Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

2,000 مدخل برای «ست»

دستورالعمل حقوقی

مجموعه‌ای از قواعد و رویه‌های اجرایی که برای تبیین یا اجرای دقیق‌ترِ قوانین و مقررات توسط مراجع ذی‌صلاح صادر می‌شود.

English انگلیسی Directive, Instruction, Guideline
Français فرانسوی Directive, Instruction
Deutsch آلمانی Richtlinie, Anweisung
العربية عربی توجیهات، تعلیمات

مترادف: بخشنامه، آیین‌نامه (در معنای عام) · متضاد: قانون (به معنای تقنینی)

رهن مستعار حقوقی

رهنی که در آن شخص ثالثی مال خود را برای دین دیگری به رهن می‌گذارد.

English انگلیسی Third-party pledge
Français فرانسوی Gage par tiers
Deutsch آلمانی Pfandbestellung durch Dritte
العربية عربی رهن المستعار

مترادف: رهن غیرمدیون · متضاد: رهن مدیون

سبب مستقیم حقوقی

عاملی که بدون واسطه و بلافاصله منجر به بروز خسارت یا نتیجه حقوقی می‌شود.

English انگلیسی Proximate cause, Direct cause
Français فرانسوی Cause directe
Deutsch آلمانی Unmittelbare Ursache
العربية عربی السبب المباشر

مترادف: علت تامه (در برخی فروض) · متضاد: سبب بعید

استرداد ثمن حقوقی

بازگرداندنِ مبلغی که خریدار به عنوان ثمن به فروشنده پرداخت کرده است، معمولاً در صورت فسخ یا بطلان معامله.

English انگلیسی Restitution of price
Français فرانسوی Restitution du prix
Deutsch آلمانی Rückgewähr des Kaufpreises
العربية عربی استرداد الثمن

مترادف: بازگرداندن ثمن

استقرارضمان حقوقی

مرحله‌ای که مسئولیتِ نهاییِ جبرانِ خسارت بر عهدهٔ یک نفر (مسئولِ اصلی) قرار می‌گیرد و حقِ رجوعِ دیگران به او تثبیت می‌شود.

English انگلیسی Final liability, Ultimate liability
Français فرانسوی Responsabilité définitive
Deutsch آلمانی Endgültige Haftung
العربية عربی استقرار الضمان

مترادف: تثبیتِ مسئولیت · متضاد: ضمانِ متزلزل

استنباط کلی حقوقی

فرآیندِ استخراجِ قواعدِ حقوقیِ عام از منابعِ معتبر (قرآن، سنت، اجماع، عقل).

English انگلیسی General deduction, General inference
Français فرانسوی Déduction générale
Deutsch آلمانی Allgemeine Schlussfolgerung
العربية عربی الاستنباط الکلی

مترادف: اجتهاد، استخراج · متضاد: تقلید

استوار نامه حقوقی

سندی رسمی که مأمورِ دیپلماتیک (سفیر) از سویِ دولتِ فرستنده برای معرفی به دولتِ پذیرنده دریافت می‌کند.

English انگلیسی Letter of Credence, Credentials
Français فرانسوی Lettre de créance
Deutsch آلمانی Beglaubigungsschreiben
العربية عربی أوراق الاعتماد

مترادف: اعتبارنامه

اصل استصحاب حقوقی

قاعده‌ای که بر اساسِ آن، بقای حالتِ سابق در صورتِ شک در حدوثِ حالتِ جدید، فرض می‌شود.

English انگلیسی Principle of Continuity, Presumption of Continuance
Français فرانسوی Principe de continuité
Deutsch آلمانی Prinzip der Kontinuität
العربية عربی أصل الاستصحاب

مترادف: استصحاب

بهای خواسته حقوقی

مبلغی که خواهان در دادخواستِ خود برای دعوای مالی تعیین می‌کند و مبنای محاسبه هزینه دادرسی است.

