عربی الأشخاص المعینون

مترادف: اشخاص مشخص · متضاد: اشخاص نامعین

اصل موضوعی حقوقی

اصلی که در مقامِ شک در تکلیف، وظیفهٔ عملیِ مکلف را بدونِ کشفِ واقع تعیین می‌کند.

English انگلیسی Procedural principle, Presumption of procedure
Français فرانسوی Principe procédural
Deutsch آلمانی Verfahrensgrundsatz
العربية عربی الأصل الموضوعي

مترادف: اصلِ عملی · متضاد: اماره (اصلِ محرز)

اقرار بعین حقوقی

اقرار به اینکه مالِ معینی (عین خارجی) متعلق به دیگری است.

English انگلیسی Admission of specific property, Admission of chattel
Français فرانسوی Aveu portant sur un corps certain
Deutsch آلمانی Anerkenntnis einer bestimmten Sache
العربية عربی الإقرار بالعين

مترادف: اقرار به مال معین · متضاد: اقرار به دین (کلی)

برانت شرعی حقوقی

برائتی که مستندِ آن ادله‌ی شرعی (مانند حدیث رفع) است و در شبهاتِ تحریمیه جاری می‌شود.

English انگلیسی Legal presumption of innocence (based on religious texts)
Français فرانسوی Présomption légale d'innocence
Deutsch آلمانی Gesetzliche Unschuldsvermutung
العربية عربی البراءة الشرعیة

مترادف: برائتِ نقلیه · متضاد: احتیاطِ شرعی

بی تابعیتی حقوقی

وضعیتی که در آن فردی به موجب قوانین داخلی هیچ دولتی، تبعه شناخته نمی‌شود (ماده ۹۷۶ قانون مدنی).

English انگلیسی Statelessness
Français فرانسوی Apatridie
Deutsch آلمانی Staatenlosigkeit
العربية عربی انعدام الجنسية

مترادف: آپاتریدی · متضاد: تابعیت

بینه شرعیه حقوقی

دلیل اثبات دعوا در فقه و حقوق اسلامی که معمولاً شامل شهادتِ دو مردِ عادل (یا در برخی موارد حد نصاب‌های خاص) است.

English انگلیسی Sharia-compliant evidence, Religious testimony فرançais: Témoignage canonique, Preuve islamique Deutsch: Scharia-konformer Beweis, Islamisches Zeugnis
العربية عربی البینة الشرعیة

مترادف: شهادت شهود، بینه

تحویل قطعی حقوقی

مرحله‌ای پس از دورهٔ تضمین در قراردادهای پیمانکاری که در آن نواقصِ احتمالی رفع شده و مسئولیتِ نهایی به کارفرما منتقل می‌شود.

English انگلیسی Final Acceptance, Final Completion
Français فرانسوی Réception définitive
Deutsch آلمانی Endgültige Abnahme
العربية عربی الاستلام النهائي

مترادف: تحویل نهایی · متضاد: تحویل موقت

ترک تابعیت حقوقی

سلب ارادی تابعیت ایران توسط فرد که مستلزم رعایت تشریفات قانونی و موافقت دولت است (ماده ۹۸۸ قانون مدنی).

English انگلیسی Renunciation of Nationality, Expatriation
Français فرانسوی Renonciation à la nationalité
Deutsch آلمانی Verzicht auf die Staatsangehörigkeit
العربية عربی التخلي عن الجنسية

مترادف: سلب تابعیت (در معنای عام)، خروج از تابعیت · متضاد: تحصیل تابعیت

حکم ترافعی حقوقی

حکمی که در نتیجه اختلاف و نزاع بین دو یا چند طرف و پس از رسیدگی قضایی صادر می‌شود.

English انگلیسی Contentious judgment, Adversarial judgment
Français فرانسوی Jugement contentieux
Deutsch آلمانی Streitiges Urteil
العربية عربی حُکم ترافُعی

مترادف: حکم قضایی، حکم فصل خصومت · متضاد: حکم حسبی

خسارت قطعی حقوقی

زیانی که وقوع آن مسلم است و تردیدی در ورود آن به دارایی یا شخص زیان‌دیده وجود ندارد.

English انگلیسی Certain Damage, Actual Damage
Français فرانسوی Dommage certain
Deutsch آلمانی Sicherer Schaden
العربية عربی الضرر المحقق

مترادف: ضرر مسلم · متضاد: خسارت احتمالی

دلالت طبعی حقوقی

دلالتی که ناشی از طبیعتِ اشیاء است و وضعِ قراردادی در آن دخالتی ندارد.

