دعوای تسلیم مبیع ( تحویل مورد معامله ) مالی غیرمنقول — به زبانِ ساده
تسلیم مبیع به معنای تحویل دادن مال مورد معامله (در اینجا غیرمنقول مانند آپارتمان یا زمین) به خریدار است. زمانی که بایع (فروشنده) پس از عقد بیع از تحویل ملک خودداری کند، خریدار این دادخواست را مطرح می‌کند. این دعوا از الزامات اولیه اجرای قرارداد بیع است. هدف از آن بهره‌مندی خریدار از ملک خریداری‌شده است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خریدار (خواهان) علیه فروشنده (خوانده).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع مال غیرمنقول (صلاحیت انحصاری).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
کارت ملی، مبایعه‌نامه یا سند رسمی انتقال، گواهی عدم حضور (در صورت وجود در قرارداد)، تامین دلیل (در صورت نیاز برای وضعیت ملک).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت خاصی برای اقامه دعوا به جز مرور زمان عام وجود ندارد، اما تجدیدنظرخواهی ظرف ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رای انجام می‌شود.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی مالی بر اساس ارزش معاملاتی املاک یا ارزش ریالی خواسته مندرج در دادخواست محاسبه می‌شود.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم دادخواست تسلیم مبیع
- ۲. ثبت در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۳. ارجاع به دادگاه محل وقوع ملک
- ۴. جلسه دادرسی و بررسی اصالت قرارداد
- ۵. صدور حکم به محکومیت خوانده به تحویل ملک
- ۶. صدور اجراییه و اقدام واحد اجرای احکام برای تخلیه و تحویل ملک به خریدار.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
لزومِ اثباتِ تسویه حسابِ ثمنِ معامله و آماده بودنِ سند رسمی انتقال (در صورت شرط ضمن عقد) و همچنین وضعیتِ تصرفاتِ متصرفِ ثالث یا مستأجر در ملک.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: آیا دعوای تحویل مبیع غیرمنقول مقدم بر تنظیم سند رسمی است یا خیر؟ / دیدگاه ۱: دعوای تحویل مبیع مستقل است و ارتباطی به سند ندارد / دیدگاه ۲: تا زمانی که سند رسمی منتقل نشده یا درخواست انتقال نشده، دعوای تحویل مبیع مسموع نیست (نامطمئن).
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
ارزیابیِ مفاد قرارداد دربارهٔ زمانِ تسلیم، نحوهٔ احرازِ تصرفاتِ خوانده، پذیرشِ دفاعِ حبسِ ثمن از سوی فروشنده.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
الزام خوانده به تسلیم و تحویل مبیع (یک باب آپارتمان مسکونی به پلاک ثبتی [...]) به انضمام خسارت دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
اگر فروشنده مالک رسمی نباشد آیا دعوای تسلیم مبیع مسموع است؟
در صورتی که زنجیره قراردادها کامل باشد و خوانده متعهد به انتقال و تسلیم باشد، دعوا علیه طرف قرارداد قابل طرح است.
آیا خریدار می‌تواند پیش از پرداخت کامل ثمن درخواست تسلیم کند؟
اگر ثمن نسیه باشد یا موعدی برای پرداخت تعیین نشده باشد و بایع حق حبس اعمال کند، خیر.
مرجع صالح برای رسیدگی کجاست؟
دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک غیرمنقول.
اگر ملک در تصرف شخص ثالث باشد تکلیف چیست؟
باید دعوای تحویل به همراه خلع یادتصرف یا رفع تصرف علیه متصرف و فروشنده مطرح شود.
راهنمای کامل: راهنمای جامع بیع و مبایعه‌نامه؛ نکات حقوقی که هر خریدار و فروشنده باید بداند ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای تسلیم مبیع ( تحویل مورد معامله ) مالی غیرمنقول ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.