Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

دیکشنری حقوقی

6,908 اصطلاحِ حقوقی با تعریف و معادلِ انگلیسی، فرانسوی، آلمانی و عربی · دو فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی (15,166 و 6,939 مدخل) · 9,970 واژهٔ پرکاربردِ فارسی

همه حقوقیِ چهارزبانه فرهنگِ حقوقیِ فارسی‌ـ‌انگلیسی واژه‌های پرکاربرد

2,000 مدخل برای «اد»

حقوق اداری حقوقی

شاخه‌ای از حقوق عمومی که قواعد حاکم بر سازمان، وظایف و اختیارات دستگاه‌های اجرایی و روابط آن‌ها با شهروندان را تنظیم می‌کند.

English انگلیسی Administrative Law
Français فرانسوی Droit administratif
Deutsch آلمانی Verwaltungsrecht
العربية عربی القانون الإداری

مترادف: حقوق عمومی اداری · متضاد: حقوق خصوصی

حوادث قهری حقوقی

وقایع طبیعی یا اجتماعی خارج از اراده طرفین که مانع اجرای قرارداد می‌شود.

English انگلیسی Acts of God, Events of force majeure
Français فرانسوی Cas de force majeure
Deutsch آلمانی Höhere Gewalt
العربية عربی الحوادث القهریة

مترادف: حوادث غیرمترقبه · متضاد: حوادث ناشی از تقصیر

خسارت مادی حقوقی

زیانی که به اموال، دارایی یا منافعِ اقتصادیِ شخص وارد می‌شود (در مقابلِ خسارتِ معنوی).

English انگلیسی Material damage, Pecuniary loss
Français فرانسوی Dommage matériel
Deutsch آلمانی Sachschaden, Vermögensschaden
العربية عربی الضرر المادی

مترادف: خسارت مالی · متضاد: خسارت معنوی

دادهٔ شخصی حقوقی

هرگونه اطلاعات مربوط به یک شخص حقیقی که هویت او را مشخص یا قابل شناسایی می‌کند.

English انگلیسی Personal Data
Français فرانسوی Données à caractère personnel
Deutsch آلمانی Personenbezogene Daten
العربية عربی البیانات الشخصیة

مترادف: اطلاعات هویتی · متضاد: داده‌های ناشناس (Anonymized data)

دادگاه بخش حقوقی

دادگاهی که در بخش‌های تابعه شهرستان تشکیل می‌شود و صلاحیت رسیدگی به امور حقوقی و کیفری محدودی را دارد.

English انگلیسی District court (small scale)
Français فرانسوی Tribunal de section
Deutsch آلمانی Amtsgericht
العربية عربی محكمة الناحية

مترادف: دادگاه عمومی بخش · متضاد: دادگاه شهرستان

دادگاه شرع حقوقی

دادگاهی که بر اساس موازین شرعی به دعاوی رسیدگی می‌کند و در نظام‌های حقوقی اسلامی یا تاریخی ایران وجود داشته است.

English انگلیسی Sharia court
Français فرانسوی Tribunal de la Charia
Deutsch آلمانی Scharia-Gericht
العربية عربی المحكمة الشرعية

مترادف: محکمه شرع · متضاد: دادگاه عرفی

دادگاه صلح حقوقی

مرجع قضایی بدوی که در کنار دادگاه‌های عمومی برای رسیدگی به دعاوی با نصاب مالی مشخص یا دعاوی با اهمیت کمتر پیش‌بینی شده است.

English انگلیسی Peace Court
Français فرانسوی Tribunal de paix
Deutsch آلمانی Friedensgericht
العربية عربی محكمة الصلح

مترادف: محکمه صلح · متضاد: دادگاه عالی

رای اعتماد حقوقی

رأی مثبت مجلس شورای اسلامی به وزرای پیشنهادی رئیس‌جمهور یا هیئت وزیران که شرط لازم برای تصدی مسئولیت آنان است.

