Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

1,773 مدخل برای «یر»

مدیرتصفیه حقوقی

شخصی که از سوی دادگاه یا قانون برای اداره و تصفیه اموال تاجر ورشکسته تعیین می‌شود.

English انگلیسی Liquidator, Trustee in bankruptcy
Français فرانسوی Liquidateur
Deutsch آلمانی Insolvenzverwalter
العربية عربی مصفّی، مدیر التفلیسة

مترادف: مدیر تصفیه

مدیرمسیول حقوقی

شخصی که از سوی صاحب امتیاز به هیأت نظارت بر مطبوعات معرفی می‌شود و مسئولیت کلیه مطالب مندرج در نشریه و پاسخگویی در برابر مراجع قضایی را بر عهده دارد.

English انگلیسی Managing Editor / Editor-in-Chief
Français فرانسوی Directeur de la publication
Deutsch آلمانی Verantwortlicher Redakteur
العربية عربی مدیر التحریر المسؤول

مترادف: مدیر نشریه

واجب غیری حقوقی

واجبی که به خاطرِ مصلحتِ موجود در واجبِ دیگری (ذی‌المقدمه) واجب شده است.

English انگلیسی Derivative obligation, Instrumental duty
Français فرانسوی Obligation dérivée
Deutsch آلمانی Abgeleitete Pflicht
العربية عربی الواجب الغیری

مترادف: واجب مقدماتی · متضاد: واجب نفسی

ودیعه گیر حقوقی

شخصی که مالی را به عنوان امانت از دیگری دریافت می‌کند.

English انگلیسی Depositary
Français فرانسوی Dépositaire
Deutsch آلمانی Verwahrer
العربية عربی المُودَع عنده

مترادف: ودیع، امانت‌دار · متضاد: ودیعه‌گذار، ودعی

پیشگیرانه حقوقی

صفتِ هر اقدام یا تدبیری که هدف آن جلوگیری از وقوع یک رویداد نامطلوب حقوقی است.

English انگلیسی Preventive
Français فرانسوی Préventif
Deutsch آلمانی Präventiv
العربية عربی وقائي

مترادف: بازدارنده · متضاد: واکنشی، درمانی

اجیر مشترک حقوقی

کسی که بدون قید انحصار، برای اشخاص متعدد کار می‌کند و منافعش به یک نفر اختصاص ندارد.

English انگلیسی Common contractor, General hireling
Français فرانسوی Salarié commun
Deutsch آلمانی Allgemeiner Dienstverpflichteter
العربية عربی الأجیر المشترک

مترادف: اجیر عام · متضاد: اجیر خاص

اجیر منفرد حقوقی

اجیری که به شخص خاصی تعلق ندارد و می‌تواند برای دیگران نیز کار کند (اجیر مشترک).

English انگلیسی Independent hireling
Français فرانسوی Salarié indépendant
Deutsch آلمانی Unabhängiger Dienstleister
العربية عربی الأجير المشترک

مترادف: اجیر مشترک · متضاد: اجیر خاص

اراضی بایر حقوقی

زمین‌هایی که سابقه احیا دارند ولی به دلیل اعراض یا عدم بهره‌برداری، کشت و کار در آن‌ها متوقف شده است.

English انگلیسی Fallow Lands, Abandoned Lands
Français فرانسوی Terres en friche
Deutsch آلمانی Brachland
العربية عربی الأراضی البائرة

مترادف: زمین‌های افتاده · متضاد: اراضی دایر

اراضی دایر حقوقی

زمین‌هایی که در حال حاضر مورد بهره‌برداری، کشت، کار یا سکونت هستند و دارای مالک یا متصرف قانونی می‌باشند.

English انگلیسی Cultivated Lands, Developed Lands
Français فرانسوی Terres cultivées, Terres exploitées
Deutsch آلمانی Bewirtschaftetes Land
العربية عربی الأراضی العامرة

مترادف: زمین‌های آباد · متضاد: اراضی موات، اراضی بایر

امیر اقلیم حقوقی

حاکم یا والیِ منصوب که مسئولیتِ اداره و امنیتِ یک منطقه یا اقلیمِ جغرافیاییِ وسیع را بر عهده دارد.

English انگلیسی Governor of a province, Regional commander
Français فرانسوی Gouverneur de province
Deutsch آلمانی Statthalter, Regionalbefehlshaber
العربية عربی أمير الإقليم

مترادف: والی، حاکمِ ایالت

امیر هزاره حقوقی

فرماندهِ واحدی نظامی متشکل از هزار سرباز که در ساختارهای نظامیِ سنتی (مانند نظامِ دهگانی) مرسوم بوده است.

