دعوای اعلام انقضای مدت نکاح موقت — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح میشود که مدتِ ذکرشده در عقدِ موقت (صیغه) به پایان رسیده است و یکی از زوجین (یا هر دو) برای ثبتِ رسمیِ این انحلال و اخذِ گواهیِ قانونی جهت ارائه به ادارات یا درج در اسنادِ سجلی، نیاز به صدورِ حکمِ اعلامِ انقضای مدت دارند. با انقضای مدت، رابطهٔ زوجیت خودبه‌خود پایان می‌پذیرد و دادگاه صرفاً آن را «اعلام» می‌نماید. این اقدام از بروز شبهاتِ حقوقی دربارهٔ وضعیتِ تأهل جلوگیری می‌کند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان زوج یا زوجه؛ خوانده طرفِ مقابل (در صورتِ عدمِ حضور یا عدمِ توافق برای مراجعه به دفترخانه).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
غیرمالی، ترافعی یا حسبی (بسته به اختلاف طرفین).
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه خانواده محل اقامت خوانده (یا محل تنظیم سند).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
اصل سند ازدواج موقت، شناسنامه و کارت ملی خواهان، گواهی یا مستندات دال بر پایان مدت (در صورت نیاز).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
فاقد مرور زمان؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغ رأی.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه دعاوی غیرمالی.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. تنظیم دادخواست اعلام انقضای مدت نکاح موقت
- ۲. ثبت از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۳. ارجاع به دادگاه خانواده و بررسی سند ازدواج و تاریخ انقضا
- ۴. صدور حکم مبنی بر اعلام انقضای مدت
- ۵. مراجعه به دفتر رسمی ازدواج و طلاق جهت ثبت در اسناد.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این دعوا در واقع یک دعوای «اعلامی» است؛ یعنی دادگاه صرفاً وقوع انقضا را تأیید می‌کند و نیازی به حکم طلاق نیست.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
نحوه احراز پایان مدت (آیا صرف ادعای زوجه کافی است یا نیاز به اقرار زوج یا شهادت شهود دارد؟)، ضرورت یا عدم ضرورت ثبت واقعه در شناسنامه بدون حضور زوج، نحوه برخورد با ادعای زوج مبنی بر تمدید شفاهی مدت.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
صدور حکم بر اعلام انقضای مدت نکاح موقت موضوع سند رسمی شماره ... مورخ ... تنظیمی در دفترخانه شماره ...
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا پس از انقضای مدت، نیاز به صیغه طلاق است؟
خیر، با انقضای مدت عقد موقت خود به خود باطل و منحل میشود.
آیا زن پس از انقضای مدت عده دارد؟
بله، دو طهر (یا ۴۵ روز و در بارداری تا وضع حمل) عده نگه داشتن الزامی است مگر یائسه یا غیرمدخوله باشد.
آیا ثبت انقضای مدت اجباری است؟
در صورت وجود شرایط قانونی (مانند بارداری یا توافق یا الزام قانونی) بله.
مرجع صالح برای اعلام انقضای مدت کجاست؟
دادگاه خانواده.
راهنمای کامل: راهنمای جامع طلاق و انحلال نکاح در حقوق ایران؛ شرایط، مراحل و مدارک ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای اعلام انقضای مدت نکاح موقت ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.