دعوای تعیین امین اموال غایب مفقود الاثر — به زبانِ ساده
تعیین امین برای اموال غایب مفقودالاثر، اقدامی است که دادگاه برای حفظ و اداره اموال شخصی که غیبت او طولانی شده و خبری از او نیست، انجام می‌دهد. این دعوا زمانی مطرح میشود که غایب، وکیل یا نماینده‌ای برای اداره اموال خود تعیین نکرده باشد. دادگاه شخصی را به عنوان امین منصوب می‌کند تا از اموال محافظت و منافع آن را مدیریت کند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: ذی‌نفعان (مانند ورثه، طلبکاران یا دادستان). خوانده: غایب مفقودالاثر (به طرفیت دادستان).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی (امور حسبی).
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل اقامتگاه یا محل وقوع اموال غایب.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
مدارک هویتی خواهان، مدارک اثبات غیبت (گواهی مفقودی)، لیست اموال غایب، مدارک اثبات ذی‌نفع بودن (مانند گواهی انحصار وراثت یا اسناد طلب).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
محدودیت زمانی خاصی ندارد؛ هر زمان که غیبت محرز شود قابل طرح است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی غیرمالی.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم دادخواست
- ۲. ثبت در دفتر خدمات قضایی
- ۳. رسیدگی دادگاه و احراز شرایط غیبت
- ۴. صدور قرار تعیین امین
- ۵. صدور ابلاغیه برای امین و اخذ تأمین (در صورت لزوم).
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
تعیین امین برای غایب مفقودالاثر زمانی مطرح میشود که غایب کسی را برای اداره اموال خود معرفی نکرده باشد و اموال او نیاز به اداره داشته باشد؛ دادستان در این موارد نقش نظارتی و درخواستی مهمی دارد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: تقدم اقارب (خویشاوندان) غایب در تصدی سمت امانت / دیدگاه ۱: دادگاه مکلف است اول از اقارب غایب امین تعیین کند / دیدگاه ۲: دادگاه در انتخاب امین آزادی عمل دارد و مصلحت غایب را بر قرابت ترجیح می‌دهد.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
احراز غیبت به میزان قانونی، تشخیص صلاحیت و امانت‌داری شخص پیشنهادی به عنوان امین، میزان و نحوه تعیین حقوق یا حقالزحمه امین از اموال غایب.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعیین امین برای اداره اموال غایب مفقودالاثر [نام غایب] به دلیل عدم دسترسی به ایشان و عدم تعیین نماینده.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا امین میتواند اموال غایب را بفروشد؟
خیر، مگر با اجازه دادگاه و در موارد ضروری برای حفظ اموال.
چه کسی میتواند امین باشد؟
معمولاً از میان ورثه یا اشخاص مورد اعتماد دادگاه انتخاب میشود.
آیا امین حقالزحمه دارد؟
بله، دادگاه میتواند حقالزحمهای متناسب با کارکرد امین تعیین کند.
اگر غایب بازگردد چه میشود؟
امین باید اموال را به او تحویل داده و حساب پس بدهد.
راهنمای کامل: راهنمای جامع حجر، قیمومت، امین و غایب در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای تعیین امین اموال غایب مفقود الاثر ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.