دعوای ضم امین — به زبانِ ساده
ضم امین یعنی تعیین شخص دیگری به عنوان همراه و همکار در کنار قیم، ولی قهری یا وصی توسط دادگاه، به دلیل کهولت سن، بیماری، ناتوانی یا عدم کفایت نسبی شخص اداره‌کننده اموال محجور یا غایب. این اقدام برای تقویت نظارت و تضمین حفظ منافع محجور یا مولّی‌علیه انجام میشود. ضم امین به معنای عزل مدیر قبلی نیست، بلکه همکاری در اداره امور است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: دادستان یا اشخاص ذی‌نفع؛ خوانده: قیم، ولی قهری یا وصی موجود.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی؛ امور حسبی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه حقوقی (امور حسبی) محل اقامت محجور یا غایب مفقودالاثر.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
شناسنامه و کارت ملی، مدارک اثبات حجر یا غیبت، مستندات دال بر ناتوانی یا عذر موجه قیم یا ولی در اداره اموال.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
فاقد مهلت مرور زمان خاص؛ مهلت اعتراض به رأی دادگاه ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق دعاوی غیرمالی.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت درخواست در دفتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به دادگاه خانواده یا حقوقی
- ۳. تحقیق پیرامون وضعیت قیم یا ولی
- ۴. صدور قرار ضم امین
- ۵. تعیین شخص واجد شرایط به عنوان امین
- ۶. صدور ابلاغیه و شروع به کار.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
ضم امین به این معناست که شخص دیگری به عنوان امین در کنار قیم یا ولی خاص قرار گیرد تا با هم امور مالی محجور یا غایب را اداره کنند، که معمولاً در صورت کهولت سن، بیماری ولی یا قیم و یا احتمال تفریط اعمال میشود.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: آیا ضم امین به ولی خاص (پدر یا جد پدری) نیاز به اثبات خیانت دارد یا صرف عدم کفایت کافی است؟ / دیدگاه ۱: نیاز به اثبات خیانت یا تقصیر بارز ولی دارد / دیدگاه ۲: احراز عدم قدرت بر اداره امور یا بیماری شدید ولی برای ضم امین کافی است
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تشخیص عجز ولی یا قیم از اداره اموال، تعیین میزان دخالت امین در کنار قیم یا ولی
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور حکم به ضم امین در کنار قیم/ولی قهری [نام خوانده] جهت اداره امور مالی محجور [نام محجور].
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
تفاوت ضم امین با نصب قیم چیست؟
در ضم امین، شخص جدیدی در کنار فردِ موجود قرار میگیرد، اما در نصب قیم، شخص جدید جایگزین یا متولی اصلی میشود.
چه کسی میتواند امین شود؟
شخص امین باید دارای اهلیت، حسن شهرت و توانایی لازم برای اداره امور باشد.
آیا ولی قهری هم نیاز به ضم امین دارد؟
بله، اگر ولی قهری بیمار، پیر یا ناتوان شود، دادگاه میتواند امین به او ضمیمه کند.
هزینه اداره اموال توسط امین چگونه تأمین میشود؟
از محل اموال محجور و با تصویب دادگاه حقالزحمه پرداخت میشود.
راهنمای کامل: راهنمای جامع حجر، قیمومت، امین و غایب در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای ضم امین ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.