English انگلیسی Commander of a thousand, Chiliarch
Français فرانسوی Commandant de mille hommes
Deutsch آلمانی Tausendschaftsführer
العربية عربی أمير الألف

مترادف: هزارسالار

بازپس گیری حقوقی

عملی حقوقی که طی آن شخصی مال یا حقی را که به دیگری منتقل کرده یا در اختیار او قرار داده، به مالکیت یا تصرف خود بازمی‌گرداند.

English انگلیسی Repossession, Revocation, Recovery
Français فرانسوی Reprise, Revendication
Deutsch آلمانی Rücknahme, Wiedererlangung
العربية عربی استرداد

مترادف: استرداد، بازپس‌گیری · متضاد: واگذاری، تسلیم

بوته کویری حقوقی

گیاهان خودرو و مقاوم در مناطق خشک که طبق قوانین منابع طبیعی، مالکیت آن‌ها تابع مقررات اراضی ملی است.

English انگلیسی Desert shrub
Français فرانسوی Arbuste du désert
Deutsch آلمانی Wüstenstrauch
العربية عربی شجيرات صحراوية

مترادف: گیاه بیابانی · متضاد: گیاه زراعی

تاخیرتادیه حقوقی

خسارتی که به دلیل دیرکرد در پرداخت دینِ پولی به طلبکار تعلق می‌گیرد (خسارت تأخیر تأدیه).

English انگلیسی Late payment damages, Interest on arrears
Français فرانسوی Dommages-intérêts moratoires
Deutsch آلمانی Verzugsschaden
العربية عربی تعویض عن التأخیر فی الأداء

مترادف: خسارت دیرکرد · متضاد: پرداخت به موقع

تاخیرپرواز حقوقی

عدم انجام پرواز در زمان مقرر در بلیت که موجب مسئولیت متصدی حمل‌ونقل هوایی در قبال مسافر می‌شود.

English انگلیسی Flight delay
Français فرانسوی Retard de vol
Deutsch آلمانی Flugverspätung
العربية عربی تأخير الرحلة

مترادف: تأخیر در حمل‌ونقل هوایی · متضاد: پرواز به‌موقع

تجزیه پذیر حقوقی

وصفِ چیزی که قابلیت تقسیم شدن به اجزای کوچک‌تر بدون از دست دادن ماهیت یا ارزش متناسب را دارد.

English انگلیسی Divisible
Français فرانسوی Divisible
Deutsch آلمانی Teilbar
العربية عربی قابل للتجزئة

مترادف: قابل تقسیم · متضاد: تجزیه‌ناپذیر

تحریر ترکه حقوقی

تعیین مقدار دارایی و دیون متوفی توسط دادگاه یا شورای حل اختلاف جهت حفظ ماترک.

English انگلیسی Inventory of the estate
Français فرانسوی Inventaire de la succession
Deutsch آلمانی Nachlassverzeichnis
العربية عربی تحریر التركة

مترادف: صورت‌برداری از ترکه

تفسیر مضیق حقوقی

تفسیرِ قانون به نحوی که دایرهٔ شمولِ آن محدود به نصِ صریح باشد و از توسعهٔ آن پرهیز شود (به‌ویژه در قوانینِ کیفری).

English انگلیسی Strict interpretation, Restrictive interpretation
Français فرانسوی Interprétation stricte
Deutsch آلمانی Enge Auslegung
العربية عربی التفسیر الضیق

مترادف: تفسیر محدود · متضاد: تفسیر موسع

تفسیر موسع حقوقی

تفسیرِ قانون به نحوی که دایرهٔ شمولِ آن فراتر از نصِ صریح و با توجه به روحِ قانون گسترش یابد.

English انگلیسی Broad interpretation, Liberal interpretation
Français فرانسوی Interprétation extensive
Deutsch آلمانی Weite Auslegung
العربية عربی التفسیر الموسع

مترادف: تفسیر گسترده · متضاد: تفسیر مضیق

تفسیرقانون حقوقی

فرایندِ کشفِ معنا و مقصودِ واقعیِ قانون‌گذار از متنِ قانون برای اجرای آن در مواردِ خاص.

English انگلیسی Interpretation of law, Statutory interpretation
Français فرانسوی Interprétation de la loi
Deutsch آلمانی Gesetzesauslegung
العربية عربی تفسیر القانون

مترادف: تأویل قانون

تفسیرمنطقی حقوقی

تفسیری که با استفاده از قواعد منطق و استدلال عقلی، برای کشف اراده قانون‌گذار و رفع ابهام از قانون به کار می‌رود.

