دعوای اعسار از پرداخت سایر محکوم‌به‌های مالی خانواده — به زبانِ ساده
دعوای اعسار از پرداخت سایر محکوم‌به‌های مالی خانواده زمانی مطرح میشود که محکومعلیه (شوهر یا فرد مکلف) توانایی مالی پرداخت یکجای دین مالی ناشی از احکام خانواده (مانند جهیزیه، حقوق مالی غیر از مهریه و نفقه معوقه یا سایر محکومیت‌های مالی) را ندارد. این درخواست به منظور اثبات عدم تمکن مالی و رهایی موقت از حبس یا اجرای حکم یکجا تقدیم دادگاه میشود. با پذیرش این دعوا، محکومبه تقسیط یا به نحو دیگری تعدیل می‌گردد.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان: محکومعلیه (معدسر) / خوانده: محکوم‌له (کسی که حکم به نفع او صادر شده است).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی (در خصوص اعسار)، ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه خانواده صادرکننده رأی بدوی یا دادگاه محل اقامت خوانده.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
دادخواست، کپی مصدق رأی قطعی محکومیت، استشهادیه محلی، فهرست جامع اموال و دارایی‌ها، پرینت حساب‌های بانکی سال گذشته، گواهی اشتغال به کار یا عدم اشتغال.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت خاصی برای ثبت دادخواست اعسار وجود ندارد، اما اگر ظرف ۳۰ روز از تاریخ ابلاغ اجراییه مطرح شود، از جلب و حبس محکومعلیه جلوگیری می‌کند. مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رأی است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
معادل دعاوی غیرمالی است به انضمام هزینه دادرسی مراحل بدوی و تجدیدنظر.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. دریافت کپی رأی قطعی محکومیت
- ۲. تنظیم دادخواست اعسار
- ۳. ثبت از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۴. ارجاع به دادگاه خانواده و تعیین وقت رسیدگی
- ۵. استماع شهادت شهود و بررسی وضعیت مالی
- ۶. صدور حکم.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
تسری احکام اعسار از محکوم‌به‌های مالی غیر از مهریه (مانند نفقه گذشته، جهیزیه یا اجرت‌المثل) و تفاوت آنها با مهریه از حیث اعمال نظرات سخت‌گیرانه‌تر دادگاه‌ها در خصوص دیون ممتاز.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تفکیک بین دینِ مهریه و سایر دین‌های خانوادگی در پذیرش دعوای اعسار، احراز حسن نیت محکومعلیه در ایجاد دین.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
صدور حکم بر اعسار از پرداخت یکجای محکومبه موضوع دادنامه شماره [...] مورخ [...] صادره از شعبه [...] دادگاه خانواده [...] و تقسیط آن.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا طرح دعوای اعسار مانع از حبس محکومعلیه میشود؟
اگر دادخواست اعسار ظرف ۳۰ روز از ابلاغ اجراییه ثبت شود، تا زمان تعیین تکلیف نهایی، حکم حبس اجرا نمی‌شود.
آیا شهود باید در دادگاه حاضر شوند؟
بله، حضور حداقل دو شاهد مرد عادل در جلسه دادگاه برای شهادت بر اعسار الزامی است.
آیا می‌توان همزمان تقاضای اعسار از هزینه دادرسی و محکومبه کرد؟
بله، امکان تقدیم هر دو درخواست در یک دادخواست وجود دارد.
اگر مالی از محکومعلیه کشف شود چه میشود؟
حکم اعسار نقض شده و محکومبه از محل آن مال استیفا میشود و ممکن است به جرم کتمان اموال پیگرد قانونی ایجاد شود.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اعسار از پرداخت سایر محکوم‌به‌های مالی خانواده ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.