English انگلیسی Value of the claim
Français فرانسوی Valeur du litige
Deutsch آلمانی Streitwert
العربية عربی قیمة الدعوی

مترادف: تقویم خواسته

تاجرورشکسته حقوقی

تاجری که از پرداخت وجوهی که بر عهده دارد متوقف شده و حکم ورشکستگی او صادر شده است.

English انگلیسی Bankrupt trader
Français فرانسوی Commerçant en faillite
Deutsch آلمانی Insolvente Kaufmann
العربية عربی التاجر المفلس

مترادف: ورشکسته · متضاد: تاجر عادی

تعدی مستاجر حقوقی

انجام عملی غیرمجاز توسط مستأجر نسبت به عین مستأجره که موجب ورود خسارت یا خروج از حدود اذن مالک می‌شود (ماده ۴۹۳ قانون مدنی).

English انگلیسی Transgression, Abuse
Français فرانسوی Abus de jouissance
Deutsch آلمانی Überschreitung des Gebrauchs
العربية عربی تعدّی المستأجر

مترادف: تجاوز · متضاد: استفاده متعارف

خسارت مستمر حقوقی

زیانی که به صورت پیوسته و در طول زمان ادامه دارد و آثار آن به تدریج ظاهر می‌شود.

English انگلیسی Continuing Damage
Français فرانسوی Dommage continu
Deutsch آلمانی Dauernder Schaden
العربية عربی الضرر المستمر

مترادف: ضرر مداوم · متضاد: خسارت آنی

خواسته مالی حقوقی

ادعایی که موضوع آن مطالبه وجه نقد، مال یا حقی است که دارای ارزش اقتصادی مستقیم است.

English انگلیسی Pecuniary claim
Français فرانسوی Demande pécuniaire
Deutsch آلمانی Vermögensrechtlicher Anspruch
العربية عربی الطلب المالي

مترادف: دعوای مالی · متضاد: خواسته غیر مالی

خواسته منجز حقوقی

خواسته‌ای که استحقاق آن در زمان طرح دعوی قطعی و بدون قید و شرط است.

English انگلیسی Unconditional claim, Certain claim
Français فرانسوی Demande certaine
Deutsch آلمانی Unbedingter Anspruch
العربية عربی الطلب المنجز

مترادف: خواسته قطعی · متضاد: خواسته معلق

دستور تخلیه حقوقی

تصمیم سریع و فوری مرجع صالح (مانند شورای حل اختلاف) برای تخلیه محل کسب یا مسکن پس از پایان مدت اجاره.

English انگلیسی Summary eviction order
Français فرانسوی Ordonnance d'expulsion
Deutsch آلمانی Räumungsanordnung
العربية عربی أمر الإخلاء

مترادف: حکم تخلیه فوری

دستور قضایی حقوقی

امر کتبی یا شفاهی مقام قضایی (قاضی یا بازپرس) خطاب به ضابطان یا اشخاص ذی‌ربط برای انجام اقدامی معین.

English انگلیسی Judicial order
Français فرانسوی Ordre judiciaire, Ordonnance
Deutsch آلمانی Gerichtliche Anordnung
العربية عربی أمر قضایی

مترادف: قرار قضایی، حکم قضایی

دستورخلع ید حقوقی

نامطمئن (در حقوق ایران، خلع‌ید دعوای حقوقی است و نیاز به حکم دارد؛ دستور موقت یا دستور تخلیه در موارد خاص صادر می‌شود).

English انگلیسی Order of eviction (≈)
Français فرانسوی Ordonnance d'expulsion (≈)
Deutsch آلمانی Räumungsbefehl (≈)
العربية عربی أمر تخلیة، حکم طرد (≈)

مترادف: حکم خلع‌ید (با تسامح) · متضاد: دستور تصرف

دعوی نخستین حقوقی

دعوایی که برای نخستین بار در دادگاه مطرح می‌شود و پیش از آن سابقه رسیدگی در همان موضوع بین همان اصحاب دعوا وجود نداشته است.

