دعوای رفتار بر خلاف آیین نامه های اجرایی قانون راجع به اجازه قبول و اجرای اصول پیشنهادی توصیه نامه بین المللی شماره ۱۰۰ در خصوص حمایت از کارگران مهاجر — به زبانِ ساده
این جرم ناظر بر نقض آیین‌نامه‌های اجرایی مربوط به حمایت از کارگران مهاجر است که بر اساس اصول پیشنهادی توصیه‌نامه بین‌المللی شماره ۱۰۰ سازمان بین‌المللی کار (ILO) تدوین شده‌اند. این آیین‌نامه‌ها برای تضمین حقوق انسانی، شرایط کاری عادلانه و عدم تبعیض علیه کارگران مهاجر در ایران وضع شده‌اند. هرگونه رفتار کارفرما یا مسئولین که برخلاف این مقررات حمایتی باشد، جرم‌انگاری شده است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
کارگر مهاجر (یا نهادهای نظارتی کار) علیه کارفرما یا مسئول مربوطه.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابل گذشت (به‌دلیل جنبه حمایتی و عمومی).
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب؛ دادگاه صلح (با توجه به دسته‌بندی ارائه‌شده).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
قرارداد کار، مدارک اقامتی کارگر، گزارش بازرس کار، شهادت شهود، مستندات مربوط به نقض آیین‌نامه.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مرور زمان تعقیب مطابق قانون مجازات اسلامی.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی کیفری (در مرحله دادسرا رایگان).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
ثبت شکایت -> ارجاع به بازرس کار (در صورت نیاز) -> تحقیقات مقدماتی -> صدور کیفرخواست -> رسیدگی در دادگاه -> صدور حکم.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
این موارد مربوط به قوانین خاص و تعهدات بین‌المللی ایران است. در حقوق ایران، صرفِ تخلف از آیین‌نامه اجرایی، لزوماً جرم‌انگاری نشده است مگر اینکه در قانون مادر (قانون اجازه قبول...) یا قوانین کیفری عمومی (مانند قانون مجازات اسلامی در بخش تعزیرات) برای آن مجازات تعیین شده باشد.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: قابلیت تعقیب کیفری مستقیم / دیدگاه ۱: تخلفات اداری هستند و فقط در هیئتهای رسیدگی به تخلفات اداری قابل طرح‌اند / دیدگاه ۲: اگر منجر به تضییع حقوق کارگر شود، قابل تطبیق با عناوین مجرمانه قانون کار یا تعزیرات است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا آیین‌نامه اجرایی مذکور دارای ضمانت اجرای کیفری صریح است، آیا رفتار ارتکابی مصداق «ترک فعل» منجر به جرم است یا صرفاً تخلف انضباطی.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تعقیب و مجازات کیفری متهم به اتهام رفتار بر خلاف آیین‌نامه‌های اجرایی حمایت از کارگران مهاجر. نمونهٔ شرحِ شکایت: ریاست محترم دادسرای عمومی و انقلاب؛ اینجانب [نام شاکی] به عنوان کارگر مهاجر، به استحضار می‌رساند کارفرمای اینجانب [نام متهم]، برخلاف آیین‌نامه‌های اجرایی حمایت از کارگران مهاجر، اقدام به [توضیح رفتار غیرقانونی، مثلاً سلب حق استراحت یا شرایط غیرانسانی] نموده است. لذا تقاضای رسیدگی و تعقیب کیفری نامبرده را دارم.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا کارگر مهاجر بدون مجوز اقامت میتواند شکایت کند؟
بله، حقوق کارگری مستقل از وضعیت اقامت است، هرچند ممکن است با تبعات اداری مواجه شود.
آیا این شکایت در اداره کار رسیدگی میشود؟
خیر، تخلفات کیفری در دادسرا و دادگاه رسیدگی میشود، اما اختلافات حقوقی کار در هیئتهای حل اختلاف اداره کار است.
آیا بازرس کار میتواند گزارش جرم تهیه کند؟
بله، گزارش بازرس کار یکی از ادله قوی در این پروندههاست.
آیا این جرم مجازات حبس دارد؟
بسته به نوع نقض و میزان خسارت، مجازاتها در قانون کار و قوانین کیفری متفاوت است.
راهنمای کامل: راهنمای جامع حقوق کار و بیمه بیکاری در ایران: از اخراج تا دریافت مقرری ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای رفتار بر خلاف آیین نامه های اجرایی قانون راجع به اجازه قبول و اجرای اصول پیشنهادی توصیه نامه بین المللی شماره ۱۰۰ در خصوص حمایت از کارگران مهاجر ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.