دعوای تعیین امین برای محجور — به زبانِ ساده
تعیین امین برای محجور زمانی صورت می‌گیرد که فردی (صغیر، مجنون یا سفیه) ولی قهری (پدر یا جد پدری) نداشته باشد و وصی منصوب از طرف آن‌ها نیز وجود نداشته باشد. در این حالت، دادگاه برای اداره امور مالی و گاهی غیرمالی محجور، فردی را به عنوان امین یا قیم تعیین میکند. این اقدام برای جلوگیری از بلاتکلیفی امور مالی و حقوقی فرد محجور ضروری است.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان معمولاً دادستان یا بستگان محجور است. خوانده‌ای در معنای سنتی وجود ندارد، اما دادگاه باید وضعیت محجور را بررسی کند.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی؛ امور حسبی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه خانواده محل اقامت محجور.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
گواهی حصر وراثت (در صورت فوت والدین)، مدارک اثبات حجر (مانند گواهی پزشکی قانونی)، شناسنامه محجور، مدارک هویتی امین پیشنهادی.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
محدودیت زمانی ندارد.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی غیرمالی.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت دادخواست
- ۲. ارجاع به دادگاه خانواده
- ۳. بررسی وضعیت حجر و صلاحیت امین پیشنهادی
- ۴. صدور حکم نصب امین
- ۵. صدور ابلاغیه و سوگند امین.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
درخواست تعیین امین برای محجور معمولاً زمانی مطرح میشود که غایب مفقودالاثر بوده یا جنونِ ادواری دارد و هنوز حکمِ قطعی حجر صادر نشده اما حفظِ اموالِ او فوریت دارد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: صلاحیتِ دادگاهِ محلِ اقامتِ درخواست‌کننده یا محلِ اقامتِ محجور یا محلِ وقوعِ مال / دیدگاه ۱: دادگاهِ محلِ اقامتِ محجور منحصراً صالح است / دیدگاه ۲: دادگاهِ محلِ وقوعِ مالِ مهم نیز صالح به رسیدگی است. بستگی به قاضی، تشخیصِ فوریتِ امر، احرازِ ضرورتِ حفظِ اموال، صلاحیتِ شخصِ پیشنهادی برای امانت‌داری، میزانِ نظارتِ دادستان بر عملکردِ امین.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعیین امین برای محجور (نام محجور) به دلیل فقدان ولی قهری و وصی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
تفاوت امین با قیم چیست؟
در بسیاری از موارد این دو واژه به جای هم به کار میروند، اما امین معمولاً برای موارد خاص یا موقت تعیین میشود.
آیا امین حقوق دریافت میکند؟
بله، دادگاه میتواند حقالزحمهای متناسب با کار امین تعیین کند.
اگر محجور بهبود یابد چه میشود؟
با اثبات رفع حجر، حکم امین لغو میشود.
آیا دادستان میتواند امین تعیین کند؟
دادستان میتواند درخواست کند، اما تعیین نهایی با دادگاه است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع ولایت قهری، قیمومت، امین، ناظر و وصایت در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای تعیین امین برای محجور ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.