دعوای نمونه سیر مراحل صدور رای وحدت رویه اصراری شعب حقوقی دیوان عالی کشور — به زبانِ ساده
این عنوان یک روند و سیرِ اجرایی-نظارتی در دیوان عالی کشور است و به خودیِ خود یک دعوای مرافعه‌ای مستقل بین خواهان و خوانده محسوب نمی‌شود. این فرآیند زمانی رخ می‌دهد که حکم صادره از دادگاه بدوی یا تجدیدنظر در دیوان عالی کشور نقض شود و دادگاه هم‌عرض با نظر دیوان موافقت نکرده و بر رای قبلی اصرار ورزد. در این صورت، پرونده جهت حل اختلاف به هیات عمومی شعب حقوقی (اصراری) دیوان عالی کشور ارسال می‌شود. هدف از این سیر، ایجاد فصل‌الخطاب و تصمیم‌گیری نهایی در پرونده‌های اصراری حقوقی (از جمله امور خانواده) است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
این مورد پرونده‌ای قضایی در مرحله عالی است؛ در پرونده پایه، فراملاً خواهان (مثلاً زوجه) و خوانده (مثلاً زوج) وجود دارند اما در سیر صدور رای اصراری، طرفین اصلی همان اصحاب دعوای اولیه هستند.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
تابع دعوای پایه (مالی یا غیرمالی حقوقی)؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
هیات عمومی شعب حقوقی دیوان عالی کشور.
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
پرونده کامل فرجامی شامل دادخواست اولیه، آرای بدوی و تجدیدنظر، دادنامه نقضی دیوان عالی کشور و رای اصراری دادگاه هم‌عرض.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
تابع مهلت‌های فرجامخواهی (عموماً ۲۰ روز برای اشخاص مقیم ایران) و ارجاع طبق تشریفات داخلی دیوان عالی کشور.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
تابع هزینه دادرسی مرحله فرجامخواهی در دعاوی مالی یا غیرمالی؛ خودِ فرآیند هیات اصراری هزینه جداگانه‌ای خارج از هزینه‌های قانونی فرجام ندارد.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. صدور رای در دادگاه بدوی/تجدیدنظر
- ۲. فرجامخواهی در دیوان عالی کشور و نقض رای
- ۳. ارجاع به دادگاه هم‌عرض و اصرار آن دادگاه بر نظر قبلی
- ۴. فرجامخواهی مجدد
- ۵. ارجاع پرونده به هیات عمومی شعب حقوقی (اصراری) دیوان عالی کشور
- ۶. بررسی، صدور رای اصراری و ارسال به دادگاه پایین‌دستی جهت تبعیت.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
رای وحدت رویه اصراری شعب حقوقی دیوان عالی کشور زمانی صادر می‌شود که دادگاه بدوی یا تجدیدنظر بر نظر خود اصرار ورزند و پرونده در هیات عمومی شعب حقوقی دیوان عالی کشور مطرح شود؛ رای این هیات برای دادگاهها در حکم قانون است.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
برداشت قضات شعب دیوان عالی کشور از انطباق یا عدم انطباق پرونده با آرای قبلی اصراری، ارزیابی دلایل و مستندات دادگاه‌های بدوی و تجدیدنظر در اصرار بر رای خود.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای فرجامخواهی و رسیدگی به رای اصراری دادگاه محترم تجدیدنظر استان [نام استان] در هیات عمومی شعب حقوقی دیوان عالی کشور.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا رای اصراری دیوان عالی کشور برای همه دادگاهها لازمالاتباع است؟
خیر، رای اصراری صرفاً در همان پرونده برای دادگاه مرجوعالیه لازمالاتباع است.
آیا اشخاص عادی میتوانند مستقیماً درخواست جلسه اصراری کنند؟
خیر، این فرآیند بر اساس سیر قانونی فرجامخواهی و تشخیص شعب دیوان صورت میگیرد.
مرجع رسیدگی به آرای اصراری حقوقی کدام است؟
هیات عمومی شعب حقوقی دیوان عالی کشور.
آیا امور خانواده نیز می‌تواند موضوع رای اصراری قرار گیرد؟
بله، دعاوی حقوقی خانواده در صورت تحقق شرایط فرجامی مشمول این سیر می‌شوند. ---
راهنمای کامل: راهنمای جامع و کاربردی «تأمین خواسته» در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای نمونه سیر مراحل صدور رای وحدت رویه اصراری شعب حقوقی دیوان عالی کشور ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.