English انگلیسی Original action / Initial action
Français فرانسوی Demande initiale / Demande principale
Deutsch آلمانی Hauptklage
العربية عربی دعوى أصلیة / دعوى ابتدائیة

مترادف: دعوای اصلی · متضاد: دعوای طاری، دعوای فرعی

دیهٔ شکستگی حقوقی

مبلغی که به عنوان دیه برای شکستن استخوان عضو تعیین شده است.

English انگلیسی Diya for bone fracture
Français فرانسوی Diya pour fracture osseuse
Deutsch آلمانی Blutgeld für Knochenbruch
العربية عربی دية الكسر

مترادف: ارش شکستگی

صاحب مستمری حقوقی

شخصی که به موجب قانون یا قرارداد، حق دریافت مبلغی مستمر (مستمری) را دارد.

English انگلیسی Pensioner, Annuitant
Français فرانسوی Pensionné, Renteur
Deutsch آلمانی Rentenempfänger
العربية عربی صاحب المعاش، صاحب الراتب

مترادف: مستمری‌بگیر · متضاد: پرداخت‌کننده مستمری

ضمانت مستقل حقوقی

تعهدی است که در آن ضامن بدون توجه به اعتبارِ قراردادِ پایه، ملزم به پرداختِ وجه در صورتِ مطالبهٔ ذی‌نفع است.

English انگلیسی Independent Guarantee, Demand Guarantee
Français فرانسوی Garantie autonome
Deutsch آلمانی Selbstschuldnerische Bürgschaft (≈), Unabhängige Garantie
العربية عربی الضمان المستقل

مترادف: ضمان‌نامه بانکی مستقل · متضاد: ضمانت تبعی (Accessory Guarantee)

طرق استنباط حقوقی

روش‌ها و منابعی که فقیه یا قاضی برای کشف حکم شرعی یا قانونی از ادله به کار می‌برد.

English انگلیسی Methods of inference, Sources of law
Français فرانسوی Méthodes d'interprétation, Sources du droit
Deutsch آلمانی Auslegungsmethoden, Rechtsquellen
العربية عربی طرق الاستنباط

مترادف: منابع حقوق، ادله اثبات

علیت مستقیم حقوقی

رابطه‌ای که در آن فعلِ فاعل بدون دخالتِ عاملِ خارجیِ مؤثر، مستقیماً منجر به بروزِ نتیجه (خسارت) می‌شود.

English انگلیسی Direct Causation
Français فرانسوی Causalité directe
Deutsch آلمانی Unmittelbare Kausalität
العربية عربی السببیة المباشرة

مترادف: سببیت مستقیم · متضاد: علیت غیرمستقیم (تسبیب)

عین مستاجره حقوقی

مالی است که موضوع عقد اجاره قرار گرفته و منافع آن به مستأجر تملیک می‌شود.

English انگلیسی Leased property, Demised premises
Français فرانسوی Chose louée, Objet du bail
Deutsch آلمانی Mietobjekt, Pachtgegenstand
العربية عربی العين المؤجرة

مترادف: مورد اجاره

مستحق للغیر حقوقی

وصفِ مالی که متعلق به غیر است و فروشنده بدون داشتنِ حقِ تصرف یا مالکیت، آن را به دیگری فروخته است.

English انگلیسی Property of another
Français فرانسوی Bien d'autrui
Deutsch آلمانی fremdes Eigentum
العربية عربی مال الغیر

مترادف: مال غیر · متضاد: مال خود

مستمری بگیر حقوقی

شخصی که به دلیل بازنشستگی، ازکارافتادگی یا فوت سرپرست، طبق قانون تأمین اجتماعی مستمری دریافت می‌کند.