English انگلیسی Logical interpretation
Français فرانسوی Interprétation logique
Deutsch آلمانی Logische Auslegung
العربية عربی التفسیر المنطقی

مترادف: تفسیر عقلی · متضاد: تفسیر لفظی

تقصیراداری حقوقی

خطای مأمور دولت در انجام وظایف اداری که موجب ورود خسارت به اشخاص می‌شود.

English انگلیسی Administrative Fault, Service Fault
Français فرانسوی Faute de service
Deutsch آلمانی Amtspflichtverletzung
العربية عربی الخطأ المرفقي

مترادف: خطای اداری · متضاد: تقصیر شخصی

تقصیرسنگین حقوقی

خطایی که به دلیل بی‌مبالاتی شدید یا بی‌توجهی فاحش به اصول ایمنی و عرفی، از حد یک خطای معمولی فراتر می‌رود.

English انگلیسی Gross Negligence
Français فرانسوی Faute lourde
Deutsch آلمانی Grobe Fahrlässigkeit
العربية عربی الخطأ الجسیم

مترادف: تقصیر فاحش · متضاد: تقصیر سبک

تقصیرمباشر حقوقی

تقصیری که مستقیماً و بدون واسطه توسط فاعل زیان به دیگری وارد شده است.

English انگلیسی Direct Fault
Français فرانسوی Faute directe
Deutsch آلمانی Unmittelbares Verschulden
العربية عربی خطأ المباشر

مترادف: تقصیر مستقیم · متضاد: تقصیر مسبب

تقصیرمشترک حقوقی

وضعیتی که در آن هم زیان‌دیده و هم زیان‌زننده در وقوع حادثه یا تشدید خسارت نقش داشته‌اند.

English انگلیسی Contributory negligence
Français فرانسوی Faute commune
Deutsch آلمانی Mitverschulden
العربية عربی الخطأ المشترك

مترادف: تقصیر توأم · متضاد: تقصیر انحصاری

جرم غیرعمد حقوقی

جرمی که در آن مرتکب قصد نتیجه مجرمانه را ندارد، اما به دلیل تقصیر، مسئول شناخته می‌شود.

English انگلیسی Unintentional crime
Français فرانسوی Infraction involontaire
Deutsch آلمانی Fahrlässige Tat
العربية عربی الجریمة غیر العمدیة

مترادف: جرم خطایی · متضاد: جرم عمدی

حبس تعزیری حقوقی

سلب آزادی فرد به عنوان مجازات تعزیری که مدت آن توسط قانون‌گذار تعیین شده است.

English انگلیسی Discretionary imprisonment
Français فرانسوی Emprisonnement discrétionnaire
Deutsch آلمانی Freiheitsstrafe (als Ermessensstrafe)
العربية عربی الحبس التعزیری

مترادف: زندان تعزیری · متضاد: حبس حدی (در صورت وجود)

حبس تکدیری حقوقی

اصطلاحی غیرحقوقی برای اشاره به حبس‌های کوتاه‌مدت یا بازداشت‌های ناشی از جرمِ تکدی‌گری.

English انگلیسی Detention for vagrancy (≈)
Français فرانسوی Détention pour vagabondage (≈)
Deutsch آلمانی Haft wegen Bettelei (≈)
العربية عربی الحبس بسبب التسول

مترادف: بازداشتِ متکدیان

حد غیر تام حقوقی

تعریفی که فاقدِ تمامِ اجزای ماهوی (جنس و فصل) باشد و تنها بخشی از آن را بیان کند.

English انگلیسی Incomplete definition
Français فرانسوی Définition incomplète
Deutsch آلمانی Unvollständige Definition
العربية عربی الحد الناقص

مترادف: حد ناقص · متضاد: حد تام

حق غیرمالی حقوقی

حقی که مستقیماً دارای ارزش اقتصادی نیست و قابل تقویم به پول نمی‌باشد.

English انگلیسی Non-pecuniary right, Non-proprietary right
Français فرانسوی Droit extrapatrimonial
Deutsch آلمانی Nichtvermögensrecht
العربية عربی حق غیر مالی

مترادف: حق غیر اقتصادی · متضاد: حق مالی

خیار تاخیر حقوقی

حقی که برای فروشنده ایجاد می‌شود تا در صورت عدم پرداخت ثمن توسط خریدار و عدم تسلیم مبیع، معامله را فسخ کند (ماده ۴۰۲ قانون مدنی).

