دعوای چک از سوی مدیر عامل شرکت — به زبانِ ساده
این جرم زمانی مطرح می‌شود که چک صادر شده از سوی مدیر عامل یک شرکت، به دلیل عدم کفایت حساب یا دستور پرداخت نادرست برگشت بخورد و شرایط مسئولیت کیفری صادرکننده طبق قانون صدور چک وجود داشته باشد. در این حالت، هم شرکت و هم مدیرعامل امضاکننده ممکن است تحت تعقیب کیفری قرار گیرند مشروط بر اینکه شرایط قانونی چک کیفری (مثل عدم وعدهدار بودن و ...) رعایت شده باشد. هدف، وصول وجه چک یا فشار کیفری بر صادرکننده است.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
دارنده چک (شاکی) علیه مدیر عامل شرکت / صادرکننده چک (مشتکی‌عنه).
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
کیفری؛ قابل گذشت.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادسرای عمومی و انقلاب محل صدور گواهی عدم پرداخت (بانک محال‌علیه).
چه مدارکی لازم است؟
مدارک لازم
اصل چک برگشتی، گواهی عدم پرداخت صادره از بانک، شناسنامه و کارت ملی شاکی، روزنامه رسمی حاوی انتخاب مدیرعامل و صاحبان امضای مجاز شرکت.
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
مهلت ۱۵ روزه برای چک‌های داخلی و ۴۵ روزه برای چک‌های بین‌شهری جهت ارائه به بانک؛ مهلت ۶ ماهه از تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت برای طرح شکایت کیفری.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
هزینه دادرسی دعاوی کیفری بر اساس تعرفه خدمات قضایی.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام می‌کند.
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ارائه چک به بانک و دریافت گواهی عدم پرداخت
- ۲. استعلام آخرین تغییرات شرکت از روزنامه رسمی جهت احراز سمت مدیرعامل
- ۳. ثبت شکاییه در دفتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۴. احضار مدیرعامل توسط دادسرا
- ۵. صدور قرار تأمین کیفری و رسیدگی در دادگاه.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
مسئولیت کیفری مدیرعامل در چک‌های شرکت؛ طبق قانون تجارت و قانون صدور چک، اگر چک به نمایندگی از شرکت صادر شده باشد، مسئولیت کیفری متوجه صادرکننده (مدیرعامل) است، مگر اینکه ثابت شود چک فاقد شرایط لازم برای صدور بوده یا تخلفی صورت گرفته است.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: مسئولیت تضامنی مدیرعامل و شرکت / دیدگاه ۱: مدیرعامل به عنوان صادرکننده شخصاً مسئول کیفری است / دیدگاه ۲: چون چک متعلق به شرکت است، مسئولیت کیفری مدیرعامل منوط به اثبات سوءنیت شخصی اوست.
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
آیا امضای مدیرعامل در چک به عنوان صاحب امضای مجاز شرکت بوده یا خیر، آیا مدیرعامل در زمان صدور چک حق امضا داشته است یا خیر، آیا چک بابت بدهی شخصی بوده یا بدهی شرکت.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای تعقیب و مجازات کیفری صادرکننده چک (مدیرعامل شرکت [نام شرکت]) به اتهام صدور چک بلامحل و مطالبه وجه آن.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا مدیرعامل شخصاً مسئول پرداخت چک شرکت است؟
اگر چک با امضای مجاز شرکت صادر شده باشد، اصل بر مسئولیت شرکت است اما صادرکننده نیز مسئولیت کیفری دارد.
اگر چک وعدهدار باشد چه باید کرد؟
وصف کیفری از بین میرود و باید از طریق دادگاه حقوقی یا اجرای ثبت اقدام کرد.
مهلت ۶ ماهه از چه زمانی شروع می‌شود؟ / تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت از بانک. پرسش: آیا می‌توان هم‌زمان شکایت حقوقی و کیفری کرد؟
خیر، یا باید از طریق حقوقی (دادخواست مطالبه وجه) اقدام کرد یا کیفری (شکواییه)، اما مطالبه وجه در دادگاه کیفری پس از صدور حکم نیز امکان‌پذیر است.
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای چک از سوی مدیر عامل شرکت ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.