دعوای مطالبه حساب دوران امانت اموال غایب — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح میشود که امینِ منصوب، پس از پایان دوره امانت یا در صورت عزل، باید حساب دوران تصدی خود را به دادگاه یا ذینفعان ارائه دهد. در این دعوا، ذینفعان (ورثه یا دادستان) خواهان بررسی عملکرد مالی امین و استرداد اموال یا وجوه باقی‌مانده هستند. این یک تکلیف قانونی برای امین است تا شفافیت مالی دوران تصدی خود را اثبات کند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: دادستان یا ورثه غایب. خوانده: امین منصوب.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل اقامتگاه غایب یا محل وقوع اموال.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
حکم انتصاب امین، صورت‌حساب‌های مالی، اسناد مالکیت اموال، گزارش‌های دوره‌ای امین.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
بلافاصله پس از پایان دوره امانت یا عزل امین.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی مالی (بر اساس ارزش اموال مورد مطالبه).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
تقدیم دادخواست مطالبه حساب -> بررسی صورت‌حساب‌ها توسط دادگاه -> ارجاع به کارشناس حسابداری (در صورت اختلاف) -> صدور حکم به تصفیه حساب و استرداد اموال.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
امین مکلف است در پایانِ دوره یا هنگامِ عزل، صورت‌حسابِ جامعِ دخل و خرج را ارائه دهد؛ در صورتِ نقصِ حساب، امین ضامنِ خساراتِ وارده است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: تکلیفِ امین به ارائه حساب در فواصلِ زمانی مشخص / دیدگاه ۱: امین فقط در پایانِ دوره مکلف به ارائه حساب است / دیدگاه ۲: دادگاه میتواند در هر زمان امین را ملزم به ارائه گزارشِ دوره‌ای کند.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
سخت‌گیری در پذیرشِ فاکتورهای ارائه شده توسط امین، نحوه محاسبه سودِ احتمالیِ اموال در صورتِ اهمالِ امین، ضرورتِ ارجاع به کارشناسِ رسمی برای بررسیِ حساب‌ها.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
مطالبه حساب دوران امانت و استرداد اموال و وجوه حاصله از اداره اموال غایب مفقودالاثر [نام غایب] به مبلغ [مبلغ] ریال.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
اگر امین حساب را ارائه ندهد چه میشود؟
دادگاه میتواند او را به پرداخت خسارات و حتی در صورت سوءنیت به مجازات خیانت در امانت محکوم کند.
آیا امین مسئول کاهش ارزش اموال است؟
اگر ناشی از تقصیر یا اهمال او باشد، بله، مسئول جبران خسارت است.
آیا دادستان میتواند به عنوان خواهان وارد شود؟
بله، دادستان به عنوان مدعیالعموم وظیفه نظارت بر اموال غایب را دارد.
هزینه حسابرسی با کیست؟
در صورت محکومیت امین، با امین است.
راهنمای کامل: راهنمای حقوقی غایب مفقودالاثر و نحوه درخواست حکم موت فرضی در ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای مطالبه حساب دوران امانت اموال غایب ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.