دعوای اجرای حکم دادگاه خارجی — به زبانِ ساده
فرآیندی است که طی آن احکام صادر شده از دادگاه‌های کشورهای خارجی در خصوص دعاوی حقوقی یا کیفری (بخش مالی)، پس از تایید توسط مراجع قضایی ایران، در داخل کشور به مرحله اجرا درمی‌آیند. این اقدام زمانی انجام می‌شود که محکوم‌علیه دارای اموال در ایران باشد و حکم دادگاه خارجی شرایط قانونی شناسایی را داشته باشد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: محکوم‌له (صانع حکم خارجی) / خوانده: محکوم‌علیه (کسی که حکم علیه اوست)
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی یا غیرمالی (بسته به ماهیت حکم اصلی)؛ ترافعی
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی تهران (یا دادگاه محل استقرار اموال)
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
رونوشت گواهی‌شده حکم دادگاه خارجی و ترجمه رسمی آن، گواهی قطعیت و اجرای حکم از مرجع صادرکننده و ترجمه آن، سند نمایندگی یا وکالت‌نامه رسمی
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
تابع قوانین کشور صادرکننده و مقررات اجرایی داخلی؛ مهلت اعتراض به تصمیم دادگاه ایران ۲۰ روز است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه دعاوی مالی یا غیرمالی تعیین می‌گردد.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ترجمه و تایید مدارک و حکم خارجی در سفارت ایران و وزارت امور خارجه
- ۲. ثبت دادخواست شناسایی و اجرای حکم در دادگاه صالح
- ۳. بررسی دادگاه از نظر عدم مغایرت با قوانین مذهبی و عمومی ایران
- ۴. صدور دستور اجرا
- ۵. ارجاع به واحد اجرای احکام
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اجرای حکم دادگاه خارجی منوط به وجود عهدنامه متقابل یا شرط تقابل و عدم مخالف بودن حکم با قوانین آمره و نظم عمومی ایران است و باید در دادگاه عمومی حقوقی ایران تنفیذ شود.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
مفهوم نظم عمومی: موضوع: تا چه حد مقررات ارزی یا بانکی ایران مانع تنفیذ احکام مالی خارجی است؟ / دیدگاه ۱: هر حکمی که مغایر با قوانین پولی و بانکی باشد مخالف نظم عمومی است و تنفیذ نمی‌شود / دیدگاه ۲: مغایرت باید به گونه‌ای باشد که اساس نظم عمومی و اخلاق حسنه را خدشه‌دار کند.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
احراز قطعی بودن حکم در کشور صادرکننده، صحت صدور و رعایت حقوق دفاعی خوانده در دادگاه خارجی، احراز وجود شرط متقابل.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای شناسایی و اجرای حکم دادگاه خارجی شماره [شماره حکم] صادره از کشور [نام کشور] به انضمام خسارات و هزینه‌ها
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا هر حکم خارجی در ایران قابل اجراست؟
خیر، به شرط عدم مخالفت با نظم عمومی و وجود عمل متقابل.
مرجع صالح برای اجرای حکم کجاست؟
دادگاه عمومی حقوقی تهران یا محل استقرار اموال.
آیا نیاز به ترجمه رسمی حکم است؟
بله، تمامی مدارک و حکم باید به طور رسمی ترجمه و تایید شوند.
اگر محکوم‌علیه در ایران اموالی نداشته باشد چه می‌شود؟
امکان اجرای حکم وجود نخواهد داشت.
راهنمای کامل: راهنمای جامع مراحل اجرای احکام مدنی و حقوقی در دادگاه ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اجرای حکم دادگاه خارجی ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.