Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

1,193 مدخل برای «تا»

حد تام حقوقی

تعریفی که با استفاده از جنس قریب و فصل قریب، ماهیتِ شیء را به‌طور کامل بیان می‌کند.

English انگلیسی Complete definition
Français فرانسوی Définition complète
Deutsch آلمانی Vollständige Definition
العربية عربی الحد التام

مترادف: حد اکبر · متضاد: حد ناقص

دهستان حقوقی

کوچک‌ترین واحد تقسیمات کشوری که از مجموعه‌ای از روستاها، مزارع و مکان‌های هم‌جوار تشکیل شده است.

English انگلیسی Rural district
Français فرانسوی District rural
Deutsch آلمانی Landgemeinde
العربية عربی ناحیة قرویّة

مترادف: بخش روستایی · متضاد: شهر، بخش شهری

مستاجر حقوقی

شخصی که در عقد اجاره، مالک منافع عین مستأجره در مدت معین می‌شود.

English انگلیسی Lessee, Tenant
Français فرانسوی Preneur, Locataire
Deutsch آلمانی Mieter
العربية عربی المستأجر

مترادف: کرایه‌نشین · متضاد: موجر

مستامن حقوقی

کسی که از دولتِ اسلامی تقاضایِ امان کرده و به او امان داده شده است؛ در حکمِ پناهندهٔ موقت.

English انگلیسی Person granted safe-conduct, Protected person
Français فرانسوی Personne bénéficiant d'un sauf-conduit
Deutsch آلمانی Person mit freiem Geleit
العربية عربی المستأمن

مترادف: پناهندهٔ موقت · متضاد: حربی

استکتاب حقوقی

دستور مقام قضایی به متهم برای نوشتن مطلبی جهت تطبیق خط او با اسناد یا مدارک موجود.

English انگلیسی Taking of handwriting samples
Français فرانسوی Prise d'échantillon d'écriture
Deutsch آلمانی Schriftprobe
العربية عربی أخذ نموذج خطي

مترادف: اخذ نمونه خط

جرم تام حقوقی

جرمی که در آن تمامیِ عناصرِ تشکیل‌دهنده (مادی، معنوی و قانونی) محقق شده و نتیجه حاصل شده است.

English انگلیسی Completed crime, Consummated crime
Français فرانسوی Infraction consommée
Deutsch آلمانی Vollendete Straftat
العربية عربی الجريمة التامة

مترادف: جرم کامل · متضاد: شروع به جرم

دادستان حقوقی

مقام قضایی در دادسرا که به نمایندگی از دادستان تحقیقات مقدماتی را انجام می‌دهد و اوامر او را اجرا می‌کند.

English انگلیسی Deputy Prosecutor, Assistant Prosecutor
Français فرانسوی Substitut du Procureur
Deutsch آلمانی Staatsanwalt (als Behördenmitarbeiter)
العربية عربی قاضي التحقيق، معاون النيابة

مترادف: معاون دادستان

شهرستان حقوقی

واحدِ تقسیماتِ کشوری که از چند بخش تشکیل شده و دارای فرمانداری است.

English انگلیسی County
Français فرانسوی Arrondissement
Deutsch آلمانی Landkreis
العربية عربی المقاطعة

مترادف: بخش (در معنای عام)

قلمستان حقوقی

زمینی که در آن درختان قلم (مانند سپیدار یا تبریزی) کاشته شده است.

English انگلیسی Poplar plantation
Français فرانسوی Peupleraie
Deutsch آلمانی Pappelplantage
العربية عربی مزرعة الحور

استاندار حقوقی

عالی‌ترین مقام اجرایی در سطح استان که نماینده دولت و رئیس اداره استان است.

English انگلیسی Governor, Provincial Governor
Français فرانسوی Préfet, Gouverneur de province
Deutsch آلمانی Gouverneur, Regierungspräsident
العربية عربی محافظ

مترادف: والی، فرماندار کل

بدل تالف حقوقی

مالی که به جای مالِ تلف‌شده یا ناقص‌شده، توسط مسئولِ خسارت به مالک پرداخت می‌شود تا جبران ضرر گردد.

English انگلیسی Substitute for damaged property, Indemnity
Français فرانسوی Indemnité de remplacement
Deutsch آلمانی Wertersatz
العربية عربی بدل التالف

مترادف: عوض خسارت، غرامت · متضاد: عین مال

بستانکار حقوقی

کسی که به دیگری وام داده یا به دلیل قانونی دیگری به او بدهکار است و حق مطالبه طلب1 را دارد.

English انگلیسی Creditor
Français فرانسوی Créancier
Deutsch آلمانی Gläubiger
العربية عربی دائن، صاحب الحق

مترادف: دائن، طلبکار · متضاد: بدهکار، مدیون

علت تامه حقوقی

مجموعه‌ای از شرایط و عوامل که با وجود آن‌ها، معلول حتماً محقق می‌شود.

English انگلیسی Sufficient cause, Complete cause
Français فرانسوی Cause suffisante, Cause complète
Deutsch آلمانی Hinreichende Ursache
العربية عربی العلة التامة

مترادف: سبب تام · متضاد: علت ناقصه

آلت قتاله حقوقی

وسیله‌ای که جرم جنایت یا قتل با آن واقع شده است.

English انگلیسی Murder weapon, Instrument of crime
Français فرانسوی Arme du crime, Instrument du délit
Deutsch آلمانی Tatwaffe
العربية عربی أداة الجريمة، آلة القتل

مترادف: ادات جرم، وسایل ارتکاب جرم

استانداری حقوقی

سازمان اداری و محل استقرار استاندار و دستگاه‌های اجرایی محلی وابسته به وزارت کشور در استان.

English انگلیسی Governor's Office, Provincial Administration
Français فرانسوی Préfecture, Governorat
Deutsch آلمانی Staatsverwaltung, Provinzverwaltung
العربية عربی محافظة، دیوان المحافظة

مترادف: فرمانداری کل، اداره کل استان

بستانکاری حقوقی

وضعیت حقوقی شخص بستانکار و داشتن حق مطالبه دین از مدیون.

English انگلیسی Credit, Claims
Français فرانسوی Créance
Deutsch آلمانی Forderung
العربية عربی دَین، دائنية

مترادف: طلبکاری، دائنیت · متضاد: بدهکاری، مدیونیت

دعوی تانی حقوقی

دعوایی که خوانده پس از طرح دعوای اصلی علیه خواهان مطرح می‌کند و ارتباط تام با دعوای اصلی دارد.

English انگلیسی Counterclaim فرansوی: Demande reconventionnelle
Deutsch آلمانی Widerklage
العربية عربی الدعوى المقابلة، دعوى متقابلة

مترادف: دعوای متقابل، دعوای تقابل · متضاد: دعوای اصلی

شرط متاخر حقوقی

شرطی که تحقق اثر آن منوط به امری است که پس از عقد رخ می‌دهد.

English انگلیسی Condition subsequent (in some contexts), Condition precedent (if performance is delayed)
Français فرانسوی Condition postérieure
Deutsch آلمانی Nachbedingung
العربية عربی الشرط المتأخر

متضاد: شرط مقارن، شرط مقدم

طلب ممتاز حقوقی

طلبی که به حکم قانون بر سایر طلب‌ها حق تقدم دارد.

English انگلیسی Privileged claim / Preferred debt فرansوی: Créance privilégiée
Deutsch آلمانی Privilegierte Forderung
العربية عربی الدين الممتاز

مترادف: طلب باحق‌تقدم · متضاد: طلب عادی

مجلوب تال حقوقی

اصطلاحی نادر یا تخصصی در برخی متون قدیمی به معنای کسی که به تبعِ دیگری جلب شده است.

English انگلیسی ≈ Person brought by association
Français فرانسوی ≈ Personne amenée par suite
Deutsch آلمانی ≈ Mitgebrachter
العربية عربی مجلوب تال (مجلوبِ تابع)

مترادف: تابع، پیرو · متضاد: اصیل

محل تادیه حقوقی

مکان جغرافیایی یا حقوقی که تعهد باید در آنجا ایفا شود (ماده ۲۸۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Place of performance
Français فرانسوی Lieu de paiement
Deutsch آلمانی Erfüllungsort
العربية عربی مکان الوفاء

مترادف: مکان پرداخت

بی تابعیتی حقوقی

وضعیتی که در آن فردی به موجب قوانین داخلی هیچ دولتی، تبعه شناخته نمی‌شود (ماده ۹۷۶ قانون مدنی).

