دعوای مطالبه خسارات ناشی از برهم‌زدن نامزدی — به زبانِ ساده
نامزدی قرارداد پیش‌از ازدواج محسوب می‌شود و طبق قانون مدنی، هیچ‌یک از طرفین نمی‌توانند در صورت عدم تمایل، مجبور به ادامه آن شوند. با این حال، اگر یکی از طرفین بدون دلیل موجه اقدام به برهم زدن نامزدی کند و از این طریق به طرف مقابل صدمه روحی یا مادی وارد آورد، شخص متضرر میتواند دعوای مطالبه خسارت را مطرح کند. این خسارات معمولاً شامل هزینههای متعارفی است که برای ازدواج انجام شده است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: نامزد متضرر از برهم‌زدن نامزدی / خوانده: نامزدی که بدون دلیل موجه نامزدی را برهم زده است.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی؛ ترافعی
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه خانواده محل اقامت خوانده
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
اصل کارت ملی و شناسنامه، مدارک اثبات‌کننده نامزدی (مانند حلقه، عکس، پیام‌ها)، فاکتور و رسید هزینههای انجام شده برای مراسم یا جهیزیه و خریدها، شهادت شهود (در صورت وجود).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مشمول مرور زمان عمومی حقوقی (معمولاً ۱۰ سال از تاریخ ایجاد حق)، مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رأی.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
بر اساس ارزش ریالی خواسته (دعوای مالی)، معادل تعرفه‌های قانونی دعاوی مالی در دادگاه خانواده محاسبه می‌شود.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم دادخواست از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به دادگاه خانواده
- ۳. تعیین وقت رسیدگی و دعوت از طرفین
- ۴. استماع شهادت شهود و بررسی مدارک
- ۵. صدور حکم
- ۶. درخواست اجرای حکم در صورت قطعیت.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اثبات تسبیب در ورود خسارت و نامشروع بودن یا بدون عذر موجه بودنِ برهم‌زدن نامزدی، و اینکه خسارات مالی معمولاً شامل مخارجی است که برای ازدواج انجام شده (مثل هزینههای مراسم یا خرید اقلام مصرف‌شده).
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: قابل مطالبه بودن خسارت معنوی (مثل صدمات روحی و حیثیتی) / دیدگاه ۱: قابل مطالبه است و دادگاه میتواند خسارت معنوی تعیین کند / دیدگاه ۲: صرفاً خسارات مادی قابل مطالبه است و قانون مدنی (نامطمئن) خسارت معنوی را در این مورد پیش‌بینی نکرده است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تشخیص وجود یا عدم وجود عذر موجه برای برهم‌زدن نامزدی، میزان اثبات هزینههای انجام‌شده با استناد به فاکتورها، نحوه احراز تسبیب.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
مطالبه خسارات مادی ناشی از برهم زدن نامزدی بدون دلیل موجه مقوم بر [...] ریال به انضمام کلیه خسارات دادرسی.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا برای به هم زدن نامزدی دلیل لازم است؟
خیر، هرکس میتواند نامزدی را به هم بزند اما اگر بدون دلیل موجه باشد و خسارتی ایجاد کند، مسئول جبران است.
آیا خسارت عدمالنفع ازدواج قابل مطالبه است؟
خیر، فقط هزینههای متعارف و خسارتهای مادی واقعی قابل مطالبه است.
مرجع صالح کجاست؟
دادگاه خانواده.
هزینه دادرسی چگونه محاسبه می‌شود؟
بر اساس مبلغ خواسته در دعاوی مالی.
راهنمای کامل: قانون نامزدی در حقوق ایران؛ آثار، حقوق و تکالیف دوران نامزدی و حکم هدایا ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای مطالبه خسارات ناشی از برهم‌زدن نامزدی ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.