دعوای به کارگیری مشمولین غایب در موسسات دولتی و غیر دولتی از قبیل کارخانه ها، شرکتها، آموزشگاهها، کارگاهها، بنگاهها، مغازه ها و تعمیرگاهها — به زبانِ ساده
این جرم مربوط به بهکارگیری مشمولین غایب در بخش خصوصی (کارخانه‌ها، شرکتها، مغازه‌ها و غیره) است. قانون‌گذار برای جلوگیری از اشتغال مشمولین غایب و ترغیب آن‌ها به انجام خدمت، بهکارگیری آن‌ها را در هر نوع مؤسسه غیردولتی ممنوع کرده است. کارفرمایان مکلفند پیش از استخدام، وضعیت نظام وظیفه فرد را بررسی کنند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی (سازمان وظیفه عمومی یا دادستان) علیه کارفرما یا مدیر مؤسسه خصوصی.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابل گذشت.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه‌های کیفری (دادگاه صلح)؛ صلاحیت محلی دادگاه محل وقوع جرم (محل کارگاه یا شرکت).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
مدارک بیمه فرد غایب، قرارداد کار، گزارش بازرسی، مدارک هویتی کارفرما.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مرور زمان تعقیب طبق قانون مجازات اسلامی؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی کیفری طبق تعرفه.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. شناسایی فرد غایب در محل کار
- ۲. گزارش به مراجع قضایی
- ۳. احضار کارفرما
- ۴. رسیدگی و صدور حکم (جریمه نقدی).
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این ماده ناظر بر بخش خصوصی است و مجازات آن برای بار اول و دوم متفاوت است؛ همچنین کارفرما مکلف است وضعیت مشمول را استعلام کند.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: مسئولیت کارفرما در صورت عدم اطلاع از غیبت مشمول / دیدگاه ۱: مسئولیت مطلق است و کارفرما باید استعلام می‌گرفته / دیدگاه ۲: اگر کارفرما حسن نیت داشته و مدارک ظاهری (مثل کارت پایان خدمت جعلی) را دیده، مسئولیت کیفری ندارد.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
احراز اطلاع کارفرما از غیبت، نحوه بررسی مدارک توسط کارفرما، میزان سخت‌گیری در اعمال مجازات‌های جایگزین حبس.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب کیفری و صدور حکم محکومیت به اتهام بهکارگیری مشمول غایب در مؤسسه خصوصی. نمونهٔ شرحِ شکایت: ریاست محترم دادگاه صلح؛ احتراماً به استحضار می‌رساند آقای [نام کارفرما] مدیر [نام شرکت/مغازه]، اقدام به بهکارگیری آقای [نام مشمول غایب] نموده است، در حالی که نامبرده مشمول غایب خدمت نظام وظیفه عمومی می‌باشد. این اقدام برخلاف ماده ۶۳ مکرر قانون خدمت وظیفه عمومی است. لذا تقاضای تعقیب کیفری و صدور حکم مقتضی مورد استدعاست.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا کارفرما باید از وضعیت سربازی کارگر مطلع باشد؟
بله، کارفرما مکلف به بررسی وضعیت نظام وظیفه است و جهل به قانون رافع مسئولیت نیست.
مجازات بهکارگیری مشمول غایب در بخش خصوصی چیست؟
جریمه نقدی که در صورت تکرار افزایش مییابد.
آیا این قانون شامل مغازههای کوچک هم میشود؟
بله، قانون شامل تمامی کارگاهها، شرکتها و بنگاههای اقتصادی میشود.
اگر کارگر کارت پایان خدمت جعلی ارائه دهد، کارفرما باز هم مسئول است؟
کارفرما باید اصالت کارت را بررسی کند؛ در صورت فریب خوردن، دفاعیات باید در دادگاه مطرح شود اما اصل مسئولیت بر عهده کارفرماست.
راهنمای کامل: راهنمای جامع احکام حقوقی تجارت، پروانه کسب اصناف و مالیات شغلی در ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای به کارگیری مشمولین غایب در موسسات دولتی و غیر دولتی از قبیل کارخانه ها، شرکتها، آموزشگاهها، کارگاهها، بنگاهها، مغازه ها و تعمیرگاهها ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.