English انگلیسی Pensioner, Beneficiary
Français فرانسوی Pensionné, Bénéficiaire
Deutsch آلمانی Rentner, Versorgungsempfänger
العربية عربی صاحب المعاش، المتقاعد

مترادف: بازنشسته، حقوق‌بگیر تأمین اجتماعی · متضاد: بیمه‌پرداز (شاغل)

وزیر دست چپ حقوقی

اصطلاحی در تشریفاتِ دربار یا ساختارِ اداریِ کهن برای اشاره به وزیری که در سمتِ چپِ پادشاه یا مقامِ ارشد می‌نشست (معمولاً رتبهٔ پایین‌تر از وزیرِ دستِ راست).

English انگلیسی Minister of the Left (Historical)
Français فرانسوی Ministre de gauche (Historique)
Deutsch آلمانی Minister zur Linken (Historisch)
العربية عربی وزیر الیسار

متضاد: وزیرِ دستِ راست

پست سازمانی حقوقی

جایگاه پیش‌بینی شده در ساختار سازمانی دستگاه‌های اجرایی که برای انجام وظایف و مسئولیت‌های مشخص در نظر گرفته شده است.

English انگلیسی Organizational Post / Position
Français فرانسوی Poste organique / Emploi budgétaire
Deutsch آلمانی Planstelle / Dienstposten
العربية عربی الوظيفة التنظيمية / المنصب الإداري

مترادف: شغل سازمانی، جایگاه سازمانی

استحقاق ثالث حقوقی

حقی که برای شخص ثالث در قرارداد بین دو نفر ایجاد می‌شود (مانند قرارداد به نفع ثالث).

English انگلیسی Third-party beneficiary
Français فرانسوی Stipulation pour autrui
Deutsch آلمانی Vertrag zugunsten Dritter
العربية عربی الاشتراط لمصلحة الغیر

مترادف: قرارداد به نفع ثالث · متضاد: اصل نسبی بودن قراردادها

استخدام رسمی حقوقی

رابطه‌ای استخدامی که در آن مستخدم به موجب حکم رسمی در یکی از گروه‌های جدول حقوقی، برای تصدی پست‌های ثابت در تشکیلات وزارتخانه‌ها یا مؤسسات دولتی قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Permanent employment, Civil service tenure
Français فرانسوی Fonctionnaire titulaire
Deutsch آلمانی Beamtenverhältnis
العربية عربی التوظیف الرسمی، التعیین الدائم

مترادف: استخدام پیمانی (نیست)، اشتغال دولتی · متضاد: استخدام پیمانی، استخدام قراردادی

استرداد دعوا حقوقی

اقدام خواهان در انصراف از ادامه دعوا پس از تقدیم دادخواست و در جریان رسیدگی.

English انگلیسی Withdrawal of action / Discontinuance
Français فرانسوی Désistement d'instance
Deutsch آلمانی Klagerücknahme
العربية عربی التنازل عن الدعوى

مترادف: انصراف از دعوا · متضاد: ادامه دعوا

استرداد دعوی حقوقی

انصرافِ خواهان از ادامه رسیدگی به دعوایی که اقامه کرده است، پیش از صدور حکم قطعی.

English انگلیسی Withdrawal of action, Discontinuance
Français فرانسوی Désistement d'instance
Deutsch آلمانی Klagerücknahme
العربية عربی استرداد الدعوی، سحب الدعوی

مترادف: انصراف از دعوی · متضاد: ادامه دعوی

استردادسپرده حقوقی

بازگرداندن مبلغ سپرده حسن انجام کار به پیمانکار پس از تأیید حسن انجام تعهدات و پایان دوره تضمین.

English انگلیسی Release of Retention Money
Français فرانسوی Restitution de la retenue de garantie
Deutsch آلمانی Rückzahlung des Sicherheitseinbehalts
العربية عربی استرداد مبلغ الضمان

مترادف: آزادسازی سپرده · متضاد: کسر سپرده

استصحاب سببی حقوقی

استصحابی که در آن بقای یک سبب (علت)، موجبِ بقای مسبب (معلول) می‌شود و بر استصحابِ مسببی مقدم است.