English انگلیسی Vote of confidence
Français فرانسوی Vote de confiance
Deutsch آلمانی Vertrauensvotum
العربية عربی تصويت الثقة

مترادف: تنفیذ مجلس، تأیید صلاحیت · متضاد: رأی عدم اعتماد

رطل بغدادی حقوقی

واحد اندازه‌گیری وزن در فقه و معاملات سنتی، معادل ۱۲۸ و ۴/۷ درهم شرعی (تقریباً ۴۰۸ گرم).

English انگلیسی Baghdad Ratl
Français فرانسوی Ratl de Bagdad
Deutsch آلمانی Bagdad-Ratl
العربية عربی الرطل البغدادی

زمان تادیه حقوقی

موعد یا سررسیدی که تعهد باید در آن زمان ایفا شود (ماده ۲۸۰ قانون مدنی).

English انگلیسی Time of performance
Français فرانسوی Temps du paiement
Deutsch آلمانی Leistungszeit
العربية عربی زمان الوفاء

مترادف: موعد پرداخت، سررسید

زیادی عینی حقوقی

در حقوق مدنی، به افزایشِ ارزشِ مالِ موردِ تعهد یا مالِ موردِ اختلاف که ناشی از عملِ شخص یا عواملِ خارجی باشد و به عینِ مال افزوده شود.

English انگلیسی Objective increase, Accretion
Français فرانسوی Augmentation objective
Deutsch آلمانی Objektive Werterhöhung
العربية عربی الزيادة العينية

مترادف: افزایش عینی · متضاد: نقصان عینی

شهادت شرعی حقوقی

شهادتی که شرایط مقرر در شرع (مانند بلوغ، عقل، ایمان، عدالت و طهارت مولد) را دارا باشد و نصاب آن برای اثبات جرم کافی باشد.

English انگلیسی ≈ Sharia-compliant testimony
Français فرانسوی ≈ Témoignage conforme à la Charia
Deutsch آلمانی ≈ Scharia-konforme Zeugenaussage
العربية عربی الشهادة الشرعیة

مترادف: بینه شرعی · متضاد: شهادت غیرشرعی

شهادت شهود حقوقی

اخبارِ شخصی به وقوعِ امری به نفعِ یکی از اصحابِ دعوا و به ضررِ دیگری نزدِ مقامِ قضایی.

English انگلیسی Testimony, Witness testimony
Français فرانسوی Témoignage
Deutsch آلمانی Zeugenaussage
العربية عربی شهادة الشهود

مترادف: گواهی · متضاد: اقرار، انکار

شهادت عدمی حقوقی

شهادتی که بر عدم وقوع یک امر یا عدم وجود یک حق یا واقعیت دلالت دارد.

English انگلیسی Negative testimony
Français فرانسوی Témoignage négatif
Deutsch آلمانی Negative Zeugenaussage
العربية عربی الشهادة السلبية، شهادة النفی

مترادف: شهادت نفی · متضاد: شهادت وجودی، شهادت اثباتی

شهادت نامه حقوقی

سند کتبی حاوی اظهارات و گواهی شاهد که معمولاً امضا یا مهر می‌شود.

English انگلیسی Affidavit, Witness statement, Certificate of testimony
Français فرانسوی Attestation testimoniale, Certificat de témoignage
Deutsch آلمانی Zeugenerklärung, eidesstattliche Erklärung (≈)
العربية عربی إشهار الشهادة، وثيقة الشهادة، إفادة خطية

مترادف: گواهی‌نامه شهادت، اظهارنامه شهادت

ظن انسدادی حقوقی

نظریه‌ای در اصول فقه که بر اساس آن، در صورت انسداد باب علم و علمی به احکام شرعی، عمل به ظن مطلق (حتی ظن غیرمعتبر) واجب می‌شود.

العربية عربی الظن الانسدادی

مترادف: ظن مطلق · متضاد: ظن خاص

عادت مشترک حقوقی

رویه‌ای که میان دو یا چند نفر یا در یک صنف خاص به طور مشترک و مکرر انجام می‌شود.

English انگلیسی Common practice, Common habit
Français فرانسوی Pratique commune
Deutsch آلمانی Gemeinsame Gewohnheit
العربية عربی العادة المشترکة

مترادف: عرف خاص، رویه مشترک · متضاد: عادت فردی

عام افرادی حقوقی

عامی که افراد و اشخاص را در بر می‌گیرد در برابر عام احوالی یا ازمنی.

English انگلیسی Generic term regarding persons
Français فرانسوی Généralité relative aux personnes
Deutsch آلمانی Personenbezogener Allgemeinbegriff
العربية عربی العام الأفرادی

مترادف: عام اشخاص · متضاد: عام احوالی، عام ازمنی

فساد اداری حقوقی

سوءاستفاده از قدرت عمومی یا موقعیت شغلی در دستگاه‌های دولتی برای کسب منافع شخصی یا گروهی.

English انگلیسی Administrative corruption
Français فرانسوی Corruption administrative
Deutsch آلمانی Verwaltungskorruption
العربية عربی الفساد الإداری

مترادف: سوءاستفاده از مقام · متضاد: سلامت اداری

فوق العاده حقوقی

امری خارج از روال عادی، یا مزایا و پرداختی‌های مازاد بر حقوق پایه کارمندان و کارگران.

English انگلیسی Extraordinary / Overtime / Allowance
Français فرانسوی Extraordinaires / Indemnité
Deutsch آلمانی Außerordentlich / Zuschlag
العربية عربی فوق العادة / استثنائي

مترادف: استثنایی، مازاد · متضاد: عادی، پایه

قانون مادر حقوقی

قانونی که به دلیل اهمیت، گستردگی و شمول آن، مبنای سایر قوانین در یک حوزه خاص قرار می‌گیرد و قوانین دیگر در راستای آن تفسیر یا وضع می‌شوند.

English انگلیسی Framework Law, Parent Law, Enabling Act
Français فرانسوی Loi-cadre
Deutsch آلمانی Rahmengesetz
العربية عربی القانون الإطاري، القانون الأم

مترادف: قانون پایه، قانون اساسی (در معنای عام) · متضاد: قانون فرعی

قراردادکار حقوقی

قراردادی کتبی یا شفاهی که به موجب آن کارگر در قبال دریافت حق‌السعی، کاری را برای مدت موقت یا غیرموقت برای کارفرما انجام می‌دهد.

English انگلیسی Employment contract, Labor contract
Français فرانسوی Contrat de travail
Deutsch آلمانی Arbeitsvertrag
العربية عربی عقد العمل

مترادف: قرارداد استخدامی · متضاد: قرارداد پیمانکاری (مستقل)

مادر رضاعی حقوقی

زنی که طفلِ غیر را با شرایطِ معین شیر داده و به آن واسطه مادرِ رضاعیِ او محسوب می‌شود.

English انگلیسی Foster mother
Français فرانسوی Mère nourricière / Mère de lait
Deutsch آلمانی Mütterlicherseits durch Milch / Stiefmutter (milchverwandt)
العربية عربی الأم الرضاعیة

مترادف: زنِ شیردهنده (با شرایط) · متضاد: مادرِ نسبی

وقایع مادی حقوقی

حوادثی که صرفاً جنبه مادی دارند و بدون قصد ایجاد اثر حقوقی رخ می‌دهند، هرچند قانون‌گذار بر آن‌ها اثر حقوقی بار می‌کند.

English انگلیسی Material facts
Français فرانسوی Faits matériels
Deutsch آلمانی Tatsächliche Vorgänge
العربية عربی الوقائع المادیة

مترادف: اعمال مادی · متضاد: اعمال حقوقی

پلیس اداری حقوقی

بخشی از پلیس که وظایف اداری و انتظامی (غیرکیفری) را برای حفظ نظم عمومی بر عهده دارد.

English انگلیسی Administrative police
Français فرانسوی Police administrative
Deutsch آلمانی Verwaltungspolizei
العربية عربی الشرطة الإداریة

مترادف: پلیس انتظامی · متضاد: پلیس قضایی

کارگر عادی حقوقی

شخصی که در ازای دریافت حق‌السعی، به دستور کارفرما در امور عمومی و غیرتخصصی کار می‌کند.

English انگلیسی Ordinary Worker, Unskilled Worker
Français فرانسوی Ouvrier ordinaire, Manœuvre
Deutsch آلمانی Ungelernter Arbeiter
العربية عربی العامل العادی

مترادف: کارگر ساده · متضاد: کارگر متخصص

آزادی دریاه حقوقی

اصل حقوق بین‌الملل مبنی بر اینکه آب‌های بین‌المللی و آزاد متعلق به هیچ کشوری نبوده و همه دولت‌ها حق کشتیرانی و بهره‌برداری صلح‌آمیز از آن را دارند.

English انگلیسی Freedom of the seas
Français فرانسوی Liberté des mers
Deutsch آلمانی Freiheit der Meere
العربية عربی حرية البحار

مترادف: آزادی کشتیرانی در دریاهای آزاد · متضاد: کنترل انحصاری دریاها، حاکمیت بر تمام دریاها

آزادی سیاسی حقوقی

حق شهروندان در مشارکت در حاکمیت، تعیین سرنوشت سیاسی، انتخابات، انتقاد از حکومت و فعالیت‌های سیاسی.

English انگلیسی Political freedom
Français فرانسوی Liberté politique
Deutsch آلمانی Politische Freiheit
العربية عربی حرية سياسية

مترادف: حقوق سیاسی · متضاد: استبداد، سلب حقوق سیاسی، دیکتاتوری

آزادی عقیده حقوقی

مصونیتِ اندیشه و باورهای درونی انسان از تعرض و اجبار.

English انگلیسی Freedom of belief, Freedom of thought
Français فرانسوی Liberté de pensée, Liberté de conviction
Deutsch آلمانی Glaubensfreiheit, Gedankenfreiheit
العربية عربی حریة الاعتقاد، حریة الفکر

مترادف: آزادی اندیشه · متضاد: تفتیش عقاید

آزادی مسکوک حقوقی

≈ آزادیِ گردشِ پول و ارز و ضربِ سکه (در حقوقِ ایران، این موضوع تحتِ حاکمیتِ انحصاریِ دولت/بانک مرکزی است و «آزادی» به معنایِ مطلقِ آن وجود ندارد).

English انگلیسی ≈ Freedom of coinage, Freedom of currency
Français فرانسوی ≈ Liberté de frappe monétaire
Deutsch آلمانی ≈ Münzfreiheit
العربية عربی ≈ حریة صک العملة

متضاد: انحصارِ ضربِ سکه

آزادی مشروط حقوقی

آزادیِ محکوم به حبس پیش از پایان دوره محکومیت، مشروط به رعایت دستورات دادگاه و عدم ارتکاب جرم در دوره آزمایشی.

English انگلیسی Parole, Conditional release
Français فرانسوی Libération conditionnelle
Deutsch آلمانی Bedingte Entlassung
العربية عربی الإفراج الشرطی

مترادف: آزادی تحت نظارت · متضاد: حبس کامل

آیین دادرسی حقوقی

مجموعه قواعد و مقرراتی که نحوه رسیدگی مراجع قضایی به دعاوی و شکایات را تعیین می‌کند.

English انگلیسی Procedural law / Law of procedure
Français فرانسوی Droit procédural / Procédure
Deutsch آلمانی Verfahrensrecht
العربية عربی قانون المرافعات / أصول المحاكمات

مترادف: حقوق شکلی · متضاد: حقوق ماهوی

اراده باطنی حقوقی

قصد واقعی و درونی شخص که ممکن است با آنچه ابراز کرده متفاوت باشد.

English انگلیسی Inner will, Real intention
Français فرانسوی Volonté réelle, Volonté interne
Deutsch آلمانی Innerer Wille
العربية عربی الإرادة الباطنة

مترادف: اراده حقیقی، قصد واقعی · متضاد: اراده انشایی، اراده ظاهری

اراده حقیقی حقوقی

همان اراده باطنی و واقعی شخص که مبنای اصلی تعهدات است.

English انگلیسی Actual intention, Real will
Français فرانسوی Volonté réelle
Deutsch آلمانی Tatsächlicher Wille
العربية عربی الإرادة الحقيقية

مترادف: اراده باطنی · متضاد: اراده ظاهری

اراده ظاهری حقوقی

اراده‌ای که از ظاهر رفتار یا گفتار شخص استنباط می‌شود، حتی اگر با قصد واقعی او متفاوت باشد.

English انگلیسی Apparent will, Ostensible intention
Français فرانسوی Volonté apparente
Deutsch آلمانی Scheinbarer Wille
العربية عربی الإرادة الظاهرة

مترادف: اراده انشایی · متضاد: اراده باطنی، اراده حقیقی

استرداد ثمن حقوقی

بازگرداندنِ مبلغی که خریدار به عنوان ثمن به فروشنده پرداخت کرده است، معمولاً در صورت فسخ یا بطلان معامله.

English انگلیسی Restitution of price
Français فرانسوی Restitution du prix
Deutsch آلمانی Rückgewähr des Kaufpreises
العربية عربی استرداد الثمن

مترادف: بازگرداندن ثمن

اعادهٔ مهلت حقوقی

بازگرداندن مهلت قانونی از دست رفته به دلیل وجود عذر موجه برای انجام یک عمل حقوقی یا قضایی.

English انگلیسی Restitution of time limit, Reinstatement of time limit
Français فرانسوی Restitution de délai
Deutsch آلمانی Wiedereinsetzung in den vorigen Stand
العربية عربی إعادة المیعاد، رد المیعاد

مترادف: تجدید مهلت · متضاد: سقوط حق، مرور زمان

اعتمادمشروع حقوقی

حمایت قانونی از اتکا و اعتماد اشخاص به رفتار، اعمال یا ظاهراً قانونی دولت یا طرف مقابل.

English انگلیسی Legitimate expectation, Protection of legitimate confidence
Français فرانسوی Confiance légitime
Deutsch آلمانی Vertrauensschutz
العربية عربی الثقة المشروعة

مترادف: حفظ اعتماد عمومی، اتکای مشروع · متضاد: فریب، تقلب، سوءاستفاده از اعتماد

اقدام اداری حقوقی

هرگونه فعل یا عملی که توسط مأموران یا دستگاه‌های اداری در راستای انجام وظایف قانونی صورت می‌گیرد و لزوماً ماهیتِ تصمیمِ حقوقیِ الزام‌آور ندارد.

English انگلیسی Administrative Act, Administrative Action
Français فرانسوی Acte administratif (مفهوم عام)
Deutsch آلمانی Verwaltungshandeln
العربية عربی الإجراء الإداری

مترادف: عمل اداری، فعالیت اداری · متضاد: ترک فعل اداری

تادیه کننده حقوقی

شخصی که دین را پرداخت می‌کند (اعم از مدیون یا ثالث).

English انگلیسی Payer
Français فرانسوی Solvens
Deutsch آلمانی Leistender
العربية عربی الموفّی

مترادف: پرداخت‌کننده · متضاد: دریافت‌کننده تأدیه

تبادل لوایح حقوقی

مرحله‌ای در دادرسی مدنی که طی آن دادخواست و ضمائم آن به خوانده ابلاغ شده و پس از پاسخ خوانده، دفاعیه او نیز به خواهان ابلاغ می‌گردد.

English انگلیسی Exchange of pleadings
Français فرانسوی Échange des écritures
Deutsch آلمانی Schriftsatzwechsel
العربية عربی تبادل اللوائح

مترادف: تبادل دادخواست و دفاعیه

تصمیم اداری حقوقی

ارادهٔ یک‌جانبه و الزام‌آور مقام اداری که در راستای اجرای وظایف قانونی، وضعیت حقوقی خاصی را برای اشخاص ایجاد، تغییر یا زائل می‌کند.

English انگلیسی Administrative Decision
Français فرانسوی Décision administrative
Deutsch آلمانی Verwaltungsakt
العربية عربی القرار الإداری

مترادف: تصمیم اجرایی، حکم اداری · متضاد: قرارداد اداری (به اعتبارِ ماهیتِ توافقی)

تعادل عوضین حقوقی

تناسب و تعادل اقتصادی میان ارزش دو عوض در قراردادهای معاوضی.

English انگلیسی Equivalence of consideration
Français فرانسوی Équivalence des prestations
Deutsch آلمانی Äquivalenzverhältnis
العربية عربی التوازن العوضی

مترادف: توازن معاوضی، برابری عوضین · متضاد: غبن، عدم تعادل قراردادی

تعاقب ایادی حقوقی

انتقال مال مغصوب از یک غاصب به غاصب دیگر به صورت متوالی.

English انگلیسی Successive Possession (of stolen property)
Français فرانسوی Succession des mains (possession)
Deutsch آلمانی Sukzessiver Besitz
العربية عربی تعاقب الأيادي

مترادف: توالی ایادی · متضاد: استقرار ید

تمامیت داده حقوقی

اطمینان از اینکه داده‌ها در حین ذخیره‌سازی یا انتقال، بدون مجوز تغییر نیافته یا تخریب نشده‌اند.

English انگلیسی Data integrity
Français فرانسوی Intégrité des données
Deutsch آلمانی Datenintegrität
العربية عربی سلامة البیانات

مترادف: صحت داده، یکپارچگی داده · متضاد: تغییر داده، تخریب داده

توقف دادرسی حقوقی

توقف موقت جریان دادرسی به دلیل بروز مانعی قانونی یا حادثه‌ای که مانع ادامه رسیدگی است.

English انگلیسی Stay of proceedings
Français فرانسوی Suspension de l'instance
Deutsch آلمانی Aussetzung des Verfahrens
العربية عربی وقف الخصومة

مترادف: توقیف دادرسی · متضاد: جریان دادرسی

توقیف مازاد حقوقی

بازداشتِ آن بخش از اموالِ مدیون که پس از کسرِ حقوقِ بستانکارِ مقدم، باقی می‌ماند.

English انگلیسی Attachment of surplus
Français فرانسوی Saisie du surplus
Deutsch آلمانی Pfändung des Überschusses
العربية عربی حجز الفائض

مترادف: بازداشت مازاد

جرم اعتیادی حقوقی

جرمی که تحقق آن منوط به تکرارِ فعل یا استمرارِ آن در طول زمان است (مانند تکدی‌گری یا ولگردی).

English انگلیسی Habitual crime
Français فرانسوی Infraction d'habitude
Deutsch آلمانی Gewohnheitsverbrechen
العربية عربی جریمة الاعتياد

مترادف: جرمِ عادت · متضاد: جرمِ آنی

جنون ادواری حقوقی

اختلال روانی که در فواصل زمانی مشخص یا نامشخص بروز می‌کند و در فواصل بین آن، فرد دارای قوه تمیز است.

English انگلیسی Intermittent insanity
Français فرانسوی Aliénation mentale intermittente
Deutsch آلمانی Periodische Geisteskrankheit
العربية عربی الجنون الأدوار

مترادف: جنون متناوب · متضاد: جنون دائمی

دادرسی عادی حقوقی

رسیدگیِ قضایی که با تقدیمِ دادخواست و طیِ تشریفاتِ کاملِ آیینِ دادرسی (تبادلِ لوایح، جلسهٔ رسیدگی و غیره) انجام می‌شود.

English انگلیسی Ordinary proceedings
Français فرانسوی Procédure ordinaire
Deutsch آلمانی Ordentliches Verfahren
العربية عربی الدعوى العادية

مترادف: دادرسیِ ترافعیِ کامل · متضاد: دادرسیِ اختصاری، دادرسیِ فوری

تعریف‌ها و معادل‌های بخشِ «حقوقیِ چهارزبانه» و «پرکاربرد» با کمکِ هوش مصنوعی گردآوری شده و هنوز به‌طورِ کامل به‌وسیلهٔ کارشناس مرور نشده است.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین