دعوای الزام به تفکیک ملک — به زبانِ ساده
دعوای الزام به تفکیک ملک زمانی مطرح میشود که ملکی مشاعی یا دارای سند مادر، قابلیت تفکیک به قطعات کوچکتر را دارد اما یکی از مالکین یا اداره ثبت از انجام آن امتناع میورزد. این دعوا برای تقسیم ملک به قطعات مفروز و دریافت سند مالکیت جداگانه برای هر قطعه به کار میرود. در صورتی که ملک در جریان ثبت باشد یا اختلاف در مالکیت وجود داشته باشد، مسیر رسیدگی متفاوت خواهد بود.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان، یکی از مالکین مشاعی یا ذینفع است؛ خوانده، سایر مالکین مشاعی و در صورت لزوم اداره ثبت اسناد و املاک محل وقوع ملک.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی (غیرمنقول) و ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
سند مالکیت مشاعی، نقشه تفکیکی (در صورت وجود)، گواهی پایان کار ساختمان، صورتمجلس تفکیکی (اگر تهیه شده باشد)، مدارک شناسایی خواهان.
مهلتها چیست؟
مهلتها
محدودیت زمانی خاصی برای طرح دعوا وجود ندارد؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رأی است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی بر اساس ارزش معاملاتی ملک (در دعاوی غیرمنقول) محاسبه میشود.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. اخذ پایان کار و صورتمجلس تفکیکی از شهرداری و اداره ثبت (در صورت امکان)
- ۲. تقدیم دادخواست به دادگاه حقوقی
- ۳. ارجاع به کارشناس رسمی دادگستری جهت بررسی قابلیت افراز
- ۴. صدور حکم
- ۵. اجرای حکم و صدور سند تفکیکی توسط اداره ثبت.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
پیششرطِ این دعوا، وجودِ «صورتمجلس تفکیکی» صادر شده از اداره ثبت است؛ بدون آن، دعوا قابلیت استماع ندارد و باید ابتدا الزام به اخذ پایانکار و صورتمجلس تفکیکی خواسته شود.
⚖جاهایی که دادگاهها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: لزومِ حضورِ تمامی مالکین مشاعی در دعوا / دیدگاه ۱: دعوا باید علیه تمامی مالکین مشاعی مطرح شود وگرنه رد میشود / دیدگاه ۲: دعوا علیه شریکِ ممتنع (در صورت وجود قرارداد مشارکت) کافی است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا در صورت وجودِ بدهیِ معوقه به شهرداری، دادگاه حکم به تفکیک میدهد یا آن را منوط به پرداخت بدهی توسط خواهان میکند؟، آیا دادگاه میتواند بدونِ رضایتِ سایر شرکا، حکم به تفکیکِ سهمِ مشاعیِ خواهان بدهد؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
الزام خوانده به همکاری جهت تفکیک ملک پلاک ثبتی [شماره پلاک] و صدور سند مالکیت مفروز به انضمام کلیه خسارات دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسشهای متداول
آیا بدون رضایت شریک میتوان ملک مشاع را تفکیک کرد؟
خیر، تفکیک ملک مشاع نیازمند توافق تمامی مالکین است و در صورت عدم توافق، باید دعوای افراز مطرح شود.
اگر ملک پایان کار نداشته باشد، میتوان دعوای تفکیک مطرح کرد؟
خیر، اداره ثبت بدون پایان کار و صورتمجلس تفکیکی، سند تفکیکی صادر نمیکند.
مرجع رسیدگی به اختلاف در افراز کجاست؟
اگر ملک جریان ثبتیاش خاتمه یافته باشد، در صلاحیت اداره ثبت است و اگر اختلاف در مالکیت باشد، در صلاحیت دادگاه است.
هزینه تفکیک با کیست؟
معمولاً هزینههای تفکیک و اخذ سند بر عهده مالکین به نسبت سهمشان است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع اعتراض به عملیات و مراجع ثبتی در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای الزام به تفکیک ملک ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
