دعوای مطالبه حساب دوران قیمومت — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح می‌شود که دورهٔ قیمومت پایان یافته (مثلاً مولی‌علیه به سن رشد رسیده یا محجوریت رفع شده) و قیم باید حساب دوران تصدی خود را به مولی‌علیه یا قیم جدید ارائه دهد. در این دعوا، خواهان خواستار بررسی دقیق دخل و خرج‌ها و اموالِ مدیریت‌شده توسط قیم است. این دعوا برای شفاف‌سازی و استرداد اموال احتمالیِ حیف‌ومیل شده است.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
خواهان: مولی‌علیه (پس از رفع حجر) یا قیم جدید. خوانده: قیم سابق.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه خانواده محل اقامت مولی‌علیه.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
حکم قیمومت، صورت‌جلسه تحویل اموال (در صورت وجود)، اسناد مالی و دفاتر حسابداری قیم، مدارک اثبات‌کننده اموال مولی‌علیه.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
محدودیت زمانی خاصی ندارد، اما بهتر است بلافاصله پس از پایان قیمومت اقدام شود.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی مالی (بر اساس میزان خواسته).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
تقدیم دادخواست -> تعیین وقت رسیدگی -> بررسی حساب‌ها توسط دادگاه (و در صورت لزوم ارجاع به کارشناس رسمی دادگستری) -> صدور حکم مبنی بر تایید یا رد حساب‌ها و محکومیت به پرداخت.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
ارائه صورت حساب دوران قیمومت پس از رفع حجر یا فوت محجور یا تغییر قیم، از وظایف قانونی قیم است و دادگاه ابتدا به حسابرسی از طریق کارشناس می‌پردازد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: شروع مهلت مرور زمان یا احتساب سود و خسارت تأخیر تأدیه وجوه تصرف‌شده / دیدگاه ۱: از تاریخ مطالبه محجور پس از رفع حجر / دیدگاه ۲: از تاریخ ختم قیمومت و تحقق تفهیم حساب
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
نحوه ارزیابی هزینه‌های متعارف انجام شده توسط قیم در دوران قیمومت، پذیرش یا عدم پذیرش اسناد عادی ار ارائه شده از سوی قیم برای مخارج محجور
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
مطالبه حساب دوران قیمومت و استرداد اموال مولی‌علیه به انضمام کلیه خسارات دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا قیم باید دفاتر حسابداری داشته باشد؟
بله، قیم مکلف به نگهداری حساب اموال است.
اگر قیم فوت کند چه می‌شود؟
ورثه او مسئول ارائه حساب هستند.
آیا می‌توان همزمان خسارت گرفت؟
بله، در صورت اثبات تقصیر یا خیانت قیم.
آیا دادگاه خودش حسابرسی میکند؟
دادگاه معمولاً از کارشناس رسمی دادگستری کمک میگیرد.
راهنمای کامل: راهنمای جامع ولایت قهری، قیمومت، امین، ناظر و وصایت در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای مطالبه حساب دوران قیمومت ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.