دعوای حمل بار و مسافر با مبلغی بیشتر از نرخ مصوب از سوی رانندگان وسائط نقلیه عمومی — به زبانِ ساده
این عنوان جرم زمانی محقق میشود که رانندگان وسائط نقلیه عمومی (مانند تاکسی، اتوبوس بین‌شهری، باری) مبلغی فراتر از نرخ مصوب قانونی برای جابجایی مسافر یا حمل بار از شهروندان مطالبه و اخذ نمایند. این تخلف علاوه بر جنبه تعزیراتی، موجب تضییع حقوق مصرف‌کنندگان میشود. مسافر یا صاحب بار می‌تواند به عنوان شاکی علیه راننده متخلف شکایت کند.
چه کسی از چه کسی شکایت میکند؟
خواهان و خوانده
شاکی: مسافر یا صاحب بار / مشکی‌عنب: راننده وسیله نقلیه عمومی.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ قابل گذشت.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه صلح محل وقوع تخلف یا توقف وسیله نقلیه عمومی.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
شماره پلاک خودرو، مشخصات راننده (در صورت امکان)، رسید پرداخت وجه، شهادت شهود (در صورت وجود).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
تابع مقررات مرور زمان جرایم تعزیری. مهلت تجدیدنظرخواهی یا اعتراض به رای دادگاه صلح ۲۰ روز است.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه خدمات قضایی برای دعاوی کیفری در دادگاه صلح.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت شکواییه در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی با ذکر پلاک خودرو
- ۲. ارجاع به دادگاه صلح
- ۳. استعلام مشخصات راننده از راهنمایی و رانندگی
- ۴. حضور طرفین و بررسی ادله
- ۵. صدور حکم محکومیت و جریمه راننده.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این مورد مستقیماً راننده (شخصِ حقیقی) را هدف قرار می‌دهد. دفاعِ رایج در این پرونده‌ها، ادعایِ «خدماتِ جانبی» (مانند بارگیری، بسته‌بندی یا مسیرِ خاص) است که راننده مدعی است مبلغِ اضافی بابتِ آن دریافت شده است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا خدماتِ اضافیِ ادعاییِ راننده واقعیت دارد؟، آیا نرخِ مصوبِ اعلامیِ اتحادیه یا سازمانِ مربوطه در آن تاریخِ خاص به‌روز بوده است؟
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعقیب و مجازات کیفری راننده وسیله نقلیه عمومی به اتهام دریافت وجه مازاد بر نرخ مصوب و استرداد وجه.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
اگر پلاک خودرو را نداشته باشیم چه کنیم؟
پیگیری از طریق شماره پلاک الزامی است؛ بدون مشخصات وسیله نقلیه امکان شناسایی راننده بسیار دشوار است.
آیا سازمان تاکسیرانی هم رسیدگی میکند؟
بله، میتوان همزمان در واحد بازرسی تاکسیرانی یا راهداری شکایت اداری ثبت کرد اما پیگیری قضایی از طریق دادگاه صلح است.
جریمه این جرم چیست؟
جزای نقدی و الزام به رد وجه اضافی به نفع شاکی.
آیا دادگاه صلح هزینه دادرسی کیفری دارد؟
بله، مطابق تعرفه قانونی تمبر صادر میشود.
راهنمای کامل: راهنمای جامع حقوق مسافران در حمل‌ونقل ریلی و هوایی ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای حمل بار و مسافر با مبلغی بیشتر از نرخ مصوب از سوی رانندگان وسائط نقلیه عمومی ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.