English انگلیسی Natural indication
Français فرانسوی Indication naturelle
Deutsch آلمانی Natürliche Indikation
العربية عربی الدلالة الطبعیة

مترادف: دلالتِ تکوینی · متضاد: دلالتِ وضعی

زمین زراعی حقوقی

زمینی که طبق سوابق ثبتی یا عرفی، برای کشت و کار، زراعت یا باغداری اختصاص یافته و دارای قابلیت بهره‌برداری کشاورزی است.

English انگلیسی Agricultural land / Arable land
Français فرانسوی Terre agricole
Deutsch آلمانی Ackerland / Landwirtschaftliche Fläche
العربية عربی أرض زراعیة

مترادف: زمین کشاورزی · متضاد: زمین بایر، زمین مسکونی

زیادی عینی حقوقی

در حقوق مدنی، به افزایشِ ارزشِ مالِ موردِ تعهد یا مالِ موردِ اختلاف که ناشی از عملِ شخص یا عواملِ خارجی باشد و به عینِ مال افزوده شود.

English انگلیسی Objective increase, Accretion
Français فرانسوی Augmentation objective
Deutsch آلمانی Objektive Werterhöhung
العربية عربی الزيادة العينية

مترادف: افزایش عینی · متضاد: نقصان عینی

سند تابعیت حقوقی

سندی رسمی که تابعیت یک دولت را برای دارنده آن اثبات می‌کند.

English انگلیسی Certificate of Nationality, Nationality Certificate
Français فرانسوی Certificat de nationalité
Deutsch آلمانی Staatsangehörigkeitsausweis
العربية عربی شَهادَةُ الجِنسیَّة

مترادف: گواهی تابعیت

شرکت اعیان حقوقی

شرکتی که سرمایه آن از اموال و اعیان موجود تشکیل شده باشد (در مقابل شرکت منافع یا ابدان).

English انگلیسی Partnership in property (A'yan)
Français فرانسوی Société de biens
Deutsch آلمانی Sachgesellschaft
العربية عربی شركة الأعيان

مترادف: شرکت اموال · متضاد: شرکت اعمال، شرکت منافع

شهادت شرعی حقوقی

شهادتی که شرایط مقرر در شرع (مانند بلوغ، عقل، ایمان، عدالت و طهارت مولد) را دارا باشد و نصاب آن برای اثبات جرم کافی باشد.

English انگلیسی ≈ Sharia-compliant testimony
Français فرانسوی ≈ Témoignage conforme à la Charia
Deutsch آلمانی ≈ Scharia-konforme Zeugenaussage
العربية عربی الشهادة الشرعیة

مترادف: بینه شرعی · متضاد: شهادت غیرشرعی

صورت وضعیت حقوقی

سندی است که در آن مقادیر کار انجام‌شده، مصالح پای‌کار و تجهیزات توسط پیمانکار محاسبه و برای تأیید و پرداخت به کارفرما یا مشاور ارائه می‌شود.

English انگلیسی Progress Payment Certificate, Statement of Work
Français فرانسوی État d'avancement des travaux
Deutsch آلمانی Bauabrechnung, Leistungsverzeichnis
العربية عربی مستخلص الأعمال، كشف الحساب

مترادف: صورت‌حساب کارکرد

ضعیف العقل حقوقی

شخصی که به دلیلِ اختلالاتِ ذهنی یا روانی، قدرتِ درکِ کاملِ مصالحِ خود را ندارد و در زمرهٔ محجورین قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Feeble-minded, Mentally incapacitated
Français فرانسوی Faible d'esprit
Deutsch آلمانی Geistesschwach
العربية عربی ضعیف العقل

مترادف: سفیه، کم‌عقل · متضاد: رشید

عدهٔ رجعیه حقوقی

عدّه‌ای که در آن مرد حق دارد در مدتِ عده، بدون نیاز به عقد جدید، به همسر خود رجوع کند.

English انگلیسی Revocable waiting period
Français فرانسوی Délai de viduité révocable
Deutsch آلمانی Widerrufliche Wartefrist
العربية عربی العِدّة الرَّجعیّة

مترادف: عده طلاق رجعی · متضاد: عده بائن

عقد نامعین حقوقی

عقدی که نام و احکام خاصی در قانون ندارد و بر اساس اصل آزادی قراردادها منعقد می‌شود.

English انگلیسی Innominate contract
Français فرانسوی Contrat innommé
Deutsch آلمانی Innominatvertrag
العربية عربی العقد غیر المسمی

مترادف: عقد غیرمسمی · متضاد: عقد معین (مسمی)

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین