Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

1,305 مدخل برای «مت»

متوسل اسم فاعل پرکاربرد

کسی که برای رسیدن به مقصود به چیزی یا کسی پناه می‌برد.

English انگلیسی Resorting to / Recourse
Français فرانسوی Recourir à
Deutsch آلمانی Zuflucht nehmen
العربية عربی متوسل

مترادف: پناهنده، چنگ‌زننده

مثال: شاکی به مراجع قضایی متوسل شد.

متوفا صفت/اسم پرکاربرد

کسی که فوت کرده است؛ در حقوق، شخصی که فوت او موجب باز شدن ارث و انتقال ترکه به ورثه می‌شود.

English انگلیسی Deceased
Français فرانسوی Défunt
Deutsch آلمانی Verstorbener
العربية عربی متوفی

مترادف: فوت‌شده، درگذشته · متضاد: زنده

مثال: ترکه متوفی پس از ادای دیون بین ورثه تقسیم می‌شود.

متوفی اسم (صفت مفعولی) پرکاربرد

شخصی که فوت کرده و دارای ترکه است.

English انگلیسی Deceased, Decedent
Français فرانسوی Défunt
Deutsch آلمانی Verstorbener
العربية عربی متوفی، میت

مترادف: فوت‌شده، درگذشته · متضاد: زنده، حی

مثال: اموال متوفی پس از پرداخت دیون میان ورثه تقسیم می‌شود.

متوفي اسم پرکاربرد

شخصی که فوت کرده است و اموال و دیونِ او به ورثه منتقل می‌شود.

English انگلیسی Deceased
Français فرانسوی Défunt
Deutsch آلمانی Verstorbener
العربية عربی المتوفی

مترادف: فوت‌شده، درگذشته · متضاد: زنده

مثال: دیون متوفی باید از ماترک پرداخت شود.

متوقف صفت پرکاربرد

حالتی که در آن حرکت یا جریانِ امری قطع شده است.

English انگلیسی Stopped, Suspended, Halted
Français فرانسوی Arrêté, Suspendu
Deutsch آلمانی Gestoppt, Angehalten
العربية عربی متوقف

مترادف: معلق، ایستاده · متضاد: جاری، دایر

مثال: عملیات اجرایی پرونده به دستور مقام قضایی متوقف شد.

متولد اسم فاعل/صفت پرکاربرد

کسی که به دنیا آمده است؛ مبنای تعیین هویت و تابعیت (ماده ۹۷۶ قانون مدنی).

English انگلیسی born
Français فرانسوی né
Deutsch آلمانی geboren
العربية عربی مَوْلود

مترادف: زاده

مثال: طفل متولد در ایران از پدر و مادر خارجی تابعیت ایرانی ندارد.

متیقن صفت پرکاربرد

چیزی که نسبت به آن یقین حاصل شده و تردیدی در آن نیست.

English انگلیسی Certain, Sure
Français فرانسوی Certain
Deutsch آلمانی Gewiss
العربية عربی مُتَیَقَّن

مترادف: قطعی، مسلم · متضاد: مشکوک، احتمالی

مثال: حکم دادگاه باید بر اساس ادله متیقن صادر شود.

متابعت اسم (مصدر) پرکاربرد

پیروی، تبعیت کردن از قانون، تابعیت از دولت یا تبعیت از حکم دادگاه.

English انگلیسی Allegiance, Subjection
Français فرانسوی Allégeance, Soumission
العربية عربی متابعة، تبعية

مترادف: پیروی، تبعیت · متضاد: سرپیچی، مخالفت

مثال: متابعت از قوانین جمهوری اسلامی ایران بر همگان واجب است.

متارکه اسم پرکاربرد

جدایی زن و شوهر از یکدیگر (طلاق یا فسخ نکاح).

English انگلیسی Divorce, Separation
Français فرانسوی Divorce, Séparation
Deutsch آلمانی Scheidung, Trennung
العربية عربی طلاق، انفصال

مترادف: طلاق، جدایی · متضاد: ازدواج، نکاح

مثال: پس از متارکه، تکلیف مهریه باید مشخص شود.

متبادر صفت پرکاربرد

چیزی که به محض شنیدن لفظ به ذهن خطور می‌کند.

English انگلیسی Implied, Suggested
Français فرانسوی Suggéré
Deutsch آلمانی Naheliegend
العربية عربی متبادر

مترادف: به ذهن‌آینده

مثال: معنای متبادر از لفظ، همان معنای عرفی آن است.

متبركه صفت (شکلِ مؤثق/جمع: متبرکه) پرکاربرد

دارای برکت و احترام مذهبی یا معنوی.

English انگلیسی blessed, sacred
Français فرانسوی beni, sacre
Deutsch آلمانی gesegnet, heilig
العربية عربی مبارک، متبرك

مترادف: مبارک، مقدس

مثال: موقوفات اماکن متبرکه دارای قوانین خاص حمایتی هستند.

متبرکه صفت پرکاربرد

چیزی که دارای برکت و تقدس است؛ در حقوق، اماکن متبرکه دارای احکام خاص حفاظتی و وقفی هستند.

English انگلیسی Sacred, Blessed
Français فرانسوی Sacré, Béni
Deutsch آلمانی Heilig, Gesegnet
العربية عربی متبرک

مترادف: مقدس، مبارک

مثال: توهین به اماکن متبرکه مجازات قانونی دارد.

متبوعه صفت پرکاربرد

کسی یا نهادی که تحت فرمان یا نظارت او هستند (مانند دولت متبوع یا کارفرمای متبوع).

English انگلیسی Parent, Home (country/employer)
Français فرانسوی Parent, D'origine
Deutsch آلمانی zugehörig, Heimat-
العربية عربی متبوع

مترادف: اصلی، بالادست · متضاد: تابع

مثال: تبعه هر کشور باید از قوانین دولت متبوع خود تبعیت کند.

متجاوز اسم/صفت پرکاربرد

کسی که به حقوق، حریم یا مرزهای دیگری تعدی می‌کند.

English انگلیسی Aggressor, Intruder
Français فرانسوی Agresseur, Envahisseur
Deutsch آلمانی Angreifer, Eindringling
العربية عربی معتدٍ

مترادف: تعدی‌کننده، مهاجم · متضاد: مدافع، قربانی

مثال: متجاوز به عنف طبق قانون مجازات اسلامی (ماده ۲۲۴) مجازات می‌شود.

متداول صفت پرکاربرد

امری که در عرف یا رویهٔ قضایی رایج و معمول است.

English انگلیسی Common, Usual
Français فرانسوی Courant, Usuel
Deutsch آلمانی Üblich, Gebräuchlich
العربية عربی متداول، شائع

مترادف: رایج، معمول · متضاد: نادر، غیرمعمول

مثال: این شیوه در قراردادهای تجاری متداول است.

مترقبه صفت پرکاربرد

آنچه انتظار وقوع آن می‌رود یا پیش‌بینی شده است.

English انگلیسی Expected / Anticipated
Français فرانسوی Attendu / Prévu
Deutsch آلمانی Erwartet
العربية عربی متوقع / مرتقب

مترادف: مورد انتظار، پیش‌بینی‌شده · متضاد: غیرمنتظره

مثال: خسارات مترقبه در قراردادهای پیمانکاری باید لحاظ گردد.

متزلزل صفت پرکاربرد

غیرثابت، ناپایدار و قابل فسخ یا ابطال (مانند عقد متزلزل).

English انگلیسی Unstable, Precarious
Français فرانسوی Précaire, Instable
Deutsch آلمانی Wackelig, Unsicher
العربية عربی متزلزل، غير مستقر

مترادف: ناپایدار، غیرقطعی · متضاد: مستحکم، قطعی

مثال: بیع فضولی تا زمان تنفیذ، عقدی متزلزل است.

متشکله صفت پرکاربرد

آنچه از اجزایی تشکیل شده است.

English انگلیسی Constituent, Composed
Français فرانسوی Constituant
Deutsch آلمانی bestehend
العربية عربی مُتَشَکِّلَة، مُکَوَّنَة

مترادف: تشکیل‌دهنده

مثال: عناصر متشکله جرم در قانون مجازات اسلامی تعریف شده‌اند.

متصرفی صفت پرکاربرد

کسی که مالی را در اختیار و تحت سلطه خود دارد (صرف‌نظر از مالکیت).

English انگلیسی Possessor, Occupant
Français فرانسوی Possesseur, Occupant
Deutsch آلمانی Besitzer
العربية عربی متصرف

مترادف: صاحب‌ید، در اختیار دارنده

مثال: متصرف ملک باید دلایل قانونی بودن تصرف خود را ارائه دهد.

متضمّن صفت فاعلی پرکاربرد

چیزی که دربردارنده یا شاملِ موضوع یا حکمی خاص باشد.

English انگلیسی Containing, Including, Entailing
Français فرانسوی Contenant, Comprenant
Deutsch آلمانی Beinhaltend, Enthaltend
العربية عربی متضمّن

مترادف: شامل، دربردارنده

مثال: قرارداد متضمن تعهدات طرفین است.

متعارض صفت پرکاربرد

چیزی که با امر دیگری در تضاد و تناقض باشد.

English انگلیسی Conflicting, Contradictory
Français فرانسوی Conflictuel, Contradictoire
Deutsch آلمانی Widersprüchlich
العربية عربی مُتَعارِض

مترادف: متناقض، مخالف · متضاد: موافق، هماهنگ

مثال: در صورت وجود قوانین متعارض، قانون مؤخر بر قانون مقدم حاکم است.

متعاقب قید/صفت پرکاربرد

آنچه پس از چیزی یا رویدادی رخ می‌دهد.

English انگلیسی Subsequent, Following
Français فرانسوی Subséquent, Suivant
Deutsch آلمانی Nachfolgend
العربية عربی متعاقب، تالی

مترادف: پس از، در پیِ · متضاد: پیشین

مثال: متعاقبِ صدورِ حکم، اجراییه صادر شد.

متعاهد صفت پرکاربرد

طرفی که در یک قرارداد یا معاهده بین‌المللی تعهداتی را پذیرفته است.

English انگلیسی Contracting (party)
Français فرانسوی Contractant
Deutsch آلمانی Vertragsschließend
العربية عربی مُتَعاقِد

مترادف: طرف قرارداد

مثال: دولت‌های متعاهد ملزم به رعایت مفاد کنوانسیون هستند.

متعددی صفت پرکاربرد

بیش از یک مورد؛ فراوان.

English انگلیسی multiple, numerous
Français فرانسوی multiple, plusieurs
Deutsch آلمانی zahlreich
العربية عربی متعدد

مترادف: فراوان، گوناگون · متضاد: واحد، اندک

مثال: جرم متعدد مستوجب اعمال قواعد تعدد جرم است.

متعددي صفت پرکاربرد

بسیار، فراوان و بیش از یک یا دو مورد.

English انگلیسی multiple, numerous
Français فرانسوی multiples, nombreux
Deutsch آلمانی zahlreich, vielfältig
العربية عربی متعددة، عديدة

مترادف: فراوان، گوناگون · متضاد: معدود، انگشت‌شمار

مثال: شهود متعددی در جلسه دادرسی حاضر شدند.

متعلقه صفت پرکاربرد

وابسته به کسی یا چیزی؛ در حقوق خانواده، اموال یا اشخاصی که به فردی تعلق دارند.

English انگلیسی Related, Belonging
Français فرانسوی Relatif, Appartenant
Deutsch آلمانی Zugehörig
العربية عربی متعلق

مترادف: وابسته، مربوط · متضاد: مستقل

مثال: اموال متعلق به زوجه در زمان طلاق قابل استرداد است.

متفاوت صفت پرکاربرد

دارای ویژگی‌های متمایز یا غیریکسان با دیگری.

English انگلیسی different, distinct
Français فرانسوی différent, distinct
Deutsch آلمانی unterschiedlich, verschieden
العربية عربی مختلف، متفاوت

مترادف: گوناگون، متمایز · متضاد: مشابه، یکسان

مثال: آرای صادره در این دو پرونده متفاوت است.

متفرقه صفت پرکاربرد

آنچه از دسته‌های اصلی جداست؛ در امور اداری و مالی به هزینه‌ها یا موضوعاتی گفته می‌شود که در سرفصل‌های مشخص قرار نمی‌گیرند.

English انگلیسی Miscellaneous
Français فرانسوی Divers
Deutsch آلمانی Verschiedenes
العربية عربی متفرقات

مترادف: گوناگون · متضاد: مشخص

مثال: هزینه‌های متفرقه دادرسی باید توسط خواهان پرداخت شود.

متقاضی اسم (فاعل) عریف: کسی که درخواست یا تقاضای رسمی (مثل دادخواست یا درخواست مجوز) ارائه می‌کند. پرکاربرد

English انگلیسی applicant, petitioner
Français فرانسوی requérant, demandeur
Deutsch آلمانی Antragsteller
العربية عربی مُستدعي، طالب

مترادف: طالب، درخواست‌کننده — متضاد: خوانده، مخاطب — مثال: متقاضی باید مدارک خود را تکمیل کند.

متقاضي اسم / صفت پرکاربرد

شخصی که به صورت رسمی درخواست یا دعوایی را نزد مرجع ذی‌صلاح مطرح می‌کند.

English انگلیسی applicant, petitioner
Français فرانسوی requérant, demandeur
Deutsch آلمانی Antragsteller
العربية عربی طالب، متقدم

مترادف: طالب، درخواست‌کننده، شاکی · متضاد: خوانده، مشتکی‌عنه

مثال: متقاضی ثبت شرکت باید مدارک لازم را ارائه دهد.

متمادی صفت پرکاربرد

طولانی و پی‌درپی که بدون وقفه ادامه یافته باشد.

English انگلیسی Continuous, Prolonged
Français فرانسوی Prolongé, Continu
Deutsch آلمانی Langwierig, Andauernd
العربية عربی متمادی، متواصل

مترادف: طولانی، پیوسته · متضاد: منقطع، کوتاه

مثال: غیبت متمادی کارمند موجب اخراج او شد.

متمایز صفت پرکاربرد

جدا، مشخص و متفاوت از دیگران.

English انگلیسی distinct, differentiated
Français فرانسوی distinct
Deutsch آلمانی distintiv, unterschiedlich عربي: متميز، مختلف

مترادف: مشخص، ممتاز · متضاد: متشابه، یکسان

مثال: این پرونده ویژگی‌های کاملاً متمایزی دارد.

متمرکز صفت پرکاربرد

چیزی که در یک نقطه یا مرکز واحد جمع شده یا مدیریت می‌شود.

English انگلیسی Centralized, focused
Français فرانسوی Centralisé, concentré
Deutsch آلمانی Zentralisiert, konzentriert
العربية عربی مُرکَّز، مَرکَزی

مترادف: مرکزی، متمرکز شده · متضاد: غیرمتمرکز، پراکنده

مثال: سیستم دادرسی الکترونیک به صورت متمرکز اداره می‌شود.

متمركز صفت پرکاربرد

جمع‌آوری‌شده در یک نقطه یا تحت یک مدیریت واحد.

English انگلیسی centralized, focused
Français فرانسوی centralisé
Deutsch آلمانی zentralisiert
العربية عربی مركز

مترادف: متجمع · متضاد: پراکنده، غیرمتمرکز

مثال: مدیریت امور باید به‌صورت متمرکز باشد.

متنازع صفت پرکاربرد

موردِ اختلاف یا موضوعی که بر سرِ آن دعوا وجود دارد.

English انگلیسی disputed, contested
Français فرانسوی contesté, litigieux
Deutsch آلمانی umstritten
العربية عربی متنازعٌ فیه

مترادف: موردِ اختلاف، محلِ نزاع · متضاد: موردِ توافق

مثال: مالِ متنازع‌فیه باید توقیف شود.

متناسب صفت پرکاربرد

آنچه با موضوع یا شرایط دیگر هم‌خوانی و تناسب دارد.

English انگلیسی Proportional, Appropriate
Français فرانسوی Proportionnel
Deutsch آلمانی angemessen
العربية عربی مُتناسِب

مترادف: هم‌خوان، مکفی · متضاد: نامتناسب

مثال: مجازات باید با جرم ارتکابی متناسب باشد (ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی).

متناظر صفت پرکاربرد

چیزی که با چیز دیگری در رابطه یا تطابق است.

English انگلیسی Corresponding, Equivalent
Français فرانسوی Correspondant
Deutsch آلمانی Entsprechend
العربية عربی متناظر، مقابل

مترادف: معادل، هم‌تراز · متضاد: نامتناظر

مثال: هر ماده قانونی باید با بند متناظر در آیین‌نامه تطبیق داده شود.

متناقض صفت پرکاربرد

آنچه با دیگری در تضاد است؛ در حقوق، اظهاراتی که با هم سازگار نیستند.

English انگلیسی Contradictory
Français فرانسوی Contradictoire
Deutsch آلمانی Widersprüchlich
العربية عربی متناقض

مترادف: ضد و نقیض، مغایر · متضاد: سازگار، منطبق

مثال: اظهارات متهم در مراحل بازجویی متناقض است.

متناوب صفت پرکاربرد

چیزی که به نوبت یا با فواصل زمانی تکرار می‌شود.

English انگلیسی Alternate, Intermittent
Français فرانسوی Alternatif, Intermittent
Deutsch آلمانی Abwechselnd, Periodisch
العربية عربی متناوب، متوالی

مترادف: نوبتی · متضاد: مستمر

مثال: پرداخت‌های متناوب در قراردادهای اقساطی رایج است.

متهافت صفت پرکاربرد

سخن یا حکمی که با بخش دیگر خود یا با حکم دیگری در تضاد است.

English انگلیسی Contradictory, Inconsistent
Français فرانسوی Contradictoire, Incohérent
Deutsch آلمانی Widersprüchlich, Inkonsistent
العربية عربی مُتَهافِت

مترادف: متناقض، ناسازگار · متضاد: سازگار، منسجم

مثال: شهادت شهود متهافت است و اعتبار ندارد.

متهمان اسم پرکاربرد

شخصی که انتساب جرمی به او داده شده اما هنوز حکم قطعی محکومیتش صادر نشده است.

English انگلیسی Accused, Defendant
Français فرانسوی Accusé, Prévenu
Deutsch آلمانی Beschuldigter, Angeklagter
العربية عربی مُتَّهَم

مترادف: بزهکار (در مرحله اتهام)، مظنون · متضاد: شاکی، مجنی‌علیه

مثال: متهمان حق دارند از وکیل استفاده کنند (ماده ۴۸ آیین دادرسی کیفری).

متهمین اسم (جمع) پرکاربرد

اشخاصی که ارتکاب جرم به آن‌ها نسبت داده شده است.

English انگلیسی defendants, accused persons
Français فرانسوی accusés ドイツ語 (آلمانی): Angeschuldigte
العربية عربی متهمون

مترادف: متهمان — متضاد: بی‌گناهان

مثال: متهمین به دادگاه فراخوانده شدند.

متهمين اسم پرکاربرد

شخصی که دلایل یا اماراتی دال بر انتساب جرم به وی وجود دارد و هنوز حکم قطعی صادر نشده است.

English انگلیسی defendants, accused persons
Français فرانسوی inculpés, prévenus
Deutsch آلمانی Angeklagte
العربية عربی متهمون

مترادف: خوانده کیفری، مظنون · متضاد: شاکی، بزه دیده

مثال: حقوق متهم در مراحل تحقیق مقدماتی باید به وی تفهیم شود.

متواری صفت پرکاربرد

کسی که از چنگ قانون یا تعقیب فرار کرده است.

English انگلیسی Fugitive, Absconding
Français فرانسوی Fugitif, En fuite
Deutsch آلمانی flüchtig
العربية عربی فارّ، متوارٍ

مترادف: فراری، گریزان · متضاد: حاضر، دستگیرشده

مثال: متهم متواری تحت تعقیب قضایی قرار گرفت.

متواري صفت پرکاربرد

کسی که از دست قانون یا اجرای حکم فرار کرده و در دسترس مراجع قضایی نیست.

English انگلیسی Fugitive / Absconding
Français فرانسوی Fugitif
Deutsch آلمانی flüchtig
العربية عربی فارّ / هارب

مترادف: فراری · متضاد: حاضر

مثال: متهم متواری تحت تعقیب قضایی قرار گرفت.

متوالی صفت پرکاربرد

اموری که پشتِ سرِ هم و بدونِ انقطاع رخ می‌دهند (مانندِ ایامِ حبس یا مهلت‌های قانونی).

English انگلیسی Consecutive, Sequential
Français فرانسوی Consécutif, Successif
Deutsch آلمانی Aufeinanderfolgend, Konsekutiv
العربية عربی متوالی، متتابع

مترادف: پیاپی، پشت‌سرهم · متضاد: منقطع

مثال: مهلتِ تجدیدنظرخواهی بیست روزِ متوالی است.

متوالي صفت پرکاربرد

چیزی که پشت سر هم و بدون وقفه رخ می‌دهد.

English انگلیسی Consecutive, Successive
Français فرانسوی Consécutif
Deutsch آلمانی aufeinanderfolgend
العربية عربی متوالی، متتابع

مترادف: پیاپی، پشت‌سرهم · متضاد: منقطع، گسسته

مثال: غیبت متوالی کارمند بدون عذر موجه، موجب اخراج است.

متوسطه صفت پرکاربرد

حد وسط یا مقطعی از آموزش که بین ابتدایی و عالی قرار دارد.

English انگلیسی Secondary, Intermediate
Français فرانسوی Secondaire
Deutsch آلمانی Mittelstufe
العربية عربی متوسّط

مترادف: میانی · متضاد: عالی، ابتدایی

مثال: تحصیلات دوره متوسطه برای برخی مشاغل الزامی است.

متبادله صفت پرکاربرد

آنچه میان دو یا چند طرف رد و بدل شده است.

English انگلیسی Exchanged, Reciprocal
Français فرانسوی Échangé, Réciproque
Deutsch آلمانی Ausgetauscht, Gegenseitig
العربية عربی متبادلة

مترادف: رد و بدل شده، متقابل · متضاد: یک‌طرفه

مثال: اسناد متبادله بین طرفین قرارداد، بخشی از ادله اثبات دعوی است.

متخصصان اسم (جمع) پرکاربرد

افرادی که در یک رشته خاص دارای دانش و مهارت ویژه هستند.

English انگلیسی Experts, Specialists
Français فرانسوی Experts, Spécialistes
Deutsch آلمانی Experten, Fachleute
العربية عربی خبراء، متخصصون

مترادف: کارشناسان، خبرگان · متضاد: غیرمتخصص، عامی

مثال: دادگاه می‌تواند برای احراز حقیقت از نظر متخصصان استفاده کند (ماده ۲۵۷ قانون آیین دادرسی مدنی).

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین