دعوای مهر موم ترکه — به زبانِ ساده
مهر و موم ترکه اقدامی تامینی است که توسط شورای حل اختلاف یا دادگاه انجام میشود تا از تضییع، اختلاط یا تصرف غیرقانونی اموال متوفی توسط ورثه یا اشخاص ثالث جلوگیری شود. این درخواست معمولاً بلافاصله پس از فوت متوفی و پیش از تقسیم ترکه مطرح می‌گردد. با این اقدام، اموال متوفی صورتبرداری و پلمب شده و تا زمان تعیین تکلیف نهایی، تحت نظارت باقی می‌ماند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: هر یک از ورثه یا وصی یا طلبکاران متوفی / خوانده: سایر ورثه یا اشخاصی که اموال نزد آن‌هاست (در صورت لزوم).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی؛ امور حسبی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
شورای حل اختلاف آخرین محل اقامت متوفی.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
گواهی فوت، شناسنامه متوفی، مدارک شناسایی درخواست‌کننده، استشهادیه (در صورت نیاز).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
محدودیت زمانی خاصی ندارد، اما باید در اسرع وقت پس از فوت انجام شود.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی امور غیرمالی (طبق تعرفه).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تقدیم درخواست به شورای حل اختلاف
- ۲. بررسی توسط قاضی شورا
- ۳. صدور دستور مهر و موم
- ۴. مراجعه مامور شورا به محل
- ۵. صورتبرداری و پلمب اموال
- ۶. تنظیم صورت‌جلسه.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
فوریت در درخواست و لزومِ احرازِ مالکیتِ متوفی بر اموالِ موردِ درخواست؛ در صورتِ وجودِ وارثِ صغیر یا غایب، دادستان یا نماینده او باید حضور داشته باشد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: صلاحیتِ شورای حل اختلاف یا دادگاه / دیدگاه ۱: در صلاحیتِ شورای حل اختلاف است (ماده ۹ قانون شوراهای حل اختلاف) / دیدگاه ۲: اگر ترکه در صلاحیتِ دادگاهِ خانواده باشد، دادگاهِ خانواده صالح است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
ضرورتِ واقعیِ مهر و موم (آیا بیمِ تضییع وجود دارد؟)، تشخیصِ اموالِ مستثنیاتِ دین از ترکه، نحوهٔ ارزیابیِ اموالِ موجود در محل.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
درخواست مهر و موم ترکه مرحوم [نام متوفی] به دلیل [ذکر علت، مثلاً وجود اختلاف بین ورثه].
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا برای مهر و موم ترکه نیاز به رضایت همه ورثه است؟
خیر، هر یک از ورثه یا طلبکاران میتوانند به تنهایی درخواست کنند.
چه اموالی مهر و موم نمیشوند؟
اموالی که مورد نیاز ضروری ورثه است یا اموالی که قبلاً صورتبرداری شده و در جای امنی قرار دارند.
آیا می‌توان بعد از مهر و موم، اموال را رفع پلمب کرد؟
بله، با درخواست ورثه یا در صورت نیاز به فروش برای پرداخت دیون متوفی، امکان رفع پلمب وجود دارد.
آیا مهر و موم ترکه مانع از تصرف ورثه در اموال میشود؟
بله، تا زمان رفع پلمب، هیچکس حق تصرف در اموال را ندارد.
راهنمای کامل: راهنمای جامع ارث و ترکه در حقوق ایران: از انحصار وراثت تا تقسیم اموال ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای مهر موم ترکه ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.