English انگلیسی Option of delay
Français فرانسوی Option pour retard de paiement
Deutsch آلمانی Rücktrittsrecht bei Zahlungsverzug
العربية عربی خیار التأخیر

سیره عقلاء حقوقی

رویه و روشِ عملیِ خردمندان در تعاملاتِ اجتماعی که به عنوانِ مبنایِ استنباطِ حکمِ شرعی یا حقوقی قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Rational practice, Reasonable conduct
Français فرانسوی Pratique rationnelle
Deutsch آلمانی Vernünftige Praxis
العربية عربی سِیرة العقلاء

مترادف: بنای عقلا

ضامن جریره حقوقی

کسی که ضامن پرداخت دیات یا جنایات خطای دیگری می‌شود (در نظام عاقله و حقوق کیفری اسلامی پیشین).

English انگلیسی Guarantor for torts/crimes ≈
Français فرانسوی Garant de delictum ≈
Deutsch آلمانی Bürge für Delikte ≈
العربية عربی ضامن الجريرة

مترادف: عاقله، ضامن جنایت

ضمان جریره حقوقی

تعهد عاقله یا شخص بر پرداخت دیاتِ ناشی از جنایات خطای محض یا شبه عمد مرتکب.

English انگلیسی Guarantee of affiliation/tribute (Islamic law)
Français فرانسوی Garantie de solidarité tribale (droit musulman)
Deutsch آلمانی Haftung für Verwandtschaftsdelikte (islamisches Recht)
العربية عربی ضمان الجريرة

مترادف: ضمان جنایت

غبطهٔ صغیر حقوقی

رعایت مصلحت و منفعت صغیر در تمامی تصمیمات و اقدامات مالی ولی یا قیم.

English انگلیسی Best interest of the minor, Benefit of the minor
Français فرانسوی Intérêt de l'enfant, Intérêt du mineur
Deutsch آلمانی Kindeswohl
العربية عربی مصلحة الصغیر

مترادف: مصلحت صغیر · متضاد: ضرر به صغیر

مال تقدیری حقوقی

مالی که وجود خارجی ندارد اما شرعاً یا قانوناً فرض می‌شود وجود دارد.

English انگلیسی Hypothetical property, Constructive property
Français فرانسوی Biens fictifs
Deutsch آلمانی Fiktives Vermögen
العربية عربی المال التقديري، المال الافتراضي

مترادف: مال فرضی، مال حکمی · متضاد: مال عینی، مال موجود

مدیر تصفیه حقوقی

شخص حقیقی یا حقوقی که پس از انحلال شرکت، مسئولیت اداره امور باقی‌مانده، وصول مطالبات و پرداخت دیون را بر عهده دارد.

English انگلیسی Liquidator
Français فرانسوی Liquidateur
Deutsch آلمانی Liquidator
العربية عربی مصفی الشرکة

مترادف: مدیر تصفیه شرکت · متضاد: مدیر شرکت (در زمان فعالیت)

هیئت مدیره حقوقی

رکنِ تصمیم‌گیرنده و اداره‌کنندهٔ شرکت که توسطِ مجمعِ عمومیِ عادی انتخاب می‌شود و دارای اختیاراتِ لازم برای ادارهٔ شرکت است.

English انگلیسی Board of Directors
Français فرانسوی Conseil d'administration
Deutsch آلمانی Vorstand, Aufsichtsrat (بسته به ساختار)
العربية عربی مجلس الإدارة

مترادف: هیئتِ رئیسه

هیات مدیره حقوقی

رکن اجرایی شرکت که وظیفه اداره امور شرکت و نمایندگی آن را بر عهده دارد و توسط مجمع عمومی انتخاب می‌شود.

English انگلیسی Board of Directors
Français فرانسوی Conseil d'administration
Deutsch آلمانی Vorstand (در AG) / Geschäftsführung (در GmbH)
العربية عربی مجلس الإدارة

مترادف: هیأت‌مدیره · متضاد: مجمع عمومی (رکن تصمیم‌گیرنده)

وزیر تفویض حقوقی

اصطلاحی تاریخی برای وزیری که اختیاراتِ تام یا تفویض‌شده از سوی پادشاه یا حاکم به او واگذار شده بود.

English انگلیسی Minister with delegated powers
Français فرانسوی Ministre délégué
Deutsch آلمانی Delegierter Minister
العربية عربی وزیر مفوّض

مترادف: وزیرِ مختار

وزیر تنفیذ حقوقی

اصطلاحی تاریخی برای وزیری که مسئولِ تنفیذِ احکام و فرامینِ حکومتی بود.

English انگلیسی Minister of Execution/Ratification
Français فرانسوی Ministre de ratification
Deutsch آلمانی Vollzugsminister
العربية عربی وزیر التنفیذ

مترادف: وزیرِ مجری

اصل پیشگیری حقوقی

قاعده‌ای که بر اساس آن در صورت وجود احتمال خطر جدی یا غیرقابل جبران برای محیط زیست، فقدان قطعیت علمی نباید مانع از اتخاذ تدابیر پیشگیرانه شود.

