دعوای عدم حضور در محل پروژه و فقدان نظارت — به زبانِ ساده
این دعوا زمانی مطرح می‌شود که ناظر مقیم، مهندس ناظر یا پیمانکارِ مسئول، بدون عذر موجه در محل پروژه حضور نیافته و وظایف قانونی یا قراردادی خود مبنی بر نظارت بر حسن اجرای کار را ترک کرده است. این تخلف موجب بروز خسارات فنی، تأخیر در پروژه یا عدم انطباق ساخت‌وساز با اصول مهندسی و پروانه ساختمانی می‌گردد. زیان‌دیده (کارفرما یا سایر ذی‌نفعان) برای جبران خسارت یا فسخ قرارداد اقدام به طرح دعوا می‌کند.
چه کسی از چه کسی شکایت می‌کند؟
خواهان و خوانده
خواهان کارفرما یا مالک پروژه؛ خوانده مهندس ناظر یا پیمانکار متخلف.
این دعوا دقیقاً چیست؟
ماهیت
مالی (مطالبه خسارت) و غیرمالی (الزام به انجام وظیفه نظارت یا احراز تخلف)؛ ترافعی.
کجا باید شکایت کنم؟
مرجع صالح
دادگاه عمومی حقوقی محل پروژه (و در تخلفات انتظامی ناظران، شورای انتظامی نظام مهندسی).
مهلت‌ها چیست؟
مهلت‌ها
تابع قواعد عمومی مرور زمان حقوقی؛ مهلت تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغ رای.
چقدر هزینه دارد؟
هزینه
بر اساس ارزش خسارت مطالبه‌شده (دعوای مالی) یا هزینه دعوای غیرمالی (بسته به تقویم خواسته).
مراحلِ کار چیست؟
مراحل
- ۱. ثبت دادخواست در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
- ۲. ارجاع به دادگاه حقوقی
- ۳. تعیین وقت رسیدگی
- ۴. ارجاع امر به کارشناس رسمی دادگستری جهت احراز عدم نظارت و میزان خسارت
- ۵. صدور حکم و اجرای آن.
⭐نکتهٔ ویژهٔ این دعوا
اثباتِ رابطهٔ میان «عدم حضور ناظر در محل پروژه» و «بروز خسارت یا نقص فنی» از طریق جلب نظر کارشناس رسمی دادگستری.
⚖جاهایی که دادگاه‌ها نظرِ متفاوت دارند
موضوع: مسئولیت تضامنی ناظر با پیمانکار در قبال خسارات ناشی از فقدان نظارت / دیدگاه ۱: ناظر در محدوده قصور خود مسئولیت مدنی دارد و مسئولیت تضامنی ندارد / دیدگاه ۲: به دلیل عدم نظارت موثر، ناظر در بخشی از خسارات وارده به‌صورت تضامنی مسئول جبران است
❔پاسخِ قطعی ندارد؛ بستگی به برداشتِ دادگاه دارد
پذیرش دفوع ناظر مبنی بر حضور تناوبی یا مقطعی در کارگاه، تعیین میزان درصد تقصیر ناظر در مقایسه با کارفرما و پیمانکار، نحوه محاسبه خسارت وارده.
چه چیزی از دادگاه بخواهم؟
تقاضای صدور حکم بر محکومیت خوانده به جبران خسارات وارده ناشی از عدم حضور در محل پروژه و فقدان نظارت قانونی/قراردادی به انضمام خسارات دادرسی و حق‌الزحمه کارشناس.
📍 این دعوا را در کدام شهر و کدام دادگاه طرح کنم؟ ←
پرسش‌های متداول
آیا علاوه بر دادگاه حقوقی می‌توان از ناظر به نظام مهندسی هم شکایت کرد؟
بله، تخلف انتطامی ناظر در شورای انتظامی نظام مهندسی استان قابل پیگیری است.
برای اثبات عدم حضور ناظر چه مدرکی لازم است؟
تأمین دلیل توسط شورای حل اختلاف و شهادت شهود یا گزارشهای رسمی کارگاه.
آیا کارفرما می‌تواند به دلیل عدم حضور ناظر، دستمزد او را پرداخت نکند؟
منوط به اثبات عدم انجام تعهد از طریق مراجع قضایی یا داوری است.
آیا این دعوا مالی محسوب می‌شود؟
اگر مطالبه خسارت باشد مالی است و هزینه دادرسی بر اساس مبلغ خسارت محاسبه می‌شود.
راهنمای کامل: راهنمای حقوقی دعوای عدم تمکین و پیامدهای آن در حقوق ایران ←
برای نمونهٔ دادخواست، قوانین، آرا و نظریاتِ این دعوا: صفحهٔ کاملِ دعوای عدم حضور در محل پروژه و فقدان نظارت ←
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.