English انگلیسی Causal presumption of continuity
Français فرانسوی Présomption causale de continuité
Deutsch آلمانی Kausale Vermutung der Fortgeltung
العربية عربی الاستصحاب السببی

متضاد: استصحاب مسببی

استصحاب عدمی حقوقی

استصحابی که در آن بقای حالتِ «عدم» (نبودنِ چیزی) موردِ حکم قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Negative presumption of continuity
Français فرانسوی Présomption négative de continuité
Deutsch آلمانی Negative Vermutung der Fortgeltung
العربية عربی الاستصحاب العدمی

مترادف: استصحاب عدم · متضاد: استصحاب وجودی

استعفای وکیل حقوقی

اراده وکیل مبنی بر کناره‌گیری از ادامه وکالت.

English انگلیسی Renunciation of agency, Resignation of attorney
Français فرانسوی Renonciation au mandat
Deutsch آلمانی Niederlegung der Vollmacht
العربية عربی استقالة الوكيل، اعتزال الوكيل

مترادف: کناره‌گیری وکیل، اعتزال · متضاد: عزل وکیل

استعلام ثبتی حقوقی

فرآیند درخواست اطلاعات از اداره ثبت اسناد و املاک درباره وضعیت ثبتی، سوابق مالکیت، بازداشت‌ها یا حقوق ارتفاقی یک ملک.

English انگلیسی Property inquiry, Land registry search
Français فرانسوی Demande d'information cadastrale
Deutsch آلمانی Grundbuchauszug (درخواست استعلام)
العربية عربی الاستعلام العقاری

مترادف: استعلام وضعیت ثبتی

استقلال داور حقوقی

عدم وجود رابطه کاری، مالی یا شخصی میان داور و طرفین که مانع از قضاوت آزادانه او شود.

English انگلیسی Independence
Français فرانسوی Indépendance
Deutsch آلمانی Unabhängigkeit
العربية عربی الاستقلال

مترادف: عدم وابستگی · متضاد: وابستگی

استهلاک عرفی حقوقی

کاهش ارزش تدریجی مال بر اثر مرور زمان و استفاده بر اساس عرف جامعه یا بازار.

English انگلیسی Customary depreciation, Normal wear and tear
Français فرانسوی Dépréciation d'usage, Usure normale
Deutsch آلمانی Gewohnheitsrechtliche Abschreibung, Abnutzung
العربية عربی الاستهلاک العرفی، النقص الطبیعی

مترادف: استهلاک طبیعی، فرسودگی متعارف · متضاد: افزایش ارزش، appreciation

اصلاح خواسته حقوقی

تغییر در میزان، نوع یا کیفیتِ خواسته توسط خواهان در مهلت قانونی (پیش از پایان اولین جلسه دادرسی).

English انگلیسی Amendment of the claim
Français فرانسوی Modification de la demande
Deutsch آلمانی Klageänderung
العربية عربی تعدیل الطلبات

مترادف: تغییر خواسته · متضاد: تثبیت خواسته

اعتبار مستمر حقوقی

اعتباری که به صورت دائم و بدون نیاز به تصویب مجدد در دوره‌های متوالی در بودجه جریان دارد.

English انگلیسی Continuing appropriation, Standing appropriation
Français فرانسوی Crédit permanent
Deutsch آلمانی Dauerhafter Kredit
العربية عربی اعتماد مستمر

مترادف: اعتبار دائم · متضاد: اعتبار غیرمستمر

اهلیت استیفا حقوقی

توانایی قانونی شخص برای اجرای حقوق خود و انجام اعمال حقوقی (مانند قراردادها).