English انگلیسی Precautionary Principle
Français فرانسوی Principe de précaution
Deutsch آلمانی Vorsorgeprinzip
العربية عربی مبدأ الحيطة (أو مبدأ الاحتراز)

مترادف: اصل احتیاط · متضاد: اصل واکنش پس از وقوع

بیع غیرعقدی حقوقی

اصطلاحی که در حقوق ایران به معنای دقیق وجود ندارد، اما ممکن است به انتقال مالکیت بدون عقد (مانند تملک قهری) اشاره داشته باشد.

English انگلیسی Non-contractual transfer (≈)
Français فرانسوی Transfert non contractuel (≈)
Deutsch آلمانی Nicht-vertragliche Übertragung (≈)
العربية عربی بیع غیر عقدی (نامطمئن)

متضاد: بیع عقدی

تاخیردراجرا حقوقی

عدم انجام تعهد در موعد مقرر توسط متعهد.

English انگلیسی Delay in performance, Default
Français فرانسوی Retard dans l'exécution, Demeure
Deutsch آلمانی Leistungsverzug
العربية عربی التأخیر فی التنفیذ

مترادف: تأخیر در ایفای تعهد، دیرکرد · متضاد: اجرای به‌موقع

تبعهٔ ایران حقوقی

شخصی که به موجب قانون تابعیت ایران را داراست و از حقوق و تکالیف شهروندی ایران برخوردار است (ماده ۹۷۶ قانون مدنی).

English انگلیسی Iranian national / Iranian citizen
Français فرانسوی Ressortissant iranien / Citoyen iranien
Deutsch آلمانی Iranischer Staatsangehöriger
العربية عربی التابع الإیرانی

مترادف: شهروند ایران · متضاد: تبعهٔ خارجی

تغییرکاربری حقوقی

تبدیل نوع استفاده از زمین از کاربری مجازِ تعیین‌شده در طرح‌های توسعه شهری به کاربری دیگر، که نیازمند مجوز کمیسیون ماده ۵ قانون تأسیس شورای عالی شهرسازی و معماری است.

English انگلیسی Change of Land Use
Français فرانسوی Changement d'affectation des sols
Deutsch آلمانی Nutzungsänderung
العربية عربی تغییر استعمال الأرض

مترادف: تغییر نوع استفاده

تفسیرتاریخی حقوقی

تفسیری که با بررسی اسناد، مذاکرات مجلس و شرایط اجتماعی-سیاسی زمان تصویب قانون، قصد قانون‌گذار را کشف می‌کند.

English انگلیسی Historical interpretation
Français فرانسوی Interprétation historique
Deutsch آلمانی Historische Auslegung
العربية عربی التفسیر التاریخی

مترادف: تفسیر مبتنی بر سوابق · متضاد: تفسیر غایی (در برخی مکاتب)

تقصیر مشترک حقوقی

وضعیتی که در آن هم عامل زیان و هم زیان‌دیده در وقوع حادثه مقصر شناخته می‌شوند.

English انگلیسی Comparative negligence, Shared fault
Français فرانسوی Faute commune
Deutsch آلمانی Gemeinsames Verschulden
العربية عربی الخطأ المشترك

مترادف: مسئولیت اشتراکی · متضاد: تقصیر انحصاری

تقصیر کیفری حقوقی

ارتکاب فعل یا ترک فعلی که قانون آن را منع کرده و ناشی از بی‌احتیاطی، بی‌مبالاتی، عدم مهارت یا عدم رعایت نظامات دولتی است.

English انگلیسی Criminal fault, Culpability
Français فرانسوی Faute pénale
Deutsch آلمانی Verschulden (strafrechtlich)
العربية عربی الخطأ الجنائي

مترادف: خطای کیفری · متضاد: قوه قاهره (فورس ماژور)

جرم غیرعمدی حقوقی

جرمی که در آن مرتکب قصد ارتکاب رفتار مجرمانه یا نتیجه حاصله را ندارد، اما به دلیل بی‌احتیاطی، بی‌مبالاتی، عدم مهارت یا عدم رعایت نظامات دولتی واقع می‌شود.

English انگلیسی Involuntary crime, Unintentional offense
Français فرانسوی Infraction non intentionnelle
Deutsch آلمانی Fahrlässigkeitsdelikt
العربية عربی الجريمة غير العمدية، الخطأ الجنائي

مترادف: جرم خطایی · متضاد: جرم عمدی

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین