دعوای تایید رجوع از هبه — به زبانِ ساده
هبه عقدی است که به موجب آن یک نفر مالی را به رایگان به دیگری تملیک می‌کند. واهب (هبه‌کننده) در شرایطی خاص (مانند باقی بودن عین موهوبه و عدم وجود معوض) می‌تواند از هبه خود رجوع کند و مال را پس بگیرد. این دعوا برای تأیید قانونیِ این رجوع و بازگرداندن مالکیت مال به واهب مطرح می‌شود.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان (واهب) علیه خوانده (متهب).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل اقامت خوانده.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
سند هبه (در صورت وجود)، شهادت شهود، مدارک اثبات مالکیت اولیه، اظهارنامه رجوع از هبه.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
رجوع از هبه محدودیت زمانی ندارد، اما باید قبل از تلف شدن مال یا انتقال آن به غیر صورت گیرد. مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی بر اساس ارزش مال هبه شده (مالی) محاسبه می‌شود.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ارسال اظهارنامه رسمی مبنی بر رجوع از هبه
- ۲. ثبت دادخواست
- ۳. رسیدگی دادگاه
- ۴. صدور حکم بر تأیید رجوع
- ۵. اجرای حکم.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
تفاوتِ هبهٔ معوض و غیرمعوض در قابلیتِ رجوع؛ در هبهٔ معوض اگر عوض داده شده باشد، حق رجوع ساقط است. همچنین در صورتِ تلفِ عینِ موهوبه یا تغییر در آن، رجوع ممکن نیست.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: وضعیتِ هبهٔ ملکِ دارای سند رسمی با سندِ عادی / دیدگاه ۱: هبهٔ ملکِ ثبت‌شده با سندِ عادی باطل است و رجوع معنا ندارد / دیدگاه ۲: هبه صحیح است و رجوع از آن با اظهارنامه یا دادخواست امکان‌پذیر است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا تغییراتِ جزئی در عینِ موهوبه مانعِ رجوع است؟، آیا در هبهٔ معوض، عدمِ پرداختِ عوض توسطِ متهب، حقِ رجوع را برای واهب ایجاد می‌کند؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تأیید رجوع از هبه نسبت به [مشخصات مال] و استرداد آن به انضمام کلیه خسارات دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا در هبه معوض می‌توان رجوع کرد؟
خیر، در هبه معوض حق رجوع وجود ندارد.
اگر متهب مال را فروخته باشد چه؟
حق رجوع از بین میرود.
آیا برای رجوع از هبه باید به دادگاه رفت؟
بله، برای اثبات و صدور حکم قانونی جهت استرداد مال، طرح دعوا ضروری است.
آیا هبه به فرزندان قابل رجوع است؟
بله، قانون مدنی تفاوتی بین فرزند و دیگران در اصل حق رجوع قائل نشده است (مگر در موارد خاص).
راهنمای کامل: راهنمای جامع نکاح، طلاق و رجوع در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای تایید رجوع از هبه ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.