دعوای اجازه خروج مجنون از کشور — به زبانِ ساده
این دعوا یا درخواست زمانی مطرح میشود که قیم یا ولی قهری قصد داشته باشد شخص مجنون تحت سرپرستی خود را از کشور خارج کند. خروج محجور از کشور به دلیل حساسیت‌های مربوط به حفظ جان، مال، درمان و حقوق شخصی او، منوط به اجازه دادگاه و موافقت دادستان است. هدف از این مقررات، جلوگیری از سوءاستفاده احتمالی از وضعیت محجور یا تضییع حقوق مالی و سلامتی وی در خارج از مرزها است.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان: قیم یا ولی قهری مجنون؛ خوانده: دادستان (به عنوان مدافع حقوق محجورین و ناظر بر امور آنان).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی، امور حسبی
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه حقوقی (دادسرای سرپرستی) محل اقامت محجور
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
حکم حجر، مدارک قیمومت، گذرنامه مجنون و قیم، مدارک مثبته ضرورت خروج (مانند دعوت‌نامه درمانی، مدارک پزشکی، یا ضرورت سفر زیارتی/سیاحتی با ذکر مصلحت مجنون).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
محدودیت زمانی خاصی ندارد اما باید پیش از اقدامات مربوط به اخذ گذرنامه و سفر انجام شود.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
تابع هزینه‌های امور حسبی و دعاوی غیرمالی است.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تقدیم درخواست به دادسرای سرپرستی یا دادگاه حقوقی
- ۲. بررسی پرونده و احراز ضرورت و مصلحت مجنون برای خروج از کشور
- ۳. اخذ نظریه کتبی دادستان
- ۴. صدور اذن یا دستور قضایی توسط دادگاه
- ۵. ارائه حکم دادگاه به اداره گذرنامه برای صدور/تمدید مجوز خروج.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
لزوم اخذ اجازه از دادگاه سرپرستی (امور حسبی) یا ولی/قیم قانونی و احراز مصلحت مجنون جهت خروج از کشور.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: صلاحیت صدور اجازه در صورت امتناع قیم / دیدگاه ۱: دادگاه خانواده و دادسرای امور حسبی پس از احراز مصلحت مجنون اجازه صادرمی‌کنند / دیدگاه ۲: دادگاه ملزم به اخذ تأمین سنگین از قیم یا متقاضی خروج است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
ضرورت واقعی و مصلحت مجنون برای خروج از کشور، کافی بودن تضمین‌های ارائه‌شده برای بازگرداندن مجنون.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
درخواست صدور اجازه خروج موقت/دائم مجنون به نام [نام مجنون] از کشور به مقصد [نام کشور] به دلیل [دلیل سفر].
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا ولی قهری (پدر یا جد پدر) نیز برای خروج مجنون نیاز به اجازه دادگاه دارد؟
در برخی موارد ولی قهری اختیارات وسیعتری دارد، اما برای محجورین (چه مجنون صغار چه کبیر) نظارت دادستان و دادگاه اعمال میشود و اداره گذرنامه معمولاً اذن دادگاه را مطالبه میکند.
اگر خروج مجنون به مصلحت او نباشد چه میشود؟
دادگاه با درخواست مخالفت خواهد کرد.
مدت اعتبار اجازه خروج چقدر است؟
بستگی به رأی دادگاه و نوع سفر (موقت یا معین) دارد.
آیا برای خروج مجنون نیاز به ضامن یا تأمین است؟
در صورت صلاحدید دادگاه، ممکن است برای تضمین بازگشت یا حفظ منافع مجنون تأمین اخذ شود.
راهنمای کامل: راهنمای جامع حضانت، نگهداری و ملاقات فرزند در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اجازه خروج مجنون از کشور ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.