English انگلیسی Capacity to act
Français فرانسوی Capacité d'exercice
Deutsch آلمانی Geschäftsfähigkeit
العربية عربی أهلیة الأداء

مترادف: اهلیت ادا · متضاد: حجر، عدم اهلیت استیفا

تأمین خواسته حقوقی

توقیف اموال خوانده به درخواست خواهان، پیش از صدور حکم قطعی، برای تضمین اجرای حکم احتمالی.

English انگلیسی Attachment, Pre-judgment attachment
Français فرانسوی Saisie conservatoire
Deutsch آلمانی Arrest, dinglicher Arrest
العربية عربی الحجز التحفظي

مترادف: توقیف اموال · متضاد: رفع توقیف

تفریط مستاجر حقوقی

خودداری مستأجر از انجام اقدامات لازم برای حفظ عین مستأجره که منجر به ورود خسارت به آن می‌شود (ماده ۴۹۳ قانون مدنی).

English انگلیسی Negligence, Omission
Français فرانسوی Négligence
Deutsch آلمانی Fahrlässigkeit, Unterlassung
العربية عربی تفریط المستأجر

مترادف: اهمال، تقصیر · متضاد: رعایت، حفظ

حداقل دستمزد حقوقی

کمترین میزان پرداختی قانونی که کارفرما مکلف است در قبال انجام کار عادی به کارگر بپردازد (ماده ۴۱ قانون کار).

English انگلیسی Minimum wage
Français فرانسوی Salaire minimum
Deutsch آلمانی Mindestlohn
العربية عربی الحد الأدنی للأجور

مترادف: حداقل مزد

حواله مستقیم حقوقی

حواله‌ای که در آن محیل (حواله‌دهنده) مستقیماً به محال‌علیه (حواله‌گیرنده) دستور می‌دهد که دین را به محال‌له (طلبکار) بپردازد.

English انگلیسی Direct transfer, Direct order
Français فرانسوی Virement direct
Deutsch آلمانی Direkte Anweisung
العربية عربی حوالة مباشرة

مترادف: حواله عادی · متضاد: حواله غیرمستقیم

حکم ورشکستگی حقوقی

رأی دادگاه مبنی بر اینکه تاجر یا شرکت تجاری به دلیل ناتوانی در پرداخت دیون، ورشکسته محسوب شده و تحت مقررات ورشکستگی قرار می‌گیرد.

English انگلیسی Bankruptcy order, Adjudication of bankruptcy
Français فرانسوی Jugement déclaratif de faillite
Deutsch آلمانی Insolvenzeröffnungsbeschluss
العربية عربی حکم الإفلاس

مترادف: حکم ورشکستگی تاجر · متضاد: حکم اعسار (برای غیر تاجر)

خسارت مستقیم حقوقی

زیانی که بلافاصله و بدون دخالت عامل خارجی به طور مستقیم از فعل یا ترک فعل زیان‌بار ناشی شده باشد.

English انگلیسی Direct damage, Direct loss فرansوی: Dommage direct
Deutsch آلمانی Unmittelbarer Schaden
العربية عربی الضرر المباشر

مترادف: زیان مستقیم، ضرر مستقیم · متضاد: خسارت غیرمستقیم

دادگاه استان حقوقی

مرجع قضایی تجدیدنظر در سطح استان که به آرای دادگاه‌های عمومی و انقلاب شهرستان‌ها رسیدگی می‌کند.

English انگلیسی Provincial Court
Français فرانسوی Cour provinciale
Deutsch آلمانی Landesgericht
العربية عربی محكمة المحافظة

مترادف: دادگاه تجدیدنظر استان · متضاد: دادگاه بدوی

درخواست اصلی حقوقی

دعوایی که موضوع اصلی اختلاف میان خواهان و خوانده را تشکیل می‌دهد و مستقل از سایر دعاوی مطرح می‌شود.

English انگلیسی Principal claim, Main claim
Français فرانسوی Demande principale
Deutsch آلمانی Hauptantrag, Hauptklage
العربية عربی الدعوى الأصلية

مترادف: دعوای اصلی · متضاد: درخواست تبعی

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین