دعوای عرضه غیر مجاز جانوران وحشی زنده یا کشته یا اجزای آنها — به زبانِ ساده
عرضه غیرمجاز جانوران وحشی زنده یا کشته یا اجزای آنها جرمی است که شامل فروش، نمایش برای فروش، عرضه عمومی یا نگهداری به قصد فروش این‌گونه اقلام بدون کسب مجوز از سازمان حفاظت محیط زیست میشود. این جرم شامل بازارها، واحدهای صنفی یا حتی فضای مجازی است که افراد سودجو اقدام به عرضه پوست، تاکسی‌دررمی (خشک‌شده)، گوشت یا حیوانات زنده وحشی می‌کنند. هدف از جرم‌انگاری این فعل، از بین بردن بازار تقاضا برای شکار و قاچاق حیات وحش است. مقابله با این پدیده نیازمند رصد دقیق واحدهای صنفی و فضای مجازی توسط ضابطین است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
شاکی: سازمان حفاظت محیط زیست / مشتکی‌عنه: عرضهکننده یا فروشنده غیرمجاز.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ غیرقابل گذشت.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه صلح محل وقوع جرم (واحد صنفی یا مکان عرضه).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
گزارش بازرسی، مستندات عکسی یا فیلم از محل عرضه، اقلام توقیف‌شده در محل، صورت‌جلسه کشف، فاکتورهای فروش (در صورت وجود).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رای دادگاه صلح.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
مطابق تعرفه خدمات قضایی کیفری.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. بازرسی از محل عرضه یا رصد فضای مجازی توسط ماموران
- ۲. کشف و توقیف اقلام
- ۳. تشکیل پرونده و ارسال به دادگاه صلح
- ۴. رسیدگی و اخذ دفاعیات متهم
- ۵. صدور رای قطعی یا قابل تجدیدنظر
- ۶. اجرای حکم و معدوم‌سازی یا ضبط اقلام.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اثبات قصد «عرضه، فروش یا نمایش» جانوران یا اجزای آنها؛ این جرم با حمل و نگهداری صرف تفاوت دارد و نیازمند احراز قصد تجاری یا انتقال به دیگران است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: آیا عرضه آنلاین و در فضای مجازی مشمول این ماده است یا صرفاً مکان‌های فیزیکی را شامل میشود؟ / دیدگاه ۱: فضای مجازی نیز مصداق عرضه است / دیدگاه ۲: نیازمند تصریح قانونی جدید است
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
تشخیص مصادیق عرضه از نگهداری شخصی، استناد به تصاویر و آگهی‌های فضای مجازی به عنوان اماره قضایی، تعیین میزان خسارت زیستمحیطی قابل مطالبه.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعقیب و مجازات کیفری مشتکی‌عنه به اتهام عرضه و فروش غیرمجاز جانوران وحشی/اجزای آنها و پلمب محل عرضه (در صورت لزوم).
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا فروش جانوران وحشی در فضای مجازی هم مشمول این جرم میشود؟
بله، انتشار آگهی و عرضه در شبکههای اجتماعی یا وبسایتها نیز جرم بوده و قابل پیگیری است.
آیا مغازه عرضهکننده پلمب میشود؟
دادگاه میتواند در صورت تکرار یا صلاحدید دستور پلمب واحد صنفی متخلف را صادر کند.
جریمه نقدی این جرم چگونه تعیین میشود؟
بر اساس نرخ ضرر و زیان زیستمحیطی مصوب و جزای نقدی تعزیری دادگاه.
آیا خریدار این اقلام نیز مجرم است؟
بله، خرید اقلام غیرمجاز حیات وحش نیز جرم و قابل تعقیب است.
راهنمای کامل: راهنمای کامل قوانین شکار و صید در ایران؛ جرایم، مجازات‌ها و پروانه‌ها ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای عرضه غیر مجاز جانوران وحشی زنده یا کشته یا اجزای آنها ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.