دعوای الزام به ثبت تقسیم نامه — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح میشود که شرکای یک ملک یا مال مشاع، توافق‌نامه‌ای برای تقسیم آن تنظیم کرده‌اند اما یکی از شرکا از ثبت رسمی آن در دفترخانه یا اداره ثبت امتناع میکند. هدف از این دعوا، الزام طرف مقابل به انجام تشریفات قانونی ثبت تقسیمنامه است تا تقسیمنامه اعتبار رسمی یابد.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
یکی از شرکا (خواهان) علیه شریک ممتنع (خوانده).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی (غیرمنقول)؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
تقسیمنامه عادی، سند مالکیت ملک، مدارک اثبات مالکیت مشاعی، اظهارنامه ارسالی به خوانده.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی بر اساس ارزش معاملاتی ملک (مالی).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
تنظیم دادخواست، ثبت در دفاتر خدمات قضایی، ارجاع به دادگاه، بررسی اصالت تقسیمنامه، صدور حکم به الزام به ثبت، اجرای حکم توسط واحد اجرای احکام (در صورت امتناع خوانده، نماینده دادگاه در دفترخانه حاضر میشود).
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این دعوا در زمره دعاوی غیرمالی است اما اگر تقسیمنامه به صورت عادی تنظیم شده باشد، اثبات اصالت و صحت آن پیش‌نیاز دعوای الزام به ثبت است. اگر ملک ثبت شده باشد، باید به مواد ۲۲ و ۴۷ قانون ثبت توجه داشت.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: قابلیت استماع دعوای الزام به ثبت تقسیمنامه عادی در املاک ثبت شده / دیدگاه ۱: با توجه به ماده ۴۸ قانون ثبت، سند عادی در ادارات و محاکم پذیرفته نمی‌شود و دعوا غیرقابل استماع است. / دیدگاه ۲: تقسیمنامه عادی صرفاً یک توافق است و الزام به تنظیم سند رسمی بر اساس آن، با رعایت مقررات ثبتی، بلامانع است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تفسیر اراده طرفین در تقسیمنامه، احراز وقوع تقسیم، نحوه برخورد با املاک مشاعی که سند تفکیکی ندارند.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
الزام خوانده به حضور در دفترخانه اسناد رسمی و تنظیم سند رسمی تقسیمنامه مورخ [تاریخ] و ثبت آن.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا تقسیمنامه عادی اعتبار دارد؟
بین طرفین معتبر است اما برای اعتبار در برابر اشخاص ثالث باید رسمی شود.
اگر ملک در رهن بانک باشد چه؟
ثبت تقسیمنامه منوط به فک رهن یا موافقت مرتهن است.
هزینه دادرسی چگونه محاسبه میشود؟
بر اساس ارزش منطقهای ملک.
اگر خوانده در دفترخانه حاضر نشود چه میشود؟
نماینده دادگاه به جای او سند را امضا میکند.
راهنمای کامل: راهنمای جامع اعتراض به عملیات و مراجع ثبتی در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای الزام به ثبت تقسیم نامه ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.