English انگلیسی Statelessness
Français فرانسوی Apatridie
Deutsch آلمانی Staatenlosigkeit
العربية عربی انعدام الجنسية

مترادف: آپاتریدی · متضاد: تابعیت

ترک تابعیت حقوقی

سلب ارادی تابعیت ایران توسط فرد که مستلزم رعایت تشریفات قانونی و موافقت دولت است (ماده ۹۸۸ قانون مدنی).

English انگلیسی Renunciation of Nationality, Expatriation
Français فرانسوی Renonciation à la nationalité
Deutsch آلمانی Verzicht auf die Staatsangehörigkeit
العربية عربی التخلي عن الجنسية

مترادف: سلب تابعیت (در معنای عام)، خروج از تابعیت · متضاد: تحصیل تابعیت

حبس تادیبی حقوقی

مجازاتِ سالبِ آزادی که برای جرایمِ سبک‌تر (جنحه) در قوانینِ قدیمی‌تر پیش‌بینی می‌شد تا جنبهٔ اصلاحی داشته باشد.

English انگلیسی Correctional imprisonment
Français فرانسوی Emprisonnement correctionnel
Deutsch آلمانی Zuchthaus (تاریخی)
العربية عربی الحبس التأدیبی

مترادف: حبس جنحه‌ای · متضاد: حبس جنایی

حد غیر تام حقوقی

تعریفی که فاقدِ تمامِ اجزای ماهوی (جنس و فصل) باشد و تنها بخشی از آن را بیان کند.

English انگلیسی Incomplete definition
Français فرانسوی Définition incomplète
Deutsch آلمانی Unvollständige Definition
العربية عربی الحد الناقص

مترادف: حد ناقص · متضاد: حد تام

حق التالیف حقوقی

مبلغی که ناشر یا بهره‌بردار در ازای استفاده از اثر به پدیدآورنده می‌پردازد.

English انگلیسی Royalty
Français فرانسوی Redevance, Droits d'auteur
Deutsch آلمانی Tantieme, Autorenhonorar
العربية عربی أجر التألیف، حقوق التألیف

مترادف: حق‌الزحمهٔ مؤلف، رویالتی

خیار تاخیر حقوقی

حقی که برای فروشنده ایجاد می‌شود تا در صورت عدم پرداخت ثمن توسط خریدار و عدم تسلیم مبیع، معامله را فسخ کند (ماده ۴۰۲ قانون مدنی).

English انگلیسی Option of delay
Français فرانسوی Option pour retard de paiement
Deutsch آلمانی Rücktrittsrecht bei Zahlungsverzug
العربية عربی خیار التأخیر

زمان تادیه حقوقی

موعد یا سررسیدی که تعهد باید در آن زمان ایفا شود (ماده ۲۸۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Time of performance
Français فرانسوی Temps du paiement
Deutsch آلمانی Leistungszeit
العربية عربی زمان الوفاء

مترادف: موعد پرداخت، سررسید

سند تابعیت حقوقی

سندی رسمی که تابعیت یک دولت را برای دارنده آن اثبات می‌کند.

English انگلیسی Certificate of Nationality, Nationality Certificate
Français فرانسوی Certificat de nationalité
Deutsch آلمانی Staatsangehörigkeitsausweis
العربية عربی شَهادَةُ الجِنسیَّة

مترادف: گواهی تابعیت

محاکم تالی حقوقی

دادگاه‌هایی که در سلسله‌مراتب قضایی پایین‌تر از دادگاه‌های عالی قرار دارند و آرای آن‌ها قابل تجدیدنظر است.

English انگلیسی Lower courts
Français فرانسوی Juridictions inférieures
Deutsch آلمانی Untere Gerichte
العربية عربی المحاکم الدنیا

مترادف: دادگاه‌های بدوی · متضاد: محاکم عالی (مانند دیوان عالی کشور)

هش دیجیتال حقوقی

الگوریتمی ریاضی که داده‌ها را به رشته‌ای از کاراکترها با طول ثابت تبدیل می‌کند تا اصالت و تمامیت داده تأیید شود.

English انگلیسی Digital Hash
Français فرانسوی Empreinte numérique, Hachage
Deutsch آلمانی Digitaler Hash, Hashwert
العربية عربی البصمة الرقمية، التجزئة

مترادف: اثر انگشت دیجیتال

کافر کتابی حقوقی

پیروان ادیان الهی (یهودی، مسیحی، زرتشتی) که در فقه احکام خاصی دارند.

English انگلیسی People of the Book, Scripturalist
Français فرانسوی Gens du Livre
Deutsch آلمانی Schriftbesitzer
العربية عربی کافر کتابی

مترادف: اهل کتاب · متضاد: کافر غیرکتابی (مشرک)

آنار تاریخی حقوقی

بناها، مجموعه‌ها یا محوطه‌هایی که به دلیل ارزش تاریخی، فرهنگی یا هنری، طبق قانون ثبت آثار ملی شده‌اند و هرگونه دخل و تصرف در آن‌ها تابع مقررات خاص است.

English انگلیسی Historical Monument / Historic Site
Français فرانسوی Monument historique
Deutsch آلمانی Historisches Denkmal
العربية عربی الأثر التاریخی

مترادف: بنای تاریخی، اثر باستانی

تعدی مستاجر حقوقی

انجام عملی غیرمجاز توسط مستأجر نسبت به عین مستأجره که موجب ورود خسارت یا خروج از حدود اذن مالک می‌شود (ماده ۴۹۳ قانون مدنی).

English انگلیسی Transgression, Abuse
Français فرانسوی Abus de jouissance
Deutsch آلمانی Überschreitung des Gebrauchs
العربية عربی تعدّی المستأجر

مترادف: تجاوز · متضاد: استفاده متعارف

تفسیرتاریخی حقوقی

تفسیری که با بررسی اسناد، مذاکرات مجلس و شرایط اجتماعی-سیاسی زمان تصویب قانون، قصد قانون‌گذار را کشف می‌کند.

English انگلیسی Historical interpretation
Français فرانسوی Interprétation historique
Deutsch آلمانی Historische Auslegung
العربية عربی التفسیر التاریخی

مترادف: تفسیر مبتنی بر سوابق · متضاد: تفسیر غایی (در برخی مکاتب)

جریمه تاخیر حقوقی

مبلغی که پیمانکار به دلیل تأخیر در انجام تعهدات نسبت به برنامه زمان‌بندی، ملزم به پرداخت آن به کارفرماست.

English انگلیسی Liquidated damages (for delay)
Français فرانسوی Pénalités de retard
Deutsch آلمانی Verzugsschaden, Vertragsstrafe
العربية عربی غرامة التأخیر

مترادف: خسارت تأخیر · متضاد: پاداش تسریع

دادگاه تالی حقوقی

در نظام قضایی قدیم ایران، دادگاهی که در مرتبه پایین‌تر از دادگاه عالی قرار داشت (اصطلاح منسوخ).

English انگلیسی Inferior court
Français فرانسوی Juridiction inférieure
Deutsch آلمانی Untergericht
العربية عربی محكمة أدنى

مترادف: دادگاه مادون · متضاد: دادگاه عالی، دادگاه تالی (در تقابل با عالی)

دوایر تابعه حقوقی

اداراتی که تحت نظارت یا مدیریت یک اداره یا سازمانِ بالادستی (متبوعه) قرار دارند.

English انگلیسی Subordinate departments, Branch offices
Français فرانسوی Services subordonnés, Services dépendants
Deutsch آلمانی Untergeordnete Behörden
العربية عربی الدوائر التابعة

مترادف: ادارات تابعه، ادارات وابسته · متضاد: دوایر متبوعه

دیون ممتازه حقوقی

دیونی که به حکم قانون به دلیل اهمیت ویژه بر سایر دیون در مقام پرداخت مقدم می‌شوند.

English انگلیسی Preferred debts, Priority debts
Français فرانسوی Créances privilégiées
Deutsch آلمانی Privilegierte Forderungen
العربية عربی الدیون الممتازة

مترادف: دیون ممتاز · متضاد: دیون عادی

عین مستاجره حقوقی

مالی است که موضوع عقد اجاره قرار گرفته و منافع آن به مستأجر تملیک می‌شود.

English انگلیسی Leased property, Demised premises
Français فرانسوی Chose louée, Objet du bail
Deutsch آلمانی Mietobjekt, Pachtgegenstand
العربية عربی العين المؤجرة

مترادف: مورد اجاره

قرعه تاسیسی حقوقی

قرعه‌ای که موجب ایجاد حق جدیدی می‌شود که پیش از آن وجود نداشته است.

English انگلیسی Constitutive lot
Français فرانسوی Tirage au sort constitutif
Deutsch آلمانی Konstitutives Los
العربية عربی القرعة المنشئة

مترادف: قرعه منشئه · متضاد: قرعه اعلامی

وزیر بیوتات حقوقی

عنوانی تاریخی برای وزیری که مسئولِ تأمینِ مایحتاج و هزینه‌های دربار و بیوتاتِ سلطنتی بود.

English انگلیسی Minister of the Royal Household
Français فرانسوی Ministre de la Maison Royale
Deutsch آلمانی Minister des königlichen Haushalts
العربية عربی وزیر البیوتات

مترادف: وزیرِ دربار

ولایت افتاء حقوقی

صلاحیت و اختیارِ صدورِ فتوا و بیانِ احکامِ شرعی برای مجتهدِ جامع‌الشرایط.

English انگلیسی Authority to issue fatwa, Ifta' authority
Français فرانسوی Autorité de délivrer une fatwa
Deutsch آلمانی Befugnis zur Erteilung einer Fatwa
العربية عربی ولایة الإفتاء

مترادف: مرجعیتِ علمی · متضاد: تقلید

ازکارافتادگی حقوقی

وضعیتی که در آن بیمه‌شده به دلیل حادثه یا بیماری، توانایی انجام کار خود را به طور کامل یا جزئی از دست می‌دهد و مستحق دریافت مستمری می‌شود.

English انگلیسی Disability, Incapacity
Français فرانسوی Invalidité, Incapacité de travail
Deutsch آلمانی Erwerbsunfähigkeit, Invalidität
العربية عربی عجز، عدم القدرة علی العمل

مترادف: ازکارافتادگی · متضاد: توانایی کار

اعتراض تا لث حقوقی

شکایتِ شخصی که در دعوای منجر به صدورِ حکم، جزء اصحابِ دعوا نبوده و حکمِ صادره به حقوقِ او خلل وارد کرده است.

English انگلیسی Third-party objection
Français فرانسوی Tierce opposition
Deutsch آلمانی Drittwiderspruchsklage
العربية عربی اعتراض الغير

مترادف: واخواهی ثالث (غیردقیق) · متضاد: اصحاب دعوا

تفریط مستاجر حقوقی

خودداری مستأجر از انجام اقدامات لازم برای حفظ عین مستأجره که منجر به ورود خسارت به آن می‌شود (ماده ۴۹۳ قانون مدنی).

English انگلیسی Negligence, Omission
Français فرانسوی Négligence
Deutsch آلمانی Fahrlässigkeit, Unterlassung
العربية عربی تفریط المستأجر

مترادف: اهمال، تقصیر · متضاد: رعایت، حفظ

خیارتاخیرثمن حقوقی

حقی که برای فروشنده در صورت عدم پرداخت ثمن توسط خریدار در مهلت مقرر (سه روز) ایجاد می‌شود.

English انگلیسی Option of delay in payment
Français فرانسوی Option pour défaut de paiement du prix
Deutsch آلمانی Rücktrittsrecht wegen Zahlungsverzugs
العربية عربی خيار تأخير الثمن

مترادف: خیار تأخیر

دادگاه استان حقوقی

مرجع قضایی تجدیدنظر در سطح استان که به آرای دادگاه‌های عمومی و انقلاب شهرستان‌ها رسیدگی می‌کند.

English انگلیسی Provincial Court
Français فرانسوی Cour provinciale
Deutsch آلمانی Landesgericht
العربية عربی محكمة المحافظة

مترادف: دادگاه تجدیدنظر استان · متضاد: دادگاه بدوی

سفته دوستانه حقوقی

سفته‌ای که بدون مبنای واقعیِ دینی یا تجاری و صرفاً به قصد کمک به تأمین اعتبار صادرکننده بین دوستان رد و بدل می‌شود.

English انگلیسی Accommodation note / Accommodation bill
Français فرانسوی Billet de complaisance
Deutsch آلمانی Freundschaftswechsel
العربية عربی سند مجاملة

مترادف: سفته صوری، سفته ارفاقی · متضاد: سفته تجاری واقعی

علامت تاییدی حقوقی

علامتی که نشان‌دهندهٔ تأییدِ ویژگی‌های خاصی (مانند کیفیت، مبدأ یا روش تولید) در کالا یا خدمت توسط یک مرجع ذی‌صلاح است.

English انگلیسی Certification Mark
Français فرانسوی Marque de certification
Deutsch آلمانی Gewährleistungsmarke / Zertifizierungsmarke
العربية عربی علامة تصدیق / علامة اعتماد

مترادف: علامت استاندارد (در برخی موارد)

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین