دعوای تامین دلیل — به زبانِ ساده
تأمین دلیل اقدامی است برای حفظ دلایل و مدارکی که ممکن است در آینده از بین بروند یا دسترسی به آن‌ها دشوار شود. این اقدام برای ثبت وضعیت موجود (مانند میزان خسارت وارده به ملک یا صورت‌برداری از اموال) انجام می‌شود تا در زمان رسیدگی به دعوای اصلی، به عنوان مدرک معتبر مورد استفاده قرار گیرد. تأمین دلیل به معنای اثبات حقانیت نیست، بلکه فقط ثبت واقعیت است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان (متقاضی تأمین دلیل) و خوانده (طرف مقابل که ممکن است در آینده علیه او دعوا مطرح شود).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
امور حسبی (در قالب درخواست)؛ غیرمالی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
شورای حل اختلاف محل وقوع دلیل (یا دادگاه در صورت وجود پرونده در جریان).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
درخواست تأمین دلیل، مدارک هویتی، مدارک اثبات‌کننده ضرورت (مانند گزارش کارشناس یا عکس).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
محدودیت زمانی خاصی ندارد، اما باید پیش از از بین رفتن دلیل یا در حین دادرسی انجام شود.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی غیرمالی + هزینه کارشناسی (که توسط متقاضی پرداخت می‌شود).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تقدیم درخواست تأمین دلیل به شورای حل اختلاف؛
- ۲. ارجاع به کارشناس رسمی دادگستری؛
- ۳. بازدید کارشناس و تنظیم صورت‌جلسه؛
- ۴. صدور گزارش نهایی توسط کارشناس و ثبت در پرونده.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
درخواست تأمین دلیل جهت صورت‌برداری و ارزیابی خسارات وارده به ملک به نشانی ... توسط کارشناس رسمی دادگستری.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا تأمین دلیل نیاز به ابلاغ به طرف مقابل دارد؟
بله، معمولاً باید به طرف مقابل ابلاغ شود مگر اینکه فوریت مانع آن باشد.
آیا گزارش تأمین دلیل برای قاضی الزامآور است؟
خیر، قاضی در زمان رسیدگی به اصل دعوا میتواند آن را بپذیرد یا رد کند.
آیا می‌توانم بدون وکیل درخواست تأمین دلیل کنم؟
بله، این یک امر ساده است و نیاز الزامی به وکیل ندارد.
اگر کارشناس هزینه زیادی اعلام کند، چه کنم؟
میتوانید به مبلغ دستمزد کارشناس اعتراض کنید، اما باید دلایل موجه داشته باشید.
راهنمای کامل: راهنمای جامع حجر، قیمومت، امین و غایب در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای تامین دلیل ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.